I SAB/Wa 327/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-11-05

Skład orzekający: Sędzia WSA Dariusz Chaciński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 PPSA, jeśli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami została już prawomocnie osądzona?
Ratio decidendi
Sąd odrzuca skargę, jeśli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. W przypadku tożsamości podmiotowej i przedmiotowej sprawy z wcześniej prawomocnie osądzoną, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 PPSA. Stroną postępowania sądowoadministracyjnego są nie tylko skarżący i strona przeciwna, ale również inni uczestnicy postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Strony wniosły skargę na bezczynność Prezydenta w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość. Wskazały, że wniosek złożono w 2003 r., a decyzja odmawiająca przyznania odszkodowania została uchylona i przekazana do ponownego rozpoznania. Sąd odrzucił skargę, uznając, że sprawa została już prawomocnie osądzona w innej sprawie, w której również występowały te same strony i przedmiot.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono solidarnie na rzecz skarżących kwotę 100 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.K., J.K., J.K., J.K. i J.P. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie solidarnie na rzecz J.K., J.K., J.K., J.K. i J.P. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego. Pismem z 3 września 2018 r. J.K., J.K., J.K., J.K. i J.P. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. nr hip. [...]. W treści skargi wskazano, że skarżąca wystąpiła z wnioskiem o odszkodowanie pismem z 28 grudnia 2003 r. Prezydent [...] decyzją z [...] sierpnia 2013 r. nr [...] odmówił przyznania odszkodowania za ww. nieruchomość, jednakże decyzja ta została uchylona decyzją Wojewody [...] z [...] lutego 2014 r. nr [...], a sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), powoływanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a.", sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Sytuacja, o której mowa w powołanym przepisie zachodzi wówczas, gdy wcześniej złożona skarga, w tym samym przedmiocie i między tymi samymi stronami, jest rozpoznawana merytorycznie (lis pendens) lub nastąpiło już wcześniejsze merytoryczne prawomocne rozpoznanie skargi (res iudicata), w zakresie tego samego przedmiotu i między tymi samymi podmiotami. Przy ustalaniu tożsamości sprawy należy brać pod uwagę element podmiotowy i przedmiotowy, przy czym tożsamość podmiotowa, to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej. Stąd badając, czy wskazana zasada została naruszona, sąd administracyjny analizuje: co jest przedmiotem sprawy i jakie występują strony. Jeżeli dojdzie do przekonania, że sprawa "o to samo" między tymi samymi stronami została już rozstrzygnięta, zobowiązany jest do odrzucenia skargi (por. postanowienie NSA z 3 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 387/11 oraz postanowienie NSA z 28 lipca 2017 r. sygn. akt I OZ 1133/17; dostępne w bazie orzeczeń sądów administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Kierując się powyższym Sąd zauważa, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 stycznia 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 736/15 po rozpoznaniu skargi M.L. na bezczynność Prezydenta [...], zobowiązał ten organ do rozpoznania wniosku z 28 grudnia 2002 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem oraz stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia mają zatem granice powagi rzeczy osądzonej, jakie wyznaczyło ww. rozstrzygnięcie. Z treści sentencji wyroku z 27 stycznia 2016 r. wynika, że przedmiotem kontroli Sądu było rozpoznanie przez Prezydenta [...] sprawy z wniosku z 28 grudnia 2002 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...]. W uzasadnieniu wyroku wyjaśniono, że wniosek z 28 grudnia 2002 r. złożyła J.K., a sprawa dotyczy nieruchomości położonej przy ul. [...], ozn. hip jako "[...]" (następnie jako "[...]"), a stanowiącej dawną własność W. i Z. małż. [...] – poprzedników prawnych skarżącej M.L. i inicjatorki postępowania J.K. Analiza powyższego wyroku i jego uzasadnienia, akt administracyjnych sprawy oraz treści uzasadnienia przedmiotowej skargi (gdzie błędnie wskazano datę wniosku jako 28 grudnia 2003 r.) nie budzi wątpliwości, że przedmiotem skargi z 3 września 2018 r. jest postępowanie organu w zakresie rozpoznania powyższego wniosku z 28 grudnia 2002 r. Zarówno w sprawie niniejszej, jak i zakończonej wyrokiem z 27 stycznia 2016 r. przedmiot sprawy był więc tożsamy. Zauważyć należy, że zarówno w sprawie I SAB/Wa 736/15, jak i w sprawie niniejszej zachodzi tożsamość podmiotowa. Podmiotem praw i obowiązków w sprawie I SAB/Wa 736/15 był organ – Prezydent [...] oraz obok skarżącej M.L. również pozostałe strony postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem z 28 grudnia 2002 r. Zgodnie bowiem z treścią art. 33 § 1 p.p.s.a. osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy J.K., J.K., J.K., J.K. i J.P., jak również M.L. są następcami prawnymi dawnych właścicieli przedmiotowej nieruchomości – W. i Z. małż. [...]. Ponadto z rozdzielnika decyzji Prezydenta [...] z [...] sierpnia 2013 r. nr [...] oraz decyzji Wojewody [...] z [...] stycznia 2014 r. (w przedmiotowej skardze wskazano błędną datę [...] lutego 2014 r.) nr [...] wynika, że wszystkie wymienione osoby były stroną postępowania administracyjnego w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Zgodnie z art. 12 p.p.s.a. ilekroć w niniejszej ustawie jest mowa o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania. Określenie zawarte w art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. "pomiędzy tymi samymi stronami", należy rozumieć zgodnie z art. 12 p.p.s.a., zatem tożsamość stron postępowania występuje nie tylko w odniesieniu do skarżącego i strony przeciwnej (art. 32 p.p.s.a.), ale także w stosunku do innych uczestników postępowania. Za stronę postępowania w sprawie I SAB/Wa 736/15 należy więc uznać również m.in. skarżących w przedmiotowym postępowaniu tj. J.K., J.K., J.K., J.K. i J.P. Powyższy wyrok z 27 stycznia 2016 stał się prawomocny z dniem 19 marca 2016 r., zaś akta administracyjne wraz z odpisem prawomocnego wyroku zostały zwrócone do organu w dniu 21 kwietnia 2016 r. Powyższe dowodzi, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga na bezczynność jest tożsama zarówno pod względem podmiotów jak i przedmiotu ze skargą rozpoznaną powyższym prawomocnym wyrokiem. Z powyższego wynika, że sprawa objęta przedmiotową skargą została już prawomocnie osądzona. Odróżnić należy bycie uczestnikiem postępowania sądowoadministracyjnego w rozumieniu art. 12 p.p.s.a., od braku brania udziału w tym postępowaniu. To drugie może wywoływać ewentualne dalsze skutki procesowe, ale nie niweczy faktu, że obiektywnie skarżący w przedmiotowym postępowaniu byli uczestnikami postępowania w sprawie I SAB/Wa 736/15. Zaznaczenia wymaga, że w razie niewykonania przez organ wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, strona może wnieść skargę żądając wymierzenia temu organowi grzywny (art. 154 § 1 p.p.s.a.). Sąd uwzględniając skargę w tym przedmiocie ocenia czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ po wydaniu wyroku miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. To właśnie w tym postępowaniu Sąd jest władny ocenić czy po wydaniu wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organ załatwił sprawę, czy też wciąż pozostaje bezczynny lub w dalszym ciągu przewlekle prowadzi sprawę. Zaznaczyć wymaga, że skarżący mogą wnieść do sądu administracyjnego skargę na niewykonanie wyroku z 27 stycznia 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 736/15, po uprzednim wezwaniu Prezydenta do jego wykonania. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 sentencji postanowienia znalazło swoje oparcie w art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło