II SA/Łd 723/18
PostanowienieWSA w Łodzi2018-12-05
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania jest zaskarżalne w postępowaniu przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania nie jest postanowieniem kończącym postępowanie ani rozstrzygającym co do istoty sprawy i nie jest wymienione w katalogu aktów podlegających kontroli sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 p.p.s.a., wobec czego skarga na takie postanowienie jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżący R. D. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, które pozostawiło bez rozpoznania jego odwołanie od decyzji uznającej go za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych. Skarżący zarzucił rażące naruszenie prawa, brak uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz błędy w ustaleniach faktycznych, wskazując, że nie był wzywany do uzupełnienia braków formalnych odwołania i ewentualne uchybienie terminu nie nastąpiło z jego winy.Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 5 grudnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2018 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania odwołania od decyzji w sprawie uznania za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. Lp/
Pismem z dnia 13 czerwca 2018 roku R. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak: [...] wydane w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia odwołania od decyzji w sprawie uznania za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych.
Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił: wydanie z rażącym naruszeniem prawa, albowiem powyższe postanowienie nie znajduje uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieuzasadnionym uznaniu, iż w przedmiotowej sprawie istniały podstawy do pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia, podczas gdy skarżący nie był wzywany do uzupełnienia braków formalnych skargi, a ewentualne uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Ponadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego w zw. z art. 81 k.p.a., art. 61 § 4 k.p.a., art. 61a k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 89 § 1 k.p.a., art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. Dodatkowo skarżący zarzucił również naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to: art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz art. 3 ust. 3 i 3b tej ustawy.
W oparciu o powyższe skarżący wniósł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o uwzględnienie skargi poprzez stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienie, a także jego uchylenie. Jednocześnie skarżący wniósł, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. o wstrzymanie wykonania w całości decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] ([...]. Nadto na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wniósł o przeprowadzenie dowodu ze wskazanych dokumentów i przesłuchania skarżącego oraz na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na powyższą skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o odrzucenie skargi, a w przypadku, gdy wniosek powyższy nie zasługiwałby na uwzględnienie, o oddalenie skargi oraz o odmowę wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji, gdyż wniosek w tym zakresie jest niedopuszczalny, jak również o oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z zeznań strony, gdyż wniosek taki jest niedopuszczalny w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Odnosząc się do zarzutów skargi organ II instancji podniósł, że postanowienie ostateczne nie może być skutecznie zaskarżone do sądu administracyjnego, bowiem nie jest wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Natomiast zaskarżone postanowienie nie jest postanowieniem kończącym postępowanie, czy też rozstrzygające sprawę co do istoty, bowiem jest to postanowienie ze swej istoty informujące stronę o dokonaniu czynności materialno – technicznej, jaką jest pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia wobec nieusunięcia braków formalnych odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga jest niedopuszczalna.
Stosownie natomiast do art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018, poz. 1302 ze zm. – przywołana dalej w tekście jako: "p.p.s.a") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] wydane zostało na podstawie art. 64 § 2 w związku z art. 123 k.p.a. i art. 50 k.p.a. Zgodnie z art. 123 § 1 k.p.a. w toku postępowania organ administracji publicznej wydaje postanowienia. Natomiast w myśl § 2 postanowienia dotyczące poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nierozstrzygające o istocie sprawy, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Natomiast stosownie do art. 141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Powyższe przesądza o braku podstaw do zakwalifikowania zaskarżonego postanowienia do kategorii postanowień, o których stanowi art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.
W przedmiotowej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. zastosowało przepis art. 64 § 2 k.p.a. wobec braków formalnych odwołania wniesionego przez skarżącego. Powyższy przepis stanowi, jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Odnosząc się natomiast do zastosowanej przez organ II instancji formy pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia, wobec bezskuteczności wezwania do jego uzupełnienia, tj. postanowienia, wskazać należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zauważa się, że: "w doktrynie również dominują utrwalone poglądy, według których podstawą czynności zmierzających do usunięcia braków co do treści odwołania jest przepis art. 64 k.p.a. Konsekwencją ich nieusunięcia jest pozostawienie odwołania bez rozpoznania. Następuje to w formie czynności techniczno-procesowej, o podjęciu której - na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. - organ ma obowiązek zawiadomić wnoszącego odwołanie. Przepis art. 63 § 1 k.p.a. nie pozostawia wątpliwości, że odwołanie jest postacią podania, a zatem kwestia pozostawienia odwołania bez rozpoznania podlega wyłącznej regulacji art. 64 k.p.a. (zob. G. Łaszczyca (w:) Łaszczyca, Martysz, Matan: K.p.a. - Komentarz, Wolters Kluwer Polska 2010, t. II, s. 190; B. Adamiak (w:) Adamiak, Borkowski: k.p.a. - Komentarz, CH Beck 2017, wyd. 15, s. 711; K. Glibowski (w:) Hauser, Wierzbowski: Komentarz k.p.a., Warszawa 2015, wyd. 2, s. 659-660; A. Golęba (w:) H. Krysiak-Molczyk: k.p.a. - Komentarz, Wolters Kluwer S.A. 2015, s. 922)" (vide: wyrok NSA z dnia 10 lipca 2018 r. sygn. akt II OSK 1245/18 LEX nr 2549539).
Natomiast mając na uwadze możliwość zaskarżenia czynności pozostawienia podania (odwołania) bez rozpatrzenia zauważyć należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w podjętej w dniu 3 września 2013 r. sygn. akt I OPS 2/13 w składzie 7 sędziów uchwale wskazał, że na pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.) przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Dodatkowo w powyższej uchwale stwierdzono, powołując się przy tym na literaturę przedmiotu, że nie ulega wątpliwości, że pozostawienie podania bez rozpoznania w trybie art. 64 § 2 k.p.a. następuje w drodze czynności materialno-technicznej, o podjęciu której należy powiadomić wnoszącego podanie na piśmie. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że nie jest to jednak czynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ponieważ nie spełnia kryteriów określonych w tym przepisie (vide: uchwała NSA z dnia 3 września 2013 r. sygn. akt I OPS 2/13 LEX nr 1356405).
Na marginesie dodać należy, że skarżący we wniesionej skardze zawarł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, uzupełnienia braków formalnych odwołania, albowiem jak podnosi skarżący, w tym zakresie nie ponosi żadnej winy. W odpowiedzi na skargę organ II instancji nie odniósł się do powyższego wniosku, jak również nie wskazał, czy uczynił powyższy wniosek przedmiotem rozpoznania.
Dodatkowo podkreślenia wymaga, że pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia wiąże się z prawem strony do zaskarżenia rozstrzygnięcia. Stwierdzenie, że wezwanie do uzupełnienia braków zostało doręczono prawidłowo z poszanowaniem przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego i ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, wymaga od organu staranności w swej ocenie.
W odniesieniu do zawartego w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, godzi się wskazać, iż (...)stwierdzenie niedopuszczalności postępowania głównego skutkuje niedopuszczalnością postępowania incydentalnego, jakim jest postępowanie w przedmiocie udzielenia ochrony tymczasowej(...) (B. Dauter, w: B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2018, s. 251.), a tym bardziej niedopuszczalnością przeprowadzenia dowodów, w postępowaniu głównym.
Mając na uwadze powyższe, należało uznać, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga jest niedopuszczalna i z powyżej przedstawionych względów podlega odrzuceniu.
Z tych powodów Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Lp/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło