III SAB/Łd 44/18
PostanowienieWSA w Łodzi2018-12-14
Skład orzekający: Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na skargę dotyczącą działalności sądu, wniesioną na podstawie przepisów Prawa o ustroju sądów powszechnych, podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na skargę dotyczącą działalności sądu, wniesioną na podstawie przepisów Prawa o ustroju sądów powszechnych, nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Postępowanie to nie ma charakteru jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego, a przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych regulują odrębny tryb rozpatrywania takich skarg, wyłączając kontrolę sądów administracyjnych.Stan faktyczny
Strona A.N. złożyła skargę na działalność Wydziału Cywilnego Sądu Rejonowego. Następnie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na tę pierwszą skargę. Prezes Sądu Rejonowego wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że sprawy te nie podlegają kontroli sądu administracyjnego. Sąd administracyjny rozpoznał kwestię dopuszczalności skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.N. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla Ł–Ś w [...] w przedmiocie skargi z dnia 9 lipca 2018 r. p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. D.Cz.
W piśmie z dnia 9 lipca 2018 r. A.N. skierował do Prezesa Sądu Rejonowego dla Ł-Ś w [...] skargę na działalność Wydziału Cywilnego w sprawach oznaczonych sygn. akt. [...], [...] i [...].
W dniu 29 sierpnia 2018 r. A.N. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla Ł- Ś w [...] w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na wniesioną w dniu 9 lipca 2018 r. skargę.
W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Rejonowego dla Ł.- Ś w [...] wniósł o odrzucenie skargi wskazując, że podstawę złożonej w dniu 9 lipca 2018 r. przez skarżącego skargi stanowił art. 41a i nast. ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018r., poz. 23 ze zm.), dalej u.s.p.. Zgodnie z art. 41b § 1 u.s.p., organem właściwym do rozpatrzenia skargi lub wniosku, dotyczących działalności sądu, jest prezes sądu, którego działalności administracyjnej skarga lub wniosek dotyczą. Jeżeli skarga lub wniosek dotyczą działalności sądu okręgowego i sądu rejonowego, organem właściwym do rozpatrzenia jest prezes sądu okręgowego. Jeżeli skarga lub wniosek dotyczą działalności sądu apelacyjnego i sądu okręgowego, organem właściwym do rozpatrzenia jest prezes sądu apelacyjnego. Organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej działalności prezesa sądu rejonowego jest prezes sądu okręgowego, działalności prezesa sądu okręgowego - prezes sądu apelacyjnego, a działalności prezesa sądu apelacyjnego - Krajowa Rada Sądownictwa (art. 41b § 2 i 3 u.s.p.).
Z powołanych regulacji wynika, że ustawodawca nie poddaje kontroli sądu administracyjnego spraw rozpoznawanych w trybie rozdziału 5a ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Ocena charakteru postępowania prowadzonego przed właściwymi organami sądowymi rozpatrującymi owe skargi i wnioski prowadzi do wniosku, że procedura ta nie ma charakteru jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu, albowiem jej wniesienie jest niedopuszczalne.
Zgodnie z treścią art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne,
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i wówczas stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność. Jednym zaś z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy w kognicji sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego skarga podlega odrzuceniu.
Przedmiotem niniejszej skargi jest bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla Ł-Ś w [...] w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na wniesioną w dniu 9 lipca 2018 r. skargę w trybie art. 41a u.s.p. Zakres przedmiotowy skargi na bezczynność skierowanej do sądu administracyjnego wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 1 – 4a p.p.s.a. Z przepisów tych wynika, że skarga na bezczynność jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Bezczynność organu administracji publicznej ma natomiast miejsce wówczas, gdy organ ma obowiązek podjąć działania w formie określonej prawem i w terminie określonym przez prawo, lecz tego nie czyni. Dotyczy to zatem sytuacji, gdy przepis prawa przewiduje działania organu w formie decyzji, postanowienia lub podjęcia stosownej czynności z zakresu administracji publicznej, zaś organ nie załatwia sprawy w formie prawem przewidzianej. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność jest przede wszystkim wystąpienie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony, zaś kontrola sądu sprowadza się do sprawdzenia, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze aktu administracyjnego lub czynności z zakresu administracji publicznej.
Wniesiona w niniejszej sprawie skarga na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego dla Ł-Ś w [...] w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na wniesioną w dniu 9 lipca 2018 r. w trybie art. 41a u.s.p. skargi nie jest objęta kognicją sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 41b u.s.p., organem właściwym do rozpatrzenia skargi lub wniosku, dotyczących działalności sądu, jest prezes sądu (§ 1). Jeżeli skarga lub wniosek dotyczą działalności sądu okręgowego i sądu rejonowego, organem właściwym do rozpatrzenia jest prezes sądu okręgowego. Jeżeli skarga lub wniosek dotyczą działalności sądu apelacyjnego i sądu okręgowego, organem właściwym do rozpatrzenia jest prezes sądu apelacyjnego (§ 2). Organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej działalności prezesa sądu rejonowego jest prezes sądu okręgowego, działalności prezesa sądu okręgowego - prezes sądu apelacyjnego, a działalności prezesa sądu apelacyjnego - Krajowa Rada Sądownictwa (§ 3).
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że czynności - niezależnie od formy – podejmowane w trybie właściwym dla rozpatrywania skarg i wniosków na działalność organów administracji (także właściwych organów sądów w zakresie ich działalności administracyjnej) nie mieszczą się w zakresie przedmiotowym objętym art. 3 p.p.s.a. i stąd nie podlegają kognicji sądu administracyjnego. Konsekwencją powyższego jest, że w tym postępowaniu nie przysługuje również skarga na bezczynność. Skarga na działalność (bezczynność) sądu rejonowego lub prezesa sądu rejonowego podlega rozpoznaniu na podstawie powołanych powyżej przepisów ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz wydanego na podstawie art. 41e u.s.p. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 maja 2012 r. w sprawie skarg i wniosków dotyczących działalności sądów powszechnych (Dz.U. z 2012r., poz. 524).
Wobec powyższego wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie podlega kognicji sądu administracyjnego, jest niedopuszczalna i stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. podlega odrzuceniu. Zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej jest dopuszczalne bowiem tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy cyt. powyżej przepisów zaskarżenie decyzji postanowień, innych aktów i czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 1-4 a p.p.s.a.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu.
D.Cz.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło