II SA/Gd 586/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędziowie: asesor WSA Magdalena Dobek-Rak sędzia WSA Dorota Jadwiszczok po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 listopada 2018 r. sprawy ze skargi R. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 sierpnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakazu rozbiórki oddala skargę. Postanowieniem z 10 sierpnia 2018 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 3 lipca 2018 r. oddalające zarzuty wniesione przez R. G. w przedmiocie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji, a dotyczące tytułu wykonawczego nr [..] z 15 czerwca 2018r. W uzasadnieniu podał organ odwoławczy, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 21 lutego 2018r. nakazał R. G. rozbiórkę obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej nietrwale związanego z gruntem pełniącego funkcję gastronomiczną o wymiarach 5,38m x 5,40m wraz z zadaszeniem (wiatą) o konstrukcji drewnianej o wymiarach 5,38m x 5,80m wzniesionego w odległości 30cm od granicy z działką nr [..] i 1,50m od granicy z działką nr [..], bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [..] położonej w C., gmina Miasta. W trybie odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 22 maja 2018r. utrzymał w mocy w/w rozstrzygnięcie organu I instancji. Upomnieniem nr [..] z 25 maja 2018r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wezwał zobowiązanego do wykonania obowiązku rozbiórki ww. obiektu budowlanego, w terminie 7 dni od dnia otrzymania upomnienia, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Upomnienie zostało doręczone zobowiązanemu w dniu 29 maja 2018r. Następnie organ nadzoru budowlanego I instancji w dniu 15 czerwca 2018r. wystawił tytuł wykonawczy nr [..], odebrany przez R.G. w dniu 20 czerwca 2018r., którym wszczął postępowanie egzekucyjne w sprawie nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego. Pismem z 26 czerwca 2018r. R. G. wniósł zarzuty dotyczące prowadzonego postępowania nie przywołując żadnego konkretnego zarzutu, a jedynie podkreślając datę budowy przedmiotowego obiektu (że obiekt istniał w latach 60 i 70, a jedynie po 1994 r. został rozbudowany, inwestor pragnie zachować tę "starą" część). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z 3 lipca 2018r. oddalił zarzuty wniesione pismem przez R. G. w przedmiocie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji, a dotyczące tytułu wykonawczego nr [..] z 15 czerwca 2018r. R.G.złożył zażalenie na powyższe postanowienie. Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego przywołał treść art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz. U. z 2018r. poz. 1314), gdzie wskazano, że egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne możne być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Ponadto art. 27 w/w ustawy określa co powinien zawierać tytuł wykonawczy. Jak wynika z akt organu nadzoru budowlanego I instancji, upomnieniem z 25 maja 2018r. wezwał zobowiązanego do wykonania obowiązku rozbiórki ww. obiektu budowlanego, w terminie 7 dni od dnia otrzymania upomnienia, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Upomnienie zostało doręczone zobowiązanemu w dniu 29 maja 2018r.. Następnie do zobowiązanego został wysłany tytuł wykonawczy nr [..] z dnia 15 czerwca 2018r., odebrany przez Pana R. G. w dniu 20 czerwca 2018r. (dowód -zwrotne potwierdzenia odbioru załączone do akt sprawy), którym wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne w sprawie nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego. Po przywołaniu treści art. 33 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wskazał organ odwoławczy, że żadna z wymienionych tam podstaw mogących być treścią wniesionego zarzutu nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Skargę na powyższe postanowienie wniósł R. G. wskazując, że nie jest i nigdy nie był właścicielem ani działki nr [..], położonej w C. przy ul. K., ani też nie jest i nigdy nie był właścicielem jakichkolwiek obiektów budowlanych stojących na tej działce, w tym także obiektu budowlanego, którego rozbiórki domaga się Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Podkreślił, że niczego na działce nr [..] nie wybudował. Jest jedynie użytkownikiem obiektu budowlanego, o którym mowa w decyzji i to jedynie przez okres dwóch miesięcy w roku (w lipcu i sierpniu), na podstawie umowy użyczenia zawartej z jego właścicielami. Z powyższego powodu nie może wykonać nałożonego na niego obowiązku rozbiórki w/w obiektu budowlanego, bo nie może dokonywać rozbiórki budynku nie stanowiącego jego własności, w dodatku stojącego na nie należącej do niego działce. Zakwestionował skarżący twierdzenia organów, że przedmiotowy obiekt budowlany został wzniesiony bez wymaganego pozwolenia na budowę i rzekomo jest obiektem nietrwale związanym z gruntem. Obiekt ten stanowi część zabudowań gospodarczych gospodarstwa rybackiego (obecnie prowadzonego przez całą jego rodzinę - w tym mojego ojca i moich braci) i istnieje w tym samym miejscu od niepamiętnych czasów, więc nie zgadza się skarżący, że ten obiekt jest "nietrwale związany z gruntem", bo taki obiekt nie przetrwałby przez dziesiątki lat corocznych jesienno-zimowych sztormów. Obiekt ten został najprawdopodobniej wzniesiony albo jeszcze w XIX wieku albo na początku XX wieku. Podczas działań wojennych II - ej Wojny Światowej cała miejscowość C. była ostrzeliwana z dział i bombardowana z powietrza i tylko niewiele budynków przetrwało wojenną nawałnicę. Dlatego też po zakończeniu wojny niemal wszystkie zburzone i zniszczone budynki w całej miejscowości C. zostały odbudowane na tych samych fundamentach i w tych samych miejscach, w których istniały do momentu zniszczenia. Dotyczy to także wszystkich budynków znajdujących się na działce nr [..]. Obiekt budowlany, którego rozbiórki domaga się PINB, z uwagi na materiał budowlany, z którego został zbudowany (drewno), musi być dość często remontowany i konserwowany i takie remonty są przez rodzinę skarżącego przeprowadzane średnio co kilkanaście lat. W trakcie remontów następuje z reguły wymiana uszkodzonych przez korozję biologiczną poszczególnych części obiektu. Ostatni taki remont rodzinnego budynku gospodarczego przeprowadził skarżący kilkanaście lat temu. Prawo budowlane nie zabrania wykonywania remontów obiektów budowlanych ani nie nakazuje uzyskiwać pozwolenia na budowę dla prowadzenia budowlanych robót remontowych. PINB nie ma prawa żądać od kogokolwiek rozbiórki budynku tylko dlatego, że kilkanaście lat temu został on wyremontowany z użyciem nowych materiałów i elementów wykończeniowych. Odnosząc się do twierdzenia organu jakoby obiekt budowlany pełnił funkcję gastronomiczną zakwestionował go skarżący. Obiekt ten w rzeczywistości jest budynkiem gospodarczym w rodzinnym gospodarstwie rybackim i taka jest jego główna funkcja i tego faktu nie zmienia czasowe pełnienie funkcji gastronomicznej. Obiekt ten główną swoją funkcję budynku gospodarczego w rodzinnym gospodarstwie rybackim pełni przez pełne 10 miesięcy w roku a tylko przez 2 miesiące w roku (w sezonie turystycznym) pełni funkcję gastronomiczną (prowadzi skarżący w tym obiekcie sezonową smażalnię ryb na podstawie umowy użyczenia). PINB nie ma prawa kwalifikować tego obiektu, jako pełniącego funkcje gastronomiczna i nakazywać bezpodstawnie i bezprawnie jego rozbiórki albo proponować jego legalizację (zamiast rozbiórki) za absurdalnie wysoką opłatą w wysokości 375.000,00 zł. Ponadto zalegalizowanie obiektu budowlanego tymczasowego (nietrwale związanego z gruntem), za jaki uznał go PINB, jest prawnie niemożliwe, bo nie przewiduje tego miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy W., a to oznacza, że PINB próbował wprowadzić skarżącego w błąd, proponując rzekomą możliwość legalizacji budynku, jako obiektu tymczasowego. Działania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, dążące do rozbiórki legalnie wzniesionego (ponad sto lat temu) i regularnie remontowanego obiektu budowlanego, noszą cechy bezprawnego nękania i zastraszania skarżącego i jego rodziny. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia prawidłowości uznania zarzutów wniesionych w toku postępowania egzekucyjnego za bezzasadne. Okolicznością bezsporną nie kwestionowaną przez strony pozostaje, iż w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja WINB z 22 maja 2018 r., mocą której nakazano skarżącemu rozbiórkę - wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę – obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej nietrwale związanego z gruntem pełniącego funkcję gastronomiczną o wymiarach 5,3 8m x 5,40m wraz z zadaszeniem (wiatą) o konstrukcji drewnianej o wymiarach 5,38m x 5,80m wzniesionego w odległości 30cm od granicy z działką nr [..] i 1,50m od granicy z działką nr [..], bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [..] położonej w C., gmina Miasta W. W toku postępowania, w tym na etapie skargi, nie zakwestionowano również okoliczność, że obowiązek wynikający z decyzji z 22 maja 2018 r. nie został do dnia dzisiejszego wykonany. Postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 10 sierpnia 2018 r. wydane zostało w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm.). Art. 33 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wskazuje, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy. Zarzuty do tytułu wykonawczego są środkiem prawnym zwalczania przez zobowiązanego niezgodności z prawem egzekucji administracyjnej (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 sierpnia 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 600/12, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym stanowią środek ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna (zob. R. Hauser, Z. Leoński, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, str. 110). Przy czym zarzuty mogą być wnoszone tylko z przyczyn taksatywnie wymienionych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Żadna inna przyczyna, niż wymieniona w art. 33 § 1 ustawy, nie może stanowić podstawy do uruchomienia postępowania w sprawie rozpatrzenia zarzutu i wydania rozstrzygnięcia w tym przedmiocie, zaś ewentualna kontrola tego rozstrzygnięcia musi odnosić się do oceny wystąpienia we wszczętej sprawie sądowoadministracyjnej okoliczności wymienionych w tym przepisie (patrz. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2012 r., sygn. akt II FSK 1469/10, Lex nr 1113607). Sąd podziela stanowisko orzekających w sprawie organów, które uznały, że zgłoszone przez skarżącego zarzuty nie mieszczą się w dyspozycji przepisu art. 33 § 1 przywołanej ustawy. W istocie bowiem skarżący polemizuje z prawidłowością wydanej decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu. Tymczasem kwestia prawidłowości tej decyzji została już ostatecznie załatwiona. Skarżący w toku postępowania egzekucyjnego nie przedstawił dowodów pozwalających potwierdzić, że nie jest inwestorem w zakresie dokonanej rozbudowy obiektu, albo, że utracił możliwość wejścia na teren nieruchomości, na której obiekt się znajduje. Sąd nie dostrzegł również jakichkolwiek innych okoliczności w sprawie, które uzasadniałyby uwzględnienie zarzutów pod względem przesłanek wymienionych w art. 33 § 1 ustawy egzekucyjnej. Biorąc pod uwagę, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił jako bezzasadną. Sąd orzekał w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, a także postanowienie, rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.