II SA/Wr 540/18
WyrokWSA we Wrocławiu2018-11-14
Skład orzekający: Halina Filipowicz-Kremis, Olga Białek, Gabriel Węgrzyn
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozszerzenie projektu budowlanego o dodatkową działkę i budowę kolejnych budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej, dobudowanych do budynku objętego pierwotnym pozwoleniem na budowę, stanowi istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego w rozumieniu art. 36a Prawa budowlanego, uzasadniające wydanie decyzji o zmianie pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Rozszerzenie projektu budowlanego o dodatkową działkę i budowę nowych obiektów budowlanych, które mają być dobudowane do istniejącego budynku, nie stanowi istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego w rozumieniu art. 36a Prawa budowlanego, jeśli prowadzi do powstania nowej inwestycji budowlanej, niepowiązanej z pierwotnym obiektem i realizowanej na nieruchomości nieobjętej pierwotnym pozwoleniem na budowę. W takich przypadkach nie jest dopuszczalne wydanie decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o zmianę pozwolenia na budowę, obejmującą zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego i zmianę decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę. Wnioskowane zmiany polegały na objęciu zakresem opracowania dodatkowej działki oraz budowie dwóch kolejnych budynków jednorodzinnych w zabudowie szeregowej, dobudowanych do budynku objętego pierwotnym pozwoleniem. Starosta wydał decyzję zmieniającą, jednak Wojewoda uchylił ją i orzekł o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego, uznając, że planowane zmiany stanowią istotną ingerencję i prowadzą do powstania nowego obiektu budowlanego na nieobjętej pierwotnym pozwoleniem działce. Inwestor złożył skargę do WSA, zarzucając organowi odwoławczemu błędną wykładnię art. 36a Prawa budowlanego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn Protokolant: asystent sędziego Małgorzata Szymańska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 listopada 2018 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. sp.k. z/s we [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i zmiany decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę oddala skargę w całości.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2018 r., nr [...] Wojewoda [...] – po rozpatrzeniu odwołania J. Z., od decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] listopada 2017 r. Nr [...], zmieniającej - decyzję Starosty Powiatu [...] nr [...] z dnia [...] czerwca "2017 r." (powinno być 2016 r.), zatwierdzającą projekt budowalny 6 budynków jednorodzinnych, w tym 3 budynków dwulokalowych w zabudowie szeregowej, 2 budynków dwulokalowych w zabudowie bliźniaczej i 1 budynku wolnostojącego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach nr [...] i nr [...] w [...]i udzielającą pozwolenia na budowę na rzecz [...] Sp. z o. o. Sp. k. z siedzibą we [...], obejmującą budynek mieszkalny jednorodzinny dwulokalowy w zabudowie szeregowej (oznaczony symbolem A), zlokalizowany na działce nr [...] w miejscowości [...] - "w zakresie obejmującym projekt budowlany poprzez objęcie zakresem opracowania dodatkowej działki nr [...] w [...] i budową dwóch kolejnych budynków jednorodzinnych w układzie szeregowym, przylegających do budynku A, tj. budynku położonego na działkach nr [...] i [...], opisanego symbolem A1 oraz budynku na działce nr [...], opisanego symbolem A2", uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł, co do istoty sprawy o odmowie [...] Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą we [...] zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego oraz zmiany ww. decyzji Starosty Powiatu [...] nr [...] z dnia [...] czerwca "2017 r." (powinno być 2016 r.), w zakresie objęcia pozwoleniem dodatkowej działki nr [...] w [...] oraz dwóch kolejnych budynków jednorodzinnych w układzie szeregowym, przylegających do budynku A, tj. budynku położonego na działkach nr [...] i [...], opisanego symbolem A1 oraz budynku na działce nr [...], opisanego symbolem A2.
Przedmiotowa decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.
Wnioskiem z dnia [...] marca 2016 r. spółka [...] (inwestor) działająca przez pełnomocnika wystąpiła o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego (oznaczonego symbolem A) na działkach [...],[...], w miejscowości [...], gmina [...].
Po zawiadomieniu stron o toczącym się postępowaniu (pismo z dnia [...] kwietnia 2016 r.), postanowieniem z dnia [...] maja 2016 r. (nr [...]) Starosta nałożył na inwestora obowiązek usunięcia nieprawidłowości w załączonym do wniosku projekcie budowlanym. Nieprawidłowości zostały dokładnie opisane w ośmiu punktach postanowienia. W postanowieniu określono termin usunięcia nieprawidłowości do dnia [...] czerwca 2016 r.
W dniu [...] czerwca 2016 r. pełnomocnik inwestora poinformował organ
o usunięciu nieprawidłowości projektu budowlanego zgodnie z postanowieniem
nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. W związku z brakiem możliwości usunięcia nieprawidłowości w zakresie punktu 3 postanowienia ("3. jednoznaczne określenie zakresu inwestycji, poprzez objęcie opracowaniem przełożenia sieci kanalizacyjnej, przebiegającej pod projektowanym budynkiem D, wraz z przedłożeniem uzgodnienia lub opinii zarządcy sieci kanalizacji sanitarnej, w zakresie propozycji rozwiązania tej kolizji – w projekcie znajduje się informacja, że przebudowa kanalizacji
wg. odrębnego opracowania") ponownie dokonano zmiany nazwy i rodzaju zamierzenia budowlanego oraz zmiany projektu zagospodarowania działki obejmującego 6 budynków jednorodzinnych, w tym 3 budynków jednorodzinnych dwulokalowych w zabudowie szeregowej, 2 budynków jednorodzinnych dwulokalowych w zabudowie bliźniaczej i jednego budynku jednorodzinnego jednolokalowego w zabudowie wolnostojącej, wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną.
Po stwierdzeniu zgodności przedłożonego projektu budowlanego z ustaleniami uchwały Rady Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi [...] (część północna), gmina [...] oraz z innymi obowiązującymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, oraz spełnienia wymagań określonych w art. 32 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, Starosta Powiatu [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...], zatwierdził projekt budowlany dla 6 budynków jednorodzinnych, w tym 3 budynków jednorodzinnych dwulokalowych w zabudowie szeregowej, 2 budynków jednorodzinnych dwulokalowych w zabudowie bliźniaczej i jednego budynku jednorodzinnego w zabudowie wolnostojącej, wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, na działkach nr [...] i [...]w miejscowości [...], gmina [...] i udzielił pozwolenia na budowę dla [...] obejmującą budynek mieszkalny jednorodzinny dwulokalowy w zabudowie szeregowej (oznaczony symbolem A) zlokalizowany na działce nr [...] w miejscowości [...]. Decyzja ta stała się ostateczna.
W dniu [...] czerwca 2017 r. pełnomocnik spółki [...] wystąpił
z wnioskiem o zmianę opisanej wyżej decyzji z dnia [...] czerwca 2016 r., w związku z zamiarem budowy kolejnych budynków jednorodzinnych w zabudowie szeregowej na działach [...] i [...], oznaczonych symbolami A1 i A2.
W efekcie rozpoznania tego wniosku, Starosta Powiatu [...] – po przeprowadzeniu postępowania w ramach którego inwestor usunął stwierdzone przez organ postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r. nieprawidłowości
w przedstawionym projekcie budowlanym – decyzją z dnia [...] listopada 2017 r.
nr [...] zmienił własną decyzję z dnia [...] czerwca 2017 r. (błąd organu, powinno być 2016 r. - przyp. Sądu) nr [...], w zakresie obejmującym projekt budowlany, poprzez objęcie zakresem opracowania dodatkowej działki nr [...] w [...] i budowę dwóch kolejnych budynków jednorodzinnych w układzie szeregowym, przylegających do budynku A, tj. budynku położonego na działkach [...] i [...], opisanego symbolem A1 oraz budynku na działce [...], opisanego symbolem A2.
Odwołanie od powyższej decyzji w ustawowym terminie wniósł J. Z. działający przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1) naruszenie art. 33, art. 34 ust. 3 i art. 35 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm., dalej także jako "p.b.", poprzez wydanie decyzji w sprawie zmiany pozwolenia na budowę oraz zatwierdzenia projektu budowlanego bez wezwania wnioskodawcy do usunięcia naruszeń, mimo dołączenia do wniosku projektu zagospodarowania działki nieodpowiadającego obowiązującym przepisom prawa; 2) naruszenie § 8 ust. 3 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia
25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, poprzez wydanie decyzji w sprawie zmiany pozwolenia na budowę oraz zatwierdzenia projektu budowlanego mimo dołączenia do wniosku projektu zagospodarowania działki nie obejmującego wymaganego terenu, w tym bez obrysu istniejących obiektów budowlanych; 3) naruszenie § 4 ust. 1 i § 5 - 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 lutego 1995 r. w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie, poprzez wydanie decyzji w sprawie zmiany pozwolenia na budowę oraz zatwierdzenia projektu budowlanego mimo dołączenia do projektu zagospodarowania działki nie obejmującego wymaganego terenu 30 m obszaru okalającego inwestycję, nie ujawniającego usytuowania istniejących obiektów budowlanych, a zatem bez przeprowadzenia właściwej aktualizacji mapy zasadniczej; 4) naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, polegającą na ustaleniu, że wniosek o wydanie zamiennego pozwolenia na budowę wraz z załączonym projektem budowlanym odpowiada obowiązującym przepisom prawa, mimo załączenia projektu zagospodarowania działki nie obejmującego wymaganego obszaru, a także nie ujawniającego istniejących budynków oraz braku aktualizacji mapy zasadniczej na wymaganym obszarze wynoszącym minimum 30 metrów poza obszar całej planowanej inwestycji.
Skarżący w odwołaniu wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2018 r., nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania Ja. Z., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł, co do istoty sprawy o odmowie [...] Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą we [...] zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego oraz zmiany ww. decyzji Starosty Powiatu [...] nr [...] z dnia [...] czerwca "2017 r." (powinno być 2016 r.), w zakresie objęcia pozwoleniem dodatkowej działki nr [...] w [...] oraz dwóch kolejnych budynków jednorodzinnych w układzie szeregowym, przylegających do budynku A, tj. budynku położonego na działkach nr [...] i [...], opisanego symbolem A1 oraz budynku na działce nr [...], opisanego symbolem A2.
Na uzasadnienie organ odwołał się do art. 36a p.b., który przewiduje możliwość dokonania przez inwestora korekty projektu budowlanego, wynikającej
z potrzeby zmiany rozwiązań projektowych przewidzianych w dotychczasowym projekcie zatwierdzonym wydaną już decyzją o pozwoleniu na budowę. Regulacja ta ma sprawić, że w razie pojawienia się w toku prac budowlanych konieczności weryfikacji projektu budowlanego możliwa będzie jego zmiana i wydanie odpowiadającego mu pozwolenia na budowę. W myśl art. 36a ust. 1 p.b., istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.
Zdaniem organu II instancji rozszerzenie zakresu objętego projektem zagospodarowania terenu o dodatkową nieruchomość - działkę nr [...] w [...] oraz rozszerzenie zakresu inwestycji poprzez budowę dwóch kolejnych budynków mieszkalnych jednorodzinnych (budynki A1 i A2), stanowiłoby istotną ingerencję w dotychczasowy projekt budowlany, będący podstawą wydania decyzji
o pozwoleniu na budowę z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...]. Organ zaznaczył, że decyzja ta dotyczyła pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego w zabudowie szeregowej (budynek A). Projekt budowlany obejmował swoim zakresem budynek mieszkalny jednorodzinny dwulokalowy (budynek A) oraz projekt zagospodarowania terenu (część opisową i graficzną) w zakresie sześciu budynków jednorodzinnych, w tym trzech budynków dwulokalowych w zabudowie szeregowej (budynki A, B, C), dwa budynki dwulokalowe w zabudowie bliźniaczej (budynki E i F) i jeden budynek wolnostojący (budynek D) wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach nr [...] i nr [...] w [...].
Zdaniem Wojewody na podstawie art. 36a ust. 1 p.b. nie można wnioskować
o takie zmiany pozwolenia na budowę, które powodują powstanie zupełnie nowego obiektu budowlanego. Decyzja zmieniająca, wydana na podstawie omawianego przepisu, niewątpliwie bezwzględnie powinna nawiązywać w swojej treści do pozwolenia na budowę, którego przedmiot rozstrzygnięcia zmienia. Wnioskowane zmiany pozwolenia na budowę mogą przy tym prowadzić do powstania obiektu budowlanego odstępującego w pewnym zakresie od charakterystycznych parametrów i właściwości obiektu zatwierdzonego w pierwotnym pozwoleniu na budowę, stosownie do art. 36a ust. 5 p.b.
Wojewoda przedstawił także analizę zakresu robót budowlanych objętych decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] oraz robót budowlanych przewidzianych w projekcie budowlanym zamiennym. Z analizy tej wynika, że przewidziane prace dotyczą budowy zupełnie nowych, kolejnych, stykających się z sobą budynków mieszkalnych jednorodzinnych (budynki A1 i A2), przewidzianych do realizacji częściowo na działce nr [...] oraz na nowej nieruchomości - działce nr [...]. Projekt zamienny przewiduje, że budynki te tworzyć będą wraz z budynkiem A objętym pozwoleniem na budowę zabudowę szeregową.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ również zwrócił uwagę na wykładnię art. 36a ust. 1 p.b. Nie umożliwia ona akceptacji stanu, w którym byłoby możliwe wydanie decyzji o zmianie pozwolenia na budowę będącego w istocie pozwoleniem na budowę nowego obiektu. Niedopuszczalne jest zatem prowadzenie nowej, odrębnej od poprzedniej inwestycji w ramach pierwotnego pozwolenia na budowę, twierdząc, że nowa inwestycja mieści się w zakresie istotnych odstępstw od projektu budowlanego.
Reasumując organ II instancji stwierdził, że o odstąpieniu od warunków zatwierdzonego projektu budowlanego można mówić tylko wówczas, gdy zachodzi tożsamość obiektu wymienionego w tym pozwoleniu i obiektu, którego odstępstwa dotyczą. W niniejszej sprawie nie wystąpiła przesłanka tożsamości obiektów, a zatem zastosowanie art. 36a p.b. jest niemożliwe i skutkowało odmową zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Ze skargą na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2018 r.
nr [...] wystąpił inwestor, tj. spółka [...] (inwestor, skarżąca spółka), wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Podmiot skarżący zarzucił naruszenie: 1) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie i błędne rozpatrzenie całości materiału dowodowego,
2) naruszenie art. 36a p.b. poprzez jego nieprawidłową wykładnię.
W uzasadnieniu został przywołany stan faktyczny sprawy. Ponadto wskazano, że organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób nieuprawniony zawęził uprawnienia inwestora do uzyskania zmiany posiadanego pozwolenia na budowę. Zdaniem skarżącej spółki, uregulowania art. 36a p.b. są szczególnym przypadkiem proceduralnej zmiany decyzji opisanej w art. 155 k.p.a. i bez względu na zakres przewidzianych zmian nowe rozwiązania projektowe nie będą tożsame
z pierwotnie zatwierdzonymi. Ponadto w uzasadnieniu skargi wskazano, że organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji nie opierał się na przepisach prawa, a jedynie na wyrokach sądów administracyjnych. Skarżąca spółka stwierdziła, że orzecznictwo nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego, zatem nie można się na nie powoływać.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, jednocześnie wskazując, że okoliczności faktyczne i motywy prawne stanowiące podstawę rozstrzygnięcia sprawy zostały wyczerpująco przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 14 listopada 2018 r. stawił się pełnomocnik skarżącej spółki (w osobie pracownika spółki), który podtrzymał skargę w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: "u.p.p.s.a.").
Z akt sprawy wynika, że inwestor – spółka [...] w dniu
[...] czerwca 2017 r. złożył wniosek o zmianę pozwolenia na budowę decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...].
Po rozpatrzeniu wniosku, Starosta Powiatu [...], działając na podstawie art. 36a ust. 1 p.b. oraz art. 104 i art. 163 k.p.a. wydał w dniu [...]listopada 2017 r. decyzję zmieniającą ostateczną decyzję własną z dnia [...] czerwca 2016 r. Organ odwoławczy, rozpoznając sprawę w wyniku odwołania, stwierdził jednak, że w niniejszej sprawie nie było podstaw do zmiany decyzji w trybie art. 36 a ust. 1 Prawa budowlanego i z tego względu uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego o oraz zmiany decyzji Starosty nr [...].
Mając na uwadze wskazane przez Wojewodę przyczyny odmowy zmiany ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego, zauważyć należy, że w niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się do konieczności rozstrzygnięcia, czy planowane przez inwestora zmiany w projekcie budowalnym mieszczą się w zakresie istotnego odstąpienia, o którym mowa w art. 36a p.b.
Wskazać zatem wypada, że zgodnie z art. 36a ust. 1 p.b. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2017 r. istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Określenie, co należy rozumieć od pojęciem istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, zawiera art. 36a ust. 5 tej ustawy wskazując, że jest to odstąpienie w zakresie:
1) projektu zagospodarowania działki lub terenu;
2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji obiektu budowlanego, z zastrzeżeniem ust. 5a;
3) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne;
4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części;
5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;
6) wymagającym uzyskania lub zmiany opinii, uzgodnień i pozwoleń, które są wymagane do uzyskania pozwolenia na budowę lub do dokonania zgłoszenia:
a) budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, lub
b) przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1b.
Zauważyć także trzeba, że na gruncie omawianego przepisu w brzmieniu przed jego zmianą (gdy brak było jednoznacznej definicji istotnych zmian), w orzecznictwie sądowym niejednokrotnie wyrażano pogląd, że wydanie decyzji o zmianie pozwolenia na budowę na podstawie art. 36a ust. 1, 3 i 5 pr.bud. jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy zostanie zachowana tożsamość obiektu oznaczonego w pozwoleniu na budowę i obiektu, który powstałby po zrealizowaniu proponowanych odstępstw. Dlatego wnioskowane przez inwestora zmiany pozwolenia na budowę nie mogą doprowadzić do powstania zupełnie nowego obiektu, pozbawionego charakterystycznych parametrów i właściwości obiektu zatwierdzonego w pierwotnym pozwoleniu na budowę, choćby jego przeznaczenie było podobne, a nawet identyczne (tak m.in. wyrok NSA z 31 stycznia 2008 r., II OSK 1924/06; wyrok WSA w Warszawie z 2 marca 2010 r., VII SA/Wa 1756/09, CBOSA). W ostatnich orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, dotyczących zmiany projektu budowlanego na podstawie art. 36a ust. 1 ustawy - Prawo budowlane przed jej zmianą, przyjęto jednak pogląd, że "decyzja zmieniająca, wydana na podstawie art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego, niewątpliwie powinna nawiązywać w swojej treści do pozwolenia na budowę, którego przedmiot rozstrzygnięcia zmienia. Nie oznacza to jednakże, że dokonanie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę jest możliwe wyłącznie w przypadku tożsamości obiektu oznaczonego w pozwoleniu na budowę i obiektu, który ma powstać w wyniku wprowadzonych zmian w projekcie budowlanym. Mając bowiem na uwadze treść art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego, nie można wykluczyć, że wnioskowane zmiany pozwolenia na budowę doprowadzą do powstania obiektu budowlanego odstępującego w pewnym zakresie od charakterystycznych parametrów i właściwości obiektu zatwierdzonego w pierwotnym pozwoleniu na budowę. Takie wnioskowanie jest zgodne z ww. wskazanym celem wprowadzenia do ustawy – Prawo budowlane omawianego przepisu, umożliwiającego przyspieszenie procesu inwestycyjnego, przy jednoczesnym poszanowaniu zasady, że w danym przypadku mamy do czynienia ze zmianą pozwolenia na budowę, a nie wydaniem nowego pozwolenia na budowę. Inwestor nie powinien zatem doprowadzić do powstania zupełnie nowej inwestycji budowlanej, w żaden sposób niepowiązanej z pierwotnym obiektem. Taka interpretacja nie spowoduje obejścia prawa, gdyż, jak wynika to z ust. 3 art. 36a Prawa budowlanego, w zależności od zakresu zmian odpowiednio będą miały zastosowanie przepisy art. 32–35 tej ustawy" (wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2017 r. sygn. akt II OSK 1045/15, dostępny w CBOSA na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Analiza akt sprawy wskazuje, że wniosek Skarżącej spółki obejmował zmianę projektu budowlanego przede wszystkim w zakresie dotyczącym budowy nowego budynku mieszkalnego dwulokalowego w zabudowie szeregowej oznaczonego symbolem A1 i budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej oznaczonego symbolem A2. Budynek A2 został zaprojektowany częściowo na działce nr [...] i nr [...] natomiast budynek A1 w całości na działce nr [...]. Budynki te mają być dobudowane do budynku jednorodzinnego dwulokalowego w zabudowie szeregowej oznaczonego symbolem A (zlokalizowanego na działce nr [...]) który objęty był projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. Dodać należy, że pierwotny projekt budowalny nie obejmował działki nr [...].
Analizując przedstawiony wyżej zakres zamian stwierdzić wypada - w świetle art. 36a ust. 5 p.b. w jego aktualnym brzmieniu oraz w kontekście poczynionych wyżej uwag ogólnych - że planowana zmiana nie jest dopuszczalna przede wszystkim z tego względu, że prowadzi do usytuowania dwóch nowych obiektów budowalnych, które mają być dobudowane stycznie do budynku A (z projektu pierwotnego) częściowo na działce nr [...] a częściowo na działce nr [...] – czyli na działce która nie była objęta pierwotnym projektem budowalnym. W ocenie Sądu, przewidziane w zmianie projektu nowe obiekty budowlane (nawet jako dobudowane do obiektu objętego już projektem budowlanym) prowadzące do zwiększenia zabudowy szeregowej, usytuowane w znacznej części na innej działce niż było to określone w pozwoleniu na budowę, nie stanowi odstąpienia kwalifikowanego w art. 36 a ust. 5 pkt 1 p.b jako istotne. Przewidziana przez inwestora zmiana nie prowadzi bowiem do zmian w obrębie już zatwierdzonych decyzją o pozwoleniu na budowę obiektów budowalnych i projektu zagospodarowania terenu ale do realizacji kolejnych dwóch budynków w zabudowie szeregowej (nowych obiektów) na terenie (na działce) który pozostaje poza granicami terenu objętego dotychczasowym pozwoleniem na budowę. Skoro ustawodawca traktuje zmiany projektu zagospodarowania działki lub terenu jako istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, to nie można twierdzić, że taką zmianą jest realizacja obiektu na innej działce nie objętej dotychczasowym projektem. Przedstawione przez inwestora zmiany prowadzą zatem do powstania nowej inwestycji budowlanej, w zakresie projektowanych zmian niepowiązanej z pierwotnymi obiektami.
W tych okolicznościach, należy zgodzić się z organem II instancji, że w zakresie zmian określonych w art. 36a P.b nie jest dopuszczalne aby ramach pierwotnego pozwolenia na budowę wprowadzać jako istotne odstępstwo – nową, odrębną od wcześniejszej inwestycję. Istotne odstąpienie nie może bowiem prowadzić do zamiany przedmiotu zamierzenia polegającego na lokowaniu nowych obiektów na nieruchomości dotychczas nie objętej pierwotnym projektem budowlanym. Realizacja takiego projektu zamiennego ma bowiem na celu doprowadzenie do powstania obiektu nowego w stosunku do przewidzianego w projekcie pierwotnym. W wyniku takiej zmiany decyzji skarżący wzniesie całkowicie inne, nowe obiekty budowlane, aniżeli te na których realizację uzyskał pierwotne pozwolenie na budowę, poszerzając teren inwestycji o dodatkową działkę. Różnice między projektem pierwotnym zatwierdzonym ostateczną decyzją z [...] czerwca 2016r., a projektem zamiennym zatwierdzonym decyzją z [...] listopada 2017 r., prowadzą zatem do całkowitej zmiany zamierzenia inwestycyjnego.
W realiach sprawy poddanej kontroli Sądu, ocena materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego prowadzi zatem do wniosku, że organ pierwszej instancji w sposób nieuzasadniony przyjął możliwość zastosowania w zaistniałym stanie faktycznym art. 36a ust. 1 p.b. a to uzasadniało zastosowanie przez organ odwoławczy orzeczenia reformatoryjnego przy wykorzystaniu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.
Zaistniały stan rzeczy nie może być kwalifikowany jako żadne z odstąpień,
o których mowa w art. 36a p.b., gdyż odstąpienia od projektu, niezależnie od tego, czy są istotne, czy też nie, winno dotyczyć jedynie tego rodzaju obiektu budowlanego (oraz jego cech i parametrów) oraz działki lub terenu zainwestowania na które udzielone zostało pozwolenie na budowę.
Mając na względzie opisane wyżej okoliczności orzeczono jak w sentencji wyroku w oparciu o art. 151 u.p.p.s.a.
Odnosząc się do wniosku skarżącego o zwrot poniesionych kosztów sądowych zauważyć trzeba, że art. 200 u.p.p.s.a. dopuszcza możliwość zasądzenia od organu kosztów na rzecz skarżącego jedynie w razie uwzględnienia skargi, co
w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło