III SA/Po 405/18

WyrokWSA w Poznaniu2018-11-07

Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Ireneusz Fornalik, Małgorzata Górecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry może zostać wymierzona na podstawie przepisów, które weszły w życie po dacie popełnienia czynu, ale przed wydaniem decyzji przez organ II instancji, w sytuacji braku przepisów przejściowych?
Ratio decidendi
Kara pieniężna za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry może zostać wymierzona na podstawie przepisów obowiązujących w dacie stwierdzenia naruszenia prawa, nawet jeśli w międzyczasie nastąpiła zmiana przepisów, a ustawodawca nie wprowadził przepisów przejściowych. Stosuje się zasadę, że prawo materialne obowiązujące w czasie popełnienia czynu jest właściwe dla oceny jego skutków prawnych (tempus regit actum), a zasada lex mitior retro agit nie ma zastosowania w prawie administracyjnym represyjnym.
Stan faktyczny
Funkcjonariusze celno-skarbowi przeprowadzili kontrolę w lokalu, w którym znajdowały się automaty do gier. Stwierdzono, że gry oferowane na urządzeniach miały charakter losowy, oferowały wygrane i były organizowane w celach komercyjnych. Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego wymierzył Skarżącemu karę pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. naruszenie prawa UE z powodu braku notyfikacji przepisów oraz błędne zastosowanie przepisów ustawy o grach hazardowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 7 listopada 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie WSA Ireneusz Fornalik (spr.) WSA Małgorzata Górecka Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2018 roku przy udziale sprawy ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2018r. Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry oddala skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Wielkopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Poznaniu z dnia [...] marca 2017 r. w przedmiocie wymierzenia M.S., zwanemu dalej Skarżącym, kary pieniężnej w wysokości [...] zł z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. W dniu [...] listopada 2016 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego w [...] przeprowadzili kontrolę w lokalu będącym w dyspozycji Skarżącego o nazwie "[...]" w K. przy ul. [...], w którym znajdowały się trzy włączone do prądu i gotowe do gry urządzenia oraz automat nie podłączony do zasilania prądem. Urządzenia przypominały swoim wyglądem automaty do gier w rozumieniu ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 471, zwanej dalej: u.g.h.). W lokalu prowadzona była wyłącznie działalność urządzania gier na ww. automatach, a nadto stan lokalu i stosowane zabezpieczenia w postaci monitoringu identyfikującego osoby chcące wejść do lokalu lub otwieranie drzwi graczom przez obsługę wskazywały na działania mające na celu utrudnienie przeprowadzenia kontroli. Eksperyment przeprowadzony przez funkcjonariuszy potwierdził, że gry oferowane na urządzeniach są grami na automatach w rozumieniu u.g.h. urządzanymi z naruszeniem jej przepisów. Z kontroli sporządzono protokół z dnia 15 listopada 2016 r. Ponadto przesłuchano trzech świadków (P.A., M.S. i E.B.). W toku prowadzonego postępowania Naczelnik Urzędu Celnego w [...] postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r. włączył do akt sprawy materiał dowodowy z akt sprawy karnoskarbowej, tj. umowę najmu z dnia [...] listopada 2016 r. zawartą pomiędzy Skarżącym posiadającym tytuł prawny do lokalu a K.M.. Po dokonaniu analizy materiału dowodowego, Naczelnik Wielkopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Poznaniu decyzją z dnia [...] marca 2017 r. wymierzył Skarżącemu karę pieniężną z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry w wysokości [...] zł. W odwołaniu od powyższej decyzji reprezentujący Skarżącego adwokat zarzucił naruszenie fundamentalnych zasad prawa Unii Europejskiej, art. 2 ust. 3, art. 4 ust. 1 pkt 1 ppkt a oraz art. 129 ust. 3 u.g.h. poprzez błędną interpretację i niedostrzeżenie braku notyfikacji tych przepisów Komisji Europejskiej, art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. poprzez przyjęcie, że Skarżący może być uznany za urządzającego gry, a nadto naruszenie art. 2a, art. 120, 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 192 i art. 210 § 4 O.p. poprzez uznanie Skarżącego za urządzającego gry, nierzetelne uzasadnienie decyzji nieuwzględniające braku notyfikacji przepisów oraz nierozstrzygnięcia wątpliwości na rzecz Skarżącego. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r., wskazaną we wstępie, utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał w szczególności, że ustawa z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie u.g.h., która weszła w życie 3 września 2015 r. została notyfikowana Komisji Europejskiej, a kontrola miała miejsce już po jej wejściu w życie. Nadto Trybunał Konstytucyjny uznał przepisy art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. za zgodne z art. 2, 7, 9, 20, 22 i 31 ust. 3 Konstytucji RP. Gry urządzane na automatach miały charakter losowy, czego zresztą nie kwestionował Skarżący, a także oferowały wygrane rzeczowe i pieniężne i były organizowane w celach komercyjnych. Organ zasadnie uznał Skarżącego za urządzającego gry, bowiem lokal wynajął Skarżący i nie była w nim prowadzona żadna inna działalność, a celem zawartej umowy najmu z dnia [...] listopada 2016 r. było wykorzystanie lokalu na zainstalowanie urządzeń rozrywkowych. Ponadto czynsz był uzależniony od eksploatacji automatów – czynsz najmu był obniżany za każdy dzień w sytuacjach, w których urządzenia nie były aktywne. Skarżący zobowiązał się do sprawowania stałego nadzoru nad ustawionymi w lokalu urządzeniami i niezwłocznego informowania o usterkach, uszkodzeniach i nieprawidłowościach. Ustalenia te potwierdza przesłuchanie świadków, bowiem stwierdzony sposób prowadzenia działalności miał na celu utrudnienie kontroli: w lokalu prowadzona była wyłącznie działalność urządzania gier na automatach, lokal był zamykany od wewnątrz i zastosowano monitoring osób chcących wejść do lokalu oraz otwierano przez obsługę po ocenie zamiaru wejścia – kontrolujący musieli wejść do lokalu siłowo ze względu na stawianie czynnego oporu przed wejściem funkcjonariuszy poprzez blokowanie drzwi przez obecnych w środku mężczyzn – świadków (w tym P.A.) . Jak wynika z zeznań świadków – do lokalu wpuszczał P.A., który rzekomo przyszedł do lokalu, w którym prowadził działalność gospodarczą Skarżący, w godzinach wieczornych po telefonicznym umówieniu się ze Skarżącym celem przeprowadzenia rozmowy o pracę. Skarżący nie pojawił się w lokalu ani z nim nie kontaktował, zaś świadek ten podpisał protokół kontroli, co daje podstawę do uznania ww. świadka za osobą zatrudnioną, niekoniecznie na podstawie umowy o pracę, przez Skarżącego. Ustalenia prowadzonej przez Skarżącego działalności potwierdza również przypadek stwierdzony podczas kontroli – komunikat na urządzeniu, zgodnie z którym należało przywołać obsługę celem wypłaty wygranej, zaś w lokalu nie było przedstawiciela posiadacza urządzeń. Organ uznał zatem, że Skarżący co najmniej był współurządzającym gry na przedmiotowych automatach poza kasynem gry. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący M.S., reprezentowany przez adwokata, wniósł o uchylenie obu decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżonej decyzji zarzucił: I. naruszenie prawa materialnego poprzez: 1) naruszenie art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. poprzez jego zastosowanie, podczas gdy przepisy ustawy o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw z dnia 15 grudnia 2016 roku (Dz.U. z 2017 r. poz. 88) nie przewidują przepisów przejściowych regulujących wpływ znowelizowanej ustawy na stosunki powstałe pod działaniem ustawy dotychczasowej, co powoduje brak podstawy prawnej do wymierzenia kary pieniężnej, 2) naruszenie fundamentalnych zasad prawa Unii Europejskiej, uregulowanych w Traktacie z Lizbony zmieniającym Traktat o Unii Europejskiej i Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską z dnia 13.12.2007 r., 3) naruszenie art. 2 ust. 3, art. 4 ust. 1 pkt 1 ppkt a oraz art. 129 ust. 3 u,g.h. poprzez ich błędną interpretację i niedostrzeżenie, iż są to przepisy, które nie były notyfikowane Komisji Europejskiej oraz nie były przedmiotem pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości w sprawie Fortuna i inni oraz C-303/15, wskutek czego zignorowano zasadę pełnej skuteczności prawa wspólnotowego w zakresie systemu zakazów i licencji, który wobec braku notyfikacji jest bezskuteczny, 4) naruszenie art. 89 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 u.g.h. poprzez ich błędne zastosowanie, podczas gdy stanowią one przepisy techniczne w zakresie dotyczącym urządzania gier poza kasynem gier, zatem przepisy te nie mogą być podstawą wydania decyzji w przedmiotowej sprawie. II. naruszenie prawa procesowego mające wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia: 1) art. 122, art. 191, art. 192 w zw. z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez przedwczesne uznanie, iż Skarżący urządzał gry na automatach, skutkiem czego było dokonanie całkowicie dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w postępowaniu i ich wybiórczą ocenę, w szczególności błędne ustalenie stanu faktycznego co do uznania Skarżącego za urządzającego gry podczas gdy jego rola ograniczała się jedynie do najmu lokalu oraz świadka P.A. za zatrudnionego przez Skarżącego na podstawie samego podpisania protokołu kontroli 2. art. 2a O.p. w zakresie w jakim niedających się usunąć wątpliwości co do stosowania przepisów prawa podatkowego, a dotyczących problemu prawnego w postaci skutków notyfikacji przepisu art. 89 ustawy o grach hazardowych Komisji Europejskiej, nie rozstrzygnięto na korzyść Skarżącego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z treścią art. 134 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Sąd rozpoznając skargę w wyżej przedstawionych uwarunkowaniach prawnych stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem organy rozstrzygające w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w określonej w decyzjach wysokości za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, nie naruszyły przepisów prawa procesowego, ani też materialnego, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem niniejszego postępowania jest decyzja wymierzająca Skarżącemu karę pieniężną za urządzanie gier na automatach umieszczonych w lokalu niebędącym kasynem gry. Istotę sporu stanowi prawidłowość przyjęcia przez organy celne, że Skarżący dopuścił się czynu polegającego na urządzeniu gier na automatach poza kasynem gry oraz skuteczność w polskim porządku prawnym i zgodność z porządkiem prawnym Unii Europejskiej przepisów prawa materialnego, w oparciu o które zostało wydane zaskarżone rozstrzygnięcie. Przede wszystkim należało rozważyć zasadność zarzutów dotyczących stosowania przepisów u.g.h. pomimo braku notyfikacji przepisu art. 89 ust. 1 pkt. 2 w zw. z art. 14 i art. 2 ust. 5 u.g.h., w świetle art. 1 pkt. 11 i art. 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34/WE. Powyższe zagadnienie prawne budziło istotne wątpliwości w orzecznictwie. Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 16 maja 2016 r. podjął uchwałę, II GPS 1/16, zgodnie z którą: " 1. Art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 612, ze zm.) nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. UE. L z 1998 r. Nr 204, s. 37, ze zm.), którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy. 2. Urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem - od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry - podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 612, ze zm.)". Należy podkreślić, że powyższa uchwała jest tak zwaną "uchwałą abstrakcyjną", podjętą w oparciu o art. 15 § 1 pkt 2 p.p.s.a., w celu rozstrzygnięcia ujawnionej w orzecznictwie sądowoadministracyjnym rozbieżności w podejściu do wykładni oraz stosowania wskazanych we wniosku Prezesa NSA z 8 marca 2016 r. o nr BO-4660-5/16 przepisów u.g.h., ich wzajemnej relacji, w tym oceny charakteru art. 89 ust. 1 pkt 2 wymienionej ustawy z punktu widzenia art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących społeczeństwa informacyjnego. W doktrynie i orzecznictwie podkreśla się, że uchwały abstrakcyjne (jak i uchwały konkretne) mają moc ogólnie wiążącą, a istota mocy ogólnie wiążącej uchwał sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Stanowi o tym przepis art. 269 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym, jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Oznacza to, że dopóki nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne winny je respektować. Skoro zatem z mocy art. 269 § 1 p.p.s.a., sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę związany był stanowiskiem wyrażonym w uchwale z 16 maja 2016 r. o sygn. akt II GPS 1/16, a co więcej stanowisko to w pełni podzielał, to omawiany zarzut nie mógł znaleźć uznania. Sąd stwierdza, że dopuszczalne było nałożenie na stronę kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, w sytuacji, kiedy w dacie prowadzenia postępowania administracyjnego (wcześniej kontroli) i stwierdzenia naruszenia przez stronę prawa i orzekania przez organ I instancji (Naczelnika UC) obowiązywały przepisy przewidujące wprost sankcję za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, natomiast w chwili wydawania decyzji przez organ II instancji przepisy te już nie obowiązywały w dotychczasowym brzmieniu, a jednocześnie ustawodawca nie wprowadził przepisów przejściowych. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. stanowi przepis materialnoprawny. To z kolei oznacza, że winien być on stosowany w brzmieniu jakie obowiązywało w odniesieniu do zaistniałego stanu faktycznego będącego przedmiotem rozstrzygania. Do ustalonego stanu faktycznego stosuje się bowiem przepisy obowiązujące w czasie jego zaistnienia (tempus regit actum). Powyższe koresponduje z zasadą niedziałania prawa wstecz (lex retro non agit), która należy do fundamentalnych elementów koncepcji państwa prawnego przyjętej w art. 2 Konstytucji RP. W tym stanie rzeczy argumenty wskazujące na błąd organu polegający na zastosowaniu do ustalonego stanu faktycznego przepisów prawa materialnego w brzmieniu obowiązującym w czasie zaistnienia tegoż stanu – jest całkowicie bezzasadny. Zdaniem Sądu, ocena zachowania podmiotu urządzającego gry hazardowe z naruszeniem prawa winna odbywać się w oparciu o przepisy obowiązujące w okresie objętym kontrolą. Trzeba podzielić - przyjęty przez Sąd za własny - pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) w wyroku z 17 października 2012 r. (II GSK 1354/11; dostępny: CBOSA), że zasada bezpośredniego działania nowego prawa polega na tym, że nowe przepisy należy stosować do wszelkich stosunków prawnych i zdarzeń, które powstaną po ich wejściu w życie, jak również tych, które powstały wcześniej, ale nadal - pod ich rządami - trwają. Stosowanie nowego prawa do stosunków prawnych i zdarzeń, które zostały w pełni ukształtowane w trakcie obowiązywania poprzedniej regulacji, jest zaś możliwe jedynie wtedy, gdy ustawodawca wprowadził stosowne przepisy przejściowe, czego nie uczynił odnośnie regulacji art. 89 u.g.h. Jednocześnie, co wypada podkreślić, na gruncie przepisów dotyczących sankcji administracyjnych nie znajduje, co do zasady, zastosowania wywodząca się z prawa karnego reguła lex mitior retro agit (ustawa względniejsza działa wstecz). Zauważenia wymaga, że obowiązuje ona w tej dziedzinie prawa bezpośrednio z woli ustawodawcy, a zatem nie znajduje zastosowania na gruncie prawa administracyjnego (zmiany w tym zakresie wprowadzono dopiero od 1 czerwca 2017 r. - art. 189c K.p.a.). W sprawie, stan prawny i faktyczny dotyczący naruszenia przez stronę zasad prowadzenia gier hazardowych został ukształtowany w całości przed wejściem w życie nowych regulacji prawnych. W tej dacie bowiem miało miejsce bezprawne prowadzenie gier na automatach poza kasynem gry. Rozstrzyganie przez organ administracji sprawy w oparciu o "stare" przepisy wynika przede wszystkim z faktu, że przedmiotem sprawy jest nałożenie sankcji administracyjnej o charakterze represyjnym. Z uwagi na gwarancyjną funkcję prawa represyjnego można wnioskować, że podmiot naruszający prawo mógł - w oparciu o zasadę zaufania do państwa i stanowionego przezeń prawa - oczekiwać zastosowania wobec niego sankcji w oparciu o przepisy obowiązujące w czasie, gdy dopuścił się naruszenia prawa (zob. m. in. wyrok WSA we Wrocławiu z 12.10.2017 r. III SA/Wr 489/17, cbois.nsa.gov.pl/doc ). Nie można przy tym pominąć i tego, że przepisy znowelizowane zaostrzyły wymiar kary pieniężnej (obecnie wynosi ona 100.000 zł) i zastosowanie retroaktywne nowych przepisów naruszałoby zasadę zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa. W konsekwencji trzeba przyjąć, że Dyrektor IAS prawidłowo zastosował w sprawie - obowiązujące w dacie stwierdzenia naruszenia prawa przez stronę - regulacje art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. stanowiące, że karze pieniężnej podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry oraz że wysokość tej kary wynosi 12.000 zł od każdego automatu. W ocenie Sądu organy orzekające w niniejszej sprawie wyjaśniły też w wystarczający sposób, że Skarżący jest osobą "urządzającą gry na automatach poza kasynem gry" w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Zgodnie z dyspozycją powołanego przepisu karze podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry. Pojęcia: "urządzanie gier", "urządzający gry", występujące w ustawie o grach hazardowych nie mają definicji ustawowej, co oznacza konieczność dokonania ich wykładni z uwzględnieniem językowego rozumienia. Pojęcie "urządzanie" stanowi synonim takich pojęć jak: "utworzyć, uporządkować zagospodarować", "zorganizować, przedsięwziąć, zrobić" (vide: Słownik poprawnej polszczyzny, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1994). W tym kontekście zwrot "urządzanie gier" obejmuje niewątpliwie podejmowanie aktywnych działań, czynności dotyczących zorganizowania przedsięwzięcia w zakresie gier na automatach. W praktyce w odniesieniu do takiej działalności jak urządzanie gier na automatach obejmuje w szczególności zachowania aktywne polegające na zorganizowaniu i pozyskaniu odpowiedniego miejsca na zamontowanie urządzeń, przystosowania go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego miejsca nieograniczonej ilości graczy, utrzymywanie automatów w stanie stałej aktywności, umożliwiające ich sprawne funkcjonowanie, wypłacanie wygranych (w stosunku do automatów o jakich mowa w art. 2 ust. 3 u.g.h.), związane z obsługą urządzeń czy zatrudnieniem odpowiedniego przeszkolonego personelu (jego szkolenie). Jak zasadnie podkreślił organ, w niniejszej sprawie lokal wynajął Skarżący i nie była w nim prowadzona żadna inna działalność, a celem zawartej umowy najmu z dnia [...] listopada 2016 r. było wykorzystanie lokalu na zainstalowanie urządzeń rozrywkowych. Ponadto czynsz był uzależniony od eksploatacji automatów – czynsz najmu był obniżany za każdy dzień w sytuacjach, w których urządzenia nie były aktywne. Skarżący zobowiązał się do sprawowania stałego nadzoru nad ustawionymi w lokalu urządzeniami i niezwłocznego informowania o usterkach, uszkodzeniach i nieprawidłowościach. Ponadto, jak wynika z zawartej umowy najmu, jej przedmiotem jest powierzchnia [...] m2 w lokalu, a najemca jest uprawniony do dokonywania zmian adaptacyjnych w przedmiocie najmu. Oznacza to, że najemca nie byłby uprawniony do instalacji monitoringu czy odpowiedniego zabezpieczenia lokalu w postaci drzwi zamykanych od wewnątrz. Wbrew stanowisku pełnomocnika Skarżącego, organy nie uznały świadka za pracownika Skarżącego wyłącznie na podstawie podpisania protokołu kontroli, lecz całokształtu okoliczności. P.A. pojawił się w lokalu, w którym, jak twierdził, Skarżący prowadził działalność gospodarczą. Należy w tym miejscu podkreślić, że w lokalu tym jedyną prowadzoną działalnością gospodarczą było urządzanie gier na automatach. Mimo rzekomo umówionej rozmowy o pracę i późnych godzin (kontrola miała miejsce w godzinach od 16 do 20), Skarżący nie pojawił się. Zarazem to P.A. był osobą, która otworzyła graczowi drzwi do lokalu, w którym znajdował się monitoring i drzwi zamykane od wewnątrz w celu oceny zamiaru wejścia poszczególnych osób. To również P.A., wraz z M.S., uniemożliwiał funkcjonariuszom wejście do lokalu. Na marginesie należy wskazać, że ten ostatni, mimo uprzedzenia o odpowiedzialności karnej za zeznanie nieprawdy lub zatajenie nieprawdy twierdził, że w lokalu znalazł się przypadkiem i nie grał, czemu jednak przeczy zeznanie trzeciego ze świadków, który rzekomo również znalazł się w lokalu przypadkowo. Dodatkowo organ w odpowiedzi na skargę wskazał, że Skarżący prowadził szerszą działalność polegającą na wyszukiwaniu i wynajmowaniu miejsc pod zorganizowanie gier na automatach, nie tylko na obszarze właściwości Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu, ale również na innych obszarach. Zwraca również uwagę, że osoby obecne w kontrolowanych miejscach – de facto sprawujące nadzór nad wstawionymi automatami – twierdziły, że znalazły się w lokalu jednorazowo, po otrzymaniu od Skarżącego jednorazowej ustnej propozycji. W ocenie Sądu, dokonanej przez organy ocenie zebranego materiału dowodowego, nie sposób zarzucić dowolności. Z wyrażonej w art. 191 o.p. zasady swobodnej oceny dowodów wynika, że organ podatkowy - przy ocenie stanu faktycznego - nie jest skrępowany żadnymi regułami ustalającymi wartość poszczególnych dowodów. Organ ten, według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych i wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne. Sąd nie dopatrując się naruszenia zarzucanych przez Skarżącego przepisów uznaje, że organy prawidłowo uznały Skarżącego za urządzającego gry i zasadnie wymierzyły karę za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło