II SA/Gd 523/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w następującym składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 1 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w T. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 3 lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: odmówić wstrzymania zaskarżonej decyzji. Wspólnota Mieszkaniowa wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 3 lipca 2018 r. w sprawie nałożenia obowiązku rozbiórki urządzenia budowlanego – pochylni, stanowiącej część ciągu komunikacyjnego prowadzącego do lokalu nr [..] w klatce schodowej E (żłobek) budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. I. P. w T. oraz rozbiórkę urządzenia budowlanego – pochylni znajdującej się pod lokalem nr [..] w klatce schodowej G (lokal handlowy - sklep) budynku wielorodzinnego w T. przy ul. I. P. w T. Pismem z 5 września 2018 r. Wspólnota Mieszkaniowa wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Podniosła skarżąca, że przed tutejszym sądem zawisło postępowanie dotyczące skargi na decyzję nakładającą na Wspólnotę obowiązek wykonania projektu budowlanego zamiennego i wykonania określonych robót w obrębie budynku przy ul. P. w T., postępowanie zostało zawieszone. Pomimo braku rozstrzygnięcia Sądu organy nadzoru budowlanego wydały decyzje nakazującą rozbiórkę dwóch pochylni. Przywołała skarżąca w uzasadnieniu wniosku stanowisko doktryny i orzecznictwa wykazujące, że sama istota rozbiórki obiektu budowlanego, niezależnie od jego wielkości i wartości materialnej, z samej swej istoty, powoduje trudne do odwrócenia skutki. Powołała się także skarżąca na stanowisko zawarte w piśmiennictwie, że brak jest podstaw aby Sąd domagał się wykazywania szkody w razie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącej fizyczna likwidacja pochylni spowoduje nieodwracalne skutki bowiem wystąpi brak możliwości ich odtworzenia. To uczyni postępowanie przez WSA w Gdańsku w niniejszej sprawie bezprzedmiotowym. Wówczas kontrola sprawowana przez sąd w tej sprawie byłaby iluzoryczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd oceniając wniosek skarżącej stwierdził, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Sąd przyjął, że wstrzymanie wykonalności decyzji następuje zawsze na wniosek strony (zasada skargowości), a zatem wykazanie, że istnieją pozytywne przesłanki, od których ustawa uzależnia wstrzymanie decyzji przez sąd, spoczywa na stronie składającej taki wniosek. I rację ma skarżąca, że Sąd nie może zobowiązać skarżącej do wykazania rodzaju czy rozmiarów ewentualnej szkody, na którą skarżąca się powołuje, przy rozstrzyganiu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, jednak Sąd zawsze w całości opiera się na tym co strona skarżąca przedstawi czy wywiedzie. Bowiem nie posiada Sąd kompetencji czy środków prawnych do prowadzenia postępowania dowodowego co do ewentualnej możliwości wystąpienia szkody wskutek braku wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Podkreślić też należy, że wstrzymanie wykonania decyzji nie może opierać się jedynie na daniu wiary twierdzeniom skarżącej, że wykonanie decyzji doprowadzi do znacznej szkody albo trudnych do odwrócenia skutków. Takie działanie prowadziłoby do wstrzymywania wykonania każdego zaskarżonego do sądu rozstrzygnięcia. Sąd musi dokonać oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania w kontekście możliwości wystąpienia szkody, jak i możliwości ewentualnego odtworzenia rozebranego obiektu czy jego części. Żeby jednak to uczynić musi mieć możliwość oceny argumentów o wystąpieniu szkody w każdej konkretnej sprawie. Nie jest zatem zasadny wniosek o wstrzymanie wykonalności decyzji, w którym strona nie wskazuje, jakie szkody wystąpią w razie wykonania tej decyzji, czy też jakie nieodwracalne skutki wykonanie decyzji spowoduje, oraz nie uzasadnia swojego stanowiska uprawdopodabniając te okoliczności (zob. postanowienie NSA z dnia 28 września 2011 r. sygn. akt I FZ 219/11, postanowienie WSA w Krakowie z dnia 28 listopada 2011 r. sygn. akt III SA/Kr 968/11 – orzeczenia.nsa.gov.pl). Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie skarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego stwierdzenia powinny zostać poparte dokumentami, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej i majątkowej (zob. postanowienie NSA z dnia 15 września 2010 r., sygn. akt II FSK 1837/10, orzeczenia.nsa.gov.pl). Tymczasem Wspólnota Mieszkaniowa we wniosku nie podała żadnych przekonujących argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Nie mogły przemawiać za uwzględnieniem wniosku twierdzenia, że brak rozstrzygnięcia Sądu w innej sprawie powoduje konieczność wstrzymania dalszych działań organów nadzoru budowlanego w sprawie. Dokonanie wydatkowania środków finansowych rzadko ma charakter nieodwracalny i w niniejszej sprawie Wspólnota – w razie uwzględnienia skargi – będzie mogła domagać się naprawienia ewentualnej szkody na zasadach ogólnych. Tym bardziej, co należy podkreślić, że we wniosku nie wykazano, jakie konkretnie szkody może ponieść Wspólnota na skutek wykonania zaskarżonej decyzji, która utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji, a co za tym idzie nie wykazano, czy szkody owe mogą być "znaczne" w realiach niniejszej sprawy. Należy pamiętać, że w art. 61 § 3 p.p.s.a. chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie do stanu pierwotnego (zob. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, Orzeczenia.nsa.gov.pl). Niebezpieczeństwa wyrządzenia szkody tego rodzaju we wniosku nie wykazano, ograniczając się do wskazania omówionych już okoliczności. Nie uzasadniono też, że realizacja nakazanej Wspólnocie rozbiórki może być takim trudnym do odwrócenia skutkiem, przed którego wystąpieniem należy ochronić stronę wnioskującą wstrzymując wykonanie decyzji. Nie można też pominąć okoliczności, znanej Sądowi z akt sprawy II SA/Gd 245/17, że organ nałożył na Wspólnotę obowiązek rozbiórki także z tego powodu, że ustalił niespełnianie wymogów technicznych pochylni prowadzących do budynku oraz pogarszania widoczności podczas wyjazdu z garażu zlokalizowanego w kondygnacji piwnicznej budynku. W konsekwencji Sąd doszedł do przekonania, że strona wnioskująca nie podała okoliczności uprawdopodabniających konieczność wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, która utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji nakazującą rozbiórkę dwu pochylni prowadzących do żłobka i obiektu handlowego w budynku przy ul. P., zwłaszcza, że dostęp do tych lokali jest możliwy także poprzez wejście do klatek. Wobec tego wniosek o wstrzymanie wykonania wskazanej decyzji nie zasługiwał na uwzględnienie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.