VI SA/Wa 2435/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Asesor WSA Joanna Kruszewska – Grońska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 marca 2018 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...], na podstawie art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2013 r, poz. 267 z późn. zm.), w związku z art. 11 ust. 1 i art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa z dnia 15 grudnia 2000 r. (tj. Dz.U. z 2013 r. poz. 932 z późn. zm.), odmówiła A. S. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od negatywnego wyniku pisemnego testu egzaminacyjnego na uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej z dnia [...].06.2014 r. Do wydania niniejszych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] czerwca 2014 r. została przeprowadzona część pisemna egzaminu na uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń. Komisja Egzaminacyjna, na podstawie udzielonych odpowiedzi, uznała wynik egzaminu Pani A. S. za negatywny. Dnia [...] września 2014 r. do Krajowej izby Architektów RP wpłynęło pismo skarżącej zatytułowane "odwołanie od negatywnego wyniku testu egzaminacyjnego na uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej z dnia [...] czerwca 2014 r.". To samo pismo wpłynęło do Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Architektów RP w dniu [...] września 2014 r. i zostało przekazane do Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej w dniu [...] października 2014 r. Ponadto dnia [...] grudnia 2014 r. OKK [...] OIARP przekazała Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej wyjaśnienie, że skarżąca miała nieograniczony wgląd w swoją teczkę osobową bezpośrednio po przeprowadzonym egzaminie, tak jak wszyscy pozostali egzaminowani. Krajowa Komisja Kwalifikacyjna powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, że z uwagi na treść odwołania - a mianowicie wskazywanie przez skarżącą na uprzedni rzekomy brak możliwości wniesienia odwołania bez jej winy – uznała, że należy potraktować go tożsamo z wnioskiem o przywrócenie terminu. Organ powołując przepis art. 58 kpa wskazał przesłanki warunkujące przywrócenie terminu do wniesienia odwołania i podkreślił, że muszą one zaistnieć łącznie. Organ odwoławczy dokonując niezbędnych wyjaśnień w zakresie wskazanych przez skarżącą zarzutów, ujętych w piśmie z dnia [...] września 2014 r., a przede wszystkim uwzględniając odpowiedź uzyskaną od OKK [...] OIARP, zgodnie z którą skarżąca miała "nieograniczony dostęp do akt, zaś kopię egzaminu wykonała na początku września", stwierdził, iż nie zaistniała przyczyna uniemożliwiająca skarżącej wniesienia odwołania w terminie. Z pisma wyjaśniającego OKK [...] OIARP wynikało, że skarżąca miała nieograniczony dostęp do akt osobowych bezpośrednio po egzaminie. Skarżąca mogła zatem zapoznać się z treścią dokumentów znajdujących się w jej teczce osobowej i znajdującym się w niej egzaminem, natomiast sam fakt późniejszego wyrażenia zgody na wykonanie kopii testu nie może zostać uznany za przyczynę uniemożliwiającą wniesienie odwołania od negatywnego wyniku testu egzaminacyjnego. Z uwagi na powyższe, działając na podstawie art. 59 § 2 kpa. Krajowa Komisja Kwalifikacyjna odmówiła skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od negatywnego wyniku testu egzaminacyjnego, z uwagi na brak przesłanki w postaci przyczyny uniemożliwiającej dochowanie terminu, co w konsekwencji powoduje brak merytorycznego rozpoznania wniesionego przez skarżącą odwołania. Następnie skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzuciła postanowieniu naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, a to niewłaściwe zastosowanie art. 58 k.p.a. poprzez jego błędną interpretację skutkującą przyjęciem, iż brak pełnego udostępnienia akt sprawy nie jest przyczyną uzasadniającą przywrócenie terminu do złożenia odwołania, co z kolei miało wpływ na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Wskazując na powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, koniecznych do dochodzenia swoich praw. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, stwierdzając, że nie zasługuje ona na uwzględnienie i podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Z ostrożności procesowej podniósł, że gdyby nawet Sąd nie podzielił powyższej argumentacji, uznając, że fakt niewykonania kserokopii w sytuacji dostępu do akt sprawy stanowił jednak przeszkodę do skorzystania w terminie przez skarżącą z przysługujących jej środków odwoławczych, to w takim przypadku nie została zachowana przesłanka wniesienia wniosku o przywrócenie terminu przez skarżącą w terminie 7 dni od ustania przeszkody. Zgodnie z pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. [...] Okręgowej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej skarżąca wykonała kserokopię akt w pierwszej połowie września. Sama skarżąca podała, że kopię tę wykonała dnia 4 września 2014 r. kiedy to doszło do umowy z Przewodniczącym OKK [...] Okręgowej Izby Architektów na temat braku w aktach treści konsultacji Przewodniczącego z obsługą prawną. W tym stanie rzeczy skarżąca powinna złożyć wniosek o przywrócenie terminu najpóźniej do 11 września 2014 r. Tymczasem wniosek ten wpłynął do organu w dniu 30 września 2014 r. i należy uznać go za spóźniony. Po rozpoznaniu skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 maja 2015 r., sygn.. akt VI SA/Wa 475/15 uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdził, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu oraz zasądził od Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej A. S. kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sąd uznał, że skargę należało uwzględnić, aczkolwiek nie z powodów w niej przedstawionych. Według jego oceny w sprawie brak jest bezspornego dowodu na to, że skarżąca została pouczona o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia od niekorzystnego dla niej wyniku części pisemnej egzaminu (testu) na uprawnienia budowlane. Z tego względu doszło do naruszenia art. 8, 9 i 112 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Od powyższego wyroku organ wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd II instancji wyrokiem z dnia 29 sierpnia 2017 r. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że aczkolwiek skarżąca nie została pouczona o przysługującym jej na podstawie § 10 pkt 9 Regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych o specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń prawie do złożenia wniosku o ponowną kwalifikację egzaminu pisemnego, to przedstawioną w zaskarżonym wyroku wykładnię art. 112 kpa uznać należy za błędną. Zgodnie bowiem z orzecznictwem sądów administracyjnych stronie z przypadku błędnego pouczenia, że nie przysługuje jej odwołanie zaś potem po upływie ustawowego terminu do dokonania takiej czynności powzięła ona wiadomość o rzeczywistym stanie prawnym przysługuje prawo do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Warunkiem przywrócenia uchybionego terminu jest jednak złożenie wniosku w trybie art. 58 § 2 kpa. Odmienna sytuacja zachodzi wtedy, gdy błędne pouczenie polegało na wskazaniu stronie innego (dłuższego) terminu niż ustawa wyznacza dla danego środka zaskarżenia. Tylko wówczas przyjmuje się, że wniesienie środka prawnego po terminie należy uznać za skuteczne z mocy samego art. 112 kpa bez konieczności jego przywracania. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji nie dokonał ustaleń w zakresie spełnienia przesłanek z art. 58 i 59 kpa, co skutkuje koniecznością ponownego rozpoznania sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po ponownym rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. Dalej "ppsa") Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga A. S. jest niezasadna albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu wskazującym na jego uchylenie. Powodem uchylenia poprzedniego orzeczenia Sądu I instancji było niedokonanie ustaleń w zakresie spełnienia przesłanek z art. 58 i 59 kpa. Skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia środka zaskarżenia (wniosku o ponowną weryfikację egzaminu pisemnego) natomiast Sąd nie poczynił ustalenia istotnych elementów stanu faktycznego pod kątem w/w przepisów, co skutkowało koniecznością ponownego rozpoznania sprawy. Zgodnie z art. 58 kpa w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Z ustaleń poczynionych przez organ wynika, że skarżąca w dniu [...] czerwca 2014 r. przystąpiła do pisemnej części egzaminu na uprawnienia budowlane o specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń. Egzamin ten zakończony został dla strony wynikiem negatywnym. Skarżąca pismem z dnia [...] września 2014 r. złożyła odwołanie od wyniku testu egzaminacyjnego, domagając się przywrócenia terminu do jego wniesienia. Pismo to wpłynęło do Krajowej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 19 września 2014 r. To samo pismo wpłynęło do Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 30 września 2014 r. i zostało przekazane do Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej w dniu 6 października 2014 r. Po przeanalizowaniu stanowisk stron oraz dokumentów znajdujących się w aktach sprawy Sąd doszedł do przekonania, że skarżąca bez swojej winy uchybiła terminowi do wniesienia odwołania od wyników pisemnego egzaminu, który odbył się w dniu [...] czerwca 2014 r. Na skutek opieszałego i zmiennego stanowiska organu I instancji uzyskała ona, co wynika z odwołania, dostęp do swojej pracy egzaminacyjnej w dniu 4 września 2014 r. Dopiero po tym dniu strona zapoznała się z testem egzaminacyjnym i ilością uzyskanych punktów, co pozwoliło jej na opracowanie odwołania i zakwestionowanie pytań, która komisja oceniła negatywnie. Zgodnie jednak z art. 58 § 2 kpa odwołanie wraz z prośbą o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. W opisanym stanie faktycznym, jak trafnie podniósł organ skarżąca powinna dopełnić powyższych czynności w terminie do dnia 11 września 2014 r. Tymczasem skarżąca opracowała i nadała odwołanie 25 września 2014 r., a zatem nie dochowała terminu z art. 58 § 2 kpa, przez co jej prośba o przywrócenie terminu nie została uwzględniona. Z tych względów uznając, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ppsa.