V SA/Wa 1741/18

WyrokWSA w Warszawie2019-04-09

Skład orzekający: Irena Jakubiec-Kudiura, Jarosław Stopczyński, Marek Krawczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny ma prawo obciążyć wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego, w tym opłatą za zajęcie rachunku bankowego, jeśli postępowanie zostało umorzone z powodu braku środków na rachunku zobowiązanego, a przepisy dotyczące wysokości tych opłat zostały uznane za niekonstytucyjne?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy egzekucyjne, co do zasady, mają prawo obciążyć wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego, w tym opłatą za zajęcie rachunku bankowego, po umorzeniu postępowania. Nie podzielił jednak stanowiska organów, że nie należy uwzględniać wyroku Trybunału Konstytucyjnego sygn. akt SK 31/14, który uznał przepisy dotyczące wysokości opłat za niekonstytucyjne w zakresie braku określenia ich maksymalnej wysokości. Sąd stwierdził, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy muszą uwzględnić wytyczne TK i ustalić koszty adekwatne do poniesionych wydatków i nakładu pracy organu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła obciążenia wierzyciela (Prezesa PFRON) kosztami postępowania egzekucyjnego, które zostało umorzone z powodu braku środków na rachunku zobowiązanego. Organ egzekucyjny (Naczelnik Urzędu Skarbowego) obciążył wierzyciela kwotą ponad 25 tys. zł. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Wierzyciel zaskarżył postanowienie organu II instancji, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych i niezastosowanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego i zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz Prezesa PFRON zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Marek Krawczak, , po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Prezesa [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego; 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] lipca 2018 r. 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie na rzecz Prezesa [...] kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] prowadził postępowanie egzekucyjne wobec majątku [...] na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] lipca 2017 r. wystawionego przez Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych obejmującego zaległość z tytułu dofinansowania ze środków PFRON do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okres IV - XII/2012 r. w kwocie należności głównej 294 183,00 zł plus należne odsetki za zwłokę. Zawiadomieniami z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], [...] i [...] organ egzekucyjny podjął próbę zajęcia wierzytelność z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego odpowiednio w [...] S.A., [...] S.A. i [...] S.A.. Powyższe zawiadomienia doręczono do banków w dniu [...] sierpnia 2017 r. natomiast Zobowiązanej wraz z odpisem przedmiotowego tytułu wykonawczego doręczono w dniu [...] września 2017 r. Ponieważ zajęcia okazały się nieskuteczne postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] umorzył na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...]. Nie zostało ono zaskarżone przez z żadną ze stron i stało się ostateczne. Zawiadomieniem z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] poinformował wierzyciela o wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego w kwocie 25 595,77 zł powstałych w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec [...]. Pismem z dnia [...] marca 2018 r. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych zgodnie z art. 64c § 7 ustawy egzekucyjnej złożył wniosek o wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych. W jego konsekwencji postanowieniem z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] obciążył wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 25 595,77 zł. Argumentując wydane rozstrzygnięcie Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] wskazał, że w wyniku dokonanych czynności egzekucyjnych powstały koszty egzekucyjne w łącznej wysokości 25 595,77 zł i wynoszą odpowiednio: oplata manipulacyjna – 4 246,62 zł oraz koszty egzekucyjne – 21 349,15 zł. Organ egzekucyjny stwierdził, że wobec umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie tej wystąpiła przesłanka obciążenia wierzyciela kosztami, określona w art. 64c § 4 ustawy egzekucyjnej. Pismem z dnia [...] marca 2018 r. nr [...]Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych złożył w terminie zażalenie na powyższe postanowienie, wskazując, iż brak było podstaw do naliczenia i pobrania opłaty egzekucyjnej za dokonanie czynności egzekucyjnych, o których mowa w art. 64 § 1 pkt 4 ustawy egzekucyjnej, albowiem wskutek dokonanego przez organ egzekucyjny zajęcia rachunku bankowego nie doszło de facto do zajęcia jakiejkolwiek wierzytelności. Organ egzekucyjny nie mógł dokonać zajęcia wierzytelności, której nie było. Po rozpatrzeniu przedmiotowego zażalenia wierzyciela Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji w celu odniesienia się szczegółowo do przebiegu postępowania egzekucyjnego, rodzaju i wysokości kosztów tego postępowania Jak również ustalenia na jakim etapie postępowania poszczególne koszty powstały. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] w dniu [...] lipca 2018 r. po ponownym rozpoznaniu sprawy wydał postanowienie nr [...] w sprawie obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 25 595,77 zł. Postanowienie zostało doręczone wierzycielowi w dniu [...] lipca 2018 r. następnie postanowienie to sprostowano postanowieniem z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w zakresie daty wykonania czynności egzekucyjnej w postaci opłaty manipulacyjnej z dnia [...] lipca 2017 r. na dzień [...] września 2017 r. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych złożył w terminie zażalenie na ww. postanowienie (z dnia [...] lipca 2018 r.) wskazując na naruszenie przepisów art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 1a pkt 6 u.p.e.a. poprzez niezastosowanie wskazówek interpretacyjnych wynikających z orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego sygn. akt SK 31/14 z dnia 28 czerwca 2016 r. Uznając bezzasadność wniesionego zażalenia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] postanowieniem z dnia [...] września 2018 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu własnego postanowienia organ podniósł mi.in., że kwestia kosztów egzekucyjnych w postępowaniu egzekucyjnym uregulowana jest w Rozdziale 6 Działu 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z art. 64c § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym administracji (dalej także jako u.p.e.a.), organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych na wniosek wierzyciela lub zobowiązanego, złożony w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o wysokości kosztów egzekucyjnych. W toku postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny pobiera zgodnie z art. 64 § 1 i 6 ustawy egzekucyjnej, opłaty za dokonane czynności egzekucyjne i opłatę manipulacyjną z tytułu zwrotu wydatków za wszystkie czynności manipulacyjne związane ze stosowaniem środków egzekucyjnych w wysokości określonej w tych przepisach. W art. 64c § 1 ustawy egzekucyjnej, została ustanowiona generalna zasada, że opłaty, o których mowa w art. 64 § 1 i 6 oraz w art. 64a u.p.e.a.. wraz z wydatkami poniesionymi przez organ egzekucyjny stanowią koszty egzekucyjne, które obciążają zobowiązanego. Koszty egzekucyjne podlegają przymusowemu ściągnięciu w trybie egzekucji administracyjnej. Zasadą postępowania egzekucyjnego w administracji jest zatem, że to zobowiązany ponosi odpowiedzialność za powstałe koszty egzekucji, jednak, w ściśle oznaczonych przypadkach jest ona ograniczona, a ograniczenia te wynikają wprost z przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ustawa ta nakłada obowiązek poniesienia przez wierzyciela kosztów egzekucyjnych w następujących sytuacjach: - po pierwsze - jeżeli na skutek uchybień wierzyciela doszło do wystawienia tytułu wykonawczego z wadami uniemożliwiającymi przeprowadzenie egzekucji (art. 64c § 2 ustawy egzekucyjnej) lub gdy doszło do niezgodnego z przepisami ustawy wszczęcia i prowadzenia egzekucji (art. 64c § 3 ustawy egzekucyjnej); - po drugie - jeżeli koszty egzekucji nie mogą być ściągnięte od zobowiązanego (art. 64c § 4 ustawy egzekucyjnej). Zgodnie z normą zawartą w art. 64c § 4 u.p.e.a. wierzyciel pokrywa koszty postępowania egzekucyjnego, jeżeli nie mogą one być ściągnięte od zobowiązanego. O niemożliwości ściągnięcia od zobowiązanego kosztów egzekucyjnych organ egzekucyjny przesądza na podstawie całokształtu okoliczności konkretnej sprawy. Obciążenie wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego jest uzasadnione i nastąpić może dopiero po uprzednim umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Oznacza to, że przepis art. 64c § 4 ustawy egzekucyjnej ma zastosowanie w odniesieniu do kosztów zakończonego postępowania egzekucyjnego, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] zauważa, iż ustawodawca przez użycie w treści przedmiotowego przepisu regulacji "wierzyciel pokrywa" nie pozostawił organowi egzekucyjnemu możliwości wyboru czy wierzyciela obciążyć kosztami egzekucyjnymi, czy też nie. Organ w takim przypadku ma obowiązek obciążyć wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego. Odnosząc się do polemiki Wierzyciela zawartej w zażaleniu w zakresie zagadnień dotyczących skutków prawnych orzeczenia Trybunału w zakresie wysokości opłat za dokonane czynności, egzekucyjne, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zauważa, że opłaty za czynności egzekucyjne i opłaty manipulacyjne są należnościami, które nie pozostają w związku z żadnymi nakładami czy też kosztami poniesionymi przez organ egzekucyjny, co wynika wprost z treści art. 64. Pobiera się je w jednej wysokości określonej kwotowo lub procentowo w ustawie - za całość postępowania, bez względu na ilość zastosowanych środków egzekucyjnych. Stanowią one swoiste wynagrodzenie dla organu egzekucyjnego za zastosowanie konkretnych środków egzekucyjnych bądź też za dokonanie czynności egzekucyjnych. Wyżej opisane postanowienie zaskarżył wierzyciel – Prezes Zarządu PFRON zarzucając mu: 1) naruszenie art. 64 § 1 pkt 4 oraz art. 64 § 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez ich błędne zastosowanie i ustalenie przez organ kosztów egzekucyjnych od zajęcia rachunku bankowego pomimo, iż nie doszło w istocie do zajęcia wierzytelności pieniężnych lub innych praw majątkowych, albowiem na rachunku bankowym nie było żadnych środków, co oznacza, iż organ nie zajmując żadnej wierzytelności przysługującej skarżącej wobec banków nie powinien ustalić z tego tytułu kosztów egzekucyjnych. 2) Naruszenie art. 138 § 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] lipca 2018 r. znak; [...], pomimo, iż organ winien był na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, - które to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uwzględnienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargi na ww. postanowienie i w konsekwencji uchylenie zaskarżonego postanowienia przez Sąd w całości; - o rozważenie przez Sąd uchylenia postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] lipca 2018 r., znak: [...], a nadto o zasądzenie od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] na rzecz Skarżącego, zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Sąd zważył co następuje: Przedmiotem sporu jest prawidłowość ustalenia kosztów egzekucyjnych wynikających z prowadzenia postępowania egzekucyjnego przeciwko [...] na podstawie tytułu wykonawczego przez wierzyciela będącego skarżącym w sprawie. W ocenie Sądu stanowisko organów zajęte w wydanych postanowieniach, w tym w zaskarżonym postanowieniu nie jest prawidłowe. Na wstępie należy wskazać, że skarżący, odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych oraz wyroku Trybunału Konstytucyjnego sygn. SK 31/14, kwestionuje możliwość obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi w sytuacji, gdy przeprowadzono czynności egzekucyjne tj. zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego strony zobowiązanej, na którym nie było środków pozwalających na skuteczne ich wyegzekwowanie. Odnosząc się do tego stanowiska Sąd uznaje, że organy, w związku z umorzeniem postępowania przeciwko zobowiązanej miały prawo, co do zasady obciążyć powstałymi opłatami egzekucyjnymi jak również opłatą manipulacyjną, które składają się na koszty egzekucyjne. Sąd nie uznaje za trafny poglądu, że naliczanie opłat egzekucyjnych jest możliwe tylko wówczas, gdy z zajętego rachunku bankowego organ przeprowadzi skutecznie egzekucję i podziela w tym zakresie stanowisko zajęte w tej kwestii przez: WSA w Gliwicach w wyroku z 21 maja 2018 r. I Sa/GI 221/18, WSA w Opolu w wyroku z 21 marca 2018 r. I SA/Op 33/18. Zdaniem Sądu stanowisko takie jak zajmuje skarżący, nie znajduje potwierdzenia w treści przepisów u.p.e.a., które nie uzależniają możliwości naliczenia opłaty od efektywności przeprowadzonej czynności egzekucyjnej. Stosownie bowiem do treści art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny w egzekucji należności pieniężnych pobiera za zajęcie innych niż wymienione w pkt 2 i 3 wierzytelności pieniężnych lub innych praw majątkowych - 5% kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż 4 zł 20 gr. Natomiast § 9 ww. przepisu stanowi, że obowiązek uiszczenia opłaty za zajęcie wierzytelności pieniężnych lub innych praw majątkowych u dłużnika zajętej wierzytelności powstaje z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu. Zgodnie z art. 80 § 1 zd. pierwsze u.p.e.a. organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Zgodnie zaś z art. 80 § 2 u.p.e.a. zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1 i obejmuje również kwoty, które nie były na rachunku bankowym w chwili zajęcia, a zostały wpłacone na ten rachunek po dokonaniu zajęcia. Odnosząc się do treści art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. i użycie określenia "egzekwowanej" a nie "wyegzekwowanej" należności wskazać należy, zdaniem Sądu, że ustawodawca nie uzależnił możliwości naliczenia opłaty egzekucyjnej od faktycznego wyegzekwowania wierzytelności. Jednak w ocenie sądu wydając swoje rozstrzygnięcie organ II instancji powinien uwzględnić w nim ocenę odnoszącą się do konstytucyjności art. 64 § 1 pkt 4 i pkt 6 u.p.e.a wyrażoną przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku sygn. SK 31/14 i skutek jaki wyrok ten wywiera w odniesieniu do możliwości określenia kosztów egzekucyjnych w myśl tych przepisów. Przypomnieć w tym miejscu należy, że zgodnie z treścią art. 64c § 1 u.p.e.a. opłaty, o których mowa w art. 64 § 1 i 6 oraz w art. 64a, wraz z wydatkami poniesionymi przez organ egzekucyjny stanowią koszty egzekucyjne. Koszty egzekucyjne, z zastrzeżeniem § 2-4, obciążają zobowiązanego. Jak wynika z § 4 tego przepisu, wierzyciel pokrywa koszty egzekucyjne, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego. Stosownie do treści art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny w egzekucji należności pieniężnych pobiera za zajęcie innych niż wymienione w pkt 2 i 3 wierzytelności pieniężnych lub innych praw majątkowych - 5% kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż 4 zł 20 gr. Natomiast § 9 ww. przepisu stanowi, że obowiązek uiszczenia opłaty za zajęcie wierzytelności pieniężnych lub innych praw majątkowych u dłużnika zajętej wierzytelności powstaje z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu. W odniesieniu do art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. jak również art. 64 § 6 u.p.e.a Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 28 czerwca 2016 r. sygn. SK 31/14 orzekł m.in., że: 1. Art. 64 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r. poz. 599) w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne, jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji. 2. Art. 64 § 6 ustawy powołanej w punkcie 1 w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej, jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji. 3. Art. 64 § 8 ustawy powołanej w punkcie 1 w zakresie, w jakim nie przewiduje możliwości obniżenia opłaty, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 tej ustawy i opłaty manipulacyjnej w razie umorzenia postępowania z uwagi na dobrowolną zapłatę egzekwowanej należności po dokonaniu czynności egzekucyjnych, jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji. 4. Art. 64 § 1 pkt 1-5, 7, 11, 12 i art. 64 § 6 ustawy powołanej w punkcie 1 w zakresie, w jakim przepisy te nie określają maksymalnej wysokości opłat egzekucyjnych i opłaty manipulacyjnej, nie są niezgodne z art. 217 Konstytucji. TK w uzasadnieniu wyroku wyjaśnił, że: "dla właściwej realizacji wyroku Trybunału w rozpatrzonej sprawie konieczna będzie interwencja ustawodawcy, który powinien, w granicach norm konstytucyjnych i z uwzględnieniem wniosków wynikających z wyroku Trybunału, określić nie tylko maksymalną wysokość opłaty egzekucyjnej, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz opłaty manipulacyjnej, o której mowa w art. 64 § 6 u.p.e.a., ale także maksymalną wysokość innych opłat egzekucyjnych, przeciwko którym można wysunąć zarzuty podobne do rozpatrzonych w niniejszej sprawie. Ustawodawca powinien nadto określić sposób obliczania wysokości tych opłat w razie umorzenia postępowania w związku z dobrowolną zapłatą egzekwowanej należności po dokonaniu czynności egzekucyjnych. Trybunał Konstytucyjny, jako "ustawodawca negatywny", nie ma w tym zakresie kompetencji." Dodać także należy, że wyrok TK zapadł w sprawie, w której doszło do umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na uregulowanie należności przez zobowiązanego poza postępowaniem egzekucyjnym. W sprawie tej określono koszty egzekucyjne na kwotę 34 860 238,10 zł. Należy wskazać, że w wyroku SK 31/14, nie była kwestionowana sama możliwość pobierania opłaty egzekucyjnej, czy manipulacyjnej w razie bezskuteczności egzekucji ani też możliwość obciążania nią wierzyciela - w sytuacji, gdy nie można ich ściągnąć od zobowiązanego a jedynie fakt braku określenia górnej granicy tych opłat. Podkreślenia również wymaga, że w odniesieniu do charakteru wyroku TK SK 31/14 i jego skutków w zakresie dalszego stosowania zakwestionowanych przepisów u.p.e.a., wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 6 marca 2018r. sygn. II FSK 2206/17. NSA wskazał, że "Powyższy wyrok Trybunału Konstytucyjnego jest bowiem wyrokiem zakresowym, co wyraźnie wynika z jego sentencji. Wyrok ten - w przeciwieństwie do klasycznego wyroku uznającego zaskarżony przepis za niezgodny z Konstytucją - nie powoduje utraty mocy zaskarżonego przepisu. Przepis ten nadal obowiązuje w systemie prawa, nie traci mocy, jednakże od chwili orzeczenia musi być traktowany jako niezgodny z Konstytucją, ale tylko w granicach (w zakresie) określonych w wyroku Trybunału. W pozostałym zakresie może, a nawet - musi być nadal stosowany przez adresatów tego przepisu. Jednakże aby nie narazić się na zarzut naruszenia Konstytucji, przepis ten musi być stosowany i interpretowany (w szczególności przez organy i sądy) zgodnie ze wskazówkami zawartymi w wyroku Trybunału". Organ egzekucyjny w przedmiotowej sprawie zastosował art. 64 § 1 pkt 4 i 64 § 6 u.p.e.a. Przepisy te jak wynika z powyższego wyroku TK, zostały uznane za niekonstytucyjne w zakresie, w jakim nie określają maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne. W rezultacie ustawodawca winien określić maksymalną wysokość opłaty egzekucyjnej, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a jak również opłaty manipulacyjnej o jakiej mowa w art. 64 § 6 u.p.e.a. Dopóki jednak ustawodawca nie wprowadzi stosownych zmian, organy egzekucyjne powinny każdorazowo analizować powstałe w sprawie koszty egzekucyjne oraz zasadność obciążenia nimi stron postępowania zgodnie z wytycznymi Trybunału Konstytucyjnego i w taki sposób, aby nie można było zarzucić im naruszenia zasad określonych w tym wyroku. Tak więc ustalając wysokość kosztów egzekucyjnych, które mają obciążyć wierzyciela, organy egzekucyjne powinny wziąć pod uwagę rzeczywiste wydatki i koszty związane z dokonaniem w toku postępowania egzekucyjnego poszczególnych czynności egzekucyjnych, przy uwzględnieniu ich pracochłonności i czasochłonności, mając na względzie, aby ustalone koszty nie pozostawały w oderwaniu od nakładów pracy organu. Zdaniem Sądu, dokonując oceny, czy koszty egzekucyjne są właściwe w danej sprawie, należy brać pod uwagę nie tylko faktycznie poniesione, wydatki, ale uwzględnić również fakt, że prowadzenie postępowania egzekucyjnego wymaga nakładu pracy i czasu. Odnosząc wspomniane uwagi do zaskarżonego postanowienia, jak również postanowienia organu I instancji należy stwierdzić, że nie dokonano w nich takiej oceny. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy konieczne będzie zatem takie wyliczenie kosztów egzekucyjnych w zakresie opłat egzekucyjnych jak i opłaty manipulacyjnej ażeby okazały się one adekwatne do poniesionych wydatków jak również nakładu pracy organu egzekucyjnego mając na uwadze standardy wynikające z wyroku SK 31/14. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt pkt 1 lit. b i art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło