III OSK 750/21

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2022-05-17

Skład orzekający: NSA Teresa Zyglewska, NSA Jerzy Stelmasiak, del. WSA Sławomir Pauter

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy resztki płyt wiórowych, trociny, pyły i wióry pochodzące z obróbki płyt drewnopochodnych mogą zostać uznane za produkt uboczny w rozumieniu ustawy o odpadach, jeśli zawierają domieszki substancji chemicznych i ich spalanie może negatywnie oddziaływać na środowisko?
Ratio decidendi
Resztki płyt wiórowych zawierające domieszki substancji chemicznych nie mogą zostać uznane za produkt uboczny, jeśli ich wykorzystanie, w szczególności spalanie, może prowadzić do negatywnych oddziaływań na środowisko. Obowiązek wykazania spełnienia warunków do uznania substancji za produkt uboczny spoczywa na stronie składającej zgłoszenie, która musi przedłożyć dowody potwierdzające te okoliczności.
Stan faktyczny
Spółka A. sp. z o.o. wniosła o uznanie resztek płyt wiórowych (trocin, pyłów, wiórów) za produkt uboczny. Organy administracji (Marszałek Województwa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze) odmówiły uznania tych substancji za produkt uboczny, wskazując na zawartość substancji chemicznych i potencjalne negatywne oddziaływanie na środowisko w przypadku ich spalania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę spółki. Spółka wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) sędzia del. WSA Sławomir Pauter po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. sp. z o.o. w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 22 sierpnia 2018 r. sygn. akt II SA/Rz 483/18 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec uznania za produkt uboczny resztek płyt wiórowych oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z 22 sierpnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę A. sp. z o.o. w B. (dalej: spółka) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z [...] lutego 2018 r. w przedmiocie sprzeciwu wobec uznania za produkt uboczny resztek pływ wiórowych. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że spółka zwróciła się do Marszałka Województwa Podkarpackiego o uznanie za produkt uboczny odpadów drzewnych w postaci resztek i pozostałości pochodzących z obróbki płyt drewnopochodnych w postaci trocin, pyłów, wiór i ścinków płyt wiórowych zwykłych i płyt wiórowych typu MDF i HDF w postaci rozdrobnionej i zmieszanej. Decyzją z [...] czerwca 2017 r. Marszałek Województwa Podkarpackiego wyraził sprzeciw wobec uznania za produkt uboczny opisanej wyżej substancji. Spółka wniosła odwołanie od tej decyzji. Decyzją z [...] września 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Rzeszowie uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Marszałek Województwa Podkarpackiego decyzją z [...] grudnia 2017 r. ponownie wyraził sprzeciw wobec uznania za produkt uboczny przedmiotowych odpadów drzewnych. W uzasadnieniu wskazał, że ścinki pozostałe z płyt używanych przez spółkę do produkcji mebli są odpadami. Ścinki zawierają domieszki substancji chemicznych, a więc nie pozwalające na ich uznanie jako surogatu paliwa naturalnego. Oznacza to, że przedmiotowe ścinki nie odpowiadają cechom produktu naturalnego, w tym przypadku czystego drewna. Uznanie zgłoszonych substancji za biomasę i przyjęcie zgłoszenia uznania za produkt uboczny skutkowałoby wyłączeniem ich spod nadzoru przepisów dotyczących gospodarowania odpadami oraz emisji gazów i pyłów do powietrza. Wprowadzenie do obrotu tego typu produktu doprowadzi do wykorzystywania resztek i pozostałości pochodzących z obróbki mechanicznej płyt drewnopochodnych jako paliwa we wszystkich kotłach, w tym również domowych. Przekształcenie substancji będącej przedmiotem zgłoszenia w kotłach o dużej mocy, wyposażonych w urządzenia odpylające nie musi stanowić zagrożenia dla środowiska, ale spalanie ich w małych instalacjach grzewczych powodować będzie zarówno uciążliwość odorową, jak i zanieczyszczenie powietrza. Organ I instancji uznał w konsekwencji, że nie został spełniony warunek z art. 10 pkt 4 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2018 r., poz. 21 ze zm.). Spółka wniosła odwołanie od decyzji [...] grudnia 2017 r. Decyzją z [...] lutego 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Rzeszowie utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę na decyzję z [...] lutego 2018 r. Oddalając skargę Sąd I instancji przedstawił przesłanki uznania substancji za produkt uboczny. Wyjaśnił, że spółka do zgłoszenia dołączyła m. in. opinię dotyczącą możliwości zaliczenia materiałów drzewnych do biomasy w rozumieniu stosownych przepisów i zakwalifikowania ich jako produktu ubocznego, sporządzoną w Instytucie Technologii Drewna Zakład Ochrony Środowiska i Chemii Drewna w Poznaniu. Jak wynika z akt sprawy, organ dokonał analizy tej opinii, jak i dokumentów przedłożonych wraz ze zgłoszeniem. Sąd I instancji podzielił stanowisko organów, że złożone dokumenty nie pozwalają na przyjęcie, że zostały spełnione przesłanki z art. 10 ustawy o odpadach. W ocenie Sądu I instancji, przeprowadzone postępowanie i zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, nie pozostawiają wątpliwości co do treści rozstrzygnięcia. Ponadto brak było podstaw do przeprowadzenia przeciwdowodu z opinii biegłego z zakresu ochrony środowiska (czego żądała spółka), ponieważ dostarczona przez spółkę opinia została wzięta pod uwagę i oceniona przez orzekające w sprawie organy. Sąd I instancji wyjaśnił, że zgodnie z oświadczeniem spółki, objęte zgłoszeniem substancje stanowią pozostałość z procesu produkcyjnego mebli i mają być przeznaczone bezpośrednio do spalania jako paliwo w okresie grzewczym. W ocenie spółki, ścinki stanowią biomasę i zostaną wykorzystane jako paliwo do spalania w zakładowej kotłowni (w okresie grzewczym). Poza okresem grzewczym mają być gromadzone w silosie betonowym o poj. 400 m3. Natomiast organ I instancji uznał, że substancja objęta zgłoszeniem, z uwagi na zawartość w jej składzie substancji chemicznych nie ma cech produktu naturalnego i nie stanowi biomasy, a jej spalanie należy traktować jako termiczne przekształcenie odpadów, które prowadzi się wyłącznie w spalarniach odpadów lub we współspalarniach odpadów. Nie znajdą zatem zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z 4 listopada 2014 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (Dz.U. z 2014 r., poz. 1546), umożliwiające dokonywanie spalania bez dodatkowych wymogów. Do biomasy zaliczyć można również odpady. Zgodnie z § 5 ust. 2 pkt 5 powołanego rozporządzenia Ministra Środowiska z 4 listopada 2014 r., przez biomasę rozumie się produkty składające się z substancji roślinnych pochodzących z rolnictwa lub leśnictwa, które mogą być wykorzystane jako paliwo w celu odzyskania zawartej w nich energii, a także odpady drewna z wyjątkiem drewna zanieczyszczonego impregnatami lub powłokami ochronnymi, które mogą zawierać związki chlorowoorganiczne lub metale ciężkie, w skład których wchodzą w szczególności odpady drewna pochodzącego z budowy, remontów i rozbiórki obiektów budowlanych oraz infrastruktury drogowej. W definicji tej do biomasy zaliczono enumeratywnie wymienione produkty i odpady. Płyty wiórowe, pilśniowe i MDF, a także ścinki, wióry, pył powstające z płyt używanych do produkcji mebli nie zaliczają się do żadnej ze wskazanych cytowanym przepisem kategorii. Sąd I instancji wskazał, że co do zasady ścinki płyt wiórowych klasyfikowane są jako odpady. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z 12 grudnia 2014 r. w sprawie rodzajów odpadów i ilości odpadów, dla których nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji odpadów (Dz.U. z 2015 r., poz. 1431), odpadami są oznaczone kodem 03 01 05 trociny, wióry, ścinki, drewno, płyta wiórowa i fornir inne niż wymienione w 03 01 04. Ponadto symbolem 03 01 04 oznacza są trociny, wióry, ścinki, drewno, płyty wiórowe i fornir zawierające substancje niebezpieczne. Zdaniem Sądu I instancji, intencją ustawodawcy jest traktowanie ścinek płyt meblowych, jako odpadu. Sąd I instancji wskazał, że zanieczyszczone substancjami chemicznymi ścinki płyty wiórowej, nie spełniają warunku z art. 10 ust. 4 ustawy o odpadach. Nie można bowiem uznać, że ich wykorzystanie w sposób wskazany przez spółkę nie doprowadzi do ogólnych, negatywnych oddziaływań na środowisko. Dla pełnego określenia, czy spalanie płyty wiórowej jest bezpieczne dla środowiska niezbędne byłoby opracowanie opinii w jakich warunkach, w jakim rodzaju pieca i temperaturze spalanie byłoby bezpieczne dla środowiska oraz w jaki sposób należy postępować z pozostałościami tego spalania (popiołem) i czy jest on bezpieczny dla środowiska. Złożona w tej sprawie opinia z 8 września 2016 r. dotyczy badania składu materiału drzewnego powstającego na etapie produkcji, natomiast nie odnosi się do procesu spalania tej substancji. Sąd I instancji podkreślił także, że według spółki najlepszym wykorzystaniem ścinek objętych zgłoszeniem, jest ich spalanie (w celu pozbycia się), a więc przedmiotowe ścinki są odpadem. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła spółka. W pierwszej kolejności spółka zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 10 ustawy o odpadach, polegającą na uznaniu, że w obecnym stanie prawnym brak jest konkretnych uregulowań prawnych dotyczących możliwości zakwalifikowania pozostałości z płyt drewnopochonych jako produktu ubocznego. Skutkowało to przyjęciem, że pozostałości z procesu produkcyjnego nie spełniają wszystkich istotnych wymagań, w tym wynikających z interpretacji prawnych, w zakresie produktu, ochrony środowiska oraz życia i zdrowia ludzi, dla określonego wykorzystania tych substancji lub przedmiotów. Ponadto doprowadziło to do odmowy przyjęcia stanowiska, że tego rodzaju wykorzystanie nie doprowadzi do ogólnych negatywnych oddziaływań na środowisko i życie lub zdrowie ludzi. Spółka zarzuciła także naruszenie przepisów postępowania. Po pierwsze, "art. 145 § 1 ust. 1 lit. C" ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) w związku z art. 7, art. 77 i art. 80 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej: k.p.a.). W ocenie spółki, zebrany przez organ materiał dowodowy był niewystarczający i budził wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego, mogły "przechylić szalę" na korzyść skarżącego. Jednocześnie Sąd I instancji uznał za nieistotny materiał dowodowy, który wskazywał na okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku skarżącego o uznanie za produkt uboczny resztek płyt wiórowych. Po drugie, "art. 145 § 1 ust. 1 lit. C" p.p.s.a. w związku art. 11 oraz 107 § 3 k.p.a. "poprzez oddalenie", pomimo wystąpienia naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ wynik sprawy. Polegało to na wydaniu decyzji pomimo braku wyjaśnienia spółce przesłanek, jakimi kierował się organ przy załatwianiu sprawy. W szczególności organ nie ustosunkował się do twierdzeń, które spółka uważała za istotne dla sposobu załatwiania sprawy. Po trzecie, "art. 145 § 1 ust. 1 lit. C" p.p.s.a. w związku art. 8 k.p.a., przez oddalenie skargi, pomimo że decyzja została wydana z naruszeniem zasady zaufania uczestników postępowania do organu władzy publicznej. Organ odstąpił bez uzasadnionej przyczyny od utrwalonej praktyki rozstrzygania w tego rodzaju sprawach przez wydanie decyzji odmiennej niż wydana w stosunku do Black Red White S.A. w tożsamym stanie faktycznym i prawnym. Po czwarte, "art. 145 § 1 ust. 1 lit C" p.p.s.a. w związku art. 84 § 1 k.p.a. przez oddalenie skargi pomimo braku dopuszczenia przez organ dowodu z opinii biegłego z zakresu ochrony środowiska na okoliczność ustalenia, czy pozostałości z procesu produkcyjnego, o których uznanie za produkt uboczny wnioskuje spółka, są produktem ubocznym. Po piąte, art. 106 § 3 p.p.s.a. przez zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób kompleksowy. Polegało to na braku dopuszczenia i przeprowadzenia opinii, która odpowiedziałaby na pytanie, w jakich warunkach, w jakim rodzaju pieca i w jakiej temperaturze spalanie byłoby bezpieczne dla środowiska oraz w jaki sposób należy postępować z pozostałościami tego spalania. Spółka zaznaczyła, że zgłaszała tego rodzaju wniosek, a Sąd I instancji zauważył taką potrzebę. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie wymaga wyjaśnienia, że sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej. Podstawę tego zarządzenia stanowił art. 15zzs4 ust. 1 i 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.). Biorąc pod uwagę gwarancję prawa do obrony, strona musi mieć zapewnione prawo do przedstawienia swojego stanowiska, tym samym odstępstwo od zachowania formy posiedzenia jawnego powinno nastąpić z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego. Strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, co oznacza, że standardy ochrony praw stron i uczestników zostały zachowane. Rozpoznanie przedmiotowej sprawy na posiedzeniu niejawnym było więc dopuszczalne. W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Zgodnie z art. 10 ustawy o odpadach, przedmiot lub substancja powstająca w wyniku procesu produkcyjnego, którego podstawowym celem nie jest ich produkcja, może być uznana za produkt uboczny, niebędący odpadem, jeżeli są łącznie spełnione następujące warunki: 1) dalsze wykorzystywanie przedmiotu lub substancji jest pewne; 2) przedmiot lub substancja mogą być wykorzystywane bezpośrednio bez dalszego przetwarzania, innego niż normalna praktyka przemysłowa; 3) dany przedmiot lub substancja są produkowane jako integralna część procesu produkcyjnego; 4) dana substancja lub przedmiot spełniają wszystkie istotne wymagania, w tym prawne, w zakresie produktu, ochrony środowiska oraz życia i zdrowia ludzi, dla określonego wykorzystania tych substancji lub przedmiotów i wykorzystanie takie nie doprowadzi do ogólnych negatywnych oddziaływań na środowisko, życie lub zdrowie ludzi. W tej sprawie zasadnicze znaczenie ma zastosowanie art. 10 pkt 4 ustawy o odpadach, ponieważ przepis ten stanowił bezpośrednią przesłankę odmowy uznania przedmiotowych odpadów za produkt uboczny. W pierwszej kolejności należało jednak odnieść się do zarzutów naruszenia prawa procesowego, ponieważ tylko w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym możliwe jest prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego. Zarzuty naruszenia prawa procesowego zostały częściowo błędnie sformułowane, ponieważ nie ma takiej jednostki redakcyjnej jak "art. 145 § 1 ust. 1 lit. C" p.p.s.a. Jednak zarzuty procesowe podnoszące naruszenie "art. 145 § 1 ust. 1 lit. C" p.p.s.a. zostały powiązane z zarzutami naruszenia odpowiednich przepisów k.p.a. i w tym zakresie mogły zostać rozpatrzone. Argumentacja spółki zaprezentowana w skardze kasacyjnej sprowadza się w istocie do stwierdzenia, że obowiązek ustalania przesłanek pozwalających na uznanie przedmiotowego odpadu za produkt uboczny spoczywa na organach. Stanowisko to nie jest jednak prawidłowe. Zgodnie bowiem z art. 11 ust. 1 ustawy o odpadach, to wytwórca przedmiotu lub substancji jest obowiązany do przedłożenia marszałkowi województwa, właściwemu ze względu na miejsce ich wytwarzania, zgłoszenia uznania przedmiotu lub substancji za produkt uboczny. Zgłoszenie musi zawierać m.in. określenie miejsca wytwarzania przedmiotu lub substancji przewidzianych do uznania za produkt uboczny, wskazanie przedmiotu lub substancji przewidzianych do uznania za produkt uboczny, a także ich masy oraz opisu procesu produkcyjnego, w którym powstaje przedmiot lub substancja i procesu, w którym zostaną one wykorzystane. Ponadto z art. 11 ust. 3 ustawy o odpadach wynika, że wytwórca przedmiotu lub substancji ma obowiązek dołączenia do zgłoszenia uznania przedmiotu lub substancji za produkt uboczny dowodów potwierdzających spełnienie warunków, o których stanowi art. 10 ustawy o odpadach oraz szczegółowych wymagań, o ile zostały określone. Dowodami mogą być w szczególności umowy potwierdzające wykorzystanie przedmiotu lub substancji do określonych celów lub potwierdzające właściwości przedmiotu lub substancji wyniki badań, wykonanych przez laboratoria, o których mowa w art. 147a ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2021 r., poz. 1973 ze zm. – dalej: p.o.ś.). Z powołanych przepisów wynika zatem, że obowiązki w zakresie postępowania dowodowego obciążają stronę składającą wniosek. To strona jest zobowiązana przedłożyć dowody potwierdzające spełnienie warunków do uznania danej substancji lub przedmiotu za produkt uboczny. Norma z art. 11 ustawy o odpadach modyfikuje zatem wyrażoną w art. 7 § 1 k.p.a. zasadę obciążającą organ administracyjny obowiązkiem ustalania stanu faktycznego sprawy. Oznacza to, że zarzuty podnoszące naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80, jak i art. 84 § 1 k.p.a. nie zasługiwały na uwzględnienie. Ponadto na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut podnoszący naruszenie art. 11 oraz art. 107 § 3 k.p.a., ponieważ wbrew twierdzeniom spółki, organ wydając zaskarżoną decyzję wyjaśnił spółce przesłanki, którymi się kierował przy załatwianiu sprawy i o czym prawidłowo orzekł Sąd I instancji nie kwestionując możliwości dokonania kontroli legalności zaskarżonej decyzji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie doszło również do naruszenia art. 8 § 2 k.p.a. (który został powołany bez wskazania właściwej jednostki redakcyjnej tego przepisu). Zarzut ten sprowadza się do stwierdzenia, że organ odstąpił bez uzasadnionej przyczyny od utrwalonej praktyki rozstrzygania w tego rodzaju sprawach przez wydanie decyzji odmiennej niż wydana w stosunku do innej spółki. Przez utrwaloną praktykę należy rozumieć akceptowane przez sądy, stabilne, jednolite, ustandaryzowane i wieloletnie oraz znane publicznie postępowanie organów administracji publicznej przy rozstrzyganiu spraw tego samego rodzaju w takich samych stanach faktycznych i prawnych. Praktyka taka przede wszystkim powinna być zgodna z prawem. Nie można natomiast uznać w tej sprawie, że tego rodzaju "utrwalenie" praktyki nastąpiło, a ponadto, że wydanie decyzji wobec innej spółki nastąpiło w identycznym stanie faktycznym i prawnym. Należy mieć bowiem na uwadze, że każda spółka występująca o uznanie danego produktu lub substancji za produkt uboczny przedstawia w sposób szczegółowy warunki wskazane w art. 11 ustawy o odpadach. Różnice w opisie procesu produkcyjnego, w którym powstaje przedmiot lub substancja i procesu, w którym zostaną one wykorzystane, powoduje, że stany faktyczne w tego rodzaju sprawach są odmienne i nie pozwalają na skuteczne podniesienie zarzutu naruszenia art. 8 § 2 k.p.a. W tej sprawie nie doszło także do naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. W ocenie spółki, polegało to na braku dopuszczenia i przeprowadzenia opinii, która odpowiedziałaby na pytanie, w jakich warunkach, w jakim rodzaju pieca i w jakiej temperaturze spalanie byłoby bezpieczne dla środowiska oraz w jaki sposób należy postępować z pozostałościami tego spalania. Sądy administracyjne prowadzą postępowanie dowodowe w wąskim zakresie i nie przeprowadzają dowodów z opinii biegłego, podobnie jak nie mają prawnej możliwości dokonania oględzin lub dokonania innych czynności dowodowych przewidzianych w k.p.a. Przechodząc do oceny zarzutu naruszenia prawa materialnego należy zauważyć, że norma z art. 10 pkt 4 ustawy o odpadach stanowi implementację art. 5 ust. 1 lit. d) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2008/98/WE z 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów (Dz.U.UE.L z 2008 r., nr 312, s. 3). Zgodnie z tym przepisem substancja lub przedmiot, powstająca w wyniku procesu produkcyjnego, którego podstawowym celem nie jest ich produkowanie, może być uznana za produkt uboczny a nie za odpady, jeżeli spełniony zostanie m.in. warunek, zgodnie z którym dalsze wykorzystanie tego produktu lub substancji jest zgodne z prawem, tzn. dana substancja lub przedmiot spełniają wszelkie istotne wymagania dla określonego zastosowania w zakresie produktu, ochrony środowiska i zdrowia ludzkiego i nie doprowadzi do ogólnych niekorzystnych oddziaływań na środowisko lub zdrowie ludzkie. Wykładnia przepisów dyrektywy w poszczególnych państwach Unii Europejskiej nie była jednolita i w celu jej ujednolicenia Komisja Europejska wydała komunikat wyjaśniający z 21 lutego 2007 r. dotyczący odpadów i produktów ubocznych. Komunikat ten należy uwzględnić dokonując wykładni przepisów dyrektywy. Zgodnie z pkt 4 załącznika nr 1 do komunikatu, zbędne materiały z pierwotnego procesu produkcji mebli, palet lub opakowań bądź materiały wymagające tylko kosmetycznych zmian, które są zasadniczo podobne do produktu pierwotnego, takie jak masa kauczukowa i mieszanka wulkanizacyjna, wióry i elementy z korka, resztki z tworzyw sztucznych i podobne materiały, mogą być uznawane za produkty uboczne, jeżeli istnieje możliwość ich bezpośredniego ponownego wykorzystania w pierwotnym procesie produkcyjnym lub w innym zintegrowanym procesie produkcyjnym, w którym ponowne wykorzystanie jest również pewne. Jeżeli jednak tego rodzaju materiały zawierają substancje trujące, które wymagają usunięcia przed dalszym wykorzystaniem lub przetworzeniem, może to wskazywać na to, że materiał ten jest odpadem do momentu zakończenia procesu recyklingu lub odzysku. W tej sprawie organy wykazały, że przedmiotowe ścinki nie odpowiadają cechom produktu naturalnego, w tym przypadku czystego drewna i nie można uznać, że ich wykorzystanie w sposób wskazany przez spółkę nie doprowadzi do ogólnych, negatywnych oddziaływań na środowisko. Sąd I instancji prawidłowo podzielił stanowisko organu wyrażone w tym zakresie. Oznacza to także, że wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, w polskim porządku prawnym brak jest konkretnych uregulowań prawnych dotyczących możliwości zakwalifikowania pozostałości z płyt drewnopodobnych jako produktu ubocznego, w tym znaczeniu, że kwestia ta musi każdorazowo podlegać ocenie z punktu widzenia przesłanek z art. 10 ustawy o odpadach. Dlatego też zarzut podnoszący naruszenie art. 10 ustawy o odpadach nie zasługiwał na uwzględnienie. Z tych względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło