I SA/Gl 858/18
WyrokWSA w Gliwicach2018-11-19
Skład orzekający: Wojciech Gapiński, Dorota Kozłowska, Anna Tyszkiewicz – Ziętek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania w toku licytacji, w tym dotyczące wyznaczenia i ogłoszenia terminu licytacji, mogą być podnoszone w zażaleniu na postanowienie o przybiciu nieruchomości, jeśli nie zostały wcześniej podniesione w skardze na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji?Ratio decidendi
Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania w toku licytacji, w tym dotyczące wyznaczenia i ogłoszenia terminu licytacji, nie mogą być podnoszone w zażaleniu na postanowienie o przybiciu nieruchomości, jeśli nie zostały wcześniej podniesione w skardze na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji. Brak aktywności strony na wcześniejszym etapie postępowania egzekucyjnego uniemożliwia kwestionowanie tych kwestii na późniejszym etapie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o udzieleniu przybicia nieruchomości na rzecz licytanta T.L. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące zaniżonej ceny wywoławczej oraz nieprawidłowości w postępowaniu egzekucyjnym. Wcześniejsze postępowanie sądowe zakończyło się uchyleniem postanowienia przez WSA, jednak NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność przestrzegania zasady niekonkurencyjności środków zaskarżenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński, Sędziowie WSA Dorota Kozłowska (spr.), Anna Tyszkiewicz – Ziętek, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie udzielenia przybicia na rzecz licytanta oddala skargę.
Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach (dalej: organ odwoławczy, organ nadzoru) postanowieniem z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23, obecnie t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257, dalej: K.p.a.) oraz art. 18, art. 23 § 1 i § 4 pkt 1 i art. 111r § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 599, obecnie t.j. Dz.U. z
2018 r. poz. 1314, dalej: u.p.e.a.) po rozpatrzeniu zażalenia A.Z. (dalej: zobowiązana, skarżąca) na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. (dalej: organ pierwszej instancji, organ egzekucyjny) z dnia [...] nr [...] o udzieleniu przybicia na rzecz licytanta T.L., który podczas pierwszej licytacji prawa własności nieruchomości - lokalu mieszkalnego położonego w Z., ul. [...], objętej księgą wieczystą nr [...] - w dniu [...] zaoferował najwyższą cenę tj. kwotę [...] zł - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Powyższe postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku zobowiązanej organ egzekucyjny dokonał zajęcia nieruchomości zobowiązanej tj. lokalu mieszkalnego położonego, w Z., przy ul. [...], dla której Sąd Rejonowy w Z. Wydział VI Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...]. Jednocześnie w dniu [...] wezwano zobowiązaną do zapłaty w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania należności pieniężnych wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Wezwanie to zostało doręczone zobowiązanej w trybie art. 44 K.p.a. Wobec bezskutecznego wezwania, organ egzekucyjny przystąpił do opisu i oszacowania nieruchomości. Protokołem z dnia [...] organ egzekucyjny dokonał opisu i oszacowania wartości nieruchomości. W sporządzonym protokole wskazano okoliczność zawiadomienia uczestników postępowania egzekucyjnego z nieruchomości o terminie jej opisu i oszacowania, jak również zawarto wszystkie niezbędne elementy, o których mowa w art. 110r u.p.e.a., w tym oznaczenie nieruchomości, szczegółowy opis przedmiotu oszacowania, stwierdzone prawa i obciążenia, informacje o umowach ubezpieczenia, osoby w której posiadaniu znajduje się nieruchomość, jej przynależności i pożytki, sposób korzystania z nieruchomości, określenie jej wartości, zgłoszone prawa do nieruchomości. W protokole zawarto również pouczenie o możliwości wniesienia w terminie 14 dni od dnia ukończenia opisu i oszacowania, zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości (art. 110u § 1 u.p.e.a.). Protokół ten przesłano zobowiązanej, jak również do wiadomości pozostałym uczestnikom postępowania. W ustawowym terminie żaden z uczestników nie wniósł zarzutów.
Następnie organ egzekucyjny przystąpił do sprzedaży zajętej nieruchomości w drodze licytacji publicznej. O licytacji organ zawiadomił poprzez publiczne obwieszczenie z dnia [...] wyznaczając termin pierwszej licytacji na dzień [...] o godz. 11.00. Obwieszczenie zawierało wszystkie niezbędne elementy, o których mowa w art. 110w § 3 u.p.e.a i zostało dokonane z zachowaniem zasad doręczenia uczestnikom postępowania, organom oraz publicznego ogłoszenia, zgodnie z art. 110w § 4-5 u.p.e.a. W obwieszczeniu zawarto również pouczenie o możliwości złożenia w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia o licytacji, skargi na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji. Jednak prawidłowo zawiadomieni o pierwszej licytacji nieruchomości uczestnicy postępowania, nie wnieśli skargi.
W wyniku realizacji środka egzekucyjnego jakim było zajęcie przedmiotowej nieruchomości, w dniu [...] nastąpiła jej sprzedaż. Do pierwszej licytacji przystąpiło 10 licytantów, przy czym najwyższą cenę tj [...] zł. zaoferował T.L. Z przebiegu pierwszej licytacji sporządzono protokół, w którym zawarto dane dotyczące przedmiotu licytacji, obciążeń oraz licytantów, którzy przystąpili do licytacji w tymże dniu, braku obecności uczestników postępowania oraz braku skarg w toku licytacji na czynności prowadzącego licytację.
W dniu [...] organ egzekucyjny, działając na podstawie art. 111m oraz art. 111r u.p.e.a. postanowieniem udzielił przybicia na rzecz licytanta, który podczas pierwszej licytacji prawa własności nieruchomości - lokalu mieszkalnego położonego w Z., ul. [...] zaoferował najwyższą cenę. Postanowienie to doręczono wierzycielowi, dłużnikowi, nabywcy. Zobowiązana potwierdziła odbiór postanowienia w dniu 21 czerwca 2016 r.
Zobowiązana złożyła zażalenie na powyższe postanowienie i wniosła o jego uchylenie. Podniosła, że po otrzymaniu postanowienia uzyskała poradę prawną odnośnie faktycznych skutków przeprowadzonego postępowania egzekucyjnego wobec jej majątku. Stwierdziła, że do tej pory prowadzeniem działalności na jej nazwisko zajmował się syn – M.Z., a ona nie do końca orientowała się w podejmowanych przez niego czynnościach i ich skutkach. W celu zaspokojenia spokojnej starości, zobowiązana wykupiła zlicytowane mieszkanie i nie przypuszczała, że niezawinione przez nią działania spowodują takie skutki. Zobowiązana stwierdziła, że podjęła kroki w celu likwidacji działalności gospodarczej na swoje nazwisko i uporządkowania ciążących na niej zaległości. Jednakże wymaga to czasu i pomocy profesjonalnego pełnomocnika. Dodatkowo podniosła, że wylicytowana cena rażąco odbiega od ceny wolnorynkowej. Wobec braku środków finansowych zobowiązana wniosła o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, który uzupełni zażalenie.
Organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...].
Rozpoznając zażalenie organ odwoławczy w pierwszej kolejności odwołał się do treści przepisów mających zastosowanie w sprawie: art. 111m, art. 111n u.p.e.a.
Następnie organ nadzoru odnosząc powyższe uregulowania do niniejszej sprawy wskazał, że jako zobowiązana i uczestnik postępowania egzekucyjnego z nieruchomości A.Z. została prawidłowo zawiadomiona o pierwszej licytacji, co wynika z potwierdzenia jego doręczenia (11 kwietnia 2016 r.). W zawiadomieniu tym organ egzekucyjny wskazał na możliwość złożenia skargi na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji w terminie 14 dni od dnia jej ogłoszenia. Takiej skargi zobowiązana nie złożyła. Z protokołu sporządzonego z pierwszej licytacji wynika, że żaden z uczestników postępowania, w tym zobowiązana, nie uczestniczyli w licytacji. Z tej przyczyny również nie zgłoszono skargi na czynności prowadzącego licytację.
Organ nadzoru dokonując analizy przepisów dotyczących udzielenia przybicia, stwierdził, że organ egzekucyjny nie uchybił zasadom udzielenia przybicia. Po zamknięciu licytacji w dniu [...] organ egzekucyjny wydał postanowienie o przybiciu na rzecz licytanta, które zawierało wszystkie elementy określone w przepisie art. 111m § 5 u.p.e.a. Nie było przeszkód w jego ogłoszeniu, gdyż nie zaistniały okoliczności, określone w § 3 art. 111m u.p.e.a. tj. brak ostatecznych skarg lub zażaleń wniesionych w toku postępowania egzekucyjnego.
Zdaniem organu odwoławczego nie było również podstaw prawnych do odmowy wydania postanowienia o przybiciu, o których mowa w art. 111n § 1 i 2 u.p.e.a. Nie wydano ostatecznych rozstrzygnięć w sprawie skarg i zażaleń wniesionych w toku postępowania egzekucyjnego, które potwierdziłyby naruszenie przepisów postępowania w toku licytacji i jeżeli uchybienia te mogły mieć wpływ na wynik licytacji. Jednocześnie akta sprawy nie wykazały, aby postępowanie egzekucyjne podlegało umorzeniu lub zawieszeniu. Jednocześnie odnosząc się do zarzutów postępowania egzekucyjnego z nieruchomości podniesionych przez zobowiązaną w zażaleniu organ odwoławczy zwrócił uwagę, że strona zaskarżając postanowienie o udzieleniu przybicia, odnosi się do całego toku postępowania egzekucyjnego z nieruchomości, w tym zaniżonej wartości zlicytowanej nieruchomości. Jednakże w toku całego postępowania i realizacji egzekucji z nieruchomości, zobowiązana na żadnym jego etapie nie wykazała aktywnej postawy, poprzez kwestionowanie na kolejnych etapach wykonywania tego środka, w tym opisu i oszacowania nieruchomości (złożenie zarzutów), skargi na czynności organu egzekucyjnego dot. obwieszczenia o licytacji, czy też uczestniczenia w dniu [...] w licytacji i złożenia środków prawnych (skargi na czynności prowadzącego licytację). Ponadto jak wynika z informacji organu egzekucyjnego zobowiązana deklarując obecnie chęć uporządkowania działalności gospodarczej, która wygenerowała zaległości uprzednio nie podjęła prawnych kroków w celu zminimalizowania skutków prowadzonej egzekucji. Nie wystąpiła z wnioskiem o udzielenie ulgi w spłacie zaległości, czy też z wnioskiem o ich umorzenie, co w sytuacji pozytywnej decyzji ze strony wierzyciela tych należności pieniężnych mogło spowodować zawieszenie lub umorzenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Natomiast na obecnym etapie postępowania, zażalenie na postanowienie o udzieleniu przybicia nie może spowodować cofnięcia wszystkich skutków prawnych prowadzonego postępowania egzekucyjnego wobec zobowiązanej.
Jednocześnie organ odwoławczy poinformował, że organy administracji publicznej nie mają prawnej możliwości ustanawiania dla stron pełnomocnika z urzędu. Możliwość ustanowienia przedstawiciela (pełnomocnika) przez stronę wynika z przepisów ogólnych postępowania administracyjnego tj. art. 32, art. 33 K.p.a. stosowanych odpowiednio w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na zasadzie art. 18 u.p.e.a.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia o przybiciu. Podniosła, że jest osobą starszą, nieporadną i do tej pory nie zdawała sobie sprawy, że może stracić mieszkanie. W związku z tym wniosła o wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz o przyznanie prawa pomocy - zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem z dnia 7 grudnia 2016 r. referendarz sądowy zwolnił skarżącą od kosztów sądowych i ustanowił dla niej radcę prawnego. Z kolei postanowieniem z dnia 13 lutego 2017 r. Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonego postanowienia.
W dniu 6 czerwca 2017 r. wypłynęło do Sądu pismo pełnomocnika skarżącej, podtrzymujące skargę wniesioną przez skarżącą osobiście. Pełnomocnik zwrócił uwagę, że skarżąca de facto nie prowadziła działalności gospodarczej, albowiem prowadził ją jej syn, a co za tym idzie nie była w stanie samodzielnie złożyć przysługujących jej środków zaskarżenia w toku postępowania egzekucyjnego. Ponadto pełnomocnik podniósł, że cena mieszkania wynikająca z oszacowania znacząco odbiega od cen rynkowych i odwołał się do przypadków uregulowanych w u.p.e.a., w których organ egzekucyjny winien odmówić przybicia. Co również istotne postanowienie o przybiciu dotyczy nieruchomości, której właścicielem, zgodnie z wpisem księgi wieczystej, jest M.Z., a nie osoba, wobec której formalnie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 6 czerwca 2017 r., sygn. akt I SA/Gl 1318/16 uchylił zaskarżone postanowienie organu odwoławczego. Sąd uwzględnił skargę, ale z innych powodów niż w niej podniesiono. Sąd wskazał, że czynności opisu i oszacowania zajętej nieruchomości poprzez sporządzenie i podpisanie stosownego protokołu zostały dokonane w dniu [...], o czym skarżąca była poinformowana przez tzw. powtórne awizo - ze skutkiem na dzień 5 listopada 2015 r. Protokół opisu i oszacowania wraz z pouczeniem o środku zaskarżenia doręczono właścicielce mieszkania M.Z., natomiast nie doręczono go prawidłowo zobowiązanej A.Z. W zaskarżonym postanowieniu organu nadzoru nie wskazano daty doręczenia protokołu zobowiązanej, ograniczając się do stwierdzenia, że "Protokół ten przesłano zobowiązanej", należy jednak domniemywać, że organ uznał przesyłkę zawierającą protokół za doręczoną w trybie tzw. doręczenia zastępczego z art. 44 K.p.a. Sąd uznał, iż znajdujące się w aktach administracyjnych zwrotne poświadczenie odbioru przesyłki skierowane do zobowiązanej nie spełnia wymogów określonych w ww. przepisie. Na kopercie zawierającej sporne pismo brak jest adnotacji doręczyciela, czy i gdzie pozostawiono zawiadomienie o pozostawieniu pisma, jak również gdzie adresat może je odebrać. O fakcie złożenia przesyłki na określony czas w placówce pocztowej musi być dokonana jednoznaczna adnotacja doręczyciela na dowodzie doręczenia przesyłki. Samo umieszczenie na kopercie zawierającej przesyłkę lub na dowodzie potwierdzającym doręczenie pisma pieczęci urzędu pocztowego i daty, czy wzmianki o awizowaniu przesyłki nie może być wystarczające do przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki doręczenia pisma ustanowione w art. 44 K.p.a.
Skargą kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ odwoławczy.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 maja 2018 r., sygn. akt II FSK 3150/17 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę tut. Sądowi do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przedmiot sporu dotyczy kwestii, gdzie kończą się poszczególne fazy postępowania egzekucyjnego, a w rezultacie – jak daleko wstecz można się cofnąć na etapie formułowania zarzutów wobec postanowienia o przybiciu, tzn. jakie najwcześniejsze działania lub zaniechania organu w toku postępowania egzekucyjnego mogą być przedmiotem zarzutów sformułowanych w treści zażalenia na postanowienie o przybiciu, a następnie w treści skargi do sądu administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał za trafny wywód autora skargi kasacyjnej, który, powołując się na zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia, słusznie zauważył, że można się cofnąć do wcześniejszego etapu, w którym przysługiwał jakiś inny, wcześniejszy środek zaskarżenia. Takim wcześniejszym środkiem zaskarżenia jest skarga na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji (art. 110z § 1 u.p.e.a.), a następnie zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego oddalające skargę (art. 110z § 3 u.p.e.a.). Ewentualne naruszenia reguł określonych w art. 110w u.p.e.a. powinny być przedmiotem zarzutów w wyżej wymienionej skardze i zażaleniu, sformułowanych na podstawie art. 110z § 1 i § 3 u.p.e.a. Dlatego też kwestia wyznaczenia oraz obwieszczenia terminu licytacji nie może być już przedmiotem innych środków zaskarżenia, w tym zażalenia na postanowienie o przybiciu.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że najwcześniejszą czynnością jaka mogła być przedmiotem niniejszego postępowania byłoby nieotrzymanie przez skarżącą zawiadomienia o licytacji. Jednakże takie uchybienie nie miało miejsca w niniejszej sprawie, ponieważ skarżąca w dniu 11 kwietnia 2016 r. otrzymała zawiadomienie (obwieszczenie) o licytacji. Następne czynności, które mogły być przedmiotem zarzutów w postępowaniu dotyczącym przybicia, są już czynnościami mającymi miejsce w toku licytacji. Samo wyznaczenie czy też ogłoszenie (obwieszczenie) terminu licytacji nie jest naruszeniem przepisów ustawy w toku licytacji, lecz na wcześniejszym etapie, zatem ewentualne naruszenia związane z wyznaczeniem i ogłoszeniem terminu licytacji nie mogą być przedmiotem zażalenia na postanowienie organu egzekucyjnego co do przybicia (art. 111r § 2 u.p.e.a.), a w konsekwencji nie mogły tez być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Skoro skarżąca nie zakwestionowała w odpowiednim czasie i za pomocą odpowiedniego środka terminu wyznaczenia licytacji, nie skorzystała z przysługujących jej środków, to nie powoduje, że na późniejszym etapie, tj. etapie przybicia, organ egzekucyjny może rozpatrywać kwestię terminu licytacji. Brak aktywności skarżącej na wcześniejszym etapie postępowania egzekucyjnego nie powoduje również, że sąd może wracać do tych kwestii w sprawie skargi do sądu na późniejszą czynność, tj. na postanowienie w sprawie przybicia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 190 P.p.s.a., sąd rozpoznający sprawę związany jest wykładnią prawa dokonaną przez orzekający w tej samej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie sądu administracyjnego oceną prawną, o jakiej mowa w powołanym przepisie, oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym we wcześniejszym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądem, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania. Użyty w art. 190 P.p.s.a. termin "wykładni prawa" należy rozumieć jako wyjaśnienie znaczenia przepisów prawa. Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach wyjątkowych w szczególności, jeżeli stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez Naczelny Sąd Administracyjny, jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, zmienił się stan prawny (tak: H. Knysiak - Molczyk (w:) H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005). Żadna z powyższych przesłanek nie zaistniała w rozpoznawanej sprawie.
Rozpoznając sprawę Sąd w pierwszej kolejności odniesie się do treści przepisów mających znaczenie dla jej rozstrzygnięcia. I tak zgodnie z treścią art. 111m u.p.e.a. po zamknięciu licytacji organ egzekucyjny wydaje postanowienie o przybiciu na rzecz licytanta, który zaoferował najwyższą cenę (§ 1). Postanowienie o przybiciu ogłasza się niezwłocznie po zamknięciu licytacji, z zastrzeżeniem § 3. Stanowi on, że jeżeli skargi lub zażalenia wniesione w toku postępowania egzekucyjnego nie są jeszcze ostatecznie rozstrzygnięte, organ egzekucyjny wstrzymuje wydanie postanowienia o przybiciu do czasu ich rozstrzygnięcia. Jednocześnie ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wskazuje przypadki, w których organ egzekucyjny odmawia przybicia. Zgodnie z treścią art. 111n u.p.e.a. organ egzekucyjny odmawia przybicia, jeżeli ostateczne rozstrzygnięcia skarg lub zażaleń wniesionych w toku postępowania egzekucyjnego potwierdza naruszenie przepisów postępowania w toku licytacji i jeżeli uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik licytacji albo, jeżeli uczestnik nie otrzymał zawiadomienia o licytacji, chyba że będąc na licytacji nie wystąpił ze skargą na to uchybienie (§ 1). Ponadto organ egzekucyjny odmawia przybicia również wtedy, gdy postępowanie egzekucyjne podlegało umorzeniu lub zawieszeniu (§ 2).
Postanowienie o przybiciu, zawiera firmę lub imię i nazwisko nabywcy, oznaczenie nieruchomości, datę licytacji i cenę nabycia. (art. 111m § 5 u.p.e.a.). Zgodnie z art. 111r § 1 u.p.e.a. postanowienie o przybiciu doręcza się wierzycielowi, dłużnikowi, nabywcy i osobom, które w toku licytacji zaskarżyły czynności związane z udzieleniem przybicia, jak też zarządcy, który nie jest dłużnikiem, a postanowienie o odmowie przybicia - wierzycielowi, dłużnikowi i licytantowi, który zaoferował najwyższą cenę.
Odnosząc powyższe uregulowania do rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdza, że, organ odwoławczy prawidłowo uznał, że organ egzekucyjny nie uchybił wskazanym w powołanych wyżej przepisach zasadom udzielenia przybicia. Po zamknięciu licytacji w dniu [...] organ egzekucyjny wydał postanowienie o przybiciu na rzecz licytanta, które zawierało wszystkie elementy określone w art. 111m § 5 u.p.e.a. Nie było przeszkód w jego ogłoszeniu, gdyż nie zaistniały okoliczności określone w § 3 art. 111m u.p.e.a. tj. brak ostatecznych skarg lub zażaleń wniesionych w toku postępowania egzekucyjnego.
Odmowa przybicia jest dopuszczalna tylko w sytuacjach wskazanych w art. 111n § 1 i 2 u.p.e.a. I tak organ egzekucyjny odmawia przybicia, jeżeli ostateczne rozstrzygnięcia skarg lub zażaleń wniesionych w toku postępowania egzekucyjnego potwierdzą naruszenie przepisów postępowania w toku licytacji i jeżeli uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik licytacji albo, jeżeli uczestnik nie otrzymał zawiadomienia o licytacji, chyba że będąc na licytacji nie wystąpił ze skargą na to uchybienie. (§ 1 wskazanego przepisu). Ponadto organ egzekucyjny odmawia przybicia również wtedy, gdy postępowanie egzekucyjne podlegało umorzeniu lub zawieszeniu. (§ 1 wskazanego przepisu).
Natomiast w rozpoznawanej sprawie nie wydano ostatecznych rozstrzygnięć w sprawie skarg i zażaleń wniesionych w toku postępowania egzekucyjnego, które potwierdziłyby naruszenie przepisów postępowania w toku licytacji i jeżeli uchybienia te mogły mieć wpływ na wynik licytacji. Skarżąca jako zobowiązana i uczestnik postępowania egzekucyjnego z nieruchomości została prawidłowo zawiadomiona o pierwszej licytacji, co wynika z potwierdzenia jego doręczenia (11 kwietnia 2016 r.). W zawiadomieniu tym organ egzekucyjny wskazał na możliwość złożenia skargi na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji w terminie 14 dni od dnia jej ogłoszenia. Takiej skargi skarżąca nie złożyła. Z protokołu sporządzonego z pierwszej licytacji wynika, że żaden z uczestników postępowania, w tym skarżąca, nie uczestniczyli w licytacji. Z tej przyczyny również nie zgłoszono skargi na czynności prowadzącego licytację. Jednocześnie z akt sprawy nie wynika, aby postępowanie egzekucyjne podlegało umorzeniu lub zawieszeniu.
Nie było zatem żadnych podstaw prawnych do odmowy wydania postanowienia o przybiciu, o których mowa w art. 111n § 1 i 2 u.p.e.a.
Przechodząc do zarzutów skargi Sąd wskazuje, że zarówno skarga osobista skarżącej jak i jej uzupełnienie sporządzone przez pełnomocnika nie zawierają żadnych skutecznych argumentów, które mogłyby podważyć prawidłowość rozstrzygnięć podjętych przez organy obu instancji. Takim argumentem nie może być eksponowana przez stronę skarżącą okoliczność, że skarżąca de facto nie prowadziła działalności gospodarczej, gdyż prowadził ją jej syn, a co za tym idzie nie była w stanie samodzielnie złożyć przysługujących jej środków zaskarżenia w toku postępowania egzekucyjnego. Z kolei podnoszona okoliczność, że cena mieszkania wynikająca z oszacowania znacząco odbiega od cen rynkowych nie może być kwestionowana w ramach rozpoznawanej skargi na tym etapie postępowania egzekucyjnego, o czym przesądził Naczelny Sąd Administracyjny.
Natomiast co do kwestii właściciela mieszkania – trzeba zaznaczyć, że zgodnie z prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w G. z dnia [...], sygn. akt [...] uznano umowę darowizny dokonaną aktem notarialnym z dnia [...], mocą której skarżąca darowała swojej wnuczce M.Z., działającej przez swojego ojca M.Z. lokal mieszkalny nr [...], stanowiący odrębną nieruchomość, położony w Z. przy ul. [...] wraz z prawami związanymi z własnością tego lokalu za bezskuteczną wobec Skarbu Państwa – Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. (k. 26 akt administracyjnych). Ponadto w księdze wieczystej, z której odpis znajduje się w aktach sprawy (k. 27 akt administracyjnych) wpisano w Dziale III zakaz zbywania i obciążania prawa majątkowego przez M.Z. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania.
Sąd stwierdza więc, że zarówno postanowienie organu egzekucyjnego jak i organu nadzoru są prawidłowe i nie naruszają prawa.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło