II SA/Wa 249/18
WyrokWSA w Warszawie2018-09-19
Skład orzekający: Janusz Walawski, Piotr Borowiecki, Przemysław Szustakiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.) mogą być skuteczne w przypadku orzeczeń komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji, jeśli te orzeczenia wydawane są na podstawie przepisów szczególnych?Ratio decidendi
Zarzuty naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.) nie mogą być uwzględnione w przypadku orzeczeń komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji, ponieważ te orzeczenia wydawane są na podstawie przepisów szczególnych, które stanowią lex specialis wobec K.p.a. i nie odsyłają do jego stosowania. Sąd administracyjny nie dokonuje własnej oceny medycznej, a jedynie bada zgodność orzeczenia z prawem materialnym i przepisami szczególnymi.Stan faktyczny
D.G. został zakwalifikowany przez Rejonową Komisję Lekarską do kategorii N – niezdolny do służby w Policji z powodu alergicznego nieżytu górnych dróg oddechowych. Centralna Komisja Lekarska utrzymała to orzeczenie w mocy. D.G. zaskarżył orzeczenie CKL, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. oraz brak przeprowadzenia konsultacji alergologicznej.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.), Sędziowie WSA Piotr Borowiecki, Przemysław Szustakiewicz, Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2018 r. sprawy ze skargi D.G. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia stopnia zdolności do służby w Policji - oddala skargę -
[...] Rejonowa Komisja Lekarska podległa Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej jako: RKL), działając na podstawie wniosku Komendanta [...] Policji, w dniu [...] października 2017 r. wydała orzeczenie nr [...], w którym rozpoznał u D. G., alergiczny nieżyt górnych dróg oddechowych upośledzających sprawność ustroju (§ 29 p. 1 N) i zakwalifikowała orzekanego do kat. N – niezdolny do służby w Policji.
Centralna Komisja Lekarska podległa Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej jako: CKL), orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] utrzymała w mocy powyżej określone orzeczenie.
CKL w uzasadnieniu orzeczenia podała, że orzeczenie zostało wydane na podstawie na pełnej dostępnej dokumentacji orzeczniczo - lekarskiej, badaniu podmiotowym i przedmiotowym orzekanego oraz na obowiązujących aktach prawnych.
Orzeczenie CKL stało się przedmiotem skargi wniesionej przez D. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Warszawie, w której wniósł o jego uchylenie.
Skarżący, w uzasadnieniu skargi podniósł zarzuty związane z naruszeniem przepisów K.p.a., tj. art. 11, art. 107 § 3 oraz art. 31 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2004 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1822). Zdaniem skarżącego obie komisje nie przeprowadziły konsultacji alergologicznej kluczowej w przypadku orzekania schorzeń związanych z alergicznymi nieżytami górnych dróg oddechowych.
CKL w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodni z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do badania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm. - dalej zwanej "P.p.s.a.") lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Stosownie zaś do treści art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone orzeczenie prawa nie narusza.
Na wstępie podać należy, że sąd administracyjny nie dokonuje własnej oceny stanu zdrowia orzekanego i nie rozważa sam kwestii medycznych. Rolą sądu administracyjnego jest zbadanie, czy ustalenia stanu faktycznego, na podstawie których komisje lekarskie wydały orzeczenie, były wyczerpujące i pozwalały na dokonanie właściwej kwalifikacji zdolności do służby w rozumieniu przepisów orzeczniczych, na podstawie których działają te komisje, tj. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Biura Ochrony Rządu (Dz. U. 2014 r. poz. 1898) oraz przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1822).
Powyżej określone akty prawne zawierają kompleksową regulację, co oznacza, że do orzeczeń Komisji lekarskich, choć mają charakter decyzji administracyjnych, nie stosuje się w pełni przepisów K.p.a. Określają one własne zasady i tryb orzekania oraz stanowią wobec przepisów K.p.a. lex specialis i w tym zakresie (w którym regulują zagadnienia procesowe) uchylają przepisy K.p.a., zgodnie z zasadą, że przepis szczególny uchyla normę generalną (wyrok NSA z dnia 26 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 851/14).
Bezsporne jest, że o zdolności fizycznej i psychicznej policjantów do pełnienia służby w Policji orzekają komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych.
Orzeczenia wydawane przez komisje zawierają rozstrzygnięcia, co do istoty sprawy, podejmowane na podstawie wyników badań lekarskich oraz dokumentacji medycznej. Dotyczą konkretnej osoby i zmierzają do ustalenia pewnych faktów prawotwórczych (np. orzeczenie o całkowitej niezdolności do służby stanowi podstawę zwolnienia policjanta ze służby - art. 41 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy o Policji).
Charakter prawny orzeczeń o zdolności do służby w Policji nosi cechy typowej decyzji administracyjnej, zawierającej rozstrzygnięcie o zdolności do służby (co jest zasadniczym celem orzeczenia) i uzasadnienie.
Rozpoznając niniejszą sprawę wskazać należy, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, zdolność fizyczną i psychiczną kandydata do służby w Policji (...) ustala się przez zaliczenie do jednej z następujących kategorii zdolności do służby:
1) kategoria Z - "zdolny", która oznacza, że stan zdrowia nie budzi żadnych zastrzeżeń albo że stwierdzone choroby lub ułomności nie stanowią przeszkody do pełnienia służby;
2) kategoria N - "niezdolny", która oznacza, że stwierdzone choroby lub ułomności uniemożliwiają mu pełnienie służby.
Wykaz zaś chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby został zawarty w rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji (...).
Już w tym miejscu należy jednak podkreślić, iż powyższe rozporządzenie zawiera precyzyjne unormowania w zakresie orzekania o zdolności funkcjonariuszy podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji do służby. Komisje lekarskie oceniają na podstawie badań lekarskich zdolność fizyczną i psychiczną kandydatów oraz funkcjonariuszy poszczególnych formacji mundurowych do pełnienia służby.
W niniejszej sprawie zaskarżone orzeczenie zostało wydane po dokonaniu czynności orzeczniczych w oparciu o aktualną dokumentację lekarską, co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy, jak również po przebadaniu skarżącego.
Powyższe prowadzi do wniosku, że pojęcie zawarte w zaskarżonym orzeczeniu "nie zdolny do służby w Policji" i poczynione rozpoznanie jest prawidłowe, czemu dała wyraz komisja lekarska w treści orzeczenia.
Skład orzekający Sądu podziela dominujący w tym zakresie w orzecznictwie pogląd, iż kontrola orzeczeń komisji lekarskich dokonywana przez sąd administracyjny nie może dotyczyć kwestii medycznych.
Odnosząc się natomiast do zasadniczych zarzutów skargi dotyczących rażącego naruszenia przepisów K.p.a., to stwierdzić należy, że jakkolwiek zaskarżone orzeczenie w jest decyzją podlegającą kontroli sądowoadministracyjnej, to wydanie tej decyzji nie następuje na podstawie przepisów K.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 93/10). Ma ono swój autonomiczny byt prawny i jak już wyżej wskazano znajduje swoje umocowanie w przepisach szczególnych. W takiej sytuacji zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. nie zasługują na uwzględnienie, gdyż organ tych przepisów nie stosował. Dodatkowo wskazać przyjdzie, że ani przepisy omawianego rozporządzenia, ani też przepisy ustawy o Policji nie odsyłają do stosowania k.p.a.
Wobec powyższego kontrola procedury poprzedzającej wydanie zaskarżonego orzeczenia, jak i samego orzeczenia, dokonywana jest poprzez badanie ich zgodności z przepisami szczególnymi. W tej sytuacji należy stwierdzić, że zaskarżone orzeczenie wydane zostało zgodnie z prawem.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracji w Warszawie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło