V SA/Wa 1341/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Marek Krawczak, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi W. P. na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia (...) maja 2018 r. nr (...) w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę. Decyzją z [...] stycznia 2018 r. nr [...] Minister Zdrowia określił odpowiedzialność W.M.P. (dalej: "Skarżący") jako Prezesa Zarządu Akademickiego Stowarzyszenia "[...]" we W. za zobowiązania tego Stowarzyszenia, reprezentowanego przez M.G.kuratora dla W.M.P. Prezesa Zarządu Akademickiego Stowarzyszenia "[...]" we W., do budżetu państwa, w kwocie ogółem 147.000 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Decyzja została doręczona kuratorowi 22 stycznia 2018 r. Pismem z 9 maja 2018 r. Skarżący zwrócił się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy podnosząc, że już w roku 2006 wygasł Jego mandat Członka i Prezesa Zarządu Akademickiego Stowarzyszenia "[...]". Postanowieniem z [...] maja 2018 r. nr [...] Minister Zdrowia stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją z [...] stycznia 2018 r. nr [...] . W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podniósł m.in., że w dniu 17 listopada 2016 r. Ministerstwo Zdrowia ponownie zwróciło się z wnioskiem do Centrum Personalizacji Dokumentów Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Warszawie o udostępnienie danych jednostkowych z rejestru mieszkańców, rejestru zamieszkania cudzoziemców oraz rejestru PESEL W.M.P.. W dniu 16 grudnia 2016 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji poinformował o braku aktualnego adresu zameldowania W.M.P.. Z tego względu w dniu 20 lutego 2017 r. Minister Zdrowia pismem znak: [...], wniósł do Sądu Rejonowego dla [...] IX Wydział Cywilny we W. o ustanowienie kuratora dla W.M.P. jako nieobecnego, w celu przeprowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie przeniesienia odpowiedzialności za zobowiązania Stowarzyszenia "[...]". W dniu 10 sierpnia 2017 r., postanowieniem sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla [...] - ... Wydział Rodzinny i Nieletnich, postanowił ustanowić kuratora w osobie radcy prawnego M.G., celem reprezentowania nieobecnego w postępowaniu administracyjnym. Organ wskazał jednocześnie, że decyzja Ministra Zdrowia nr [...] z [...] stycznia 2018 r. została odebrana za potwierdzeniem odbioru przez kuratora 22 stycznia 2018 r. Termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy upłynął zatem 5 lutego 2018 r. Podkreślono przy tym, że kurator jest radcą prawnym, a zatem profesjonalnym pełnomocnikiem. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 58 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), dalej: "K.p.a.", organ przywraca termin na prośbę zainteresowanego, o ile wniosek o przywrócenie terminu jest złożony w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, a zainteresowany uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Natomiast składając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy Skarżący nie wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, ewentualnie o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono: mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów art. 40 § 1, art. 10, art. 34 i art. 48 § 1 K.p.a., wyrażające się w arbitralnym i nieznajdującym jakichkolwiek podstaw w okolicznościach niniejszej sprawy przyjęciu przez organ postępowania administracyjnego, że Skarżący miałby być rzekomo osobą nieobecną i nie mogącą działać w postępowaniu administracyjnym (mimo, że Skarżący taką osobą nie jest i nigdy nie był), i to w sytuacji, gdy organ prowadząc postępowanie administracyjne, wydając decyzję, a następnie wydając zaskarżone postanowienie, nie wykazał się żadną inicjatywą oraz najmniejszą choćby starannością w zakresie ustalenia prawidłowego adresu zamieszkania Skarżącego (art. 40 § 1 K.p.a.), mimo dysponowania przez organ nieograniczonym niemal dostępem do rejestrów publicznych zawierających dane osobowe osób fizycznych, w tym Skarżącego, a nadto mimo dysponowania przez organ w tym zakresie (adres zamieszkania Skarżącego) wiedzą urzędową wynikającą z innych toczących się z inicjatywy właśnie tego organu postępowań z udziałem Skarżącego, w których wiadomy oraz dostępny organowi jest i zawsze był prawidłowy adres zamieszkania Skarżącego, co skutkowało nie tylko celowym uniemożliwieniem Skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie [...], ale również brakiem jakichkolwiek prawidłowych doręczeń w rozumieniu art. 40 § 1 K.p.a., w tym brakiem skutecznego doręczenia Stronie do dnia dzisiejszego (nieistniejącej tak naprawdę) decyzji nr [...] z [...] stycznia 2018 r., co z kolei - wobec braku jakichkolwiek podstaw do ustanawiania dla Strony kuratora w trybie art. 34 K.p.a. - w żadnej mierze nie uzasadniało i nie mogło uzasadniać przyjęcia, że wniosek Skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy miałby być składany po terminie; mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 134 w zw. z art. 58 § 1 K.p.a. wyrażające się w całkowicie bezpodstawnym przyjęciu, jakoby Skarżący uchybić miał terminowi do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w sytuacji gdy termin do złożenia w/w wniosku nigdy się dla Skarżącego nie otworzył. Decyzja Ministra Zdrowia Nr [...] z [...] stycznia 2018 r. nigdy bowiem nie została Stronie postępowania administracyjnego (Skarżącemu) prawidłowo doręczona, albowiem Skarżący nie jest i nigdy nie był "osobą nieobecną i nie mogącą działać w postępowaniu administracyjnym", co wobec wadliwości dokonywanych w postępowaniu administracyjnym doręczeń, w tym z rażącym pominięciem doręczania korespondencji w trybie art. 40 § 1 K.p.a., nie pozwalało na wydawania zaskarżonego postanowienia, a w konsekwencji przyjmowanie, że miałoby dojść do uchybienia terminowi do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a. Tym samym, wadliwość dokonywanych doręczeń (art. 40 § 1 K.p.a.), w żadnej mierze nie aktualizuje i nie mogła aktualizować stosowania przepisu art. 58 § 1 K.p.a. Nie można bowiem żądać przywracania terminu, który nigdy się dla Strony nie otworzył. W odpowiedzi na skargę Minister Zdrowia wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko i argumentację zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienie wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sprowadza się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Wskazać również należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Rozpoznając skargę we wskazanym wyżej zakresie Sąd uznał, że skarga nie jest uzasadniona. Przedmiotem sporu w sprawie jest ocena, czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Zdrowia z [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia odpowiedzialności W.M.P. za zobowiązania Akademickiego Stowarzyszenia "[...]" we W.. Odnosząc się do sformułowanego w skardze zarzutu nieważności zaskarżonego postanowienia Sąd podkreśla, że zaskarżony akt w pierwszej kolejności podlega badaniu z punktu widzenia istnienia wad skutkujących jego nieważnością, w dalszej kolejności wad postępowania uzasadniających wznowienie postępowania administracyjnego, następnie pozostałych wad postępowania z punktu widzenia możliwości ich istotnego wpływu na wynik postępowania, a wreszcie uchybień polegających na naruszeniu prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy. Stwierdzenie istnienia wad istotniejszych w myśl wyżej przyjętej hierarchii eliminuje potrzebę ustalania istnienia pozostałych wad (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 461). W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się podstaw stwierdzenia nieważności. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie art. 134 K.p.a., w myśl którego organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Należy wskazać, że zgodnie z art. 127 § 3 K.p.a. do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Redakcja art. 134 K.p.a. nakazuje przyjąć, że organ obowiązany jest wydać postanowienie na jego podstawie w każdym przypadku, gdy stwierdzi, że odwołanie zostało wniesione z przekroczeniem terminu określonego w art. 129 § 2 K.p.a. Poza jakąkolwiek oceną organu pozostają okoliczności, z powodu których doszło do uchybienia terminu do wniesienia odwołania, a jedynym uprawnieniem, a zarazem obowiązkiem organu odwoławczego we wstępnej fazie kontroli odwołania jest ustalenie, czy środek zaskarżenia został wniesiony w terminie 14-dni od daty doręczenia decyzji pierwszej instancji. W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy uznał, że decyzja z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] została skutecznie doręczona Stronie skarżącej w trybie art. 48 § 1 K.p.a., tj. ustanowionemu na podstawie art. 34 § 1 K.p.a. kuratorowi, z dniem 22 stycznia 2018 r. Tym samym ustawowy termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy upłynął 5 lutego 2018 r. Tymczasem złożony przez Skarżącego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, noszący datę 9 maja 2018 r. został nadany w placówce pocztowej w dniu 10 maja 2018 r., a zatem został wniesiony z naruszeniem ustawowego 14-dniowego terminu. Sąd stwierdza, że organ w przedmiotowej sprawie działał prawidłowo. Skoro wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został nadany w placówce pocztowej w dniu 10 maja 2018 r., a zaskarżona decyzja została doręczona ustanowionemu na podstawie art. 34 § 1 K.p.a. kuratorowi, z dniem 22 stycznia 2018 r., to organ odwoławczy, stosownie do treści art. 129 § 2 w związku z 127 § 3 K.p.a., zobligowany był do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W konsekwencji nie doszło do naruszenia przepisów wskazanych w skardze. Jednocześnie Sąd stwierdza, że nie znajdują uzasadnienia zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 40 § 1, art. 10, art. 34 i art. 48 § 1 K.p.a. Doręczenie decyzji kuratorowi w osobie radcy prawnego M.G., ustanowionemu postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] lll Wydział Rodzinny i Nieletnich sygn. akt. [...], celem reprezentowania nieobecnego W.M.P. w ww. postępowaniu administracyjnym, jest skuteczne. Zgodnie bowiem z art. 48 § 1 K.p.a. pisma skierowane do osób nieznanych z miejsca pobytu, dla których sąd nie wyznaczył przedstawiciela, doręcza się przedstawicielowi ustanowionemu w myśl art. 34. W konsekwencji termin do wniesienia odwołania rozpoczyna swój bieg od momentu doręczenia decyzji przedstawicielowi (vide: wyrok NSA z dn. 19 marca 2009 r. II OSK 396/08). Podsumowując Sąd stwierdza, że organ odwoławczy nie dopuścił się w niniejszej sprawie naruszenia wskazywanych przez Skarżącego przepisów prawa. Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. Z tych względów, w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.