V SA/Wa 3736/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2016 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARIMR w [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności na zalesienie za 2009 r. oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A. G. (dalej: "Skarżąca", "Strona") jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Nr [...] (dalej: "Dyrektor", "Organ") utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] (dalej: Kierownik, Organ I instancji) nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. odmawiającą przyznania płatności na zalesianie. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Skarżąca pismem z dnia [...] lipca 2009 r. złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w [...] wniosek o przyznanie pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych na rok 2009. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] postanowieniem z [...] września 2009 r. stwierdził, że wnioskodawczyni spełniania warunki niezbędne do przyznania płatności na zalesienia gruntów rolnych. Dwoma kolejnymi pismami z 19 marca 2010 i z 1 kwietnia 2010 organ zwrócił się do wnioskodawczyni z prośbą o wstrzymanie się z wykonaniem zalesienia do czasu zakończenia postępowania dotyczącego posiadania przez małżonków dwóch numerów identyfikacyjnych. Pismem datowanym na 19 maja 2010 r. skarżąca złożyła oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia wraz z zaświadczeniem wydanym przez Nadleśnictwo [...]. W związku z pojawiającymi się przesłankami, co do braku bezstronności osoby piastującej funkcje organu, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] postanowieniem nr [...] z [...] października 2010 r. wyłączył Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] i wyznaczył do załatwienia sprawy zalesieniowej skarżącej Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...]. Decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] odmówił przyznania pomocy na zalesianie. Rozpoznając sprawę na skutek złożonego odwołania Dyrektor decyzją z [...] czerwca 2011 r. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] z [...] stycznia 2011 r. W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 48, poz. 390 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem MRiRW z dnia 19 marca 2009r., który stanowi, że płatność na zalesianie jest udzielana producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną albo spółdzielnią produkcji rolnej, który spełnia łącznie warunki, m. in. zostanie wpisany do ewidencji producentów, stanowiącej część krajowego systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. W związku z powyższym organ zauważył, że Skarżącej został anulowany nadany wcześniej numer producenta rolnego zarejestrowany w ewidencji producentów. Zarejestrowanie do systemu ewidencji producentów, gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie pomocy jest podstawowym warunkiem, który upoważnia do ubiegania się o płatności w ramach PRO W 2007-2013. Dyrektor Oddziału ARiMR wyjaśnił, że numer identyfikacyjny Skarżącej został anulowany, a następnie decyzją z dnia [...] września 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] odmówił wpisu do ewidencji producentów. Powyższa decyzja został utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Oddziału ARiMR w [...] z dnia [...] października 2010 r. Organ wskazał, że podstawą anulowania numeru był fakt, że mąż skarżącej uzyskał wcześniej numer identyfikacyjny, a małżonkowie mogą posiadać tylko jeden numer identyfikacyjny niezależnie od ustroju majątkowego istniejącego pomiędzy nimi. Pismem datowanym na 21 lipca 2011r. Skarżąca złożyła skargę na decyzję Dyrektora Oddziału ARiMR w [...] z [...] czerwca 2011r. wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z [...] stycznia 2011r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału ARiMR w [...] podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o jej oddalenie. W wyniku skargi Strony, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił obie decyzje wyrokiem z dnia 15 grudnia 2011 r, sygn. akt. V SA/Wa 1769/11. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył organ. Wyrokiem z dnia 11 lutego 2014 r. sygn. akt II GSK 2420/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Zgodnie z wytycznymi Sądu zawartymi w uzasadnieniu wskazanego wyżej wyroku zostało wysłane do Skarżącej zawiadomienia w trybie art. 10 § 2 k.p.a, w którym organ I instancji poinformował Stronę o możliwym toku postępowania. Wykonano dalsze zalecenie pouczenia strony o możliwości dokonania stosownej korekty wniosku polegającej na wpisaniu bądź numeru identyfikacyjnego męża bądź ewentualnie wszystkich danych męża. W dniu 16 października 2014 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w [...] stawił się J. G. (pełnomocnik Skarżącej), który odmówił złożenia korekty oraz zwrócił się z prośbą o wstrzymanie się z wydaniem decyzji w sprawach w których zostało wysłane wezwanie z uwagi na fakt, iż musi skonsultować się z A. G., której jest pełnomocnikiem oraz z uwagi na zmianę ustawy o ewidencji producentów i orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 grudnia 2013 r. Pismem z dnia 20 stycznia 2015 r. pełnomocnik Skarżącej został poinformowany o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów w ww. sprawie. W odpowiedzi ma powyższe pismo w dniu 13 lutego 2015 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w [...] stawił się J. G., działający jako pełnomocnik Skarżącej. W obecności J. G. została sporządzona notatka pracownika ARiMR w której zostały spisane możliwości dalszej obsługi sprawy zgodnie z wyrokami sądu (dokonanie stosownej korekty wniosku polegającej na wpisaniu bądź numeru identyfikacyjnego męża bądź ewentualnie wszystkich danych męża). J. G. wniósł do protokołu, iż wyroki sądu administracyjnego w poszczególnych sprawach dotyczą uchylenia decyzji administracyjnych w związku z uchybieniami, w zaskarżonych decyzjach, dotyczącymi zastosowania art. 10 k.p.a, a nie w kwestiach, o których napisano w notatce pracownika ARiMR i odmówił dokonania korekty wniosku o przyznanie płatności. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] odmówił przyznania pomocy na zalesianie. W wyniku złożonego przez Skarżącą odwołania, Dyrektor, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, wydał decyzję utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne. W uzasadnieniu Organ wskazał na treść stosownych przepisów, to jest § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r., nr 1187, poz. 1929 z póżn. zm), dalej: rozporządzenie, art. 2, 4, 5, 7 ust. 1, 12 ust. 1,2,3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. 2012 r poz. 86 z póżn. zm.), dalej: "ustawa o ewidencji". Dyrektor podkreślił, że ponieważ Skarżącej prawomocnie odmówiono wpisu do ewidencji producentów jak również nadania numeru identyfikacyjnego, więc nie spełnia wymagań wynikających z przepisów prawa. Stąd odmowa przyznania wnioskowanej pomocy. W skardze na powyższą decyzję wniesionej przez Stronę (za pośrednictwem pełnomocnika) przedmiotowej decyzji zarzucono naruszenie: - art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 23 października 2014 r. o zmianie ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, - art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 2003r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004r. Nr 10, poz. 76 ze zm.) poprzez błędną wykładnie i wadliwe jej zastosowanie, - art. 77 k.p.a. który stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, - art. 36 k.p.a., który stanowi, że o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu, - § 4 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia MRiRW z dnia 19 marca 2009 r. Zdaniem Skarżącej ARiMR, wydając decyzję naruszyła również w rażący sposób przepisy proceduralne, tj. art. 6, art. 15 art. 35. § 1 i § 3, art. 36 § 1 k.p.a. Rozwijając powyższe zarzuty w uzasadnieniu skargi, Strona stwierdziła, iż Organ wadliwie przyjął, że nie obejmuje jej nowelizacja ustawy, wiec naruszył art. 2 ustawy z dnia 23 października 2014 r. Ponadto, zdaniem Skarżącej, zastosowano błędna wykładnię polegającą na przyjęciu, iż małżonkowie mogą posiadać tylko jeden numer identyfikacyjny niezależnie od ustroju majątkowego istniejącego między nimi, podczas gdy właściwa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że taki numer może być nadany w sytuacji, gdy małżonkowie są współposiadaczami gospodarstwa rolnego. Nadto Strona zarzuciła rażące naruszenie przez organ zasady dwuinstancyjności, a także prowadzenie postępowania po upływie terminu określonego przez organ w piśmie na dzień 26 maja 2011 r. Skarżąca podważyła także istnienie podstawy prawnej wydanego przez Organ Oświadczenia o anulowaniu numeru identyfikacyjnego i poinformowania Strony pismem z dnia [...] czerwca 2010 r., że zaświadczenie z dnia [...] sierpnia 2004 r. staje się nieważne. Zakwestionowała również fakt wydania decyzji przez Zastępcę Dyrektora Oddziału Regionalnego W. K., gdyż decyzje mogą wydawać Prezes Agencji, Dyrektorzy OR i kierownicy BP. Nadto wskazany Zastępca nie posiadał upoważnienia Dyrektora OR ARiMR. W związku z zarzutami Skarżąca wniosła o uznanie skargi za zasadną, uznanie postępowania, działań i rozstrzygnięć ARiMR w zakresie obsługi wniosku o dofinansowanie za niezgodne z prawem i w sposób rażący naruszające prawo. Stwierdzenie nieważności i uchylenie w całości decyzji Nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. Dyrektora [...] OR ARiMR oraz decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. Kierownika BP ARiMR. Ponadto, Skarżąca wniosła również o uznanie wniosku o dofinansowanie przyznania pomocy na zalesianie jako spełniającego wszystkie niezbędne warunki w celu uzyskania dofinansowania oraz zasądzenie kosztów postepowania sądowego. W odpowiedzi na skargę, organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów należy uznać, że skarga nie jest zasadna. Kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie ma kwestia numeru ewidencyjnego i wpisu do ewidencji producentów. Była ona przedmiotem innego, odrębnego od niniejszego, postępowania administracyjnego i sądowego. Decyzja organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2010 r. w sprawie odmowy wpisu do ewidencji producentów stała się ostateczna, gdyż skarga Skarżącej na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] z dnia [...] października 2010 r. nr [...] utrzymującą w mocy ww. decyzję Kierownika z [...] sierpnia 2010 r. została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem wydanym w sprawie sygn. akt. V SA/Wa 1178/14 oddalona i nie było od tego wyroku skargi kasacyjnej. Należy tutaj podkreślić, iż przedmiotem niniejszego postepowania nie jest naruszenie przepisów ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Tak więc, na dzień wydania decyzji organu I instancji i decyzji organu II instancji Skarżąca nie posiadała numeru identyfikacyjnego oraz nie był wpisana do ewidencji producentów. Organ prawidłowo ustalił, iż Skarżąca, wobec anulowania nadanego numeru producenta i odmowy wpisu do ewidencji, nie spełniła koniecznego warunku wskazanego w § 3 ust. 1 rozporządzenia MRiRW z dnia 11 sierpnia 2004 r., który uzależnia przyznanie pomocy na zalesianie m.inn. od wpisania rolnika do ewidencji producentów stanowiącej część krajowego systemu ewidencji producentów. Niezasadny jest także zarzut, że nie zastosowano w niniejszej sprawie nowej ustawy z dnia 23 października 2014 r. o zmianie ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, gdyż weszła ona w życie w dniu 1 stycznia 2015 r., jednakże wobec niezawarcia w niej przepisów przejściowych zasadnie organ zastosował przepisy poprzednie, właściwe dla wniosku złożonego w dniu 30 lipca 2009 r. przez Skarżącą. Okoliczność wpisania producenta do ewidencji nie działa wstecz, więc nawet otrzymanie takiego wpisu w późniejszej dacie nie miałoby wpływu na rozstrzygnięcie wniosku dotyczącego roku 2009. Rozpoznając niniejsza sprawę, WSA nie stwierdził naruszenia przez organy wskazanych w skardze przepisów proceduralnych; tym bardziej więc nie mamy tu do czynienia z kwalifikowanym naruszeniem, tzw. "rażącym’’. Sam fakt prowadzenia długotrwałego postępowania administracyjnego nie miał wpływu na samą prawidłowość rozstrzygnięcia. Co do zarzutu wydania decyzji przez nieuprawniona osobę, również nie jest on uzasadniony. W. K., pełniący funkcję Zastępcy Dyrektora MOR ARiMR posiadał upoważnienie udzielone mu przez Dyrektora w dniu 6 sierpnia 2014 r., m. in. do wydawania decyzji administracyjnych oraz postanowień w zakresie odwołań od decyzji wydanych przez Kierowników BP. Z tych wszystkich względów, uznając, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a postępowanie prowadzące do jej wydania było prawidłowe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.