I FSK 1744/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-09-05
Skład orzekający: Janusz Zubrzycki, Marek Kołaczek, Dominik Mączyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej, złożony w ciągu 7 dni od dnia, w którym strona dowiedziała się o zastosowaniu fikcji doręczenia, został złożony z zachowaniem terminu, jeśli strona dowiedziała się o zastosowaniu tej fikcji w dniu doręczenia pisma organu wyjaśniającego tryb doręczenia?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania należy liczyć od dnia, w którym strona dowiedziała się o zastosowaniu fikcji doręczenia, a nie od dnia, w którym dowiedziała się o wydaniu decyzji. W niniejszej sprawie strona dowiedziała się o zastosowaniu fikcji doręczenia w dniu doręczenia pisma organu wyjaśniającego tryb doręczenia, a wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od tej daty, co oznacza, że został złożony z zachowaniem terminu. Ponadto, sąd uznał, że uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe, ponieważ nie odniosło się do zarzutów dotyczących nieprzeprowadzenia wnioskowanych dowodów, co stanowi naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. odmawiającej zwrotu należności w podatku VAT z tytułu usunięcia towaru spod dozoru celnego. Strona twierdziła, że nie otrzymała decyzji i dowiedziała się o niej dopiero po zapoznaniu się z aktami sprawy. Organ i WSA uznali, że decyzja została skutecznie doręczona w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej (fikcja doręczenia), a wniosek o przywrócenie terminu został złożony po terminie. Strona wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zubrzycki (sprawozdawca), Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędzia WSA del. Dominik Mączyński, Protokolant Katarzyna Jaszuk, po rozpoznaniu w dniu 5 września 2018 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 maja 2016 r. sygn. akt I SA/Łd 105/16 w sprawie ze skargi M.W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. (obecnie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w L.) z dnia 26 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji odmawiającej zwrotu uiszczonej należności w podatku od towarów i sług z tytułu usunięcia towaru spod dozoru celnego 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi, 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w L. na rzecz M.W. kwotę 440 (słownie: czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
1. Wyrok Sądu pierwszej instancji i przedstawiony przez ten Sąd tok postępowania przed organami.
1.1. Wyrokiem z 24 maja 2016 r., w sprawie I SA/Łd 105/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę M. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. (dalej: DIS) z 26 listopada 2015 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego L. (dalej: NUS) z 9 kwietnia 2015 r., odmawiającej zwrotu kwoty uiszczonej tytułem należności w podatku od towarów i usług z tytułu usunięcia towarów spod dozoru celnego.
1.2. Przedstawiając stan faktyczny sprawy Sąd podał, że opisana wyżej decyzja NUS została wysłana do Strony pocztą, na adres wskazany we wniosku, tj. [...]. Pierwsze awizo pod tym adresem zostało pozostawione 13 kwietnia 2015 r., drugie 21 kwietnia 2015 r., natomiast zwrot przesyłki do nadawcy nastąpił 28 kwietnia 2015 r. Mając na uwadze art. 150 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze. zm., dalej: O.p.) organ I instancji uznał, że decyzja została doręczona Stronie 27 kwietnia 2015 r.
W dniu 18 sierpnia 2015 r. do NUS wpłynęło pismo Strony, w którym stwierdziła, że: "w związku z powziętą informacją o wydaniu decyzji dotyczącej mojego wniosku o zwrot nadpłaconego podatku od towarów i usług z dnia 23.01.2015 proszę o doręczenie mi przedmiotowej decyzji".
Pismem z 25 sierpnia 2015 r. (doręczone 7 września 2015 r.) NUS poinformował Stronę, że doręczenie przedmiotowej decyzji nastąpiło - stosownie do art. 150 O.p. - w dniu 27 kwietnia 2015 r.
Pismem z 14 września 2015 r. Strona wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji NUS z 9 kwietnia 2015 r., wskazując, że o wydaniu decyzji dowiedziała się dopiero 7 września 2015 r., kiedy jej pełnomocnik zapoznał się z aktami przedmiotowej sprawy i dokonał fotokopii decyzji. Jednocześnie Strona podniosła, że - wbrew informacjom zawartym w notatce znajdującej się w aktach sprawy - nie doręczono jej zarówno pierwszego, jak i powtórnego awiza do przesyłki zawierającej odpis decyzji.
DIS odmawiając przywrócenia terminu do wniesienia odwołania wskazał przede wszystkim, że w celu wyjaśnienia wątpliwości co do sposobu awizowania spornej przesyłki wystąpił do Poczty Polskiej z prośbą o jednoznaczne wskazanie miejsca, w którym pozostawiono zawiadomienia o przesyłce. Poczta Polska w piśmie z 19 listopada 2015 r. poinformowała, że zarówno pierwsze, jak i drugie awizo, zostało pozostawione w oddawczej skrzynce pocztowej, przy czym pierwsze zawiadomienie pozostawiono 13 kwietnia 2015 r., powtórne 21 kwietnia 2015 r. Wobec tego organ za prawidłowe uznał tryb oraz datę doręczenia przedmiotowej przesyłki (27 kwietnia 2015 r.). Jednocześnie DIS uznał, że Strona nie dochowała terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Skoro bowiem już 14 sierpnia 2015 r. Strona miała wiedzę o wydaniu decyzji NUS z 9 kwietnia 2015 r., to - zdaniem DIS - termin do wniesienia stosownego wniosku nie został zachowany. Organ wskazał ponadto, że 26 marca 2015 r. Stronie doręczono odpis postanowienia, w którym NUS, działając na podstawie art. 123 § 1 oraz art. 200 § 1 O.p., wyznaczył jej siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego. Strona wiedziała zatem, że organ ten zakończył etap gromadzenia materiału dowodowego i po upływie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie tego materiału zostanie podjęta stosowna decyzja.
2. Skarga do Sądu pierwszej instancji.
2.1. W skardze do WSA w Łodzi Strona wniosła o uchylenie postanowienia DIS oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, zarzucając organowi naruszenie:
- art. 162 § 1 i 2 O.p., poprzez odmowę przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji NUS z 9 kwietnia 2015 r., podczas gdy spełnione są ustawowe przesłanki przywrócenia terminu, w tym uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło w sposób przez Skarżącą niezawiniony;
- art. 122 w zw. z art. 180 § 1 O.p., poprzez oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym, w szczególności wskutek zaniechania przeprowadzenia wnioskowanych przez Skarżącą dowodów, tj.: z przesłuchania Skarżącej na okoliczność, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy, w tym na okoliczność niedoręczenia zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym, a także dowodu z zeznań świadka - M. W., na te same okoliczności.
Argumentując powyższe zarzuty Strona w szczególności podniosła, że o wydaniu decyzji NUS dowiedziała się dopiero 7 września 2015 r., kiedy jej pełnomocnik zapoznał się z aktami sprawy i uzyskał fotokopię tejże decyzji. Jednocześnie Skarżąca przekonywała, że nie doręczono jej żadnego awiza dotyczącego przesyłki zawierającej decyzję NUS. Wskazała przy tym, że przed rzekomym doręczeniem jej przedmiotowej decyzji złożyła w placówce pocztowej wniosek o zawiadamianie jej w formie elektronicznej o próbie doręczania przesyłek rejestrowanych - na tę okoliczność Strona bezskutecznie wnosiła o przeprowadzenie dowodów z przesłuchania jej oraz M. W. Dodatkowo wskazano, że adresem do doręczeń Skarżącej, określonym w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, jest [...], na który - w ocenie Skarżącej - powinna zostać skierowana decyzja.
2.2. DIS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w kwestionowanym postanowieniu.
3. Uzasadnienie rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji.
3.1. WSA w Łodzi nie stwierdził podstaw do uwzględnienia skargi.
3.2. W pierwszej kolejności Sąd I instancji powołując się na akta sprawy przyjął, że decyzja NUS, wbrew twierdzeniom Skarżącej, została w sposób prawidłowy - w trybie określonym w art. 150 O.p. - doręczona Skarżącej 27 kwietnia 2015 r., a zatem termin do złożenia odwołania od tejże decyzji upłynął 11 maja 2015 r. Świadczą o tym - zdaniem Sądu - adnotacje na kopercie zawierającej decyzję NUS, zgodnie z którymi przedmiotowa przesyłka była dwukrotnie awizowana - 13 i 21 kwietnia 2015 r. oraz treść pisma Poczty Polskiej z 19 listopada 2015 r., potwierdzająca, że awiza zostały zgodnie z przepisami pozostawione w skrzynce odbiorczej adresata.
3.3. Jednocześnie Sąd wskazał, że Strona, zarówno w złożonym wniosku, jak i odpowiedzi na wezwanie NUS z 9 lutego 2015 r., podała adres: [...], dlatego też organ całą korespondencję w przedmiotowej sprawie kierował właśnie tam. Korespondencja ta, za wyjątkiem decyzji, była odbierana przez Stronę, adres ten znajduje się również na jej piśmie z 14 sierpnia 2015 r., wobec czego - zdaniem Sądu - w sprawie nie wystąpiły żadne okoliczności uzasadniające kierowanie przez organ I instancji przesyłek na adres wskazany w CEiDG. Sąd podkreślił przy tym, że wskazanie adresu do doręczeń w CEIDG ma charakter informacyjno-ewidencyjny dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej, natomiast przepisy Ordynacji podatkowej o doręczeniach mają charakter gwarancyjny i organy podatkowe mają obowiązek ich przestrzegania z urzędu.
3.4. WSA w Łodzi podzielił również stanowisko DIS co do tego, że Strona o wydaniu decyzji wiedziała co najmniej od 14 sierpnia 2015 r. (data pisma Strony, w którym wskazała ona, iż wiadome jest jej, iż decyzja w jej sprawie została wydana oraz wniosła o doręczenie tego rozstrzygnięcia). Tym samym - zdaniem Sądu - należało uznać, że Skarżąca, składając 14 września 2015 r. wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania uchybiła siedmiodniowemu terminowi przewidzianemu w art. 162 § 2 O.p.
4. Skarga kasacyjna.
4.1. Strona zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając WSA w skardze kasacyjnej naruszenie:
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 w zw. z art. 145 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) w zw. z 162 § 1 i 2 O.p., polegające na oddaleniu przez Sąd skargi i zaniechaniu uchylenia postanowienia DIS w całości, mimo wystąpienia w toku postępowania uchybienia polegającego na odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania przez Skarżącą od decyzji NUS z 9 kwietnia 2015 r., podczas gdy spełnione zostały ustawowe przesłanki przywrócenia terminu, w tym - wbrew twierdzeniom DIS - uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło w sposób przez Skarżącą niezawiniony oraz zachowany został siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 w zw. z art. 145 § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 122 i art. 180 O.p., polegające na oddaleniu przez Sąd skargi i zaniechaniu uchylenia postanowienia DIS w całości, mimo wystąpienia w toku postępowania uchybienia polegającego na oparciu postanowienia na niepełnym materiale dowodowym, wskutek zaniechania przeprowadzenia wnioskowanych przez Skarżącą dowodów, tj. dowodu z przesłuchania Skarżącej na okoliczność, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy, a także dowodu z zeznań świadka M. W. na okoliczność j.w.;
- art. 141 § 4 P.p.s.a., poprzez nieodniesienie się w treści uzasadnienia wyroku do:
a) podniesionej w ramach uzasadnienia skargi kwestii złożenia przez Skarżącą w placówce Poczty Polskiej wniosku o doręczenia awiza również w formie elektronicznej (odpis wniosku w załączeniu), które to awizo elektroniczne również nie zostało w odniesieniu do decyzji Skarżącej doręczone;
b) zaniechania przeprowadzenia przez organ wnioskowanych przez Skarżącą dowodów - dowodu z zeznań świadka M. W. oraz przesłuchania Skarżącej w charakterze strony postępowania.
Skarżąca wniosła przy tym o uchylenie kwestionowanego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, z kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
4.2. DIS nie złożył odpowiedzi na skargę kasacyjną.
5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
5.1. Za trafny należy przede wszystkim uznać sformułowany w tejże skardze zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 w zw. z art. 145 § 2 P.p.s.a. w zw. z 162 § 1 i 2 O.p., w zakresie, w jakim Skarżąca kwestionuje ocenę organu podatkowego, zaakceptowaną przez Sąd I instancji, odnośnie dochowania przez Skarżącą terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji NUS z 9 kwietnia 2015 r. odmawiającej zwrotu kwoty uiszczonej tytułem należności w podatku od towarów i usług z tytułu usunięcia towarów spod dozoru celnego.
5.2. W myśl art. 162 § 2 O.p., podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi.
Jak wynika z akt sprawy, Skarżąca w piśmie skierowanym do organu I instancji z 14 sierpnia 2015 r. oświadczyła, iż powzięła wiadomość o wydaniu decyzji w jej sprawie i zwróciła się z prośbą o doręczenie jej tego rozstrzygnięcia. Organ w piśmie z 25 sierpnia 2015 r. wyjaśnił Skarżącej, że skuteczne doręczenie przedmiotowej decyzji w trybie art. 150 O.p. nastąpiło 27 kwietnia 2015 r. Pismo to zostało Skarżącej doręczone 7 września 2015 r., a zatem tego dnia - a nie, jak przyjął DIS oraz Sąd I instancji, 14 sierpnia 2015 r. - ustała przyczyna uchybienia terminowi do złożenia odwołania. W tej bowiem dacie Skarżąca dowiedziała się, że - w związku z zastosowaniem przepisu art. 150 O.p. i przyjęciem na podstawie tej regulacji 27 kwietnia 2015 r. jako daty doręczenia decyzji organu I instancji - upłynął jej termin do wniesienia stosownego środka zaskarżenia. Trzeba bowiem zwrócić uwagę, że samo dowiedzenie się przez Skarżącą z bliżej nieokreślonego źródła o fakcie wydania decyzji nie może być traktowane jako moment ustania przyczyny uchybienia terminowi do złożenia odwołania. To bowiem niewiedza Skarżącej o zastosowanym trybie doręczenia decyzji, a nie o jej wydaniu (skoro samo wydanie decyzji nie powoduje rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania) była przyczyną niezłożenia środka zaskarżenia w stosownym terminie. W związku z powyższym od 7 września 2015 r., jako daty dowiedzenia się Skarżącej o zastosowaniu tzw. fikcji doręczenia z art. 150 O.p., należało liczyć zakreślony w art. 162 § 2 O.p. siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W konsekwencji powyższego należało - wbrew stanowisku DIS oraz WSA w Łodzi - przyjąć, że nadany w placówce Poczty Polskiej 14 września 2015 r. wniosek Skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od opisanej wyżej decyzji NUS z 9 kwietnia 2015 r., został złożony z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 162 § 2 O.p.
5.3. Na uwzględnienie zasługuje również sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a., poprzez nieodniesienie się w treści uzasadnienia wyroku do: podniesionej w ramach uzasadnienia skargi kwestii złożenia przez Skarżącą w placówce Poczty Polskiej wniosku o doręczenia awiza również w formie elektronicznej, które to awizo elektroniczne również nie zostało w odniesieniu do decyzji Skarżącej doręczone (1); zaniechania przeprowadzenia przez organ wnioskowanych przez Skarżącą dowodów - dowodu z zeznań świadka M. W. oraz przesłuchania Skarżącej w charakterze strony postępowania (2).
5.4. Z treści art. 141 § 4 zd. 1. P.p.s.a. wynika, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie.
W tym miejscu przypomnieć trzeba, że w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09 (dostępna w internetowej bazie orzeczeń CBOIS) podkreślono, że podstawa prawna rozstrzygnięcia (wyroku) obejmuje wskazanie zastosowanych przepisów prawnych oraz wyjaśnienie przyjętego przez sąd sposobu ich wykładni i zastosowania. Znaczenie procesowe tego elementu uzasadnienia uwidacznia się w tym, że ma on dać rękojmię, iż sąd dołożył należytej staranności przy podejmowaniu rozstrzygnięcia; ma umożliwić sądowi wyższej instancji ocenę, czy przesłanki, na których oparł się sąd niższej instancji, są trafne; ma w razie wątpliwości umożliwić ustalenie granic powagi rzeczy osądzonej i innych skutków prawnych wyroku. Jakkolwiek czynność procesowa sporządzenia pisemnego uzasadnienia, dokonywana już po rozstrzygnięciu sprawy i mająca sprawozdawczy charakter, sama przez się nie może wpływać na to rozstrzygnięcie jako na wynik sprawy, niemniej tylko uzasadnienie spełniające określone ustawą warunki stwarza podstawę do przyjęcia, że będąca powinnością sądu administracyjnego kontrola działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem rzeczywiście miała miejsce i że prowadzone przez ten sąd postępowanie odpowiadało przepisom prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 maja 2010 r., I FSK 911/09 - dostępny w internetowej bazie orzeczeń CBOIS). Zatem niezbędnym jest wskazanie przyjętego stanu faktycznego sprawy, ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych w skardze, podanie w uzasadnieniu wyroku przepisów prawa, które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia.
5.5. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy należy zgodzić się ze stanowiskiem autora skargi kasacyjnej co do tego, że uzasadnienie kwestionowanego wyroku Sądu I instancji nie spełnia ustawowych wymogów określonych w cytowanym wyżej art. 141 § 4 zd. 1 P.p.s.a. Uzasadnienie to w żaden sposób nie odnosi się bowiem do treści sformułowanego w skardze na postanowienie DIS zarzutu naruszenia art. 122 w zw. z art. 180 § 1 O.p., poprzez oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym, w szczególności wskutek zaniechania przeprowadzenia wnioskowanych przez Skarżącą dowodów, tj.: z przesłuchania Skarżącej na okoliczność, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy, w tym na okoliczność niedoręczenia zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym, a także dowodu z zeznań świadka - M. W., na te same okoliczności.
Sąd I instancji co prawda wypowiedział się w zakresie prawidłowości zastosowanego przez NUS trybu doręczenia decyzji z 9 kwietnia 2015 r., wskazując na poczynione przez organ ustalenia faktyczne, z których - zdaniem WSA - jednoznacznie wynikało, że doręczenie to zostało dokonane w sposób niewadliwy, co w konsekwencji spowodowało, iż przedmiotowa decyzja weszła do obrotu prawnego. W żaden sposób nie odniósł się natomiast do zasadności nieuwzględnienia przez DIS wniosków dowodowych Strony sformułowanych we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, zgłoszonych na okoliczność prawidłowego awizowania przesyłek przez Pocztę Polską, wobec złożenia przez Stronę przed datą doręczenia decyzji organu I instancji dyspozycji w placówce Poczty Polskiej w zakresie doręczania zawiadomień (awizo) w formie elektronicznej, co - w kontekście przesłanki braku winy w uchybieniu terminowi z art. 162 § 1 O.p. - mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sytuacji bowiem, gdy w postanowieniu organu odwoławczego, jak i w zaskarżonym wyroku, przyjęto, że w niniejszej sprawie zastosowanie fikcji doręczenia decyzji NUS z 9 kwietnia 2015 r. było prawidłowe, rozważania wymagała kwestia uprawdopodobnienia przez Stronę, czy uchybienie terminowi do złożenia odwołania nastąpiło bez jej winy, co należało ocenić w kontekście przywołanej przez Stronę okoliczności niewywiązywania się operatora pocztowego z obowiązku doręczania jej awiza w formie elektronicznej.
Sąd w szczególności powinien ocenić, czy fakt nieustosunkowania się organu do wniosków Strony w przedmiocie dopuszczenia dowodu z przesłuchania M. W. jako strony postępowania oraz M. W. jako świadka na okoliczność, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy Skarżącej, z uwzględnieniem podnoszonej okoliczności (która mogła się ujawnić w wyniku tych przesłuchań) złożenia w urzędzie pocztowym (28 marca 2014 r.) żądania otrzymywania zawiadomień w formie elektronicznej, miało wpływ na wynik sprawy w zakresie instytucji określonej w art. 162 § 1 O.p. Sąd I instancji winien w szczególności wyjaśnić możliwość stosowania zawiadomień w formie elektronicznej w postępowaniu podatkowym, w świetle treści § 31 ust. 3 i 6 Regulaminu świadczenia usług powszechnych, stanowiących podstawę do złożenia żądania otrzymywania takich zawiadomień, lecz także treści pouczenia zawartego w druku tego żądania, które w pkt 2. stanowi, że "W przypadku przesyłek doręczanych na podstawie przepisów innych niż ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz.U. z 2012 r. poz. 1529) dotyczących sposobu, zasad i trybu doręczeń otrzyma Pani/Pan zawiadomienie również w formie papierowej" (podkr. NSA), oraz wpływu takiego pouczenia na kwestię zawinienia Skarżącej w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania.
5.6. Na uwzględnienie nie zasługuje natomiast zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 w zw. z art. 145 § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 122 i art. 180 O.p., przede wszystkim z uwagi na wadliwe jego sformułowanie i uzasadnienie.
W myśl art. 176 P.p.s.a. skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym i powinna czynić zadość nie tylko wymaganiom przewidzianym dla pisma w postępowaniu sądowym, lecz także właściwym dla niej wymaganiom konstrukcyjnym. W szczególności formalizm ów wiąże się z powinnością prawidłowego skonstruowania podstaw kasacyjnych, co obejmuje zarówno obowiązek ich precyzyjnego przytoczenia (ze wskazaniem konkretnych jednostek redakcyjnych przepisu, którego naruszenia upatruje strona skarżąca w kwestionowanym wyroku sądu I instancji), jak i uzasadnienia. Trzeba bowiem mieć na uwadze, że w myśl art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
Powołany zarzut rozpatrywanej skargi kasacyjnej nie spełnia wymogów z
art. 176 P.p.s.a., gdyż nie wskazano w nim w sposób prawidłowy przepisów, których naruszenie Skarżąca zarzuca Sądowi I instancji. Nie doprecyzowano bowiem, o uchybieniu której konkretnie regulacji z przepisu art. 180 O.p. jest mowa w skardze kasacyjnej, nie wskazano na to również w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że przepis art. 180 O.p. składa się z czterech paragrafów. Wobec brzmienia jednak art. 176 oraz art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma podstaw, aby samodzielnie doprecyzowywać sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty, a tym samym w przypadku - takim jak w niniejszej sprawie - gdy podstawa kasacyjna skonstruowana została w sposób ogólny, Sąd ten może uchylić się od kontroli instancyjnej kwestionowanego wyroku w przedmiotowym zakresie.
5.7. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę WSA w Łodzi uwzględni rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie zastosowania w niej przepisu art. 162 § 2 O.p. i w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia szczegółowo ustosunkuje się do podniesionych w skardze zarzutów w przedmiocie naruszenia przez organy art. 122 w zw. z art. 180 § 1 O.p.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło