II SA/Sz 981/18

WyrokWSA w Szczecinie2019-01-31

Skład orzekający: Danuta Strzelecka-Kuligowska, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obywatel Niemiec, któremu cofnięto uprawnienia do kierowania pojazdami w Niemczech z powodu skłonności do uzależnienia od substancji psychoaktywnych, może uzyskać polskie prawo jazdy kategorii B, jeśli niemieckie cofnięcie uprawnień wiąże się z obowiązkiem przedłożenia opinii medyczno-psychologicznej i ma określone daty graniczne obowiązywania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że polskie prawo jazdy nie może być wydane osobie, której uprawnienia do kierowania pojazdami uzyskane za granicą zostały cofnięte, w okresie obowiązywania tego cofnięcia, zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami. Informacje od niemieckich władz, potwierdzające cofnięcie uprawnień i określające warunki ich odzyskania (w tym opinię medyczno-psychologiczną), są wiążące dla polskiego organu. Obywatel Niemiec, pozostając w okresie cofnięcia uprawnień w Niemczech, nie może uzyskać polskiego prawa jazdy, dopóki nie spełni warunków określonych przez niemieckie prawo, co jest zgodne z celem Dyrektywy 2006/126/WE.
Stan faktyczny
Skarżący, obywatel Niemiec, złożył wniosek o wydanie polskiego prawa jazdy kategorii B. Polski organ pierwszej instancji odmówił wydania prawa jazdy, powołując się na informacje z niemieckiego Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego, które wskazywały na cofnięcie skarżącemu niemieckiego prawa jazdy z powodu skłonności do uzależnienia od substancji psychoaktywnych. Cofnięcie to miało obowiązywać do określonej daty, a ponowne uzyskanie uprawnień w Niemczech wymagało przedłożenia opinii medyczno-psychologicznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżący w skardze do WSA kwestionował interpretację niemieckich dokumentów przez organy, twierdząc, że nie pozostaje w okresie cofnięcia uprawnień.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Sędzia WSA Arkadiusz Windak Protokolant starszy sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 31 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta S. na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2017 r. poz. 978 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku obywatela Niemiec A. K. w przedmiocie żądania wydania prawa jazdy kategorii B odmówił wydania prawa jazdy kategorii B. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że w toku postępowania wyjaśniającego zwrócił się do Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego w Niemczech, tj. do Kraftfahrt-Bundesamt w F. o informację czy wnioskodawca nie otrzymał w Niemczech niemieckiego prawa jazdy oraz o ewentualne sankcje nałożone na terytorium Niemiec w zakresie możliwości korzystania z niemieckiego prawa jazdy. Wedle otrzymanej odpowiedzi władz niemieckich z dnia 16 sierpnia 2017 r. oraz pism uzupełniających z dnia 7 listopada 2017 r. oraz z dnia 11 stycznia 2018 r. wnioskodawca jest osobą, która otrzymała w Niemczech niemieckie prawo jazdy o numerze [...], a której cofnięto w dniu [...] r. uprawnienie do kierowania pojazdami z powodu jej skłonności do uzależnienia od substancji psychoaktywnych. Decyzja administracyjna niemieckiego powiatu T. z dnia [...] r. o cofnięciu wnioskodawcy uprawnienia do kierowania pojazdami obowiązuje na terytorium Niemiec do dnia jej usunięcia z niemieckiego rejestru tj. do dnia 4 czerwca 2021 r. lub do czasu przedłożenia wymaganej w Niemczech opinii lekarsko-psychologicznej potwierdzającej zdolność A. K. do jego uczestnictwa w ruchu drogowym. Władze niemieckie potwierdziły również, iż opinia taka nie została w Niemczech przez wnioskodawcę przedłożona. Powyższy stan faktyczny – w ocenie organu I instancji – wyczerpuje negatywną przesłankę do wydania prawa jazdy wskazaną przez ustawodawcę w art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami, który jest normą prawa bezwzględnie obowiązującego co oznacza, że organ nie ma możliwości działania w ramach tzw. uznania administracyjnego i nie może oceniać czy i kiedy należy zastosować wskazany przepis prawa. Nie należy również – w ocenie organu – sytuacji osoby wykluczonej za granicą z aktywnego udziału w ruchu drogowym zrównywać z sytuacją osoby, która prawa jazdy nigdy wcześniej nie otrzymała. Odmienny jest bowiem tryb nabycia uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku osoby, która ubiega się o przedmiotowe uprawnienie po raz pierwszy od przypadku gdy o uprawnienie ubiega się osoba, która została celowo wykluczona z uczestnictwa w ruchu drogowym na terytorium kraju członkowskiego Unii Europejskiej na mocy obowiązujących w danym kraju przepisów prawa, na skutek popełnionego tam czynu. Wyjaśnić natomiast należy, iż wnioskodawca może bowiem skutecznie ubiegać się o ponowne wydanie niemieckiego uprawnienia do kierowania pojazdami - po przedłożeniu wymaganej opinii medyczno-psychologicznej. A. K., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył odwołanie od ww. decyzji, w którym podniósł zarzuty naruszenia: - art. 7 w zw. z art. 77 § 1 Kpa i art. 9, art. 10 § 1 i art. 11 Kpa oraz art. 80 Kpa, a także art. 4 ust. 2 i art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami poprzez ich błędne zastosowanie, tj. uznanie, że A. K. pozostaje nadal w okresie cofnięcia uprawnienia. Odwołujący się zakwestionował uznanie, iż okres pozostawania we właściwym rejestrze informacji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami jest okresem cofnięcia uprawnienia podnosząc, iż są to jedynie terminy wyznaczające koniec okresu, w którym konieczne jest spełnienie przez stronę określonych wymagań w przypadku wnioskowania na terenie Niemiec o ponowne uzyskanie prawa jazdy. Zdaniem odwołującego, po dacie 4 czerwca 2021 r. wskazane warunki już nie obowiązują, a wpis we właściwym rejestrze ulega zatarciu i aby uzyskać prawo jazdy byłby zmuszony odbyć na nowo całą procedurę związaną z uzyskaniem prawa jazdy. Odwołujący zwrócił też uwagę na brak w aktach sprawy orzeczenia o obowiązywaniu zakazu, czy pozbawieniu uprawnień na określony czas. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2017 r. poz. 978 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem Kolegium, przedłożony w sprawie materiał dowodowy uzasadnia domniemanie pozostawania wnioskodawcy w okresie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami, skutkując koniecznością uwzględnienia art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami. Dopowiedzenie w art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami, iż prawo jazdy nie może być wydane osobie, w okresie cofnięcia uprawnienia, wymaga ustalenia tego okresu, co wobec braku terminowości cofnięcia, wymaga dokonania interpretacji tego pojęcia w powiązaniu z przyczyną cofnięcia uprawnienia. Na gruncie ustawodawstwa polskiego – okres cofnięcia uprawnienia trwa od momentu jego ostatecznego orzeczenia do dnia przywrócenia uprawnienia. Odnosząc się do ustawodawstwa niemieckiego przywołać należy art. 11 ust. 4 dyrektywy 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006r. w sprawie praw jazdy (Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L. 2006.403.18), który to przepis nakazuje odmówić wydania prawa jazdy osobie, której prawo jazdy podlega ograniczeniu, zawieszeniu lub cofnięciu w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej. Sformułowania te nie są tożsame z terminologią ustawodawstwa krajowego i nie uzależniają odmowy od pozostawania w okresie wskazanych ograniczeń. Analizowane ograniczenie narzuca zatem dodatkowo obowiązek ustalenia czy cofnięcie uprawnienia skutkuje koniecznością ustania przyczyny cofnięcia i ewentualnie spełnieniem dodatkowych warunków dla uzyskania ponownie uprawnienia do kierowania pojazdami w Niemczech, czy też możliwym jest w takiej sytuacji ubieganie się o nowe prawo jazdy przy spełnieniu wymagań ustawowych takich, które obowiązują dla osób nabywających to uprawnienia po raz pierwszy. Powyższy fakt Prezydent Miasta S. ustalił pewnie na podstawie informacji Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego (Kraftfahrt - Bundesamt we F. ). W ocenie Kolegium, w świetle zacytowanych informacji, jak też przedłożonego w sprawie dowodu w postaci zawiadomienia Urzędu ds. Uprawnień do Kierowania Pojazdami Kreis T. (k. 34 akt) – uwierzytelnionego tłumaczenia z języka niemieckiego (k. 28 akt) skierowanego do Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego nie budzi wątpliwości, że A. K. uzyskał w Niemczech uprawnienie do kierowania pojazdami kategorii [...] a uprawnienie to zostało mu cofnięte w dniu [...] r. (niezaskarżalne cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdami) z datą wykreślenia na dzień 4 czerwca 2021 r. Skutkiem powyższego, wnioskodawcy nie mogą być - do daty wykreślenia z rejestru powołanej decyzji – wydane nowe uprawnienia do kierowania pojazdami na terytorium państwa niemieckiego, chyba, że w okresie tym przedłoży orzeczenie lekarskie i psychologiczne, stwierdzające jego zdolność do kierowania pojazdami mechanicznymi. Tak uwarunkowane uzyskanie uprawnienia do kierowania pojazdami uprawnia do uznania, iż co najmniej do czasu przedłożenia wymaganego dokumentu A. K. pozostaje w okresie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami na terytorium Niemiec, co konsekwentnie stanowi przeszkodę w uzyskaniu tego uprawnienia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Weryfikacja okoliczności, w związku z którymi doszło do cofnięcia uprawnienia musi nastąpić na gruncie przepisów, które wywołały taki skutek i które mogą doprowadzić do jego ustąpienia. Zaznaczyć przy tym należy, że według ustawy o kierujących pojazdami, aby nastąpiło wydanie prawa jazdy kategorii B nie jest wymagane przedłożenie orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem (por. art. 11 ust. 1 pkt 2 lit. b w z w. z art. 11 ust. 6 ustawy o kierujących pojazdami), co powoduje, że organ nie jest uprawniony do czynienia ustaleń w tym względzie. Tym samym uniemożliwiona jest de facto ocena tej okoliczności (spełnienia wymagań psychologicznych), niezbędnej dla wydania prawa jazdy w Niemczech, w przypadku gdy osoba ubiega się w Polsce o uzyskanie prawa jazdy po jego cofnięciu w Niemczech. Jak wynika z treści przedłożonych w sprawie dokumentów, data wykreślenia oznaczona na dzień 4 czerwca 2021 r. został przekreślona (k. 28 akt), a w związku z niezaskarżalną odmową wydania uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie kategorii B, BE, L, M, S data wykreślenia została oznaczona na dzień 27 września 2022 r. (k. 29 akt), która to data będzie uwzględniana, jak wynika z informacji z dnia 16 sierpnia 2017 r. w kontekście ponownego wydania uprawnienia do kierowania pojazdami. Okoliczność powyższa, w ocenie Kolegium, nie wymaga dalszego wyjaśnienia i dowodzenia pozostając bez wpływu na treść rozstrzygnięcia podejmowanego w dacie co najmniej do dnia 4 czerwca 2021 r. Niezaprzeczalnie bowiem do tej daty dla uzyskania uprawnienia do kierowania pojazdami cofniętego decyzją z dnia [...] r. A. K. musi się legitymować orzeczeniem psychologicznym. Ostateczne ustalenie znaczenia tych dat w kontekście wymogu uzyskania orzeczenia medycznego dla wydania prawa jazdy wnioskodawcy winno być dokonywane dopiero po dniu 4 czerwca 2021 r. Zważywszy na okoliczność, iż na dzień orzekania nie dokonano wykreślenia z rejestru decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami, uzasadniona jest odmowa wydania A. K. prawa jazdy kategorii B. Kolegium wyjaśniło następnie, że uwzględniło interpretację przepisów prawa niemieckiego przedstawioną w analogicznych sprawach przez Federalny Urząd ds. Ruchu Drogowego, według której upływ okresu 15 lat (do czasu zatarcia cofnięcia) pozwoli na usunięcie z rejestru kierowców decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami, nie dając już upoważnienia do powoływania się na ten fakt względem odwołującego, w postępowaniu o wydanie prawa jazdy, wszczętym po tym dniu. Ponadto, wbrew twierdzeniu strony, dokonana analiza rozwiązań ustawodawstwa niemieckiego pozwala na uznanie, iż przeszkoda w postaci pozostawania w okresie cofnięcia uprawnienia, dodatkowo łączącego się z tym zatrzymaniem prawa jazdy, w rozpatrywanym stanie faktycznym ziściła się. Motywując to uznanie wyeksponować należy okoliczność, iż po cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami na terytorium Niemiec, sytuacja prawna kierowcy nie jest taka sama, jak sytuacja prawna osoby, która po raz pierwszy wnioskuje o wydanie prawa jazdy. Cofnięte uprawnienie blokuje możliwość wydania prawa jazdy osobie, względem której zastosowano tę instytucję prawa administracyjnego, do czasu wykreślenia decyzji z rejestru, ewentualnie przed jego upływem - do czasu przedłożenia orzeczenia potwierdzającego zdolność do uczestnictwa kierowcy w ruchu drogowym. W ślad za organem I instancji, Kolegium przyznało prymat, któremu służy instytucja cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami, jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa w ruchu drogowym przed indywidualnym interesem strony postępowania, konsekwentnie honorując wymogi ustawodawstwa krajowego (niemieckiego) dla wypełnienia podstaw ponownego uzyskania statusu uprawnionego kierowcy. A. K., reprezentowany przez adw. J. M. , wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego zarzucając jej: 1. błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na jej treść, a polegający na przyjęciu, że skarżący pozostaje nadal w okresie cofnięcia, przez władze niemieckie, uprawnień do prowadzenia pojazdów, 2. naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na treść wydanej decyzji, a w szczególności: - art. 7 w zw. z art. 77 par. 1 Kpa poprzez naruszenie zasady praworządności i nieprzeprowadzenie z urzędu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a mających wpływ na słuszny interes strony, - art. 80 Kpa poprzez dowolną ocenę całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności dokumentów uzyskanych od Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego w Niemczech, co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych, - art. 4 ust. 2 i art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami poprzez ich błędne zastosowanie tj. uznanie, że skarżący pozostaje nadal w okresie cofnięcia uprawnień do prowadzenia pojazdów. Pełnomocnik skarżącego wskazał w uzasadnieniu skargi, że cofnięcie uprawnień skarżącemu ma charakter bezwarunkowy, a ewentualne ponowne wydanie nowego prawa jazdy na terenie Niemiec uzależnione jest od spełnienia wskazanych w decyzjach organów obu instancji warunków. Jednakże "bezwarunkowy" nie oznacza, że owo cofnięcie dokonane zostało na określony "czas", jak dowolnie interpretują tą okoliczność organy obu instancji. Owe organy dowolnie interpretują także dokumenty uzyskane od władz niemieckich, a dotyczące okresu pozostawania we właściwym rejestrze informacji o cofnięciu ww. uprawnień do prowadzenia pojazdów tj. do dnia 4 czerwca 2021 r., albowiem nie jest to okres, w którym obowiązuje tzw. "cofnięcie uprawnień", ale okres w którym gdyby skarżący chciał uzyskać w Niemczech wspomniane uprawnienia musiałby spełnić warunek tj. poddać się badaniu lekarskiemu na terenie tego państwa i uzyskać stosowne zaświadczenie z tego badania. Po ww. dacie ów warunek już nie obowiązuje, a wpis we właściwym rejestrze ulega zatarciu i skarżący, aby uzyskać prawo jazdy zmuszony byłby odbyć na nowo całą procedurę związaną z jego uzyskaniem. W związku z powyższym nie może budzić żadnej wątpliwości to, że strona nie posiada prawa jazdy, czy uprawnień do prowadzenia pojazdów i nie pozostaje w okresie "cofnięcia uprawnień". Ponadto, według skarżącego, organ I instancji nie uzyskał od władz niemieckich dokumentów źródłowych, czy wskazania właściwych przepisów prawa niemieckiego, które winny stanowić podstawę ustaleń wydanej decyzji, a jedynie "informacje" które są niestety nieprecyzyjne i błędne. Jeśli faktycznie wobec strony wydano decyzję/orzeczenie pozbawiając ją uprawnień do prowadzenia pojazdów na określony czas, to organ I instancji winien uzyskać taką decyzję i załączyć ją do akt sprawy wraz z tłumaczeniem jako podstawę swojego stanowiska w sprawie. Poza tym, termin "04.06.2021 r." to co najwyżej termin zatarcia wpisu wiadomych danych w rejestrze, a nie termin zakazu o jakim mowa w art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami. Używane w pismach władz niemieckich stwierdzenie "okres obowiązywania decyzji" – jest niczym nie popartą formą retoryczną, która nie znajduje oparcia w dokumentach źródłowych oraz stwierdzenie "decyzja będzie uwzględniana w sprawie wydania nowego uprawnienia" – jest pojęciem niezrozumiałym, albowiem nie jest wiadomym na jakiej podstawie prawnej i czy faktycznie będzie uwzględniana, a jeśli tak, to jak będzie ona uwzględniana, jaki wpływ będzie miała na wydanie uprawnień w przypadku gdyby skarżący zdecydował się na ubieganie się o prawo jazdy w Niemczech. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje : Sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, czyli badana jest prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. W niniejszej sprawie, przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta S., którą odmówiono skarżącemu wydania prawa jazd kat. B, o które zwrócił się do organu I instancji wnioskiem z dnia 20 maja 2016 r. Skarga okazała się niezasadna. Przedmiotowa decyzja została wydana w oparciu o art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r., poz. 978 ze zm.) zwanej dalej: "u.k.p.", zgodnie z którym prawo jazdy nie może być wydane osobie, która uzyskała za granicą prawo jazdy, a to prawo jazdy zostało zatrzymane lub uprawnienie do kierowania pojazdami zostało cofnięte - w okresie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy lub cofnięcia uprawnienia. Poza sporem w tej sprawie pozostają ustalenia organu I instancji, że skarżący jest osobą, która uzyskała niemieckie prawo jazdy o nr [...], które następnie utraciła w zakresie wskazanym w zaskarżonej decyzji. Kwestię sporną pomiędzy stronami stanowi natomiast ocena znaczenia dowodów w postaci informacji od Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego w Niemczech (Kraftfahrt-Bundesamt w F.) z dnia 16 sierpnia 2017 r. oraz pism uzupełniających tej instytucji z dnia 7 listopada 2017 r. oraz z dnia 11 stycznia 2018 r., na podstawie których organy obu instancji przyjęły, że skarżącemu w dniu [...] r. zostało cofnięte uprawnienie do kierowania pojazdami na terytorium Niemiec, w związku ze skłonnością do uzależnienia się od substancji psychoaktywnych z mocą obowiązującą do 4 czerwca 2021 r. Wnioskodawca chcąc ponownie uzyskać uprawnienia do kierowania pojazdami na terytorium Niemiec, zobowiązany jest przedłożyć opinię medyczno-psychologiczną przed upływem okresu obowiązywania ww. decyzji o cofnięciu uprawnień, przy czym dla wydania nowego uprawnienia do kierowania pojazdami do dnia 27 września 2022 r. znaczenie będą miały decyzje łącznego wymiaru kary za kolejne przewinienia drogowe. Organ uznał, że powyższe powoduje określone konsekwencje na gruncie przepisów u.k.p. Natomiast skarżący kwestionuje ww. ocenę organu, podnosząc, że organ I instancji nie uzyskał od władz niemieckich dokumentów źródłowych, czy wskazania właściwych przepisów prawa niemieckiego, które winny stanowić podstawę ustaleń wydanej decyzji. Według skarżącego organ oparł się na informacjach niepełnych i błędnych. Skarżący uznaje za błędne uznanie przez organ, że pozostaje nadal w okresie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami, a w konsekwencji nie może ubiegać się skutecznie o wydanie prawa jazdy w Polsce. W ocenie Sądu, skarżący nie podważył skutecznie wiarygodności dowodów zebranych przez organ oraz odczytania ich treści. Nie budzi bowiem wątpliwości Sądu, że pisemne informacje organu administracji publicznej władz niemieckich, przedmiotowo właściwych z zakresu ruchu drogowego (Kraftfahrt-Bundesamt), stanowią dokument poświadczający stan sprawy, oparty na ewidencji urzędowej tego organu. Wpisu do tej ewidencji dokonuje się m.in. na podstawie decyzji i orzeczeń sądowych mających wpływ na prawo do korzystania przez konkretnego kierowcę z uprawnień do prowadzenia pojazdów. Dokument taki stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone. Dowód ten tak, jak dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego – Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm. – zwanej dalej: "k.p.a.", sporządzony przez upoważniony organ, korzysta z domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone. Obalenie domniemania prawdziwości danych opartych na takim dokumencie jest możliwe, jednakże nie będzie wystarczające negowanie treści tego dokumentu urzędowego bez wskazania konkretnych dających się zweryfikować dowodów na stawianą przez stronę tezę. Polski organ prowadzący postępowanie w sprawie o wydanie prawa jazdy, jest związany ustaleniami organu niemieckiego ds. ruchu drogowego, nie powinien więc podejmować tego rodzaju działań, które miałyby służyć ustalaniu wiarygodności/prawdziwości wpisów dokonanych w ewidencji urzędowej innego organu oraz ocenianiu ich konsekwencji na gruncie uprawnień do prowadzenia pojazdów na terytorium Niemiec. Dopóki określone wpisy figurują w ewidencji urzędowej są one wiążące dla stron i organów. Kwestionowanie znaczenia tych wpisów w rejestrze Federalnego Urzędu Ruchu Drogowego w Niemczech nie może żadną miarą prowadzić do sytuacji, w której polski organ właściwy z zakresu wydania praw jazdy, a w konsekwencji skargi sąd administracyjny będzie wypowiadać się w kwestiach właściwych dla organu władz niemieckich. Nie miała tym samym znaczenia na gruncie przedmiotowej sprawy podnoszona przez skarżącego potrzeba dopuszczenia dowodu z decyzji administracyjnej organu administracji czy sądu niemieckiego, na podstawie których dokonano wpisów powodujących cofnięcie skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami na terenie Niemiec. Tylko poprzez zakwestionowanie przed właściwym organem niemieckim znaczenia informacji przedstawionych przez Kraftfahrt-Bundesamt we F. w pismach powołanych przez organ, skarżący mógłby podważyć prawidłowość ustalenia o pozostawaniu skarżącego w okresie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami, w momencie ubiegania się o wydanie w Polsce prawa jazdy kat. B. Tego rodzaju dowodów skarżący organowi nie przedstawił. Na marginesie Sąd zauważa, że ani w postępowaniu administracyjnym, ani także w sądowym skarżący nie powołał się na tłumaczenia ww. dokumentów na język polski, które mogłyby poddawać w wątpliwość oczywistość informacji przedstawionych przez niemieckie władze. Nie może służyć ww. skutkowi domaganie się przez skarżącego od organu polskiego, weryfikacji decyzji i orzeczenia sądowego, przetłumaczonych na język polski, które stanowiły podstawę wpisów w niemieckim rejestrze urzędowym. Dokument pochodzący od organu właściwego w zakresie posiadanych informacji, stanowi najbardziej wiarogodny środek dowodowy dla organu prowadzącego postępowanie administracyjne. Organ nie ma obowiązku przeprowadzenia wszystkich dowodów wnioskowanych przez stronę. Ma to szczególne znaczenie w sytuacji, gdy organ uzna daną okoliczność za wystarczająco udowodnioną. Organ nie może natomiast pominąć jedynie wskazywanych środków dowodowych, gdy nie zostały wyjaśnione sporne fakty mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W ocenie Sądu, tego rodzaju sytuacja nie wystąpiła w postępowaniu administracyjnym. Na zlecenie organu I instancji, przysięgły tłumacz z języka niemieckiego (wpisany ma listę tłumaczy przysięgłych prowadzoną przez Ministra Sprawiedliwości) sporządził uwierzytelnione tłumaczenia danych przedstawionych przez Federalny Urząd ds. Ruchu Drogowego. Tłumacz przysięgły jest osobą zaufania publicznego. Tłumacze przysięgli podlegają odpowiedzialności zawodowej za niewykonywanie lub nienależyte wykonywanie obowiązków i zadań ustawowo przewidzianych. Skarżący nie przedstawił w postępowaniu administracyjnym dowodów, mogących podważyć wiarygodność tłumaczenia przez tłumacza przysięgłego dokumentów władz niemieckich zebranych przez organ. Sąd kontrolujący sprawę stwierdza prawidłowość ustaleń organu dokonanych w oparciu o ww. dokumenty. Tłumaczenia dokumentów są jasne i czytelne, wskazują na oczywiste fakty. Wynika z nich, że w przypadku skarżącego nastąpiło niezaskarżalne cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii m.in. B w Niemczech, w oparciu o § 3 niemieckiej ustawy Prawo o ruchu drogowym. Data wykreślenia ww. cofnięcia nastąpi w dniu 4 czerwca 2021 r. Ponadto w stosunku do skarżącego dokonano wpisu o orzeczeniu kary łącznej i podtrzymaniu zakazu kierowania pojazdu po orzeczeniu kary łącznej do dnia 27 września 2022 r. i wymagane jest przedłożenie opinii psychologicznej i medycznej. Zdaniem Sądu, nie zachodzi na gruncie niniejszej sprawy sytuacja, w której badania treści dokumentu wraz z jego tłumaczeniem nie daje jednoznacznego rezultatu. Z tego względu, Sąd nie podziela zarzutów skargi o naruszeniu w sprawie art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Przepis art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p., zawiera negatywną przesłankę, która uniemożliwia wydanie prawa jazdy osobie, której uprawnienia do kierowania pojazdami uzyskane za granicą zostały cofnięte. W ocenie Sądu, organy prawidłowo uznały, że ww. sytuacja wystąpiła w przypadku skarżącego. Z ustaleń organów wynika, że rzecz dotyczy cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami (wiążąca się z okresowym zakazem prowadzenia pojazdów mechanicznych) w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Z mocy obowiązujących przepisów niemieckich trwa okres cofnięcia uprawnień na podstawie decyzji z dnia [...] r. do dnia 4 czerwca 2021 r., a skarżący może wystąpić o wydanie nowego prawa jazdy, po spełnieniu wymogu w postaci przedłożenia pozytywnej opinii medyczno-psychologicznej. Jest to sytuacja odmienna od tej, która dotyczy osoby, która nigdy wcześniej nie legitymowała się prawem jazdy. Ta szczególna sytuacja, która dotyczy również osoby skarżącego, wynika z konsekwencji nałożonych na niego ograniczeń i kar sądowych na terytorium Niemiec. Dopiero po dniu 27 września 2022 r. skarżący może ubiegać się o niemieckie prawo jazdy bez przedstawiania takiej opinii. Należy podkreślić, że art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. stanowi odpowiedź ustawodawcy na art. 11 ust. 4 Dyrektywy 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie praw jazdy (Dz.U.UE.L2006.403.18 z późn. zm.), zgodnie z którym państwo członkowskie odmawia wydania prawa jazdy osobie, której prawo jazdy podlega ograniczeniu, zawieszeniu lub cofnięciu w innym państwie członkowskim. Państwo członkowskie może także odmówić wydania prawa jazdy osobie ubiegającej się o prawo jazdy, której prawo jazdy zostało w innym państwie członkowskim unieważnione. Celem tych przepisów jest uniemożliwienie osobom, które zostały wykluczone z uczestnictwa w ruchu drogowym na terytorium jednego z krajów członkowskich Unii Europejskiej, ominięcia sankcji nałożonych mocą prawomocnych orzeczeń właściwych władz i nie dopuszczenie ich do ruchu drogowego bez uprzedniego spełnienia określonych przepisami prawa warunków do odzyskania uprawnień do kierowania pojazdami. Przepis stanowiący podstawę wydania zaskarżonej decyzji, tj. art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p., musi być stosowany zgodnie z założeniami dyrektywy 2006/126/WE w sprawie praw jazdy. Skoro skarżący może ubiegać się o wydanie uprawnienia do kierowania pojazdami w Niemczech po przedstawieniu pozytywnej opinii lekarsko-psychologicznej, w związku z cofnięciem jej uprzednio takich uprawnień, to na gruncie polskiego prawa spełnienie tego wymogu również jest koniecznie wobec tej osoby, aby w okresie cofnięcia zagranicznego prawa jazdy, mogła się skutecznie ubiegać się o wydanie polskiego prawa jazdy. W takiej sytuacji trafnie uznał organ, którego decyzja została zaskarżona, że cofnięcie uprawnienia blokuje możliwość wydania prawa jazdy osobie, względem której zastosowano tę instytucję, do czasu wykreślenia decyzji z rejestru, ewentualnie do czasu przedłożenia orzeczenia lekarsko-psychologicznego, potwierdzającego zdolność do uczestnictwa w ruchu drogowym. Z akt administracyjnych sprawy wynikają dwie daty graniczne wynikające odpowiednio z decyzji administracyjnej oraz z orzeczeń sądu i zastosowania kary łącznej: 4 czerwca 2021 r. i 27 września 2022 r., z którymi związany jest obowiązek przedłożenia wraz z wnioskiem o wydanie prawa jazdy opinii psychologicznej i medycznej, czyli złożenie wniosku przed 4 czerwca 2021 r. jak i po tej dacie (do 27 września 2022 r.) powoduje, że taka opinia jest wymagana. Podsumowując, obywatel Niemiec, pozostający w Niemczech w okresie cofnięcia uprawnień z nałożonym do określonego terminu obowiązkiem przedłożenia opinii psychologicznej i medycznej przy ponownym ubieganiu się o prawo jazdy, jako kandydat na kierowcę w Polsce, oprócz spełnienia innych kryteriów ustawowych, dotyczących chociażby zamieszkiwania w Polsce, również będzie obowiązany do przedłożenia opinii psychologicznej i medycznej z uwzględnieniem zasad i terminów wynikających z niemieckich decyzji oraz orzeczeń sądowych. Taka wykładnia ustawowego pojęcia "pozostawania w okresie cofnięcia uprawnienia" daje gwarancję weryfikacji przez organ tych kierowców, co do których prawomocnie również w innym kraju będącym członkiem Unii Europejskiej stwierdzono przeszkody w bezpiecznym ich uczestnictwie w ruchu drogowym. Wobec powyższego zarzuty skargi nie mogły zostać uwzględnione. Zebrany w sprawie materiał dowodowy daje wystarczające podstawy do przyjęcia, że w sprawie powinien znaleźć zastosowanie przepis art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Skarżącemu odebrane zostały uprawnienia do prowadzenia pojazdów, a ponowne wydanie prawa jazdy jest uzależnione od przedłożenia pozytywnej ekspertyzy medyczno – psychologicznej. Powyższe należy interpretować w ten sposób, że prawo jazdy zostało skarżącemu cofnięte, a w okresie w okresie obowiązywania cofnięcia, na podstawie przepisów prawa polskiego, prawo jazdy nie może zostać skarżącemu wydane. Z podanych powyżej przyczyn zarzuty zgłoszone w skardze nie są zasadne. Organy administracji rozpatrujące niniejszą sprawę, nie naruszyły przepisów postępowania administracyjnego i przepisów prawa materialnego. Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), niezasadną skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło