I GSK 3306/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-03-20

Skład orzekający: Hanna Kamińska, Dariusz Dudra, Marek Sachajko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy miasto może domagać się zwrotu nadpłaconych środków, które zostały już przekazane na rachunek budżetu państwa, w sytuacji gdy nie dokonało ono potrącenia należnego mu dochodu w odpowiedniej wysokości?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA, że brak realizacji przez jednostkę samorządu terytorialnego uprawnienia do potrącenia części dochodów należnych Skarbowi Państwa (zgodnie z art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami) oznacza brak uzyskania przez jednostkę samorządu terytorialnego dochodu z tego tytułu. W konsekwencji, nie można mówić o "nadpłacie" w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej, a środki, które zostały już przekazane do budżetu państwa, nie podlegają zwrotowi na rzecz jednostki samorządu terytorialnego w trybie nadpłaty.
Stan faktyczny
Miasto Ruda Śląska wniosło o stwierdzenie i zwrot nadpłaty środków przekazanych Wojewodzie Śląskiemu tytułem dochodów Skarbu Państwa, twierdząc, że dokonało potrącenia w wysokości niższej niż należne 25%. Organy administracji oraz WSA odmówiły zwrotu, uznając, że środki zostały już przekazane do budżetu państwa i nie można ich odzyskać w trybie nadpłaty. Miasto wniosło skargę kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię przepisów dotyczących finansów publicznych i gospodarki nieruchomościami.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia del. WSA Marek Sachajko (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Miasta Ruda Ś. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 marca 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 1269/17 w sprawie ze skargi Miasta Ruda Ś. na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 17 maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty z tytułu przekazania dochodów Skarbu Państwa w wysokości wyższej niż należna oddala skargę kasacyjną. Zaskarżonym wyrokiem z 14 marca 2018 r., V SA/Wa 1269/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Miasta Ruda Śląska na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 17 maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty, oddalił skargę. Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym. Miasto Ruda Śląska (dalej także "Miasto") jest miastem na prawach powiatu. Zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zasobem nieruchomości Skarbu Państwa gospodarują starostowie, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. Starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) sporządza roczne sprawozdanie z gospodarowania nieruchomościami zasobu i przekazuje je wojewodzie w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku, którego sprawozdanie dotyczy (ust. 1a). Od wpływów osiąganych ze sprzedaży, opłat z tytułu trwałego zarządu, użytkowania, czynszu dzierżawnego i najmu – nieruchomości Skarbu Państwa, a także od wpływów osiąganych z opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa oddanych w użytkowanie wieczyste oraz od odsetek za nieterminowe wnoszenie tych należności potrąca się 25% środków, które stanowią dochód powiatu (miasta na prawach powiatu), na obszarze którego położone są te nieruchomości (ust. 3). Pismem z 10 listopada 2016 r., uzupełnionym pismem z 7 grudnia 2016 r. Miasto Ruda Śląska zwróciło się z wnioskiem do Wojewody Śląskiego (dalej także "Wojewoda") o przeksięgowanie kwoty [...] zł przekazanej na rachunek Wojewody w dniu 12 września 2016 r. tytułem pobranych dochodów Skarbu Państwa związanych z wykonywaniem zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych, w okresie od 21 sierpnia do 10 września 2016 r., tj. o pomniejszenie należności przekazanych przez stronę w klasyfikacji dział 700, rozdział 70005, § 0970 o kwotę [...] zł, zwiększając jednocześnie dochody przekazane w klasyfikacji dział 700, rozdział 70005, § 0770 o kwotę 34.719,33 zł oraz dochody przekazane w § 0550 o kwotę [...] zł wskazując, że niniejszym przeksięgowaniem zostanie poprawione błędne zaklasyfikowanie przekazanych środków finansowych. Pismem z 19 grudnia 2016 r. Wojewoda Śląski wyjaśnił, że nie jest możliwe dokonanie przeksięgowania, o jakim mowa w piśmie z 10 listopada 2016r., wskazując jednocześnie, że dopuszczalne jest dokonanie przeksięgowania kwoty [...] zł z pozycji klasyfikacji budżetowej wskazanej w § 0970 na § 0770. W związku z powyższym wezwał stronę do niezwłocznego uregulowania nieprzekazanych za okres od 21 października do 10 listopada 2016 r. dochodów w wysokości [...] zł wraz z odsetkami. Strona przekazała ww. środki wraz z odsetkami i jednocześnie, powołując się na art. 255 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1870 ze zm., dalej: u.f.p.) wniosła o stwierdzenie i zwrot nadpłaty. Decyzją z 31 stycznia 2017 r. Wojewoda Śląski odmówił Miastu Ruda Śląska stwierdzenia i zwrotu nadpłaty kwoty [...] zł z tytułu przekazania przez stronę na rachunek Wojewody dochodów Skarbu Państwa pobranych w okresie od dnia 21 sierpnia do 10 września 2016 r. w wysokości wyższej niż należna (zamiast przekazać 75% osiągniętych wpływów Miasto przekazało 95%). Rozpoznając sprawę na skutek złożonego odwołania Minister Rozwoju i Finansów decyzją z 17 maja 2017 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody Śląskiego. WSA w Warszawie ww. wyrokiem z 14 marca 2018 r. oddalił skargę Miasta Ruda Śląska. Uzasadniając wyrok WSA napisał, że tryb przekazywania przedmiotowych wpływów do budżetu reguluje art. 255 u.f.p., który w ust. 1 stanowi, że zarząd jednostki samorządu terytorialnego przekazuje pobrane dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, pomniejszone o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową, według stanu środków określonego na: 1) 10 dzień miesiąca - w terminie do 15 dnia danego miesiąca; 2) 20 dzień miesiąca - w terminie do 25 dnia danego miesiąca. Pobrane do dnia 31 grudnia i nieprzekazane w terminach, o których mowa w ust. 1, dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami są przekazywane odpowiednio przez zarząd jednostki samorządu terytorialnego na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową - w terminie do dnia 8 stycznia roku następującego po roku budżetowym, a gdy ten dzień jest dniem wolnym od pracy - do pierwszego dnia roboczego po tym terminie (art. 255 ust. 2 u.f.p.). Dalej WSA napisał, że w sprawie nie ulega żadnych wątpliwości, że przekazywane na podstawie art. 23 ust. 3 u.g.n. przez jednostkę samorządu terytorialnego środki mają charakter publicznoprawny. Jednakże ocenił, że w sprawie w żaden sposób nie ma możliwości zastosowania do domagania się przez powiat zwrotu "nadpłaconych" środków przepisów działu III Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 67 u.f.p. do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.) i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, ze zm.). Wśród należności wymienionych w art. 60 nie ma środków stanowiących wynagrodzenie jednostek samorządu terytorialnego za wykonywanie zadań zleconych z zakresu administracji rządowej i odprowadzonych na rachunek dochodów budżetu państwa. Zgodnie z art. 60 u.f.p. środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym są w szczególności następujące dochody budżetu państwa, dochody budżetu jednostki samorządu terytorialnego albo przychody państwowych funduszy celowych: 1) kwoty dotacji podlegające zwrotowi w przypadkach określonych w niniejszej ustawie; 2) należności z tytułu gwarancji i poręczeń udzielonych przez Skarb Państwa i jednostki samorządu terytorialnego; 3) wpłaty nadwyżek środków obrotowych samorządowych zakładów budżetowych; 4) wpłaty nadwyżek środków finansowych agencji wykonawczych; 5) wpłaty środków z tytułu rozliczeń realizacji programów przedakcesyjnych; 6) należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich oraz inne należności związane z realizacją projektów finansowanych z udziałem tych środków, a także odsetki od tych środków i od tych należności; 6a) należności z tytułu grzywien nałożonych w drodze mandatu karnego w postępowaniu w sprawach o wykroczenia oraz w postępowaniu w sprawach o wykroczenia skarbowe; 7) dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw; 8) pobrane przez jednostkę samorządu terytorialnego dochody związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami i nieodprowadzone na rachunek dochodów budżetu państwa. WSA ocenił, że w stanie faktycznym jedyną podstawę normatywną stanowić może art. 60 ust. 8 u.f.p. Art. 60 powyższej ustawy nie zawiera zamkniętego katalogu środków publicznych, gdyż używa słów "w szczególności". Zdaniem WSA trudno uznać, wobec brzmienia art. 60 pkt 8 u.f.p., że katalog ten może być rozszerzony o dochody już odprowadzone do budżetu państwa. W ocenie Sądu I instancji sprzeciwia się takiemu rozszerzeniu wyraźne zaznaczenie, że chodzi o środki nieodprowadzone do budżetu państwa. Wobec powyższego tryb przewidziany w dziale III ordynacji podatkowej, związany z postępowaniem w przypadku nadpłaty w podatku, jak zostało to – zdaniem WSA - prawidłowo stwierdzone w uzasadnieniu decyzji Ministra Rozwoju i Finansów, nie może być w sprawie niniejszej zastosowany. Tym samym przepis ten, korelujący bezpośrednio z art. 255 u.f.p., nie ma zastosowania do dochodów pobranych i odprowadzonych na rachunek budżetu państwa. A taka sytuacja istnieje w sprawie, gdyż Miasto najpierw przekazało środki na rachunek Wojewody, a następnie chciało ich wysokość skorygować (a na żądanie Wojewody zwróciło środki) i ostatecznie zwróciło się z wnioskiem o stwierdzenie i zwrot nadpłaty. W świetle powyższych ustaleń, tryb przewidziany w dziale III ustawy - Ordynacja podatkowa związany z postępowaniem w przypadku nadpłaty podatku – zdaniem Sądu I instancji - nie może mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie. Dalej Sąd napisał, że podstawy do wystąpienia z żądaniem zwrotu kwot nadpłaconych nie można także znaleźć w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie z art. 49 ust. 1 u.d.j.s.t. jednostka samorządu terytorialnego wykonująca zadania zlecone z zakresu administracji rządowej oraz inne zadania zlecone ustawami otrzymuje z budżetu państwa dotacje celowe w wysokości zapewniającej realizację tych zadań. Zgodnie z ust. 4 dotacje celowe, o których mowa w ust. 1, są przekazywane przez wojewodów, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej, na zasadach określonych w odrębnych przepisach. Dotacje celowe, o których mowa w ust. 1, powinny być przekazywane w sposób umożliwiający pełne i terminowe wykonanie zlecanych zadań (art. 49 ust. 5). W przypadku niedotrzymania warunku określonego w ust. 5, jednostce samorządu terytorialnego przysługuje prawo dochodzenia należnego świadczenia wraz z odsetkami w wysokości ustalonej jak dla zaległości podatkowych, w postępowaniu sądowym (ust. 6). W ocenie WSA tryb przewidziany w art. 49 ust. 6 u.d.j.s.t. nie może być jednak zastosowany do należności wynikających z art. 23 ust. 3 u.g.n., gdyż ten ostatni przepis definiuje część środków, które powiat potrąca z wpływów nie jako dotację, ale jako dochód powiatu. Ma to ogromne znaczenie, gdyż środki te tym samym nie mają "znaczonego" charakteru, co jest cechą dotacji. Z tych też względów, w ocenie Sądu I instancji, jedyny tryb na skorygowanie "nadpłaty" to tryb wynikający z art. 255 u.f.p. WSA zwrócił jednak uwagę, że tryb regulowany art. 255 ust. 1 u.f.p. daje prawo pomniejszenia jednostkom samorządu terytorialnego pobranych dochodów budżetowych związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej (oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami), jednakże ogranicza to uprawnienie do stosownego pomniejszenia pobranych dochodów do ściśle określonego trybu i czasu. Tryb, to możliwość pomniejszenia pobranych dochodów o określone dochody jednostki samorządu terytorialnego z tytułu wykonania tych zadań. Czas natomiast jest ściśle uregulowany tym przepisem i wskazuje, że jednostka samorządu terytorialnego może dokonać takiego pomniejszenia według stanu środków określonego na: 1) 10 dzień miesiąca - w terminie do 15 dnia danego miesiąca; 2) 20 dzień miesiąca - w terminie do 25 dnia danego miesiąca. Natomiast art. 251 ust. 2 u.f.p., na który powołuje się Miasto Ruda Śląska w sposób jednoznaczny wskazuje na sytuację środków pobranych do dnia 31 grudnia i nieprzekazanych w terminach, o których mowa w ust. 1. W sprawie natomiast jednoznacznie ustalono, że środki te zostały zarówno pobrane, jak i przekazane na rachunek Wojewody. Tym samym w przypadku braku dokonania odpowiedniego pomniejszenia przekazywanych dochodów, po upływie terminów wskazanych w art. 255 ust. 1 i 2 u.f.p., prawo to wygasa. Innymi słowy potrącenia 5% lub 25% wskazanych środków można dokonać wyłącznie poprzez pomniejszenie, a to nastąpić może tylko przy przekazywaniu dochodów. Sąd I instancji podsumował, że art. 255 u.f.p. nie obejmuje trybu nadpłaty. A więc brak jest podstawy prawnej do stwierdzenia i zwrotu już przekazanych środków. Uwzględniając fakt, że sprawa dotyczy zwrotu środków już przekazanych do budżetu państwa, zdaniem WSA, w obowiązujących przepisach nie można znaleźć podstawy prawnej do wydania decyzji orzekającej o zwrocie na rzecz powiatu nadpłaconych środków. Skargę kasacyjną od opisanego wyroku WSA w Warszawie wniosło Miasto Ruda Śląska, zaskarżając wyrok w całości i wnosząc o uchylenie orzeczenia w całości i wydanie orzeczenia reformatoryjnego w trybie art. 188 P.p.s.a. oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciło, na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię przepisów art. 255 ust. 1 i 2 w związku z art. 67 w związku z art. 60 u.f.p. w związku z art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 4 ust. 14 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w związku z art. 4 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 13 listopada 2003r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Uzasadniając skargę kasacyjną pełnomocnik Miasta Ruda Śląska napisał, że korekta przekazanych na rachunek bankowy Wojewody Śląskiego dochodów Skarbu Państwa w zawyżonej wysokości [...] zł jest możliwa najpóźniej do dnia 8 stycznia roku następującego po roku, w którym środki zostały przekazane. Stanowi o tym art. 255 ust. 2 u.f.p., zgodnie z którym pobrane do dnia 31 grudnia dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami są przekazywane odpowiednio przez zarząd jednostki samorządu terytorialnego w terminie do dnia 8 stycznia roku następującego po roku budżetowym, a gdy ten dzień jest dniem wolnym od pracy - do pierwszego dnia roboczego po tym terminie. Dalej Miasto podniosło, odnosząc się do stanowiska WSA w zakresie wykładni art. 60 ust. 8 u.f.p., iż art. 60 u.f.p. zawiera katalog otwarty i trudno zgodzić się ze stanowiskiem WSA, iż z brzmienia art. 60 ust. 8 u.f.p. trudno jest uznać aby katalog ten mógł być rozszerzony o dochody już odprowadzone do budżetu państwa. Organ nie złożył odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest bezzasadna i podlega oddaleniu. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej jako P.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 P.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził przesłanek nieważności postępowania. Wobec takiej regulacji poza sporem powinna pozostawać okoliczność, iż wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, a uzasadnione jest wyłącznie odniesienie się do poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. W niniejszej sprawie – w granicach zarzutów kasacyjnych - należy udzielić odpowiedzi na pytanie, czy w sytuacji, gdy Miasto Ruda Śląska przekazało 12 września 2016 r. Wojewodzie Śląskiemu kwotę [...] tytułem "pobranych dochodów Skarbu Państwa związanych z wykonywaniem zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych", w okresie 21 sierpnia – 10 września 2016 r., dokonując potrącenia należnego mu dochodu w kwocie niższej niż 25% pobranych dochodów - tj. niższej, niż wynikająca z art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami - to czy dochody budżetowe (dochody należne Skarbowi Państwa), które w ten sposób przekazane zostały dysponentowi, o którym mowa w art. 255 u.f.p., w kwocie wyższej, podlegają (mogą podlegać) zwrotowi na rzecz powiatu (Miasta Ruda Śląska) jako że ten nie realizował uprawnienia do pomniejszenia przekazywanych dochodów budżetowych, do Skarbu Państwa, o kwotę stanowiącą - w sytuacji ich potrącenia - dochód budżetu jednostki samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania wymienionych zadań. Naczelny Sąd Administracyjny, w składzie orzekającym w rozpatrywanej sprawie, ocenia, że wyrok Sądu I instancji jest zgody z prawem; NSA podziela stanowisko wyrażone w wyroku tego Sądu z 2 lipca 2015 r., II GSK 802/14. Przy czym przywołany wyrok został aprobująco wymieniony w obu decyzjach i zaskarżonym wyroku WSA. Naczelny Sąd Administracyjny podziela zatem stanowisko wskazane w ww. wyroku, że z art. 23 ust. 3 u.g.n. wynika, przyznana powiatowi, jako jednostce samorządu terytorialnego (realizowana przez starostę powiatu), kompetencja (uprawnienie) do potrącania od wymienionych w tym przepisie wpływów - należnych Skarbowi Państwa i osiąganych w związku z gospodarowaniem zasobem jego nieruchomości, jako zadaniem z zakresu administracji rządowej - 25% tych środków, po drugie zaś to, że zgodnie z tym przepisem, dochód powiatu, na obszarze którego położone są te nieruchomości, stanowią środki potrącone do wysokości 25% wymienionych wpływów. Z powyższego wynika więc jednoznacznie, że dochód powiatu stanowią środki, w odniesieniu do których doszło do realizacji przez jednostkę samorządu terytorialnego przyznanej jej przywołanym przepisem kompetencji - tj. kompetencji do dokonania wskazanego potrącenia 25 % - bo tylko w ten sposób dochód, o którym mowa, może być w ogóle uzyskany. W konsekwencji przyjąć należy, że brak uczynienia przez powiat użytku z przyznanej mu przywołanym przepisem kompetencji, a tym samym brak skorzystania z uprawnienia do pomniejszenia pobranych i należnych Skarbowi Państwa dochodów o udział powiatu w tymże dochodzie – nie oznacza nic innego, jak tylko brak uzyskania dochodu z tytułu potrącenia 25% środków z dochodu należnego Skarbowi Państwa. Powiat, dochodu tego również nie traci, skoro go we wskazany powyżej sposób nie uzyskał. Uwzględniając powyższe rozważania skład orzekający w niniejszej sprawie za uzasadnione uznaje stanowisko co do braku podstaw normatywnych żądania zwrotu kwot nadpłaconych w związku z potrącaniem należnego Miastu Ruda Śląska dochodu, w kwocie niższej, niż wynikało to z art. 23 ust. 3 u.g.n., w oparciu o tryb przewidziany przepisach Działu III ustawy Ordynacja podatkowa. Dalej Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że art. 67 u.f.p., w zakresie w nim określonym, tj. w odniesieniu do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60 tej ustawy i nieuregulowanych nią, odsyła do odpowiedniego stosowania przepisów Działu III ustawy Ordynacja podatkowa, a nie do stosowania ich wprost, co oznacza stosowanie wymienionych przepisów przy uwzględnieniu niezbędnych modyfikacji związanych z odrębnym charakterem prawnym niepodatkowych należności budżetowych i należności podatkowych. Po drugie, z punktu widzenia istoty sporu prawnego zaistniałego w rozpatrywanej sprawie za oczywiste uznać należy, że kwotę środków której dotyczy żądanie jej zwrotu, zważywszy na charakter tych środków, w szczególności zaś na źródło ich uzyskiwania, kwalifikować należałoby do tych spośród określonych (otwartym, co do zasady) katalogiem środków publicznych stanowiących niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno – prawnym, które wymienione zostały w art. 60 pkt 8 ustawy o finansach publicznych, tj. do kategorii pobranych przez jednostkę samorządu terytorialnego dochodów związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami. Wprost wynika to z treści przywoływanego powyżej przepisu art. 23 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Uwzględniając powyższe rozważania, brak jest podstaw do stosowania przepisów Działu III Ordynacji podatkowej do (żądania) zwrotu spornych w rozpatrywanej sprawie kwot środków z tytułu ich nadpłaty, a innymi słowy mówiąc, z tytułu przekazania ich dysponentowi w wysokości wyższej nieuwzględniającej pomniejszenia (potrącenia), o którym mowa w art. 255 ust. 1 ustawy o finansach publicznych w związku z art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami - co stanowiło konsekwencję braku realizacji przez stronę skarżącą przyznanych jej tymi przepisami kompetencji (uprawnień), z czym również, jak powyżej to wyjaśniono, wiązać należałoby i tę konsekwencję, że powiat (Miasto Ruda Śląska) nie uzyskał dochodów, o zwrot których, jako niezasadnie przekazanych (nadpłaconych) teraz występuje. Podkreślić należy, że w art. 60 pkt 8 u.f.p., w odniesieniu do wymienionych w tym przepisie prawnym środków publicznych, mowa jest o "dochodach nieodprowadzonych na rachunek dochodów budżetu państwa". Z okoliczności stanu faktycznego sprawy wynika natomiast, że sporne w sprawie środki zostały przekazane na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową (art. 255 ust. 1 u.f.p.). Po trzecie należy uwzględnić i to, że bezwzględnie obowiązujący przepis art. 255 ust. 1 i ust. 2 u.f.p. precyzyjnie reguluje kwestie odnoszące się do terminów przekazywania wymienionych w nim dochodów budżetowych na wskazany rachunek bieżący, co uzasadnia wniosek, tylko do upływu tych terminów, że za dopuszczalną uznać można byłoby korektę kwot tak przekazywanych środków. Po czwarte należy wskazać na dobrze znaną obu stronom uchwałę Sądu Najwyższego z 13 lipca 2011 r., III CZP 35/11, która posiada w rozpatrywanej sprawie wyłącznie takie znaczenie, jakie wynika z sentencji tej uchwały, a mianowicie, że w sprawie, w której powiat dochodzi zwrotu od Skarbu Państwa kwot stanowiących jego dochód na podstawie art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (jedn. tekst: Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), niepotrąconych i przekazanych Skarbowi Państwa, droga sądowa jest niedopuszczalna. Dalej NSA stwierdza, odnosząc się do zarzutu błędnej wykładni art. 4 ust. 14 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w związku z art. 4 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, że Sąd I instancji nie powołał się na oba ww. przepisy w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Zgodnie z tymi przepisami do wpływów osiąganych z opłat z tytułu przekształcenia prawo użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stosuje się odpowiednio przepis art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przy czym źródłem dochodów własnych gminy jest m.in. 5,0% dochodów uzyskiwanych na rzecz budżetu państwa w związku z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych ustawami, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami od wpływów osiąganych ze sprzedaży, opłat z tytułu trwałego zarządu, użytkowania, czynszu dzierżawnego i najmu - nieruchomości Skarbu Państwa, o których mowa w ust. 1, a także od wpływów osiąganych z opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa oddanych w użytkowanie wieczyste oraz od odsetek za nieterminowe wnoszenie tych należności potrąca się 25% środków, które stanowią dochód powiatu, na obszarze którego położone są te nieruchomości. Zarzut ten nie został umotywowany w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, zatem należy poprzestać na stwierdzeniu, że skoro Sąd i instancji nie stosował ww. przepisów to nie mógł dokonać ich błędnej wykładni. Wobec powyższych rozważań Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło