II OSK 2257/19
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-10-17
Skład orzekający: sędzia NSA Małgorzata Miron (spr.), sędzia NSA Tomasz Zbrojewski, sędzia del. NSA Anna Żak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt stały, a w konsekwencji, czy zasadne jest żądanie przyznania sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a.?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewoda nie dopuścił się bezczynności ani przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt stały. Opóźnienia wynikały z konieczności przeprowadzenia szczegółowych wyjaśnień, w tym uzyskania informacji z postępowań karnych, co stanowiło przyczyny niezależne od organu. W związku z tym, żądanie przyznania sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. zostało uznane za niezasadne.Stan faktyczny
A. A. złożył skargę na bezczynność Wojewody w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt stały, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących terminów załatwiania spraw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. A. A. wniósł skargę kasacyjną, podtrzymując zarzuty bezczynności i przewlekłości postępowania oraz żądając przyznania sumy pieniężnej. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron (spr.) Sędziowie sędzia NSA Tomasz Zbrojewski sędzia del. NSA Anna Żak po rozpoznaniu w dniu 17 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lutego 2019 r., sygn. akt IV SAB/Wa 479/18 w sprawie ze skargi A. A. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku oddala skargę kasacyjną.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 11 lutego 2019 r., sygn. akt IV SAB/Wa 479/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę A. A. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy.
A. A. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność i niezałatwienie w terminie przez Wojewodę [...] sprawy o udzielenie zezwolenia na pobyt stały. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i art. 36 § 1 k.p.a., przez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym. W związku z powyższym wniósł o: 1) zobowiązanie Wojewody [...] do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi; 2) dokonanie kontroli przewlekłości postępowania administracyjnego i bezczynności, którego dotyczy skarga; 3) orzeczenie, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, mimo że będą podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, jeśli taki zostanie wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu; 4) przyznanie skarżącemu na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. od organu sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., ewentualnie wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.; 5) zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, opłaty sądowej oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w dniu 7 maja 2018 r. wniósł o udzielenie mu zezwolenia na pobyt stały. Termin rozpoznania niniejszego wniosku upłynął w pierwszej połowie czerwca 2018 r., a od dnia złożenia wniosku organ nie wydał decyzji w sprawie, nie podjął również żadnych innych czynności zmierzających do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. W toku postępowania organ nie dopełnił obowiązku określonego w art. 36 k.p.a. i nie zawiadomił stron o zwłoce w załatwieniu sprawy, jak również nie wskazał nowego terminu jej załatwienia. Zawiadomienie zostało skierowane do pełnomocnika dopiero po wniesieniu ponaglenia w sprawie, wtedy też dopiero organ podjął jakiekolwiek czynności zamierzające do rozpoznania wniosku. Ponadto, podejmowane przez organ czynności procesowe miały charakter czynności pozornych, nieistotnych dla załatwienia sprawy, co świadczy o istnieniu przewlekłości postępowania. Biorąc pod uwagę, że przyczyny przewlekłości i bezczynności leżały wyłącznie po stronie organu oraz że termin do załatwienia sprawy został wielokrotnie przekroczony i uwzględniając również uchybienia organu, w ocenie strony, należało przyjąć, że miały one miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Tym samym także uzasadniony był wniosek o przyznanie na rzecz skarżącego sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., albowiem oczekuje on bez efektu na załatwienie sprawy przez organ od kilkunastu miesięcy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając, że w dniu złożenia przez skarżącego wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt stały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z uwagi na pozostawanie w związku małżeńskim z obywatelką polską, został wyznaczony termin wydania decyzji na dzień 3 września 2018 r.
Organ podał, że w dniu 28 maja 2018 r. Wojewoda [...], na podstawie art. 207 ustawy o cudzoziemcach wystąpił do Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Komendanta [...] Policji z wnioskiem o przekazanie informacji czy wjazd i pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stanowią zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Termin uzyskania odpowiedzi upływał 28 czerwca 2018 r.
Pismem z dnia 28 czerwca 2018 r. Komendant [...] Policji poinformował organ o kilkunastu postępowaniach prowadzonych przeciwko cudzoziemcowi oraz wskazał, że powyższe stanowi zagrożenie dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Pismem z dnia 17 lipca 2018 r. organ zwrócił się do Placówki Straży Granicznej [...], o przeprowadzenie wywiadu środowiskowego w sprawie małżonków pod deklarowanym adresem zamieszkania.
Pismem z dnia 3 września 2018 r. organ wystąpił do Zarządu Granicznego Komendy Głównej Straży Granicznej o przesłanie zarejestrowanych wjazdów i wyjazdów cudzoziemca z terytorium Polski.
Pismem z dnia 8 października 2018 r. organ wystąpił do Sądu Rejonowego dla [...] o udzielenie informacji w sprawie zakończonych postępowań karnych przeciwko cudzoziemcowi oraz do Prokuratury Rejonowej w [...] o udzielenie informacji o zakończonych postępowaniach przeciwko cudzoziemcowi przed tym organem.
Pismem z dnia 9 października 2018 r. Prokuratura Rejonowa w [...] poinformowała o przekazaniu aktów oskarżenia w pięciu sprawach oraz o wydanych w tych sprawach wyrokach skazujących przez Sąd Rejonowy w [...]. W związku z otrzymaną ww. odpowiedzią organ zwrócił się w dniu 9 października 2018 r. do Sądu Rejonowego w [...] o udzielenie informacji o sposobie zakończenia postępowań karnych prowadzonych przeciwko cudzoziemcowi oraz o przesłanie wyroków skazujących.
Pismem z dnia 8 października 2018r. cudzoziemiec został poinformowany o przedłużeniu postępowania w sprawie udzielenia mu zezwolenia na pobyt czasowy z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie.
W dniu 10 października 2018 r. wpłynęła do organu odpowiedź ze Straży Granicznej w sprawie przekroczeń granicy przez cudzoziemca.
W dniu 1 października 2018 r. pełnomocnik skarżącego złożył ponaglenie w sprawie do organu II instancji, tj. Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, który do dnia złożenia niniejszej skargi nie rozpatrzył ponaglenia w sprawie.
W ocenie Wojewody [...], przed zakończeniem postępowania wyjaśniającego nie było możliwe wydanie decyzji w sprawie, gdyż organ oczekiwał na uzyskanie odpowiedzi o sposobie zakończenia postępowań karnych prowadzonych w stosunku do cudzoziemca. Uzyskanie powyższych informacji było konieczne, aby ustalić czy pobyt cudzoziemca stanowi zagrożenia dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, a w konsekwencji niezbędne do wydania decyzji w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę, wyjaśnił na wstępie, w jakich warunkach mamy do czynienia z bezczynnością organu lub przewlekłym prowadzeniem postępowania przez organ. Następnie zauważył, że Wojewoda [...], w sprawie wniosku skarżącego o udzielenie zezwolenia na pobyt stały działał na podstawie obowiązujących przepisów prawa - zarówno ustawy o cudzoziemcach jak i Kodeksu postępowania administracyjnego. Każde kolejne wydłużenie terminu zakończenia sprawy wynikało z konieczności przeprowadzenia, na podstawie art. 207 ustawy o cudzoziemcach, kolejnych czynności wyjaśniających. W toku postępowania organ zwracał się o udzielenie informacji do: 1) Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej, 2) Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, 3) Komendanta [...] Policji, 4) Placówki Straży Granicznej [...], 5) Zarządu Granicznego Komendy Głównej Straży Granicznej, 6) Sądu Rejonowego dla [...], 7) Sądu Rejonowego w [...], 8) Prokuratury Rejonowej w [...].
W związku z obfitością materiału dowodowego, szczególnie w zakresie postępowań karnych prowadzonych przeciwko cudzoziemcowi, organ zobowiązany był do prowadzenia szczególnie wnikliwych wyjaśnień, co w sposób oczywisty powodowało przedłużenie trwania postępowania w sprawie.
Sąd nie dostrzegł bezczynności czy przewlekłości w procedowaniu organu. W kontrolowanej sprawie organ podjął szereg niezbędnych czynności wyjaśniających, poinformował cudzoziemca o przedłużeniu postępowania administracyjnego w sprawie, jego przyczynach oraz spodziewanym terminie załatwienia sprawy. Wszelkie ewentualne opóźnienia w terminach wydania decyzji czy podejmowania poszczególnych czynności przez organ wynikały z potrzeby uzyskania informacji o sposobie zakończenia postępowań karnych prowadzonych przeciwko skarżącemu.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, za niezasadny wniosek skarżącego o przyznanie od organu sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., ewentualnie o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § p.p.s.a. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Wskazał przy tym, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych przyznanie sumy pieniężnej na podstawie przepisu art. 149 § 2 p.p.s.a. jest dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a więc w tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania załatwienia sprawy, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa (wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 maja 2017 r., IV SAB/Wa 294/16). Wymierzenie grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. jest również dodatkowym środkiem stosowanym w sytuacjach rażącego naruszenia prawa, zmierzającym, poprzez dolegliwość finansową, do zmobilizowania organu do wydania decyzji. W przedmiotowej sprawie wydanie decyzji przez organ nie było możliwe, dlatego brak było podstaw do zastosowania tego środka. Za niezasadny, zdaniem Sądu, należało także uznać wniosek skarżącego o przyznanie mu od organu sumy pieniężnej. Działania organu nie nosiły znamion celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. Niezałatwienie sprawy w terminie spowodowane było przyczynami niezależnymi od organu. Dlatego Sąd uznał, że w okolicznościach niniejszej sprawy wymierzenie środka o charakterze dyscyplinująco-represyjnym nie może mieć miejsca.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył A. A., zaskarżając go w całości.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 149 § 1 i 1a p.p.s.a. w zw. z art. 35 § 3 i § 5 oraz art. 36 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, iż w przedmiotowej sprawie nie doszło do bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem przepisów prawa, podczas gdy w niniejszej sprawie mamy do czynienie zarówno z bezczynnością, jak również z przewlekłym prowadzeniem postępowania w sposób rażąco naruszający obowiązujące przepisy prawa;
b) art. 149 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 149 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., poprzez nie przyznanie od Wojewody [...] na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, podczas gdy w świetle okoliczności sprawy przyznanie sumy pieniężnej jest zasadne i jako takie powinno być przyznane;
Mając na uwadze wskazane zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, względnie na wypadek uznania, iż istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, o uznanie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o przyznanie skarżącemu na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. od organu sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Ponadto, o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazał, że organ administracji już w dniu przyjęcia wniosku uznał, iż nie rozpozna przedmiotowego wniosku w terminie i bez podania przyczyny zwłoki wyznaczył termin wydania decyzji w sprawie na dzień 3 września 2018 r., tj. po 4 miesiącach od dnia złożenia wniosku. W celu zbadania jednej z niezbędnych przesłanek do wydania zezwolenia na pobyt stały (legalny i nieprzerwany pobyt) organ w dniu 3 września 2018 r. wystąpił z zapytaniem do Zarządu Granicznego Komendy Głównej Straży Granicznej. Organ mając świadomość, iż okoliczność ta w toku postępowania musi być ustalona to z zapytaniem wystąpił dopiero po niemal 4 miesiącach od dnia złożenia wniosku. Pomimo także, że decyzja miała być wydana w dniu 3 września 2018 r. organ nie poinformował skarżącego o zmianie terminu wydania decyzji i przyczynie zwłoki. Dopiero wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dniu 8 października 2018 r. zmotywowało organ do wysłania informacji, iż termin wydania decyzji to 3 grudnia 2018 r. Również ten termin nie został dochowany (pomimo, iż organ dysponował już wszystkimi niezbędnymi dokumentami do wydania rozstrzygnięcia) i po raz kolejny nie poinformowano skarżącego o zmianie terminu wydania decyzji i przyczynie zwłoki. Decyzja w niniejszej sprawie została wydana w dniu 15 lutego 2019 r., po ponad 8 miesiącach od dnia złożenia wniosku. Przez ten czas organ wykonał 2 czynności (zapytania do Sądów), które nie były czynnościami standardowymi w tego typu sprawach.
Zaistniała więc bezczynność organu administracji publicznej, gdyż wprawdzie organ w prawnie ustalonym terminie podjął czynności w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, w ustawowym terminie nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności.
Zdaniem strony, wystąpiła także przewlekłość postępowania, gdyż podejmowane przez organ czynności procesowe miały charakter czynności pozornych, nieistotnych dla załatwienia sprawy. Tym samym organ nie dochował należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie w sposób zgodny z prawem. Biorąc pod uwagę, że przyczyny przewlekłości i bezczynności leżały wyłącznie po stronie organu oraz że termin do załatwienia sprawy został wielokrotnie przekroczony i uwzględniając również uchybienia organu należało przyjąć, że miały one miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W niniejszej sprawie zarówno stopień zaniedbań ze strony organu, naruszenie terminów przez organ, sposób zachowania strony, jak i okoliczności materialnoprawne przemawiają za uznaniem, iż doszło do rażącego naruszenia prawa, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem.
W ocenie wnoszącego skargę kasacyjną uzasadniony był także wniosek o przyznanie na rzecz skarżącego sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Skarżący bowiem oczekuje bez efektu na załatwienie sprawy przez organ od kilkunastu miesięcy. Nie ulega wątpliwości, że tak długi okres oczekiwania na załatwienie sprawy ma o tyle poważne następstwa, że pozbawił skarżącego możliwości wykonywania pracy w pełnym wymiarze i zarobkowania w pełnej wysokości.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, któremu pozostałe strony nie sprzeciwiły się, Sąd rozpoznał kasację poza rozprawą.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji.
Rozpoznając w powyższych granicach wniesioną skargę kasacyjną należało uznać, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw.
Zarzuty skargi kasacyjnej koncentrują się w wokół dwóch kwestii, a mianowicie czy prawidłowo Sąd pierwszej instancji uznał, że organ administracji nie dopuścił się bezczynności oraz że postępowanie nie było prowadzone przez niego przewlekle a także czy trafnie nie przyznano skarżącemu sumy pieniężnej, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. W tej sytuacji w pierwszej kolejności należało odnieść się do pierwszej z wymienionych kwestii a zatem trafności zarzutu naruszenia art. 149 § 1 i 1a p.p.s.a. Jak bowiem stanowi art. 149 § 2 tej ustawy przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej jest możliwe jedynie wówczas, gdy sąd stwierdza bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Uznanie, że postępowanie organu nie było dotknięte takimi wadami musi prowadzić również do oddalenia żądania przyznania określonej sumy pieniężnej.
Trafnie w okolicznościach niniejszej sprawy Sąd pierwszej instancji uznał, że organ administracji nie naruszył przepisów dotyczących szybkości postępowania, a w konsekwencji, że nie pozostawał w bezczynności oraz że postępowanie nie było prowadzone w sposób przewlekły.
Postępowanie zakończone wydaniem decyzji z dnia 15 lutego 2019 r., którą udzielono skarżącemu zezwolenia na pobyt stały w Rzeczypospolitej Polskiej zostało wszczęte wnioskiem z dnia 7 maja 2018 r. Pismem z tego samego dnia organ poinformował cudzoziemca (za pośrednictwem jego pełnomocnika), że decyzja w tej sprawie zostanie wydana do dnia 3 września 2018 r. Wbrew zarzutom skarżącego kasacyjnie ustalenie takiej daty granicznej wydania decyzji nie wskazuje na przewlekłe prowadzenie postępowania. Ustawodawca w art. 410 ustawy o cudzoziemcach określił bowiem termin wydania decyzji w sprawie udzielenie zgody na pobyt stały na 3 miesiące, a zatem okres dłuższy niż wynikający z Kodeksu postępowania administracyjnego. W terminie niezbędnym do załatwienia sprawy organ zwrócił się także do Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Komendanta [...] Policji o podanie informacji czy wjazd i pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stanowią zagrożenie dla obronności i bezpieczeństwa państwa i porządku publicznego. Obowiązek uzyskania takiej informacji wynika z ustawy o cudzoziemcach. Art. 207 ust. 7 tej ustawy stanowi wprawdzie, że jeżeli ww. organy nie przekażą informacji w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku, to uznaje się, że wymóg uzyskania informacji został spełniony, jednakże w niniejszej sprawie również w tym zakresie nie można Wojewodzie [...] zarzucić nieprawidłowości w postępowaniu. Pismem z dnia 28 czerwca 2018 r., a zatem przed upływem 30 dniowego terminu Komendant [...] Policji poinformował organ prowadzący postępowanie, że w stosunku do cudzoziemca prowadzone było szereg postępowań karnych i karnoskarbowych. W tej sytuacji prawidłowo organ prowadzący postępowanie podjął dalsze czynności mające na celu wyjaśnienie czy względy obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego nie wymagają wydania decyzji odmawiającej uwzględnienia wniosku. Ustawodawca w art. 207 ust. 3 omaw. ustawy wskazał na możliwość zwrócenia się do innych podmiotów w celu uzyskania stosownych informacji na potwierdzenie (lub wykluczenie) istnienia powyższej przesłanki. Prawidłowo zatem organ administracji zwrócił się do Sądu Rejonowego dla [...], Sądu Rejonowego w [...] i Prokuratury Rejonowej w [...] o podanie stosownych informacji w przedmiocie prowadzonych postępowań przeciwko cudzoziemcowi. Wprawdzie Sąd zauważa, że pisma te zostały skierowane do prokuratury dopiero 8 października 2018 r., a zatem po upływie terminu określonego przez organ do zakończenia postępowania, to jednak biorąc pod uwagę, że odpowiedź została udzielona następnego dnia i że spowodowało to konieczność poczynienia dalszych ustaleń, w tym przede wszystkim zwrócenia się do Wydziałów Karnych Sądu Rejonowego w [...] oraz Sądu Rejonowego dla [...], nie można zarzucić organowi administracji, że działał w warunkach przewlekłości, a tym bardziej, jak domaga się skarżący kasacyjnie – rażącego naruszenia przepisów dotyczących szybkości postępowania. Wszystkie inne czynności niezbędne do wyjaśnienia czy cudzoziemiec spełnił przesłanki do udzielenia mu zgody na pobyt stały wykonywane były równolegle z postępowaniem w zakresie wykluczenia zaistnienia przesłanki negatywnej wymienionej w art. 197 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach.
Wymaga także wyjaśnienia, iż wprawdzie art. 210 ustawy o cudzoziemcach stanowi lex specialis w stosunku do art. 35 § 1 - 3 k.p.a., w których określa się terminy do załatwienia sprawy administracyjnej, jednakże ustawodawca nie wyłączył z zakresu stosowania art. 35 § 5 tej ostatniej ustawy. Natomiast ostatnio przywołany przepis stanowi, że do terminów załatwienia sprawy nie wlicza się m.in. opóźnień powstałych z przyczyn niezależnych od organu. Jako prawidłową należało zatem uznać ocenę dokonaną przez Sąd pierwszej instancji, iż obfitość materiału dowodowego, a przede wszystkim konieczność zwracania się do kolejnych podmiotów o podanie informacji w celu ustalenia czy nie zachodzą przesłanki negatywne do udzielenia zgody na pobyt stały stanowiły przyczyny niewydawania decyzji niezależne od organu. Tym samym niezasadnie skarżący kasacyjnie podniósł, iż Sąd pierwszej instancji wadliwie odmówił uznania, że organ administracji pozostawał w bezczynności, a postępowanie prowadzone było przewlekle. Na marginesie wskazać także należy, że mimo iż skarga kasacyjna zawiera zarzut naruszenia art. 36 § 5 k.p.a. to jej uzasadnienie nie zawiera żadnego merytorycznego argumentu stanowiącego podważenie stanowiska Sądu pierwszej instancji co do przyczyn niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 210 ustawy o cudzoziemcach (a nie art. 35 § 3 k.pa., jak wskazał skarżący kasacyjnie; ten ostatni przepis nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, jak zostało wskazane wyżej).
Skoro nie zostało skutecznie zakwestionowane, że działanie organu administracji nie naruszało przepisów o szybkości postępowania, to brak było podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 149 § 2 w zw. z art. 149 § 1 i 154 § 6 p.p.s.a. w zakresie nie przyznania skarżącemu sumy pieniężnej. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że rozstrzygnięcie w tym zakresie ma charakter fakultatywny, to uznaniu Sądu ustawodawca pozostawił celowość rozstrzygnięcia co do wymierzenia organowi grzywny lub przyznania określonej kwoty na rzecz wnioskodawcy. Przyznana suma pieniężna miałaby stanowić pewnego rodzaju zadośćuczynienie za naruszenie przepisów prawa przez organ administracji. Okoliczności niniejszej sprawy nie uzasadniałyby przyznania takiej kwoty.
Wobec stwierdzenia, że zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie, skargę kasacyjną należało oddalić.
Mając powyższe na uwadze, działając w oparciu o art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło