I GZ 286/19

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2019-09-17

Skład orzekający: Piotr Pietrasz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie pisma w trybie zastępczym (art. 73 PPSA) jest skuteczne, jeśli pracownik poczty nie wypełnił prawidłowo wszystkich wymaganych elementów formularza zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki?
Ratio decidendi
Doręczenie zastępcze w trybie art. 73 PPSA jest skuteczne tylko wtedy, gdy spełnione są wszystkie warunki określone w tym przepisie, w tym prawidłowe zawiadomienie adresata o pozostawieniu pisma. Brak podpisu doręczającego na zwrotnym potwierdzeniu odbioru oraz brak zaznaczenia miejsca pozostawienia zawiadomienia o przesyłce poddaje w wątpliwość prawidłowość tej czynności i uniemożliwia uznanie doręczenia za skuteczne.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę B. D. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego, mimo wezwania. Skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, które zostało mu doręczone w trybie zastępczym. Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, kwestionując skuteczność doręczenia zastępczego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Piotr Pietrasz po rozpoznaniu w dniu 17 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia B. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 1960/18 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi B. D. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) września 2018 r., nr (...) w przedmiocie odmowy odroczenia terminu spłaty należności przypadających agencjom płatniczym postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 21 lutego 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 1960/18 odrzucił skargę B. D. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) września 2018 r., nr (...)w przedmiocie odmowy odroczenia terminu spłaty należności przypadających agencjom płatniczym. Zarządzeniem z dnia 3 grudnia 2018 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł – w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono 10 stycznia 2019 r. - w trybie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) - (potwierdzenie odbioru k. – 16 akt sądowych). Wobec powyższego Sąd uznał, że termin do uiszczenia wpisu mijał z dniem 17 stycznia 2019 r. Pomimo wezwania należny w sprawie wpis sądowy nie został uiszczony. W tej sytuacji – na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązany był skargę odrzucić, o czym orzekł w sentencji postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 73 § 1 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w artykułach art. 65-72 p.p.s.a., pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r. poz. 1529) albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2). Stosownie do § 3 tego artykułu w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Zgodnie zaś z § 4 doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Z treści art. 73 § 1 i § 4 p.p.s.a. wynika zatem, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej nieudanej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia - awizo. Od daty na zawiadomieniu należy liczyć czternastodniowy termin do przyjęcia domniemania doręczenia pisma. Domniemanie to polega na założeniu, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem z tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe, jak chociażby bieg terminu do złożenia środka odwoławczego. Ponadto adres, pod który doręczono pismo musi figurować w aktach sprawy, jako aktualny. Jeżeli w rzeczywistości nie zostanie spełniony choćby jeden ze wskazanych wyżej warunków, wówczas możliwe jest wzruszenie skuteczności dokonanego doręczenia. Odnosząc się do powyższej podstawy zaskarżenia zauważyć należy, że stan faktyczny niniejszej sprawy nie jest jednoznaczny. W aktach sprawy znajduje się wprawdzie urzędowe potwierdzenie zastępczego doręczenia wezwań, jakim jest opisana przez pracownika(ów) placówki pocztowej przesyłka (koperta ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru - karta nr 16). Zauważyć jednak należy, że wartość dowodowa powyższego potwierdzenia może budzić uzasadnione zastrzeżenia, mając na uwadze okoliczność, że przesyłkę zwrócono Sądowi I instancji bez poprawnego jej opisania (brak zakreślenia gdzie umieszczono zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej). Zgodnie z § 34 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji i cyfryzacji z 29.04.2013 r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego (Dz.U. z 2013 r. poz. 545) jeżeli w chwili doręczania przesyłki rejestrowanej stwierdzono nieobecność adresata lub innych osób uprawnionych do jej odbioru, o których mowa w art. 37 pr. poczt., zawiadomienie o próbie doręczenia przesyłki rejestrowanej wraz z informacją o terminie jej odbioru i adresie placówki oddawczej, w której przesyłka ta jest przechowywana, operator wyznaczony pozostawia w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Zawiadomienie to ma postać papierową. W orzecznictwie zwrócono uwagę, że odnotowanie wyłącznie informacji o awizowaniu, bez podania miejsca pozostawienia zawiadomienia, nie spełnia wymogu określonego w § 34 ust. 1 rozporządzenia z 29.04.2013 r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego, to zaś nie pozwala uznać skuteczności takiego doręczenia (wyrok NSA z 9.12.2014 r., II GSK 2689/14). W tym miejscu podkreślenia wymaga, że fikcja prawna doręczenia przewidziana w art. 73 p.p.s.a. jest skuteczna w tym znaczeniu, że pociąga za sobą wszelkie skutki doręczenia, które to doręczenie jest oparte na domniemaniu, iż zawiadomienie o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym dotarło do rąk adresata. Oznacza to, że skuteczność doręczenia dokonanego w tym trybie zależy w szczególności od prawidłowego zawiadomienia adresata o pozostawieniu pisma, które może być odebrane. Domniemanie doręczenia pisma nie nastąpi zatem w razie niespełnienia warunków określonych w art. 73 § 2 i § 3 p.p.s.a. i nie wywoła skutków prawnych dla strony dokonującej czynności procesowej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie fakt niezastosowania w sposób rzetelny przez operatora pocztowego procedury W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie fakt niezastosowania w sposób rzetelny przez operatora pocztowego procedury określonej w ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, dotyczącej trybu doręczenia, o którym mowa w art. 73 p.p.s.a., powoduje, że nie można mówić o spełnieniu warunków określonych w tymże przepisie (art. 73 § 2 i 3 p.p.s.a.), gdyż wadliwość w postaci braku podpisu doręczającego na zwrotnym potwierdzeniu odbioru oraz brak zaznaczenia gdzie pozostawiono informacje o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej poddaje w wątpliwość prawidłowość dokonania tej czynności. W konsekwencji - wobec braku skutecznego doręczenia Skarżącemu w trybie art. 73 p.p.s.a. pisma z dnia 20 grudnia 2018 r. doręczającego zarządzenie Przewodniczącego Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 grudnia 2018 r. o wezwaniu do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi - przyjąć należy, iż brak było podstaw do odrzucenia skargi. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 185 § 1 w związku z art. 197 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło