II SA/Bd 558/18

WyrokWSA w Bydgoszczy2018-11-14

Skład orzekający: Grzegorz Saniewski, Joanna Janiszewska – Ziołek, Joanna Brzezińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo nałożył karę pieniężną na podmiot wysyłający towar, opierając się jedynie na protokole kontroli, bez przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego i wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności faktycznych?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone wadliwie. Brak było wystarczających dowodów, w tym zeznań świadków i dokumentów, na podstawie których można by jednoznacznie ustalić miejsce załadunku towaru i stwierdzić niezgodność danych ze stanem faktycznym, co stanowiło podstawę nałożenia kary. Organ nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, w tym nie przeprowadził wnioskowanych dowodów, co narusza przepisy postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na spółkę A. przez Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego za zgłoszenie niezgodnych danych adresowych miejsca załadunku towaru w systemie SENT. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej. Spółka A. wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym nieprzeprowadzenie pełnego postępowania dowodowego i naruszenie zasady proporcjonalności. Skarżąca podniosła, że uchybienia miały charakter formalny i można było wezwać do ich uzupełnienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w T. i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz A. T. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie: sędzia WSA Joanna Janiszewska – Ziołek sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Krystyna Witt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika [...] Urzędu [...] w T. z dnia [...] października 2017 r. nr [...], 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz A. T. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] października 2017r. [...] Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w T., na podstawie art. 5 ust. 1 i 4, art. 24 ust. 1 pkt 2, art. 26 ust. 1, 2 i 5 ustawy z dnia 9 marca 2017r. o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów (Dz.U. z 2017r. poz. 708)i art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2017r. poz. 201 ze zm.) zgodnie z ustaleniami protokołu z kontroli nr [...] z dnia [...] lipca 2017r., nałożył na spółkę A. karę pieniężną w wysokości [...] zł, określając tryb jej wpłaty i skutki nieziszczenia kary w terminie. W uzasadnieniu organ wskazał, że z akt sprawy wynika, iż [...] lipca 2017r. funkcjonariusze [...] Urzędu Celno-Skarbowego w T. zatrzymali do kontroli drogowej A. P. P. kierującego pojazdem samochodowym o nr rej. [...] z towarem, którego przewóz podlega systemowi monitorowania drogowego, tj. olejem opałowym pozycja [...] w ilości 5250 litrów. Zgodnie z zapisem w pkt 8 protokołu kontroli nr [...] z [...] lipca 2017r. przewóz ww. towaru rozpoczął się na terytorium kraju, pod adresem: [...]. W trakcie przeprowadzonej kontroli drogowej przedmiotowego środka transportu i weryfikacji danych zawartych w zgłoszeniu SENT nr [...] stwierdzono naruszenie przepisów art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów SENT polegającego na zgłoszeniu przez podmiot wysyłający – firmę A. z siedzibą: ul. [...], [...] T. danych niezgodnych ze stanem faktycznym, inne niż dotyczące towaru zgłoszenia przewozu przedmiotowego towaru do rejestru o dane wymienione w art. 5 ust. 2 pkt 6 ustawy – tj. dane adresowe miejsca załadunku towaru. W związku z ustaleniami zawartymi w protokole kontroli, postanowieniem z [...] września 2017r. organ wszczął z urzędu postępowanie w sprawie nałożenia na podmiot wysyłający - firmę A. kary pieniężnej w wysokości [...] zł za naruszenia przepisów ustawy. Strona nie wniosła uwag w toku postępowania. Organ przywołał dalej treść przepisów art. 26 ust. 1 i 2 i art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów wskazują, ze zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy, w przypadku gdy podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnik zgłosi dane niezgodne ze stanem faktycznym, inne niż dotyczące towaru – odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości [...] zł. Organ wskazał, że gruntowana analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności treści ww. protokołu z kontroli z dnia [...] lipca 2017r. prowadzi do wniosku, że zaistniały przesłanki do nałożenia w stosunku do podmiotu wysyłającego – firmy A. przedmiotowej kary pieniężnej z tytułu naruszenia przepisów ustawy tj. art. 5 ust. 2 pkt 6. Z zapisu widniejącego w pkt 8 protokołu kontroli wynika, że strona realizująca przewóz towaru podlegającego systemowi monitorowania drogowego, rozpoczynającego się na terytorium kraju w zgłoszeniu SENT nr [...] nieprawidłowo wpisała miejsce załadunku towaru jest [...] T., powinno być [...], do czego była zobowiązana treścią powyższego przepisu. W odwołaniu od powyższej decyzji A. , reprezentowana przez adwokata wniosła o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia stosownie do art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej ewentualnie o uchylenie decyzji i zastosowanie rozwiązań zawartych w art. 26 ust. 3 ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu pojazdów. Strona zarzuciła 1. naruszenie przepisów postępowania tj.: - art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenie stosownego postępowania dowodowego tj. nie przesłuchanie Prezes Zarządu Spółki, osoby przewożącej paliwo oraz osoby wprowadzającej dane w systemie SENT, przez co niemożliwe było ustalenie stanu faktycznego sprawy i rozpatrzenie całości materiału dowodowego, a tym samym prawidłowe rozstrzygnięcie, - art. 120 i art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez błędne zastosowanie prowadzące do naruszenia zasady, iż organ działa na podstawie prawa, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia zasady pogłębiania zaufania do organu podatkowego ze względu na pobieżną analizę stanu prawnego mającego zastosowanie w sprawie, brak merytorycznej poprawności i staranności, 2. naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 2 i art. 31 Konstytucji poprzez naruszenie zasady proporcjonalności oraz art. 26 ust. 3 ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu pojazdów poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji w której organ winien z urzędu zbadać przesłanki wskazane w tym przepisie odnośnie możliwości odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Decyzją z dnia [...] marca 2018r. (znak [...]) Dyrektor Izby Skarbowej na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, art. 24 ust. 1 pkt 2, art. 26 ust. 1, ust. 2, ust. 5 ustawy z dnia 9 marca 2017r. o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy uzasadniając podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał, że dokumentacja zgromadzona w sprawie potwierdza fakt podania przez podmiot wysyłający w zgłoszeniu SENT nieprawidłowych danych adresowych dotyczących miejsca załadunku towaru, co skutkuje konsekwencjami wynikającymi w tym przypadku z art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy o SENT. Nie budzi wątpliwości, że A. byłą podmiotem wysyłającym i podanie przez niego nieprawidłowych danych adresowych miejsca załadunku towaru tj. ul. [...] T., zamiast [...] w zgłoszeniu SENT obliguje organ właściwy w sprawie do nałożenia sankcji administracyjnej – kary pieniężnej. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji stwierdził, że powołane przez stronę przepisy art. 2 i 31 Konstytucji nie mają charakteru bezwzględnego i absolutnego Trybunał bowiem wielokrotnie zaznaczał, że możliwe jest ograniczenie wskazanych wartości i zasad konstytucyjnych, jeżeli nie mają charakteru arbitralnego i uzasadniona jest potrzeba ochrony innych wartości konstytucyjnych, posiłkując się zasadą proporcjonalności. Organ powołując się na uzasadnienie projektu ustawy wskazał, że jej celem było zmniejszenie szarej strefy oraz uszczelnienie systemu podatkowego poprzez poddanie monitoringowi towarów wrażliwych, uznanych przez ustawodawcę za takie, które mogą być wykorzystywane do oszustw podatkowych. Sens kary administracyjne w omawianym przypadku, zdaniem organu uzasadnia zatem ochrona zagrożonych wartości społecznych i gospodarczych – tak jak ma to miejsce w przypadku prowadzenia działalności w zakresie towarów najbardziej narażonych na wystąpienie nieprawidłowości – i stwierdzenia potrzeby przez organy państwa podjęcia prewencyjnych działań mających na celu ochronę tych wartości. Zdaniem organu także sposób ustalenia kary pieniężnej w wysokości stałych stawek nie nasuwa wątpliwości co do zgodności z art. 31 ust. 3 Konstytucji, określającym zasadę proporcjonalności. Za niezasadny organ odwoławczy uznał także zarzut niezastosowania art. 26 ust. 3 ustawy, w myśl którego organ może odstąpić od nałożenia pieniężnej, jeżeli to odstąpienie: 1) nie stanowi pomocy publicznej albo 2) stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, udzieloną z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej, albo 3) stanowi pomoc publiczną spełniającą warunki określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 4. W okolicznościach niniejszej sprawy zastosowanie tego przepisu uzależnione było bowiem od wystąpienia okoliczności określonych w art. 24 ust. 3, w myśl którego w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego albo przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek odpowiednio podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego albo przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Odstąpienie od kary ma zatem charakter uznaniowy, co oznacza, że nawet przy ustaleniu istnienia przesłanek organ nie musi podjąć korzystanej dla strony decyzji. Może w ramach swego uznania zadecydować o odmowie przyznania ulgi, nawet wówczas gdy istnieje ważny interes podatnika, czy też interes publiczny. Organ wskazał także na elementy i rozumienie pojęć ważnego interesu podatnika i interesu publicznego. Organ wskazał, że strona w odwołaniu wnioskując o odstąpienie od nałożenia kary wskazała na wysokie obciążenie finansowe, które może spowodować poważne zagrożenie dla istnienia podmiotu, gdyż jest małą formą rodzinną. Nadto w wyniku zdarzenia nie doszło do uszczuplenia dochodów Skarbu Państwa, a uchybienie można nazwać brakami formalnymi do których uzupełnienia organ mógł wezwać stronę lub zalecić ich usunięcie. Organ odwoławczy powołując się na istotę i cel ustawy oraz założenia tzw. Pakietu przewozowego w tym uszczelnienia systemu podatkowego podkreślił, ze ustalenie interesu publicznego w przedmiotowej sprawie wiązać się musi z celami regulacji. Strona od 2016r. prowadzi działalność w zakresie obrotu paliwami ciekłymi tj działa w obszarze zwiększonego ryzyka gospodarczego. Każdy uczestnik obrotu prowadzący tego typu działalność powinien podjąć takie działania, które każdorazowo będą minimalizowały ryzyko wystąpienia nieprawidłowości narażającym na dodatkowe obciążenia podatkowe/sankcyjne. Bez znaczenia pozostaje tu dobra wiara podmiotu, jak również okoliczność, że budżet państwa nie poniósł strat z tytułu zaistniałych nieprawidłowości. Organ odwoławczy wskazał również, że jest mu z urzędu wiadomo o innych postępowaniach toczących się w związku z naruszeniem przepisów ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów przez odwołująca się. Organ odwoławczy stwierdził nadto, że nie było konieczności i potrzeby zgromadzenia dodatkowych wyjaśnień w formie przesłuchań członków obrotu towarem, a zarzut niepodjęcia przez organ I instancji działań zmierzających do ustalenia , czy w sprawie zachodzą wszystkie elementy stanu faktycznego niezbędne da rozstrzygnięcia sprawy nie jest zasadny. Zdaniem organu odwoławczego postępowanie w sprawie było prowadzone zgodnie z zasadami ogólnymi określonymi w przepisach Ordynacji podatkowej i nie narusza przepisów wskazanych w odwołaniu. Trafna jest także wykładnia zastosowanych przez organ I instancji przepisów prawa materialnego. Nie wystąpiła w sprawie sytuacja naruszenia zasady in dubio pro tributario, wyrażonej w art. 2a Ordynacji podatkowej, bowiem wykładnia wskazanych przepisów prawa nie nasuwa wątpliwości, o których mowa w tym przepisie. A. , reprezentowana przez adwokata T. R., w skardze na powyższa decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniosła o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz prawa materialnego analogiczne jak w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji związane w szczególności z nieprzeprowadzeniem stosownego postępowania dowodowego wobec nieprzesłuchania Prezes Zarządu Spółki A. E. P., osoby przewożącej paliwo A. P. oraz osoby wprowadzającej dane w systemie SENT R. P., przez co niemożliwe było ustalenie stanu faktycznego sprawy i rozpatrzenie całości materiału dowodowego, a tym samym prawidłowe rozstrzygnięcie, jak również naruszenie zasady legalizmu i pogłębiania zaufania do organu podatkowego ze względu na pobieżną analizę stanu prawnego mającego zastosowanie w sprawie, brak merytorycznej poprawności i staranności. Zdaniem skarżącej uchybienia w elektronicznym formularzu druku zgłoszenia SEND miały charakter wyłącznie formalny, można było wezwać do ich uzupełnienia, zwłaszcza uwzględniając krótki okres obowiązywania tych przepisów. Argumentacja zawarta w uzasadnieniu skarżonej decyzji nie jest przekonująca. Podkreślono, że przepisy nowo wprowadzonej ustawy nie dają organowi żadnej możliwości miarkowania wysokości kar, uwzględniania indywidualnej sytuacji strony i stopnia naruszenia przepisów, co budzi wątpliwości co do konstytucyjności tych przepisów na podstawie art. 2 i art. 31 Konstytucji poprzez naruszenie zasady proporcjonalności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.). W wyniku takiej kontroli, sprawowanej na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 dalej "p.p.s.a."), wobec decyzji administracyjnych, decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 9 marca 2017r. o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów (w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy Dz.U. z 2017r. poz. 708), dalej "ustawa o SENT". Ustawa ta określa 1) zasady systemu monitorowania drogowego przewozu towarów, zwanego dalej "systemem monitorowania drogowego"; 2) odpowiedzialność za naruszenie obowiązków związanych z drogowym przewozem towarów podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego, przewoźnika, kierującego środkiem transportu (art. 1). Podmiot wysyłający, zgodnie z definicją zawarta w art. 2 pkt 7 ustawy, to osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, prowadząca działalność gospodarczą, dokonująca m.in.: dostawy towarów w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług: – ostatniej przed rozpoczęciem przewozu towarów - w przypadku gdy jest dostawcą towaru, a po wydaniu towaru jest on przewożony na rzecz podmiotu odbierającego, – uprawnioną do rozporządzania towarami jak właściciel w momencie rozpoczęcia przewozu - w przypadku gdy dostarcza towary na rzecz podmiotu odbierającego w celu dokonania dostawy towarów po zakończeniu przewozu towarów (lit. a). Z kolei przewoźnik oznacza osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, prowadzącą działalność gospodarczą, wykonującą przewóz towarów (art. 2 pkt 8). Przepis art. 3 ust. 1 tej ustawy określa elementy, z których składa się system monitorowania, którym objęty jest przewóz towarów. System ten obejmuje gromadzenie i przetwarzanie danych o przewozie towarów z zastosowaniem środków technicznych służących monitorowaniu oraz kontrolę realizacji obowiązków, wynikających z ustawy przez podmioty obowiązane. W art. 3 ust. 2 ustawy o SENT przedstawiono katalog towarów, które podlegają systemowi monitorowania, wraz z określającymi je podkategoriami PKWiU oraz pozycjami CN wraz z uszczegółowieniem dotyczącym masy brutto lub objętości przesyłki czy rodzaju opakowań jednostkowych. Do tego katalogu należą m.in. paliwa silnikowe i ich pochodne, paliwa opałowe, oleje smarowe i inne preparaty smarowe, w tym również przewożony towar o kodzie [...]. Środkiem technicznym służącym monitorowaniu drogowego przewozu towarów jest rejestr zgłoszeń prowadzony w systemie teleinformatycznym (art. 4 ust. 1 i 2). Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy o SENT w brzmieniu obowiązującym w 2017 r. w przypadku przewozu towaru rozpoczynającego się na terytorium kraju podmiot wysyłający jest obowiązany, przed rozpoczęciem przewozu towaru, przesłać do rejestru zgłoszenie, uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia i przekazać ten numer przewoźnikowi. W przypadku dostawy towarów w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, zwanej dalej "dostawą towarów", podmiot wysyłający jest obowiązany również przekazać numer referencyjny podmiotowi odbierającemu. W przypadku dostawy towarów zgłoszenie zawiera (ust. 2): 1) planowaną datę rozpoczęcia przewozu; 2) dane podmiotu wysyłającego obejmujące: a) imię i nazwisko albo nazwę, b) adres zamieszkania albo siedziby; 3) dane podmiotu odbierającego obejmujące: a) imię i nazwisko albo nazwę, b) adres zamieszkania albo siedziby; 4) numer identyfikacji podatkowej podmiotu wysyłającego albo numer, za pomocą którego podmiot wysyłający jest zidentyfikowany na potrzeby podatku od towarów i usług albo podatku od wartości dodanej; 5) numer identyfikacji podatkowej podmiotu odbierającego albo numer, za pomocą którego podmiot odbierający jest zidentyfikowany na potrzeby podatku od towarów i usług albo podatku od wartości dodanej; 6) dane adresowe miejsca załadunku towaru; 7) dane dotyczące towaru będącego przedmiotem przewozu, w szczególności rodzaju towaru, pozycji CN lub podkategorii PKWiU, ilości, masy brutto lub objętości towaru. Natomiast w myśl art. 5 ust. 4 ustawy o SENT w przypadku przewozu towaru, o którym mowa w ust. 1, przewoźnik jest obowiązany przed rozpoczęciem przewozu towaru uzupełnić zgłoszenie o: 1) dane przewoźnika obejmujące: a) imię i nazwisko albo nazwę, b) adres zamieszkania albo siedziby; 2) numer identyfikacji podatkowej przewoźnika albo numer, za pomocą którego przewoźnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku od towarów i usług albo podatku od wartości dodanej; 3) numery rejestracyjne środka transportu; 4) datę faktycznego rozpoczęcia przewozu towaru; 5) planowaną datę zakończenia przewozu towaru; 6) numer zezwolenia, zaświadczenia lub licencji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2016 r. poz. 1907, 1935 i 1948), o ile są wymagane; 7) dane adresowe miejsca dostarczenia towaru albo miejsce zakończenia przewozu na terytorium kraju; 8) numer dokumentu przewozowego towarzyszącego przewożonemu towarowi. W przypadku dostawy towarów podmiot odbierający uzupełnia zgłoszenie o informację o odbiorze towaru, nie później niż w dniu roboczym następującym po dniu dostarczenia towaru (art. 5 ust. 5 ustawy o SENT). W celu zapewnienia przestrzegania ustawowych obowiązków w zakresie odpowiednio: dokonywania, uzupełniania i aktualizacji zgłoszenia; zgodności danych zawartych w zgłoszeniu ze stanem faktycznym; posiadania numeru referencyjnego, dokumentu zastępującego zgłoszenie i potwierdzenia dokumentu zastępującego zgłoszenie, sprawowana jest kontrola przewozu towarów. Kontrola obejmuje weryfikacje danych zawartych w dokumentach okazanych przez kierującego oraz dokonanie oględzin towaru w tym pobranie próbek. Kontrole przeprowadzają funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej, a także Policji, Straży Granicznej, inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości kontrolujący sporządza protokół (art. 13 ustawy o SENT). Jak wynika z uzasadnienia projektu ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów, ustawa ta ma za zadanie chronić legalny handel towarami uznanymi w wyniku przeprowadzonych analiz przez krajowego prawodawcę za "wrażliwe", ułatwić walkę z "szarą strefą" oraz ograniczyć poziom uszczupleń w kluczowych dla budżetu państwa podatkach, tj. podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, a także zwiększyć skuteczność kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów. W uzasadnieniu projektu argumentowano, że obecnie wyspecjalizowane grupy przestępcze działające na rynkach towarów wrażliwych nie płacą należnych podatków oraz dokonują wyłudzeń nienależnych zwrotów, wykorzystując do tego wyłącznie sfałszowane dokumenty (faktury). Istnieje więc konieczność powiązania przepływu dokumentów oraz faktycznego przepływu towaru. Dzięki danym z rejestru możliwe będzie również dokonywanie analiz schematów działań podmiotów biorących udział w przewozie towarów. Z drugiej strony łatwiejsze będzie ujawnianie przewozów towarów niedeklarowanych jako opodatkowane. Wprowadzany projektowaną ustawą obowiązek dokonywania zgłoszenia przewozu towaru do rejestru nakłada na podmioty prowadzące działalność gospodarczą dodatkowe obowiązki. Jednakże oceniono je jako w pełni uzasadnione i proporcjonalne w stosunku do obszarów, które będą podlegały ochronie, ponieważ przedmiotem monitorowania przewozu towarów będą towary określane jako "wrażliwe" i należące do grupy najwyższego ryzyka w kraju ze względu na naruszenia przepisów prawa podatkowego oraz negatywny wpływ na konkurencję (druk nr 1244 rządowy projekt ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów; publ. sejm gov.pl, prace sejmu, druki sejmowe). W realiach rozpoznawanej sprawy organy obu instancji, wydając decyzję powołały się na okoliczności faktyczne ustalone bezpośrednio podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] lipca 2017 r., powołując się wyłącznie na treść protokołu z kontroli nr [...] przeprowadzonej w trybie art. 13 ust. 7 ustawy o SENT. Zgodnie z treścią ww. protokołu podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] lipca 2017r. skontrolowano przewóz autocysterną [...] nr rej [...] stanowiącej własność A. pojazd był kierowany przez A. P. P.. W protokole wskazano dane przewoźnika (pkt4): A. , jako nadawcę towaru A. , jako odbiorców towaru 1) [...], 2) [...], rodzaj i opis towaru (pkt 5): olej opałowy [...]. W pkt 6 opisano czynności wykonane w trakcie kontroli, czyli sprawdzenie dwóch nr SENT dotyczące dostaw dla ww. odbiorców 1) [...] dot. dostawy dla [...] i 2) [...] dla [...], sprawdzenie listwą pomiarową ilości oleju opałowego w komorze (około 5250 litrów). Zgodnie z pkt 7 protokołu czynności kontrolne wykonywano [...].07.2017r. od godz. 11.10 do godz. 13.15 w G. , ul. [...]. W pkt 8 protokołu zapisano: "w obu ww. elektronicznych zgłoszeniach w systemie SENT niewypełnione były pola dotyczące "Przewoźnika", "środka transportu", "miejsca dostarczenia towaru", nieprawidłowo wpisano miejsce załadunku towaru jest "[...]", powinno być "[...]". Z dalszej części protokołu wynika nadto, że pobrano próbkę towaru, przekazaną również kierującemu, a jako dowód wskazano "wydruki z systemu SENT". Sąd stwierdza, iż do protokołu dołączono wydruk formularza zgłoszenia przewozu nr [...] wypełnionego przez E. P., w którym wskazano podmiot wysyłający – A. jako podmiot odbierający "[...] nie wskazano przewoźnika, środka transportu, miejsca dostarczenia towaru, daty rozpoczęcia przewozu, planowanej daty jego zakończenia, określono miejsce załadunku towaru – "[...]" planowaną datę rozpoczęcia przewozu "2017-07-06+02:00". W rubryce informacje o towarze zgłoszono kod [...], rodzaj towaru: olej opałowy, ilość towaru 2000,0 l. W aktach administracyjnych znajduje się również protokół pobrania próbki towaru w trakcie kontroli, określonej przez kontrolowanego jako olej opałowy pozycja CN lub PKWiU [...], jak również sprawozdanie z badań owej próbki przeprowadzonych przez laboratorium celne [...] Urzędu Celno-Skarbowego ([...]), z którego wynika, iż badany produkt jest "olejem napędowym" w rozumieniu wspólnej Taryfy Celnej i może być klasyfikowany do kodu [...]. Sąd zważył, iż wbrew stanowisku organów podatkowych, analiza powyższego, jedynego w aktach sprawy materiału dowodowego, nie daje podstaw do dokonania ustaleń mogących stanowić podstawę do obciążenia skarżącej spółki przedmiotową karą administracyjną, za wskazaną przez organy rzekomą nieprawidłowość - w świetle obowiązujących zasad postępowania regulowanych przepisami Ordynacji podatkowej. Zasadne i skuteczne, aczkolwiek częściowo z innych niż argumentowane prze stronę skarżącą przyczyn, okazały się zarzuty zarówno odwołania jak i skargi dotyczące istotnego naruszenia przepisów postępowania, które może mieć wpływ na wynik sprawy. W tak wadliwy sposób przeprowadzone postępowanie, przy braku podjęcia niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, nie tylko z urzędu, lecz również z pominięciem przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów z przesłuchania osób wypełniających zgłoszenie, kierującego pojazdem i Prezesa zarządu skarżącej, w rozpoznawanej sprawie musi zostać ocenione jako działanie z naruszeniem wskazanych w skardze przepisów i zasad postępowania podatkowego (art. 120, art. 121, art. 122, art. 124, art. 187, art. 188 i art. 189 Ordynacji podatkowej). W szczególności w sprawie nie wyjaśniono i nie wynika to jakkolwiek z akt administracyjnych niniejszej sprawy, na podstawie jakich dowodów kontrolujący ustalili, że "nieprawidłowo wpisano miejsce załadunku towaru jest "[...]", powinno być "[...]". W aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dokumentów w tym przewozowych, zeznań lub innych dowodów, na podstawie których możnaby ustalić, gdzie odbył się załadunek przewożonego towaru, tym bardziej, że nie odbył się on w miejscu wskazanym w zgłoszeniu jako miejsce załadunku towaru – [...] (siedziba podmiotu wysyłającego). Adres [...], nie pojawia się w zgłoszeniu ani innych dokumentach w tej sprawie. Z protokołu nie wynika także, na jakiej podstawie dokonano cytowanego wyżej ustalenia. Podkreślenia jednakże wymaga, że jest to jedyna nieprawidłowość (niezgodność ze stanem faktycznym), która zgodnie z uzasadnieniami decyzji organów stanowiła podstawę nałożenia na skarżącą, jako podmiot wysyłający towar "wrażliwy", kary administracyjnej w wysokości [...] zł., na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy o SENT. Wobec powyższego, ponownie rozpoznając sprawę organ uzupełni materiał dowodowy, uwzględniając wnioski dowodowe skarżącej, w taki sposób aby rzetelnie i wszechstronnie ustalić stan faktyczny w zakresie koniecznym do oceny czy zaistniały przesłanki nałożenia na skwarzącą przedmiotowej kary administracyjnej. Na obecnym etapie postępowania, w związku ze stwierdzonymi uchybieniami przepisom postępowania, przedwczesne byłoby odnoszenie się do zarzutów naruszenia prawa materialnego. Z tych powodów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz Skarżącej zwrot niezbędnych kosztów postępowania sądowego w kwocie [...]zł (wpis sądowy [...] zł, wynagrodzenie adwokata [...] zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło