II SA/Kr 1310/18
WyrokWSA w Krakowie2019-01-15
Skład orzekający: Iwona Niżnik - Dobosz, Krystyna Daniel, Paweł Darmoń
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli sprawa ta została już prawomocnie rozstrzygnięta w poprzednim postępowaniu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli żądanie dotyczy sprawy, która została już prawomocnie zakończona inną decyzją ostateczną, a zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa obu spraw. W takiej sytuacji zastosowanie znajduje art. 61a § 1 k.p.a., a ponowne orzekanie w tej samej sprawie byłoby wadliwe z mocy art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.Stan faktyczny
Skarżąca M. B. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z dnia 30 czerwca 2008 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 7 stycznia 2008 r. SKO odmówiło wszczęcia postępowania w tej sprawie, powołując się na tożsamość sprawy z już prawomocnie zakończonym postępowaniem dotyczącym nieważności tych samych decyzji. Skarżąca zarzuciła, że organ nie rozpoznał sprawy i że decyzja z 30 czerwca 2008 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, gdyż nałożono obowiązek tylko na jednego ze współwłaścicieli. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Iwona Niżnik - Dobosz SWSA Krystyna Daniel SWSA Paweł Darmoń (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2018 r, [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji orzekającej o przedłużeniu obowiązku ponoszenia opłat skargę oddala
Postanowieniem z dnia 14 lipca 2016 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wszczęcia na wniosek M. B. postępowania w sprawie stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 czerwca 2008 r. znak: [...], utrzymującej w mocy decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 7 stycznia 2008 r. znak: [...] orzekającą o przedłużeniu na okres od dnia 9 stycznia 2008r. do dnia 8 stycznia 2009 r. decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 9 stycznia 2006 r. znak: [...]
Po rozpatrzeniu wniosku M. B. o ponowne rozpoznanie sprawy SKO postanowieniem z dnia 30 września 2016 r. znak: [...] utrzymało w mocy postanowienie z dnia 14 lipca 2016 r.
Po rozpoznaniu skargi M. B. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 19 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Kr 1617/16 uchylił postanowienie z 30 września 2016 r. wskazując, że "sposób i częstotliwość, z jaką organ posługuje się w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia (...) pojęciem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 czerwca 2008 r., znak: SKO. [...] – powoduje uzasadnione wątpliwości Sądu I instancji, co do przedmiotu aktu stosowania prawa przez postanowienie tego organu z dnia 30 września 2016 r.". Ponadto Sąd zauważył, że w aktach sprawy brak jest egzemplarza zarówno decyzji Kolegium z dnia 30 czerwca 2008 r., znak: [...] jak i decyzji Kolegium z dnia 30 sierpnia 2008 r., znak: [...], co dodatkowo uzasadniało uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez SKO w K., gdyż z tego wynika, że SKO podjęło kontrolowane postanowienie bez dysponowania egzemplarzami ww. decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 5 lipca 2018 r., znak [...] utrzymało w mocy postanowienie SKO w K. z dnia 14 lipca 2016 r. znak: [...]
W jego uzasadnieniu Kolegium wskazało, że postanowieniem SKO w K. z dnia 28 czerwca 2018 r. znak: [...] sprostował z urzędu błąd pisarski w postanowieniu z dnia 14 lipca 2016 r. znak [...] w ten sposób, iż: na stronie pierwszej w wersie 9 i 19 od góry oraz na stronie drugiej w wersie 20 od góry zamiast słów "30 sierpnia 2008 r." powinno być "30 czerwca 2008 r.".
Równocześnie, kierując się wytycznymi Sądu, odszukano w archiwum Kolegium i dołączono do akt niniejszej sprawy kserokopię decyzji SKO w K. z dnia 30 czerwca 2008 r. znak: [...], na której brak wskazał sąd, natomiast decyzja SKO w K. z dnia 30 sierpnia 2008 r. znak: [...] nie została przez Kolegium nigdy wydana.
Odnosząc się do meritum sprawy Kolegium podało, iż toczyło się już postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 czerwca 2008 r. sygn. akt: [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 7 stycznia 2008 r. znak: [...] o przedłużeniu na okres od dnia 9 stycznia 2008 r. do dnia 8 stycznia 2009 r. decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 9 stycznia 2006 r. znak: [...]
W ramach tego postępowania decyzją z dnia 6 lutego 2013 r. sygn. akt [...] SKO orzekło o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji, a po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymało to rozstrzygnięcie w mocy decyzją z dnia 24 maja 2013 r. sygn. akt [...]
Rozstrzygnięcie Kolegium w sprawie jest nie tylko ostateczne, ale i prawomocne, gdyż kolejno Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny, oddaliły skargi w sprawie.
W związku z powyższym postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 czerwca 2008 r. sygn. akt [...] zostało już ostatecznie i prawomocnie zakończone, a wszczęcie postępowania w sprawie i wydanie rozstrzygnięcia powodowałoby jego wadliwość z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.
Z powyższego wynika, iż ewentualne wydanie kolejnej decyzji w tej sprawie obciążone byłoby wadą kwalifikowaną. Wspomniane unormowanie spełnia rolę gwarancyjną w stosunku do zasady trwałości decyzji administracyjnej ostatecznej, wyrażonej w art. 16 § 1 kpa rozciągając tę gwarancję na samą decyzję oraz na sprawę, którą ona załatwia
W skarżonej sprawie zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa. Z tożsamością podmiotową mamy do czynienia, gdy w sprawie występują te same strony, a z tożsamością przedmiotową - gdy identyczna jest podstawa prawna, stan faktyczny (w zakresie okoliczności prawotwórczych) oraz prawa i obowiązki stron występujących w sprawie.
Opisane wyżej postanowienie SKO w K. z dnia 5 lipca 2018 r. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. B., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia z 14 lipca 2016 r. Skarżąca podniosła, że organy nie rozpoznawały jeszcze tej sprawy administracyjnej, a zatem art. 61a k.p.a. nie ma zastosowania. Zdaniem skarżącej przedmiotowa decyzja została wydana z rażącym naruszeniem art. 5 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, gdyż obowiązek określony w tym przepisie został nałożony tylko na jedno ze współwłaścicieli nieruchomości, a powinien być nałożony na wszystkich współwłaścicieli.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i w całości podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Rozpoznając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), dalej zwanej p.p.s.a., zgodnie, z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie.
Zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku.
Podstawą prawną zaskarżonego postanowienia jest art. 61a § 1 k.p.a., który stanowi:, "Gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania".
Przepis ten znajduje zastosowanie również w sytuacji, gdy żądanie wszczęcia postępowania dotyczy sprawy, która została już zakończona decyzją ostateczną. Zgodnie z zasadą trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 k.p.a.) decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Dopóki ostateczna decyzja administracyjna pozostaje w obrocie prawnym, nie jest również możliwe ponowne orzekanie w tej samej sprawie. Naruszenie tego zakazu obwarowane jest sankcją nieważności – zgodnie z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Dotyczy to jednak wyłącznie sytuacji, w których zachodzi tożsamość przedmiotowa i podmiotowa obu spraw.
Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. M. B. we wniosku z 18 października 2015 r. inicjującym niniejsze postępowanie domagała się stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 7 stycznia 2008 r., znak: [...] oraz stwierdzenia nieważności utrzymującej ją w mocy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego tj. decyzji SKO z dnia 30 czerwca 2008 r. znak [...]
W sprawie nieważności tych decyzji toczyło się już postępowanie administracyjne, w ramach którego zapadły następujące rozstrzygnięcia:
< decyzja SKO z dnia 6 lutego znak: [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji SKO w K. z dnia 30 czerwca 2008 r. nr [...]
< wydana po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzja SKO z dnia 24 maja 2013 r. znak: [...], którą Kolegium utrzymało w mocy decyzję własną z dnia 6 lutego 2013 r. znak: [...],
< wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 stycznia 2014 r., sygn. II SA/Kr 1239/13 oddalający skargę M. B. na decyzję SKO z 24 maja 2013 r.
< wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2015 r., sygn. II OSK 1218/14 – oddalający skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie.
Rację ma Kolegium Odwoławcze twierdząc, że kwestia nieważności decyzji SKO z dnia 30 czerwca 2008 r. znak [...] została już rozpoznania decyzją ostateczną, która jest również prawomocna.
Ponieważ opisane wyżej postępowanie nieważnościowe toczyło się również z wniosku M. B., zachodzi również tożsamość podmiotowa niniejszej sprawy ze sprawą zakończoną decyzją SKO z dnia 24 maja 2013 r. znak: [...]
Wobec stwierdzenia tożsamości objętej wnioskiem sprawy administracyjnej ze sprawą już rozpoznaną i zakończona decyzją ostateczną, SKO prawidłowo zastosowało art. 61a k.p.a., odmawiając wszczęcia postępowania nieważnościowego.
Dodatkowo należy wskazać, że w kontrolowanym obecnie postępowaniu wykonano wskazania zawarte w wyroku WSA w Krakowie z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. II SA/Kr 1617/16, który na mocy art. 153 p.p.s.a. jest wiążący w niniejszej sprawie tj.
< ustalono, że decyzja z 30 sierpnia 2008 r. znak [...] nie została nigdy wydana
< sprostowano postanowienie z 14 lipca 2016 r. w zakresie daty decyzji, której stwierdzenia nieważności domaga się skarżąca (zamiast błędnie wpisanej daty "30 sierpnia 2008 r." wpisano prawidłową datę "30 czerwca 2008 r."),
< dołączono do akt niniejszej sprawy ksero decyzji SKO w K. z dnia 30 czerwca 2008 r. znak: [...]
Zarzuty skarżącej, iż nie toczyło się wcześniej postępowanie nieważnościowe w zakresie objętym rozpoznawanym obecnie wnioskiem okazały się niezgodne z prawdą. Z kolei zarzuty pod adresem decyzji SKO z dnia 30 czerwca 2008 r. znak: [...], a w szczególności błędnego skierowania tej decyzji wyłącznie do jednego ze współwłaścicieli, zamiast do wszystkich współwłaścicieli – nie mogły być przedmiotem rozważań Sądu, ani Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skoro nie jest możliwe wszczęcie postępowania w sprawie nieważności decyzji, to w konsekwencji również analiza ewentualnych zarzutów powodujących tę nieważność nie może mieć miejsca dopóki w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja Kolegium z 24 maja 2013 r. znak: [...]
Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia i dlatego oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło