VI SA/Wa 1077/18

WyrokWSA w Warszawie2018-10-04

Skład orzekający: Izabela Głowacka - Klimas, Grzegorz Nowecki, Grażyna Śliwińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ukończenie studiów drugiego stopnia na kierunku budownictwo na Politechnice stanowi spełnienie wymogu ukończenia studiów na kierunku odpowiednim lub pokrewnym dla specjalności architektonicznej w ograniczonym zakresie, zgodnie z § 5 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ukończenie studiów drugiego stopnia na kierunku budownictwo na Politechnice stanowi spełnienie wymogu ukończenia studiów na kierunku pokrewnym dla specjalności architektonicznej w ograniczonym zakresie, zgodnie z § 5 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. Ponadto, sąd stwierdził, że organy administracji nie zebrały i nie oceniły wszechstronnie materiału dowodowego dotyczącego praktyki zawodowej skarżącego, co narusza przepisy postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący T. Z. ubiegał się o nadanie uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej. Organy administracji dwukrotnie odmówiły nadania uprawnień z powodu niespełnienia wymogów dotyczących wykształcenia i praktyki zawodowej. Po kolejnych uchyleniach decyzji, Krajowa Komisja Kwalifikacyjna utrzymała w mocy decyzję Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej odmawiającą nadania uprawnień, wskazując na brak wymaganego wykształcenia (ukończone studia II stopnia na kierunku architektura bez ukończenia studiów I stopnia) oraz praktyki zawodowej (odbyta pod patronatem osoby sprawdzającej projekt). Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej. Zasądził od Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka - Klimas Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2018 r. sprawy ze skargi T. Z. na decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie nadania uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2017 r.; 2. zasądza od Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącego T. Z. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Izby Architektów RP – dalej jako "Komisja Krajowa" decyzją z dnia [...] marca 2018 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 tj. ze zm.), w związku z art. 11 ust. 1 i art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa (Dz. U. z 2016 r. poz. 1725 tj.) oraz w związku z § 4 ust. 2 Regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej (załącznik do uchwały nr 0-38-IV 2014 Krajowej Rady IARP z dnia 16 października 2014 r. ze zm.), utrzymała w mocy decyzję Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Architektów RP (dalej jako: "Komisja Okręgowa") z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nadania T. Z. (dalej: "skarżący", "wnioskodawca") uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania w ograniczonym zakresie, bez przeprowadzania egzaminu. Do wydania ww. decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z dnia 22 marca 2018 r. skarżący złożył do [...] Izby Architektów Rzeczpospolitej Polskiej wniosek o przeprowadzenie postępowania kwalifikacyjnego i nadanie mu wskazanych powyżej uprawnień budowlanych. Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. Okręgowa Komisja Kwalifikacyjna odmówiła skarżącemu nadania uprawnień z uwagi na to, że przygotowanie zawodowe skarżącego nie odpowiada wymaganiom przepisu art. 14 ust. 3 pkt 2b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409, ze zm.). Na skutek złożonego w dniu 12 sierpnia 2016 r. odwołania, decyzją [...] z dnia [...] października 2016 r. Krajowa Komisja Kwalifikacyjna uchyliła w całości decyzję [...] z dnia [...] lipca 2016 r. i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania OKK [...] Okręgowej Izby Architektów RP z uwagi na brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. OKK [...] Okręgowej Izby Architektów RP ponownie odmówiła nadania uprawnień budowlanych T. Z. ponownie wskazując, że Skarżący nie odbył praktyki zawodowej przy sporządzaniu projektów w wymiarze 1 roku (52 tygodni), bowiem zdaniem organu nie można było uznać, że sprawdzający projekty dr. inż. Arch. Z. B., może być uznany za patrona praktyk, wobec czego organ uznał, że praktyka skarżącego polegała jedynie na konsultowaniu projektów, a nie pod stałym i bezpośrednim nadzorem patrona. Na skutek złożonego w dniu 29 czerwca 2017 r. odwołania Krajowa Komisja Kwalifikacyjna decyzją [...] z dnia [...] lipca 2017 r. ponownie uchyliła w całości zaskarżoną decyzję i ponownie przekazała sprawę do ponownego rozpoznania OKK [...] Okręgowej izby Architektów RP tym razem wskazując, że wydanie decyzji w przedmiocie nadania uprawnień budowlanych skarżącemu jest przedwczesne z uwagi na naruszenie przepisów postępowania i konieczność dodatkowego wyjaśnienia kwestii wykształcenia odwołującego się T. Z.. Organ odwoławczy uchylając ponownie decyzję organu II instancji w sprawie wniosku T. Z., odniósł się także do kwestii braku prawidłowego wykształcenia skarżącego. Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r. Okręgowa Komisja Kwalifikacyjna [...] Okręgowej Izby Architektów po raz trzeci odmówiła T. Z. nadania uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania w ograniczonym zakresie bez przeprowadzania egzaminu. Tym razem jako podstawę odmowy wskazała ponownie, że T. Z. nie odbył praktyki zawodowej przy sporządzaniu projektów w wymaganym przez ustawę okresie bowiem sprawdzający projekt nie może pełnić roli kierownika praktyki projektowej, oraz fakt, że odwołujący się nie uzyskał właściwego dla ubiegania się o nadanie uprawnień budowlanych wykształcenia. Od powyższej decyzji skarżący ponownie złożył odwołanie w dniu 30 listopada 2017 r. W dniu [...] marca 2018 r. została wydana ostateczna decyzja Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej z dnia [...] marca 2018 r. sygn. akt [...], w treści której organ ponownie odmówił nadania uprawnień T. Z. wskazując, że podstawą odmowy był brak wymaganego wykształcenia oraz praktyki zawodowej. Organ odwoławczy potwierdził, że wnioskodawca nie spełnia warunków w zakresie przygotowania zawodowego niezbędnego do uzyskania uprawnień budowlanych wskazanych w złożonym wniosku. Przygotowanie zawodowe wnioskodawcy w zakresie wykształcenia nie odpowiada bowiem w ocenie organu wymaganiom rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 11 września 2014 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (Dz. U. z 2014 r. poz. 1270) oraz załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] września 2011 r. (Dz. U. z 2017 r. poz. 1233) w sprawie standardów kształcenia dla kierunków weterynarii i architektury, z powodu braków w posiadanym wykształceniu odpowiednim dla uzyskania uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania ograniczonym czy nieograniczonym zakresie. Wnioskodawca ukończył bowiem studia drugiego stopnia na kierunku architektura, bez ukończenia studiów pierwszego stopnia na kierunku architektura lub architektura i urbanistyka. Organ II stopnia podkreślił, że samodzielne funkcje techniczne w budownictwie mogą wykonywać wyłącznie osoby posiadające odpowiednie wykształcenie techniczne i praktykę zawodową dostosowane do rodzaju, stopnia skomplikowania działalności i innych wymagań związanych z wykonywaną funkcją. Wymagania dotyczące wykształcenia statuują przepisy Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] września 2011 r. (Dz. U. z 2017 r. poz. 1233) w sprawie standardów kształcenia dla kierunków weterynarii i architektury, zwane dalej "Rozporządzeniem", które te stanowią realizację wymagań unijnych określonych w przepisach dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2006 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych, zwanej dalej "Dyrektywą". Przepisy ww. dyrektywy wskazują, że kształcenie architekta obejmuje, co najmniej pięcioletnie studia w pełnym wymiarze godzin na uniwersytecie lub w porównywalnej instytucji edukacyjnej zakończone zdaniem egzaminu na poziomie uniwersyteckim lub co najmniej czteroletnie studia w pełnym wymiarze godzin na uniwersytecie lub w porównywalnej instytucji edukacyjnej zakończone zdaniem egzaminu na poziomie uniwersyteckim wraz z zaświadczeniem potwierdzającym pomyślne ukończenie dwuletnich praktyk zawodowych architektura musi być głównym przedmiotem studiów, zaś studia w równoważnym stopniu muszą obejmować teoretyczne i praktyczne aspekty kształcenia architekta oraz gwarantować przynajmniej uzyskanie niezbędnej wiedzy, umiejętności i kompetencji. Powołując się na systemową wykładnię przepisów ustawy Prawo budowlane, wskazano w treści decyzji, że w przypadku braku ukończenia przez wnioskodawcę studiów architektonicznych I stopnia, niezbędnym jest dokonanie zbadanie wykształcenia kandydata również w świetle art. 46 Dyrektywy. Wskazano, że skoro ukończone przez niego studia I stopnia w znaczącym stopniu zdominowane zostały przez zajęcia z zakresu budownictwa, zaś architektura stanowiła ich niewielka część, natomiast okres trwania nauki na studiach II stopnia na kierunku architektura wynosił jedynie 1,5 roku, to w zestawieniu dyspozycją z art. 46 ust. 2 Dyrektywy stanowiącym, iż architektura musi być głównym przedmiotem studiów kształcących architekta, to wykształcenie wnioskodawcy nie spełnia tego warunku i jako takie nie może zostać uznane za wystarczające do ubiegania się o uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej bez ograniczeń. Organ wskazał, że takie stanowisko jest zgodne z wykładnią dokonywaną przez Państwową Komisję Akredytacyjną oraz Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego dokonujące notyfikacji Komisji Europejskiej oraz państwom członkowskim UE dyplomów z zakresu architektury. Organ wskazał także na brak w wykształceniu skarżącego wystarczającej liczby godzin zajęć z poszczególnych przedmiotów na kierunku architektura oraz brak wymaganej liczby punktów ECTS osiągniętych przez skarżącego w ramach odbytych studiów. Ponadto praktyka jaką odbył wnioskodawca pod kierunkiem projektanta sprawdzającego nie została uznana za praktykę zawodową. Od wymienionej na wstępie decyzji T. Z. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której wniósł o jej uchylenie oraz decyzji ją poprzedzającej, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1/ naruszenie § 5 ust. 4 pkt. 1 i 2 rozporządzenia Ministra infrastruktury i Rozwoju w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie z dnia 11 września 2014 r. [Dz.U. z 2014 r. poz. 1278) poprzez błędną wykładnię przepisu i pominięcie przez organ zarówno 1 i II instancji użytej przez ustawodawcę alternatywy łącznej w postaci spójnika "lub" przez co oba organy mylnie przyjęły, że do spełnienia wymagań określonych w treści przepisu rozporządzenia tj. do spełnienia wymogu ukończenia studiów na kierunku odpowiednim lub pokrewnym dla poszczególnych specjalności uprawnień budowlanych należy spełnić obie te przesłanki, podczas gdy ustawodawca posługując się alternatywą łączną wskazał, że wystarczające jest spełnienie przesłanki z § 5 ust. 4 pkt. 1 bądź spełnienie przesłanki z § 5 ust. 4 pkt 2, bądź też spełnienie ich obu łącznie; 2/ naruszenie § 5 ust. 4 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie z dnia 11 września 2014 r. w zw. z art. 6 i 7 k.p.a. oraz art. 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez wydanie decyzji z pominięciem powszechnie obowiązujących przepisów prawa wprost wskazujących, że wymóg ukończenia studiów na kierunku pokrewnym dla kierunku architektury dla poszczególnych specjalności uprawnień budowlanych uznaje się za spełniony, jeżeli nazwa kierunku studiów jest zgodna z określeniem zakresu kierunku studiów, wskazanym w załączniku nr 2 do rozporządzenia i wydanie decyzji organu II instancji w oparciu o "wykładnię dokonaną przez Polską Komisję Akredytacyjną" oraz stanowisko Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 12 sierpnia 2014 r., które w pierwszej kolejności nie zostały opracowane do niniejszej sprawy i dotyczą innego stanu faktycznego, wobec czego nie są w żaden sposób wiążące, a przede wszystkim nie stanowią przepisów prawa powszechnie obowiązującego przez co nie mogą być przedmiotem ingerencji organów administracji publicznej w prawa i wolności obywateli; 3/ naruszenie przepisu art. 14 ust. 4b ustawy Prawo budowlane, poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że skarżący w niniejszej sprawie odbył praktyki zawodowe w sposób niezgodny z ww. przepisem z uwagi na odbycie ich pod patronatem osoby, która co prawda posiada odpowiednie uprawnienia budowlane, jednakże nie pełniła roli projektanta w pracach projektowych, w których uczestniczył skarżący oraz, że osoba sprawdzająca projekt nie może być uznana za patrona praktyk, bowiem nie pełniła ona bezpośredniego nadzoru, który wymagany jest do pełnienia roli kierownika praktyk, co doprowadziło do błędnego założenia, iż skarżący nie spełnił wymogu odbycia praktyki zawodowej w sposób pozwalający na uzyskanie uprawnień budowlanych; 4/ naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy: art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie oraz brak wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego bowiem organ nie wskazał na jakiej podstawie część przedmiotów takich jak geometria wykreślna, rysunek odręczny, rysunek techniczny, etyka, podstawy architektury i urbanistyki, projektowanie architektoniczne oraz wybrane zagadnienia prawa budowlanego uznał za zajęcia odnoszące się do zakresu kierunku studiów architektura, a pominą zajęcia z przedmiotów takich jak matematyka, materiały budowalne, mechanika budowli, podstawy budownictwa ogólnego, podstawy konstrukcji metalowych, podstawy konstrukcji żelbetonowych, fizyka budowli, konstrukcje betonowe, konstrukcje metalowe, instalacje budowlane, konstrukcje drewniane i murowane, konstrukcje stalowe, czy organizacja procesu inwestycyjnego, które mieszczą się w programie studiów na kierunku architektura i urbanistyka oraz które są zgodne z standardami kształcenia dla kierunku architektura, który stanowi załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia września 2011 r. w sprawie standardów kształcenia dla kierunków studiów weterynarii i architektury, co uniemożliwia przeprowadzenie kontroli zaskarżonej decyzji; 5/ naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy: art.7, oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie oraz brak wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i przyjęcie, że praktyka zawodowa skarżącego w niniejszym postępowania ograniczona została jedynie do uczenia się sprawdzania projektów, podczas gdy jak wynika z dokumentów przedłożonych w niniejszej sprawie, w tym z zeznań świadka Z. B. udzielonych przed Komisją Egzaminacyjną Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej w dniu 23 maja 2017 r. oraz wyjaśnień skarżącego, T. Z. uczestniczył w całym procesie projektowym; 6/ naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy: art.7, oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie oraz brak wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego w tym poprzez pominięcie oświadczenia tech. bud. S. L. potwierdzającego odbycie praktyki zawodowej skarżącego T. Z. z dnia 20 stycznia 2018 r. skutkujące błędnym uznaniem, że skarżący w dalszym ciągu nie odbył praktyki w wymaganym zakresie 52 tygodni, podczas gdy ze wskazanych dokumentów wynika, że taka praktyka odbyła się i trwała przez 60 tygodni od stycznia 2016 r. do stycznia 2018 r., w trakcie których T. Z. uczestniczył w pracach projektowych 6 budynków gospodarczych, jednego budynku biurowego oraz 9 budynków mieszkaniowych; 7/ naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy: art. 107 § 3 k.p.a. poprzez pominięcie w uzasadnieniu decyzji administracyjnej, oceny okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, bowiem organ II instancji w żaden sposób nie odniósł się do przedłożonych wraz z pismem procesowym z dnia 20 lutego 2018 r. dowodów w tym głównie oświadczenia tech. bud. S. L. potwierdzającego odbycie praktyki zawodowej skarżącego T. Z. z dnia 20 stycznia 2018 r., a także nie zajął żadnego merytorycznego stanowiska dotyczącego zarzutów konsekwentnie podnoszonych przez skarżącego, co w rzeczywistości uniemożliwia przeprowadzenie prawidłowej kontroli wydanej decyzji. W uzasadnieniu skargi wnioskodawca rozwinął powyższe zarzuty. W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Izby Architektów RP wniosła o jej oddalenie omawiając niezasadność zarzutów skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (jt. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") Rozpoznając sprawę w świetle powyższych kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów RP z dnia [...] marca 2018 r., oraz poprzedzająca ją decyzja Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Architektów RP z dnia [...] listopada 2017 r. naruszają przepisy prawa materialnego oraz postępowania w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Organy obu instancji wydając sporne decyzje administracyjne przyjęły, iż skarżący nie spełnia warunków w zakresie przygotowania zawodowego niezbędnego do uzyskania uprawnień budowlanych wskazanych w złożonym przez niego wniosku. Okoliczność ta stała się podstawą do odmowy nadania uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania w ograniczonym zakresie, bez przeprowadzania egzaminu. Jak stanowi art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409) samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, określone w ust. 1 pkt 1-5, mogą wykonywać wyłącznie osoby posiadające odpowiednie wykształcenie techniczne i praktykę zawodową, dostosowane do rodzaju, stopnia skomplikowania działalności i innych wymagań związanych z wykonywaną funkcją. Ponadto w myśl art. 14 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane uzyskanie uprawnień budowlanych w specjalności do projektowania w ograniczonym zakresie wymaga ukończenia studiów pierwszego stopnia na kierunku odpowiednim dla danej specjalności, lub ukończenia studiów drugiego stopnia na kierunku pokrewnym dla danej specjalności, odbycia rocznej praktyki przy sporządzaniu projektów, odbycia rocznej praktyki na budowie. Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy Prawo budowlane Minister właściwy do spraw budownictwa, lokalnego planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa określi, w drodze rozporządzenia: rodzaje i zakres przygotowania zawodowego do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, sposób stwierdzania posiadania tego przygotowania, ograniczenia zakresu uprawnień budowlanych, wykaz kierunków wykształcenia odpowiedniego i pokrewnego dla danej specjalności, wykaz specjalizacji wyodrębnionych w ramach poszczególnych specjalności, a także sposób przeprowadzania i zakres egzaminu, zasady odpłatności za postępowanie kwalifikacyjne oraz zasady wynagradzania członków komisji egzaminacyjnej. Powyższa delegacja ustawowa, stanowiła podstawę wydania rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 11 września 2014 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, którego załącznik nr 2 tj. wykaz kierunków studiów wyższych odpowiednich i pokrewnych dla danej specjalności stanowi, dla jakiej specjalności architektonicznej jest kierunkiem studiów wyższych odpowiednim lub pokrewnym. Zgodnie z treścią § 5 ust. 4 pkt. 2 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie - wymóg ukończenia studiów na kierunku odpowiednim lub pokrewnym dla poszczególnych specjalności uprawnień budowlanych uznaje się za spełniony, jeżeli: 1) nazwa kierunku studiów jest zgodna z określeniem zakresu kierunku studiów, wskazanym w załączniku nr 2 do rozporządzenia, lub 2) informacje zawarte w suplemencie do dyplomu albo wypisie z przebiegu studiów potwierdzonym przez kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni wskazują, iż nie mniej niż jedna trzecia programu studiów określonego w punktach ECTS, o których mowa w ustawie z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym, lub liczbie godzin zajęć obejmuje zajęcia kształtujące wiedzę i umiejętności odnoszące się do zakresu kierunku studiów. Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że ustawodawca uzależnił możliwość spełnienia wymogu ukończenia studiów na kierunku odpowiednim lub pokrewnym dla poszczególnych specjalności w przypadku spełnienia zarówno pierwszej przesłanki, bądź drugiej, a także w sytuacji spełnienia ich obu łącznie. Wnioskujący o nadanie określonych uprawnień budowlanych nie musi zatem spełniać ich łącznie, gdyż takiego wymogu nie można wyinterpretować z treści powołanych przepisów. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela w tym zakresie pogląd prawny wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 2012/15, w którym Sąd dokonując analizy przepisu § 5 pkt. 4 ww. rozporządzenia wskazał, że organ jest najpierw zobligowany do dokonania analizy czy został spełnione przez kandydata wymóg posiadania odpowiedniego wykształcenia. W tym celu organ dokonuje porównania nazwy ukończonego kierunku studiów z określeniem zakresu kierunku studiów, wskazanym w załączniku nr 2 do w/w rozporządzenia. W niniejszej sprawie ze względu na uprawnienia, o które ubiega się skarżący organy prawidłowo przyjęły, że zastosowanie w niniejszej sprawie będzie mieć Ip.2 wskazanego załącznika do rozporządzenia, który określa, że kierunkami odpowiednimi dla specjalności architektonicznej w ograniczonym zakresie są architektura lub architektura i urbanistyka, zaś kierunkiem studiów wyższych pokrewnych dla danej specjalności jest kierunek studiów w zakresie budownictwa. Sąd przy tym podzielił stanowisko, że z treści załącznika nr 2 do rozporządzenia wynika zamknięty katalog nazw kierunków studiów odpowiednich poddawanych porównaniu zgodnie z dyspozycją cyt. wyżej § 5 ust.4 pkt 1 rozporządzenia. Dopiero zaś gdy po przeprowadzeniu analizy, wypadłaby ona negatywnie dla skarżącego, gdyż nie spełniałby on przesłanki wskazanej w pkt 1 § 5 ust. 4 rozporządzenia, organ jest zobligowany do zbadania spełnienia wymogu wskazanego w ust. 4 pkt 2 w/w paragrafu tj. zbadania treści suplementu do dyplomu albo wypisu z przebiegu studiów potwierdzonym przez kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni pod kontem jaka część programu studiów określonych w pkt ECTS lub liczbie godzin zajęć obejmowała zajęcia kształtujące wiedzę i umiejętności odnoszące się do zakresu kierunku studiów. W niniejszej sprawie podzielić zatem należało argumentację strony skarżącej, iż nie było konieczności weryfikacji czy skarżący spełnia drugą przesłankę określoną w § 5 ust. 4 pkt. 2 bowiem ukończony przez niego kierunek budownictwo na Politechnice [...] stanowi kierunek studiów wyższych pokrewnych dla specjalności uprawnień budowlanych architektonicznych w ograniczonym zakresie, wobec czego odwołujący spełnił wymóg nr 1 określony w § 5 ust. 4 rozporządzenia, co zresztą przyznał sam organ w treści decyzji. Wobec powyższego należy wskazać, przyjmując powyższą wykładnię przepisu, że skarżący spełnił wymóg ukończenia studiów drugiego stopnia na kierunku pokrewnym. Analizując ponadto wykształcenie skarżącego w korelacji z wymogami stawianymi przez przepisy Dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych zauważyć trzeba, iż Dyrektywa dopuszcza alternatywną drogę uzyskania uprawnień architekta na studiach równoważnych, o ile architektura stanowi główny przedmiot takich studiów. Brak jest zatem przeciwskazań, aby niezbędne wykształcenie zostało uzyskane także w ramach innych rodzajów studiów, jeżeli okażą się równoważne dla studiów z zakresu architektury. W rozumieniu Dyrektywy, o określonym wykształceniu zawodowym decyduje zatem de facto nie sama nazwa studiów, ale ich zakres przedmiotowy, tj. liczba godzin zajęć kierunkowych z zakresu architektury (w przełożeniu na punkty ECTS). Wskazać także trzeba, iż w kontekście postanowień dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2006 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych, dla rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy zasadnicze znaczenie ma przepis art. 14 ust. 3 pkt 2 lit. a ustawy Prawo budowlane, jak i innych przepisów tej ustawy, których treść winna być przede wszystkim wykładana w zgodności z celami Dyrektywy, a nie norm prawnych, zwłaszcza przepisów wykonawczych, z innych dziedzin prawa. Przepisy te powinny być w tym przypadku stosowane jedynie uzupełniająco, w ramach wykładni systemowej zewnętrznej. Analizując materiał dowodowy sprawy podkreślić trzeba, iż skarżący realizując swoją drogę zawodową działał niewątpliwie w zaufaniu do organów państwa, składając w dniu 22 marca 2016 r. wniosek o nadanie uprawnień architektonicznych do projektowania w ograniczonym zakresie. Przedłożył przy tym szereg dokumentów na okoliczność uzyskanego wykształcenia, jak i odbytej praktyki zawodowej, kierując się informacjami przekazywanymi przez właściwe organy. Nie zgadzając się z podejmowanymi rozstrzygnięciami organu skarżący sformułował szereg zarzutów, których rozpatrzenie, mimo trwającego ponad dwa lata postępowania w tej sprawie nie można uznać za wystarczające, co niewątpliwie narusza zasadę zaufania obywateli do organów państwa, wyrażoną w art. 8 k.p.a. oraz zasad postępowania dowodowego wyrażonych w art. 7, art. 77 § 1 art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. W szczególności dotyczy to aspektu zbadania praktyki zawodowej skarżącego, w związku z brakiem odniesienia się organu do wszystkich istotnych w tej sprawie dowodów. Dotyczy to sposobu wyjaśnienia zakresu uczestnictwa skarżącego w procesie projektowym, w kontekście zeznań świadka Z. B. (patrona skarżącego), udzielonych przed Komisją Egzaminacyjną Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej w dniu 23 maja 2017 r. oraz oświadczenia tech. bud. S. L. z dnia 20 stycznia 2018 r., potwierdzającego odbycie praktyki zawodowej przez skarżącego. Powyższe może mieć istotne znaczenie dla wyniku sprawy (spełnienia wymogu odbycia praktyki w okresie 52 tygodni), gdyż ze wskazanych dokumentów wynika, że taka praktyka faktycznie miała miejsce i trwała przez 60 tygodni, tj. od stycznia 2016 r. do stycznia 2018 r., w trakcie których, jak wskazywał skarżący, uczestniczył on w pracach projektowych 6 budynków gospodarczych, jednego budynku biurowego oraz 9 budynków mieszkaniowych. Zdaniem Sądu, dopiero wyjaśnienie tych okoliczności z zakresu stanu faktycznego sprawy, możliwa ocenę naruszenia przez organ przepisu art. 14 ust. 4b ustawy Prawo budowlane. Podsumowując, Sąd dostrzegł także istotne uchybienia w ustaleniu stanu faktycznego przedmiotowej sprawy przez organ, jak również w treści sentencji oraz uzasadnienia skarżonej decyzji, w stopniu nieodpowiadającym dyspozycji art. 7, art. 77, 80 i 107 k.p.a., które to okoliczności mogły mieć znaczący wpływ na wynik postępowania. Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji jednoznacznie wyjaśni wskazane przez Sąd wątpliwości w zakresie ustalenia stanu faktycznego niniejszej sprawy, a następnie dokona jego powtórnej subsumpcji pod kątem zastosowania przepisów prawa materialnego. Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a) i lit.c), w zw. z art. 135 p.p.s.a., Sąd uchylił obie wydane w sprawie decyzje, o kosztach natomiast orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 ww. ustawy oraz w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dniu wszczęcia postępowania sądowego w sprawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło