II OSK 314/19

3 marca 2020 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Barbara Adamiak Sędziowie: sędzia NSA Zdzisław Kostka sędzia del. WSA Michał Ruszyński (spr.) Protokolant: asystent sędziego Julia Słomińska po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2020 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 2798/17 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z 29 sierpnia 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 2798/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA, Sąd I instancji), na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę [...] na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: MWINB) z [...] października 2017 r., nr [...], którą to decyzją MWINB – na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. – uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy (dalej: PINB), wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm., dalej: Pr. bud. z 1994 r. ), nakładającą na Spółdzielnię Budowlano-Mieszkaniową "[...]" w [...], obowiązek rozbiórki balkonu usytuowanego na pierwszym piętrze budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy [...], w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem oraz umorzył postępowanie administracyjne w sprawie. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli [...] (dalej: skarżący kasacyjnie). Zaskarżonemu wyrokowi – na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – zarzucili, iż został wydany z naruszeniem przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 77 § 1, 80, 107 § 3 K.p.a. przez oddalenie skargi w sytuacji, w której MWINB nie wyjaśnił stanu faktycznego i pominął okoliczność jaką było wybudowanie budynku mieszkalnego z istotnym odstępstwem od zatwierdzonego projektu budowlanego, a także fakt, że inwestor nie przedstawił w trybie art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 1974 r., nr 38, poz. 229 ze zm., dalej: Pr. bud. z 1974 r.) zmian w projekcie realizacyjnym uwzględniających wybudowanie balkonu, w sytuacji, w której obowiązkiem WSA dokonującego kontroli legalności decyzji było uchylenie zaskarżonej decyzji. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi oraz uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także decyzji ją poprzedzającej. Skarżący kasacyjnie wnieśli także o zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Odpowiadając na skargę kasacyjną uczestnik postępowania – Spółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa "[...], wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że postępowanie sądowoadministracyjne w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte po 15 sierpnia 2015 r., a zatem do uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego znajduje zastosowanie art. 193 zd. 2 p.p.s.a. Zgodnie z nim uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podanej przez organy administracji i Sąd I instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy rozstrzygniętej przez WSA przedstawiony został w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny ocenił zarzuty postawione wobec zaskarżonego wyroku, uwzględniwszy, że rozpoznaniu podlega sprawa w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), gdyż nie stwierdzono przesłanek stwierdzenia nieważności postępowania sądowego, określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 77 § 1, 80, 107 § 3 K.p.a., okazały się niezasadne. Przede wszystkim należy podzielić stanowisko Sądu I instancji oraz MWINB, że z uwagi na datę realizacji spornego budynku i oddania go do użytkowania, tj. 1993 rok, w sprawie znajdują zastosowanie przepisy Pr. bud. z 1974 r. oraz przepisy wykonawcze do tej ustawy, a więc przepisy rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. z 1980 r., nr 17, poz. 62 ze zm., dalej: rozp. MAGTiOŚ). Bezsporne w sprawie jest, że budynek którego dotyczyło postępowanie administracyjne został wykonany niezgodnie z projektem budowlanym. Natomiast nie można twierdzić, że budynek – poprzez wybudowanie balkonu – został wykonany z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, bowiem, jak słusznie wskazał Sąd I instancji, Pr. bud. z 1974 r. nie definiowało istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, a zmiany wprowadzone przy realizacji inwestycji należało wskazywać dopiero oddając do użytku obiekt budowlany, tj. w trybie art. 41 tej ustawy, przy czym tylko w dwóch przypadkach Pr. bud. z 1974 r. przewidywało obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, tj. w stosunku do obiektu, co do którego wydano przewidziany w art. 40 nakaz dokonania zmian lub przeróbek (art. 42 ust. 1), albo gdy obowiązek taki został nałożony przez organ z uwagi na bezpieczeństwo ludzi lub mienia, ochrony środowiska albo inne względy dotyczące interesu społecznego (art. 42 ust. 2). W rozpoznawanej sprawie organ nie wydał nakazu dokonania zmian lub przeróbek, również w sprawie nie zachodziła kwestia ochrony wartości wymienionych w art. 42 ust. 2. Zatem w rozpoznawanej sprawie, jak słusznie wskazał Sąd I instancji, organ nie miał obowiązku wydawania potwierdzenia przyjęcia zgłoszenia użytkowania obiektu budowlanego. Niemniej jednak taki dokument został wystawiony (pismem z 1 września 1993 r. właściciel obiektu zawiadomił bowiem o zakończeniu budowy a 18 listopada 1993 r., organ powiadomił inwestora o przyjęciu zawiadomienia o oddaniu obiektu do użytkowania - k. 52 i 53 akt administracyjnych). Skarżący kasacyjnie podnoszą, powołując się w tym zakresie na przepis art. 41 ust. 1 zd. 1 Pr. bud. z 1974 r., zgodnie z treścią którego inwestor lub osoba działająca z jego upoważnienia, oddając do użytku obiekt budowlany, przekazuje właścicielowi lub zarządcy obiektu plan realizacyjny i projekt w wszystkimi rysunkami zamiennymi lub naniesionymi zmianami, wprowadzonymi w toku wykonywania robót budowlanych, że inwertor dokonując zgłoszenia, nie przekazał organowi rysunku zamiennego, na którym naniesione zostały zmiany wprowadzone w toku wykonywania robót budowlanych. Odnosząc się do tego zarzutu wskazać należy, że istotnie w aktach administracyjnych brak jest dokumentu wskazującego, że taki rysunek inwestor przekazał. Brak ten, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie oznacza jednak, że organ nie analizował zdatności do użytkowania tego obiektu. To, że taka analiza była przez organ przeprowadzona wskazują dokumenty znajdujące się w aktach sprawy. Przede wszystkim wynika to z pism Naczelnika Wydziału Architektury Urzędu Dzielnicy [...] z 22 marca i 11 sierpnia 1993 r. a także protokołu oględzin wzniesionego budynku z 14 września 1993 r. Nie przedłożenie rysunku zamiennego nie oznacza zatem, że organ nie widział, że inwestor realizując balkon, wykonał budynek niezgodnie z projektem budowlanym. Powyższe oznacza, że organ potwierdził legalność obiektu budowlanego. Zatem obecnie PINB, wobec uprzedniego braku sprzeciwu co do realizacji obiektu budowanego, nie miał podstaw do prowadzenia postępowania naprawczego, w trybie art. 50 i 51 Pr. bud. z 1994 r., tym bardziej, że przepisy rozp. MAGTiOŚ, nie normowały odległości balkonu od granicy nieruchomości, a sporny budynek nie narusza § 12 ust. 2 tego rozporządzenia, bowiem odległość między budynkiem, którego dotyczy postępowanie a budynkiem skarżących kasacyjnie wynosi co najmniej 8 m. Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlega oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. Wniosek uczestnika postępowania o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego nie znajduje oparcia w przepisach p.p.s.a., gdyż w postępowaniu sądowym występuje w charakterze uczestnika, a zwrot kosztów przysługuje wyłącznie stronie, która wniosła skargę kasacyjną (art. 203 p.p.s.a.) albo skarżącemu lub organowi (art. 204 p.p.s.a.).