I OSK 1310/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej O. sp. k. w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 grudnia 2018 r., sygn. akt III SA/Wr 489/18 w sprawie ze sprzeciwu O. sp. k. w O. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia lokalizacji dwóch zjazdów z drogi gminnej oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z 18 grudnia 2018 r., sygn. akt III SA/Wr 489/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił sprzeciw O. sp. k. w O. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z [...] lipca 2018 r., nr [...], w przedmiocie odmowy uzgodnienia lokalizacji dwóch zjazdów z drogi gminnej. Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Wnioskiem z 25 października 2017 r. (uzupełnionym 25 kwietnia 2018 r.) O. spółka komandytowa (dalej: spółka) wystąpiła do Burmistrza S. w sprawie uzgodnienia lokalizacji dwóch zjazdów z drogi gminnej usytuowanych na ul. P. w S. (dz. nr [...] i [...]) na dz. nr [...], w celu obsługi budowy projektowanego budynku Centrum Handlowego na dz. nr [...]. Decyzją z [...] maja 2018 r. Burmistrz S. (dalej także "Burmistrz") odmówił uzgodnienia lokalizacji zjazdów publicznych z drogi gminnej powołując się na § 78 ust. 1 w związku z § 113 ust. 7 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, "rozporządzenie". Przepisy te wskazują, że zjazd publiczny nie może być usytuowany w obszarze oddziaływania skrzyżowania, a jeden ze zjazdów na działkę nr [...] został zaprojektowany bezpośrednio ze skrzyżowania ul. C. i ul. P. w S.. Powołał się również na wynikające z art. 29 ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2222), "u.d.p.", prawo zarządcy drogi publicznej do odmowy wydania zezwolenia na lokalizacje zjazdu lub jego przebudowę, w przypadku gdy wymogi wynikające z warunków technicznych nie są spełnione. W odwołaniu od ww. decyzji spółka zarzuciła organowi pierwszej instancji, że lokalizacja zjazdów z drogi gminnej na nieruchomość stanowiącą działkę nr [...] w S. została już uzgodniona, ustalona i oficjalnie zatwierdzona na mocy decyzji Starosty Powiatu Wrocławskiego nr [...] z [...] maja 2012 r. Zarzuciła również naruszenie zasady prawdy obiektywnej przez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego, w szczególności poprzez niezdefiniowanie pojęcia "obszaru oddziaływania skrzyżowania" i "wymogów wynikających z warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne", na które powołał się organ, a które w niniejszej sprawie uniemożliwiły uzgodnienie lokalizacji zjazdów.". Decyzją z [...] lipca 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej również Kolegium) uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wskazało, że podstawę normatywną zaskarżonego orzeczenia stanowiły przepisy art. 29 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2017 r. poz. 2222, ze zm.), "u.d.p.", przytoczyło ust. 1 ww. przepisu oraz podało definicję legalną zjazdu znajdującą się w art. 4 pkt 8 u.d.p. Organ odwoławczy powołał się również na art. 29 ust. 3 mówiący o elementach jakie powinno zawierać zezwolenie oraz ust. 4 tego przepisu, ustanawiający prawo do odmowy wydania przez zarządcę zezwolenia, gdy lokalizacja nie spełnia warunków technicznych. Kolegium podniosło również, że w orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie przyjmuje się, że decyzja dotycząca lokalizacji zjazdów ma charakter uznaniowy. Granice uznania administracyjnego wyznaczają m.in. zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym - przede wszystkim są to wymogi Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. z 2016 r., poz. 124), "rozporządzenie". Zdaniem Kolegium rozstrzygnięcie sprawy w ramach uznania administracyjnego determinowane jest zasadą uwzględniania interesu społecznego i obywateli (art. 7 k.p.a.), a obowiązkiem organu w takim przypadku jest uwzględnienie i wyważenie interesów mających wpływ na treść decyzji. Kolegium podniosło, że dz. nr [...] sąsiaduje bezpośrednio na całej północnej granicy z dz. nr [...], a ta dopiero sąsiaduje bezpośrednio z dz. nr [...], tj. jezdnią asfaltową oznaczoną symbolem "dr", co wynika z map dostępnych w Systemie Informacji Przestrzennej Powiatu Wrocławskiego i mapy zasadniczej przedłożonej przez spółkę. Zatem organ pierwszej instancji błędnie przyjął, że droga gminna zlokalizowana jest na dz. nr [...] i [...], [...], obręb S. Akta sprawy nie zawierają dokumentów pozwalających na jednoznaczne ustalenie stanu prawnego nieruchomości gruntowych położonych w miejscowości S. (dz. nr [...] i [...]), mających stanowić gminną drogę publiczną na ul. P., dla której właściwym zarządcą jest Burmistrz S. – brak jest dokumentów umożliwiających ustalenie geodezyjnego oznaczenia (nr działki, arkusz mapy, obręb) oraz wskazania właściciela tych gruntów, jak również dokumentów potwierdzających, że nieruchomości te stanowią drogi publiczne określonej kategorii i klasy. W ocenie Kolegium powyższe sprawia, że nie sposób ustalić, czy wniosek spółki w ogóle dotyczy drogi publicznej, a jeśli tak, czy zarządcą tej drogi jest Burmistrz S.. Organ drugiej instancji uznał, że Burmistrz powinien wezwać spółkę do jednoznacznego określenia miejsca lokalizacji zjazdów, tym bardziej, że jak wynika z akt sprawy sama lokalizacja miejsc zjazdów nie jest pewna. Dodatkowo konieczne będzie ustalenie stanu prawnego dz. nr 656 oraz jednoznaczne ustalenie z jakiej działki - drogi publicznej projektuje się zjazd na jaką działkę (na dz. nr [...], czy dz. nr [...]). Organ odwoławczy zwrócił także uwagę, że zgodnie z § 55 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia projektowane zjazdy, ze względu na swoją funkcję (obsługa centrum handlowego) będą zjazdami publicznymi. Zdaniem Kolegium rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji nie było uzasadnione istniejącym stanem faktycznym oraz prawnym, przede wszystkim dlatego, że istnieje generalna zasada dotycząca wydania przez organ negatywnego rozstrzygnięcia zawarta w u.d.p. - musi być ono podyktowane wymogami wynikającymi z warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne. Dodatkowo zarządca drogi odniósł się tylko do jednego ze zjazdów, podczas gdy wniosek spółki obejmował dwa zjazdy. Kolegium omówiło § 77 oraz § 78 ust. 1 rozporządzenia, a następnie podniosło, że sytuowanie zjazdów publicznych zabronione jest w miejscach zagrażających bezpieczeństwu uchu drogowego ze szczególnym uwzględnieniem regulacji znajdującej się w § 113 ust. 7 rozporządzenia. Zdaniem tego organu najważniejsze przy wyrażaniu zgody na budowę zjazdu są zasady bezpieczeństwa. Kolegium podniosło, że orzekający w pierwszej instancji zarządca drogi gminnej nie wskazał naruszenia tych zasad, przede wszystkim poprzez niewskazanie zaistnienia sytuacji, o jakich mowa w § 113 ust. 7 rozporządzenia, w tym w ogóle nie ustalono czy skrzyżowanie umieszczone przy ulicach C. i P. stanowi skrzyżowanie w rozumieniu przepisów tego rozporządzenia. W związku z powyższym przedmiotowa odmowa lokalizacji zjazdów z drogi zdaniem organu odwoławczego była rozstrzygnięciem co najmniej przedwczesnym i niepopartym racjonalnymi argumentami merytorycznymi. Wydanie decyzji negatywnej, w sytuacji, w której inwestor nie ma możliwości faktycznej skomunikowania nieruchomości z inną drogą publiczną, wiąże się z nieuzasadnionym ograniczeniem jego prawa własności. Tym samym Kolegium przychyliło się do poglądu wyrażonego przez spółkę w odwołaniu, że decyzja została wydana z naruszeniem art. 7 k.p.a. i art. 29 ust. 4 u.d.p. i § 77 oraz § 78 ust. 1 rozporządzenia oraz orzekło o uchyleniu decyzji i przekazaniu jej do ponownego rozpoznania. Zdaniem Kolegium w sprawie nie zachodziła przesłanka nieważności postępowania z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., ponieważ decyzja Starosty Powiatu Wrocławskiego z [...] maja 2012 r. jest pozwoleniem na budowę, które powinno być poprzedzone decyzją zarządcy drogi gminnej z art. 29 u.d.p. Sprzeciw od powyższej decyzji wniosła spółka kwestionując rozstrzygnięcie w całości, zarzucając naruszenie przede wszystkim art. 156 §1 pkt 3 k.p.a., polegające na wydaniu decyzji w sprawie uprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Oddalając sprzeciw Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał, że analiza uzasadnienia zaskarżonej sprzeciwem decyzji Kolegium, jak i przepisów prawa oraz materiału dowodowego poprzedzającego jej podjęcie prowadzi do wniosków zbieżnych z wnioskami organu odwoławczego. W ocenie tego Sądu organ wyczerpująco ustalił stan faktyczny i uzasadnił swoje stanowisko w oparciu o wszechstronnie zgromadzony materiał dowodowy (mapy, status nieruchomości gruntowych) i obowiązujące normy prawa, prawidłowo dokonując ich subsumcji. Odnosząc się do zarzutu nieważności postępowania Sąd ten podniósł, że art. 29 ust. 1 i 4 u.d.p. określa, że budowa lub przebudowa zjazdu z drogi publicznej należy do właściciela lub użytkownika nieruchomości przyległych do drogi, po uzyskaniu, w drodze decyzji administracyjnej, zezwolenia zarządcy drogi (ust.1). Zarządca ten zaś może odmówić wydania zezwolenia ze względu na wymogi wynikające z warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne (ust. 4). Z przywołanego przepisu wynika, że kluczowym dla uzyskania prawa do budowy lub przebudowy zjazdu z drogi publicznej nie jest – jak sądzi strona skarżąca - decyzja o pozwoleniu na budowę innego obiektu wydana przez Starostę Powiatu Wrocławskiego na podstawie art. 33 Prawa budowlanego, a decyzja o zezwoleniu na lokalizację zjazdu lub jego przebudowę z art. 29 ust. 1 u.d.p., której nie wydał w przedmiotowej sprawie zarządca drogi publicznej. Pozwolenie na budowę ma charakter odrębny i niezależny od zezwolenia na lokalizację zjazdu lub jego przebudowę. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, gdyby przyjąć, że pozwolenie na budowę, przeniesione przez E. sp. z.o.o. na stronę skarżącą zawiera w sobie pozwolenie na lokalizację zjazdu, to zgodnie z art. 29 ust. 5 u.d.p. zezwolenie na lokalizację by wygasło. Decyzja Starosty Powiatu Wrocławskiego została wydana [...] maja 2012 r., co znaczy, że ze względu na upływ czasu decyzja w odniesieniu do lokalizacji zjazdu straciłaby moc. Sąd ten podkreślił, że i tak ww. decyzja nie zawiera decyzji zezwalającej na lokalizację zjazdu, a jedynie pozwolenie na budowę. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego szereg wątpliwości powstałych przy rozstrzyganiu odwołania strony skarżącej wymaga szerokich i wszechstronnych ustaleń, co wręcz obligowało organ drugiej instancji do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ ze względu na te istotne braki nie mógł on orzec co do istoty sprawy. Sąd ten stwierdził nadto, że decyzja organu odwoławczego i ustalony przez niego stan faktyczny oraz prawny w danej sprawie jest na tyle wyczerpujący i rzetelny, że nie przychylił się do zarzutu naruszenia zasad procesowych wskazanych w sprzeciwie, tj. art. 7, 7a, 77 oraz 80 k.p.a. Rozstrzygając sprzeciw Sąd pierwszej instancji oceniał jedynie istnienie przesłanki do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., która w danym stanie sprawy niewątpliwie istniała. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca spółka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając wyrok w całości. Domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Nadto wniosła o rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wyrokowi zarzuciła na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: "1. art. 33 ust. 1 Ustawy prawo budowlane (dalej pr. bud.) w zw. z art. 29 Ustawy drogi publiczne (dalej u.d.p.), poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nieprawidłowe przyjęcie, iż pozwolenie na budowę ma charakter odrębny i niezależny od zezwolenia na lokalizacje zjazdu lub jego przebudowę, 2. art. 29 ust. 5 u.d.p. w zw. z art. 33 pr. bud. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż decyzja Starosty Powiatu Wrocławskiego, w odniesieniu do lokalizacji zjazdu straciłaby moc po upływie 3-letniego okresu obowiązywania zezwolenia na lokalizację zjazdu.". W uzasadnieniu spółka podniosła, że wydanie pozwolenia na budowę na podstawie art. 33 pr. bud. jest ściśle związane z wydaniem zezwolenia na lokalizację zjazdu w myśl art. 29 ust. 1 u.d.p., a wynika to wprost z art. 33 ust. 2 pr. bud. Zatem wydana przez Starostę Powiatu Wrocławskiego decyzja nr [...] z [...] maja 2012 r. jest decyzją ostateczną i jakakolwiek ingerencja stanowi jej niedopuszczalną weryfikację. Projekt budowlany skarżącej obejmuje budowę centrum handlowego, którego integralną część stanowią zjazdy z drogi gminnej, których brak nie pozwoli na używanie obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Projekt budowlany zatwierdzony w drodze pozwolenia na budowę winien obejmować także i te elementy, których odrębna realizacja nie wymagałaby takiego pozwolenia. Nadto zdaniem spółki zestawienie art. 29 ust. 5 i art. 33 pr. bud. prowadzi do szerszego rozpatrzenia sprawy – w stanie prawnym obowiązującym na dzień wydania pozwolenia na budowę przez Starostę Powiatu Wrocławskiego termin 3 lat do wygaśnięcia zezwolenia na budowę zjazdu w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 182 § 2a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), "p.p.s.a." Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną od wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego oddalającego sprzeciw od decyzji. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczyła się wyłącznie do zbadania zawartych w skardze kasacyjnej zarzutów. Na wstępie zauważyć należy, że oba zarzuty skargi kasacyjnej zostały błędnie sformułowane. Autor skargi kasacyjnej postawił zaskarżonemu wyrokowi dwa zarzuty naruszenia prawa materialnego: "art. 33 ust. 1 Ustawy prawo budowlane w zw. z art. 29 Ustawy drogi publiczne" oraz "art. 29 ust. 5 u.d.p. w zw. z art. 33 pr. bud.". Nie określił przy tym ani pełnej nazwy aktu prawnego, ani daty i miejsca jego publikacji. Z samej skargi kasacyjnej można jedynie domniemywać, które to konkretnie przepisy i której ustawy autor skargi kasacyjnej miał na myśli. Stosownie do art. 176 p.p.s.a skarga kasacyjna winna zawierać zarówno przytoczenie podstaw kasacyjnych, jak i ich uzasadnienie. Przytoczenie podstaw kasacyjnych oznacza konieczność konkretnego wskazania tych przepisów, które zostały naruszone w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną, co ma istotne znaczenie ze względu na zasadę związania sądu drugiej instancji granicami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest władny badać, czy sąd pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów. Od prawidłowego sporządzenia skargi kasacyjnej zależy nie tylko jej skuteczność ale także możliwość poddania kontroli instancyjnej wyroku pierwszej instancji. Dodać należy, że skarga kasacyjna jest profesjonalnym i sformalizowanym środkiem prawnym, równocześnie w pełni dyspozytywnym, a zarzuty w niej podniesione wyznaczają granice sprawy kasacyjnej. Stąd też Naczelny Sąd Administracyjny, jako sąd drugiej instancji, nie jest uprawniony do wyboru kierunku i zakresu weryfikacji skarżonego wyroku (por. wyrok NSA z 27 czerwca 2017 r., sygn. II GSK 2751/15). Przechodząc do oceny pierwszego z zarzutów skargi kasacyjnej, mając powyższe na uwadze, wskazać należy, że okazał się on oczywiście niezasadny. Przedmiotem niniejszej sprawy jest odmowa uzgodnienia lokalizacji dwóch zjazdów z drogi gminnej. Postępowanie w sprawie zezwolenia na lokalizację zjazdu odbywa się na podstawie art. 29 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2068), "u.d.p.". Natomiast w omawianym zarzucie skarżąca kasacyjnie spółka wskazała na nieprawidłowe zastosowanie "art. 33 ust. 1 Ustawy prawo budowlane w zw. z art. 29 Ustawy drogi publiczne". Pierwszy z ww. przepisów (rozumiany jako art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane) odnosi się do przedmiotowego zakresu pozwolenia na budowę i w ogóle nie miał w niniejszym postępowaniu zastosowania. Zaś w powiązanym z nim art. 29 u.d.p. autor skargi kasacyjnej nie wskazał konkretnej jednostki redakcyjnej tego przepisu, w związku z czym Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł poddać kontroli zaskarżonego wyroku w powyższym zakresie. Z kolei w drugim z zarzutów skarżąca kasacyjnie spółka zarzuciła Sądowi pierwszej instancji niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego, co do których Sąd ten dokonał jedynie przypuszczalnych rozważań, stwierdzając jednocześnie, że taka sytuacja w sprawie nie zachodzi. Trudno w związku z tym mówić o naruszeniu przez Sąd prawa, którego nie stosował, a czynił jedynie odnośnie tego prawa dywagacje. Sąd pierwszej instancji wprost wskazał, że gdyby przyjąć, że pozwolenie na budowę zawierało w sobie pozwolenie na lokalizację zjazdu, to zgodnie z art. 29 ust. 5 u.d.p. zezwolenie na lokalizację wygasa, jeżeli zjazd nie zostanie wybudowany w ciągu 3 lat. Sąd dodał przy tym, że w jego ocenie zezwolenie na lokalizację zjazdu nie zostało w niniejszej sprawie na skarżącą spółkę przeniesione, co nie zostało przez spółkę podniesione w skardze kasacyjnej. Marginalnie w kontekście tego zarzutu można wskazać, że zgodnie z art. 29 ust. 5 u.d.p. decyzja o wydaniu zezwolenia na lokalizację zjazdu, o którym mowa w ust. 1, wygasa, jeżeli w ciągu 3 lat od jego wydania zjazd nie został wybudowany. Dokonując literalnej wykładni tego przepisu wskazać należy, że decyzja w przedmiocie zezwolenia na lokalizację zjazdu, jeżeli zjazd nie zostanie wybudowany w ciągu 3 lat od jej wydania, wygasa z mocy prawa, bez względu na postanowienia innych decyzji. Nadto zauważyć należy, że zgodnie z art. 64e p.p.s.a. sąd administracyjny rozpoznając sprzeciw ocenia, czy organ odwoławczy wydający decyzję nie przekroczył swoich uprawnień określonych w art. 138 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Z powyższego wynika, że co do zasady w sprzeciwie należy zakwestionować stanowisko organu odwoławczego odnośnie naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów postępowania, bowiem to te przepisy stanowią podstawę decyzji kasatoryjnej. Kolegium w niniejszej sprawie dostrzegło szereg uchybień procesowych w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, które jego zdaniem nie pozwalały na decyzję merytoryczną. Sąd pierwszej instancji rozpoznając sprzeciw – w tym zarzuty prawa procesowego - podzielił stanowisko Kolegium. Tymczasem w skardze kasacyjnej spółka postanowiła zarzucić wyłącznie naruszenie przepisów prawa materialnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu ze sprzeciwu zarzuty prawa materialnego mogą zostać uwzględnione, co do zasady, w sytuacji, jeżeli prawidłowe ustalenie treści norm materialnoprawnych jest niezbędne dla oceny naruszenia przepisów postępowania. W niniejszej sprawie skarżąca kasacyjnie spółka nie wykazała, żeby wskazane przez nią przepisy prawa materialnego miały związek z naruszeniami prawa procesowego podanymi przez Kolegium i potwierdzonymi przez Sąd pierwszej instancji. W tej sytuacji skarga kasacyjna jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 184 p.p.s.a.