VI SA/Wa 3104/15
WyrokWSA w Warszawie2016-10-14
Skład orzekający: Marzena Milewska-Karczewska, Ewa Frąckiewicz, Grażyna Śliwińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Komisja Nadzoru Finansowego mogła nałożyć karę pieniężną na członka zarządu spółki publicznej za rażące naruszenie obowiązków informacyjnych przez spółkę, jeśli sama spółka została ukarana za to samo naruszenie, a informacje dotyczące zagrożenia stratą miały charakter prognozy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Komisja Nadzoru Finansowego mogła nałożyć karę pieniężną na członka zarządu spółki publicznej za rażące naruszenie obowiązków informacyjnych przez spółkę, nawet jeśli spółka została już ukarana. Kluczowe jest, że kara na członka zarządu jest nałożona na podstawie odrębnego przepisu (art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie), a wysokość kary nałożonej na spółkę nie wpływa na wysokość kary nałożonej na członka zarządu. Sąd potwierdził również, że informacje o prognozowanych stratach i wydarzeniach wskazujących na zagrożenie stratą, które nie zostały ujawnione, miały charakter informacji poufnych i ich nieujawnienie stanowiło rażące naruszenie obowiązków informacyjnych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. R. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego (KNF), która utrzymała w mocy decyzję nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości 100.000 zł. Kara została nałożona za rażące naruszenie obowiązków informacyjnych przez spółkę B. S.A., której skarżący był Wiceprezesem Zarządu, polegające na nieprzekazaniu informacji o wydarzeniach wskazujących na zagrożenie wystąpienia znacznej straty oraz prognozowanej stracie jednostkowej. Skarżący kwestionował charakter tych informacji jako poufnych oraz zasadność nałożenia kary.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant ref. staż. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2016 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków informacyjnych oddala skargę w całości
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2015r. nr [...], Komisja Nadzoru Finansowego (dalej KNF, Komisja), po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek złożony w dniu [...] stycznia 2014 r. przez M. R. (dalej skarżący, strona) o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymała w mocy decyzję własną z dnia [...] stycznia 2014r., nr [...] w przedmiocie nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 100.000 zł w związku z rażącym naruszeniem przez spółkę B. S.A. z siedzibą w G. obowiązków informacyjnych, poprzez niewykonanie w terminie obowiązku informacyjnego wynikającego z art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, polegającego na nieprzekazaniu KNF, spółce prowadzącej rynek regulowany oraz do publicznej wiadomości informacji poufnych o:
1. wydarzeniach wskazujących na zagrożenie wystąpienia znacznej straty za trzeci kwartał 2010 r. oraz za 2010 r.;
2. prognozowanej znaczącej stracie jednostkowej za 2010 r., o której Zarząd Spółki poinformował Radę Nadzorczą na posiedzeniu Rady Nadzorczej w dniu [...] września 2010 r. i jej możliwym wpływie na wynik skonsolidowany
w okresie pełnienia przez skarżącego funkcji Wiceprezesa Zarządu spółki B. S.A.
Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postepowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. – dalej "kpa") w zw. z art. 11 ust. 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (tj. Dz. U. z 2015 r., poz. 614) oraz art. 96 ust. 6 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 1382 – dalej: "ustawa o ofercie").
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Postanowieniem z dnia [...] września 2013 r. Komisja Nadzoru Finansowego wszczęła z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie nałożenia na M. R., kary pieniężnej, o której mowa w art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie.
Wszczęcie niniejszego postepowania było skutkiem wydania w dniu [...] września 2013 r. przez KNF decyzji administracyjnej nakładającej na spółkę karę pieniężną w wysokości 100.000 zł za rażące naruszenie obowiązków informacyjnych, określonych w art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, w związku z nieprzekazaniem KNF, spółce prowadzącej rynek regulowany oraz do publicznej wiadomości informacji poufnych o:
1. wydarzeniach wskazujących na zagrożenie wystąpienia znacznej straty za trzeci kwartał 2010 r. oraz za 2010 r.;
2. prognozowanej znaczącej stracie jednostkowej za 2010 r., o której Zarząd spółki poinformował Radę Nadzorczą na posiedzeniu Rady Nadzorczej w dniu [...] września 2010 r. i jej możliwym wpływie na wynik skonsolidowany
oraz jednoczesnym uznaniu, że spółka naruszyła ww. obowiązki w sposób rażący, co miało miejsce w okresie pełnienia przez skarżącego funkcji Wiceprezesa Zarządu B. S.A.
Po przeprowadzeniu przez organ postępowania, Komisja decyzją z dnia [...] stycznia 2014r. nałożyła na M. R. karę pieniężną w wysokości 100.000 zł za rażące naruszenie przez spółkę B. S.A. z siedzibą w G. obowiązków informacyjnych poprzez niewykonanie w terminie obowiązku informacyjnego wynikającego z art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, w okresie pełnienia przez skarżącego funkcji członka Zarządu spółki B. S.A. z siedzibą w G.
Niezgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący, z zachowaniem terminu ustawowego, złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją.
Po ponownym przeanalizowaniu sprawy, Komisja Nadzoru Finansowego decyzją z dnia [...] września 2015 r. utrzymała w mocy decyzję własną z dnia [...] stycznia 2014r.
W uzasadnieniu KNF wskazała, że z ustalonego w toku postepowania stanu faktycznego wynika, iż w dniu [...] sierpnia 2010 r. Spółka przekazała do publicznej wiadomości skonsolidowany i jednostkowy raport półroczny za I półrocze 2010 r., zgodnie z którym skonsolidowany zysk netto za I półrocze 2010 r. stanowił 16.651 tys. zł (w decyzji z dnia [...] grudnia 2013 r. omyłkowo wskazano: 16.591 tys. zł, co nie miało wpływu zarówno na odpowiedzialność za zaistniałe naruszenie jak i na wysokość nałożonej kary pieniężnej), zaś jednostkowy – 13.021 tys. zł.
Tymczasem w dniu [...] września 2010 r. na posiedzeniu Rady Nadzorczej, Zarząd, w tym M. R. pełniący funkcję Wiceprezesa Zarządu Spółki, przedstawił nowy, skorygowany plan budżetowy dla spółki na 2010 r., przewidujący stratę jednostkową spółki na koniec 2010 r. w kwocie 44 mln zł.
Główne zdarzenia, które wskazywały na zagrożenie wystąpienia znacznej straty za trzeci kwartał 2010 r. oraz za 2010 r., to:
1. wyższe koszty operacyjne (Opex) (prezentowane w pierwotnym planie budżetu na 2010 r. w kwocie 176.027 tys. zł, w skorygowanym planie budżetu w kwocie 192.675 tys. zł, co stanowiło wzrost o 16.664 tys. zł
2. strata z tytułu ubytków towarów wyższa od pierwotnie planowanej, ujawniona w wyniku inwentaryzacji (prezentowana w pierwotnym planie budżetu na 2010r. w kwocie 10 mln zł, w skorygowanym budżecie w kwocie 21,8 mln zł, co stanowiło pogorszenie o 11,8 mln zł);
3. niższa marża o 17.261 tys. zł (w nowym planie 216.183 tys. zł, w pierwotnym 233.445 tys. zł);
4. niewykonanie do końca czerwca 2010 r., realizowanego od początku 2010 r. planu nieobejmowania nowych lokalizacji oraz zamykania nierentownych placówek (sprawozdanie z efektów realizacji tego planu Zarząd omawiał na posiedzeniu Rady Nadzorczej w dniu [...] września 2010 r., pkt 5b porządku obrad "Projekty sanacja i zamknięcia, podsumowanie i rekomendacje" - protokół z posiedzenia Rady Nadzorczej Spółki w dniu [...] września 2010r.).
Informacja o powyższych wydarzeniach nie została przekazana do publicznej wiadomości.
Prezentowana i przekazana członkom Rady Nadzorczej informacja na posiedzeniu Rady Nadzorczej w dniu [...] września 2010 r. w formie pisemnej dotycząca wyników finansowych odnosiła się do Spółki, natomiast nie prezentowano i nie omawiano szczegółowo danych finansowych dotyczących pozostałych spółek z Grupy B.
Prezentacja wyników finansowych spółki (skorygowany plan budżetu na 2010 r.) przekazana Radzie Nadzorczej [...] października 2010 r. zawierała te same dane liczbowe w części dotyczącej skorygowanego planu budżetu Spółki - "Budżet 2010 prognoza" w tym prognozowaną stratę Spółki na koniec 2010 r. w kwocie 44 mln zł. KNF wskazała, iż jak wynika z porównania pierwotnego oraz skorygowanego planu budżetu Spółki na 2010 r., przekazanego przez Zarząd Radzie Nadzorczej spółki w dniu [...] września 2010 r., główne czynniki, które złożyły się na wymienioną wyżej wysoką stratę spółki przewidzianą w skorygowanym budżecie to głównie straty z tytułu inwentaryzacji w kwocie 21,8 mln zł, podczas gdy w pierwotnym planie budżetu w tej samej pozycji przewidziano kwotę 10 mln zł, co stanowiło pogorszenie o 11,8 mln zł, wyższe koszty operacyjne (Opex) o 16.648 tys. zł, w nowym planie widnieją w kwocie 192.675 tys. zł, (w pierwotnym 176.027 tys. zł), niższa marża o 17.261 tys. zł (w nowym planie 216.183 tys. zł, w pierwotnym 233.445 tys. zł). Sam wynik finansowy przewidziano w kwocie niższej o ok. 47 mln zł (pierwotnie planowany zysk w kwocie 2.363 tys. zł, w skorygowanym budżecie strata w kwocie 44.198 tys. zł).
Skorygowany plan budżetu na 2010 r. przedstawiony Radzie Nadzorczej w dniu [...] września 2010 r. wskazywał więc na zagrożenie wysoką stratą w ujęciu jednostkowym w stosunku do pierwotnie prognozowanego zysku na poziomie 2,36 mln zł, jak również biorąc pod uwagę porównawczo wyniki jednostkowe spółki za 2009 r. (zysk 23,3 mln zł) oraz wyniki jednostkowe za I półrocze 2010 r. (zysk 13 mln zł). Wyniki finansowe spółki dominującej historycznie miały decydujący wpływ na wyniki skonsolidowane, więc należało również przewidywać, iż niekorzystny wynik spółki dominującej zadecyduje o wynikach Grupy Kapitałowej B. Informacja o stracie prognozowanej w skorygowanym planie budżetu na 2010 r. i jej wpływie na wynik skonsolidowany nie została podana do publicznej wiadomości.
W dniu [...] listopada 2010 r. spółka przekazała do publicznej wiadomości skonsolidowany i jednostkowy raport kwartalny za III kwartał 2010 r. (QSr 2010). Ze sprawozdania skonsolidowanego wynika, że w III kwartale 2010 r. przychody ze sprzedaży były o 20 mln zł niższe niż wypracowane w tym samym okresie poprzedniego roku obrotowego. Jednocześnie wzrost kosztów własnych ze sprzedaży o 4 mln zł spowodował w konsekwencji w pozycji "wynik ze sprzedaży" zaprezentowanie wyniku o 24 mln zł niższego niż w analogicznym okresie roku poprzedniego. W pozycji "pozostałe koszty operacyjne" poinformowano o kosztach o 13 mln zł wyższych niż w raporcie za I półrocze 2010 r. Wszystkie zdarzenia, które miały miejsce w III kwartale 2010 r. spowodowały, że w III kwartale 2010 r. Grupa B. poniosła 27 mln zł straty, a za trzy kwartały 2010 r. narastająco 11,1 mln zł straty (w porównaniu z 16,6 mln zł zysku za I półrocze 2010 r.). O niekorzystnych wynikach Grupy zdecydowały wyniki podmiotu dominującego. Spółka w ujęciu jednostkowym poniosła za trzy kwartały narastająco 15,7 mln zł straty.
W punkcie III.2 w "Wybranych danych objaśniających" spółka poinformowała, że istotne zmniejszenie przychodów z tytułu usług marketingowych w III kwartale 2010 roku oraz straty w towarach handlowych (rozliczenia inwentaryzacji) miały istotny wpływ na pogorszenie wyników spółki w stosunku do poprzednich okresów. Ponadto spółka ujęła rezerwę w kwocie 1,9 mln zł z tytułu zamknięcia placówki handlowej w Legnicy, w ciężar wyniku III kwartału 2010 roku, co miało miejsce w tym okresie.
Następnego dnia, tj. [...] listopada 2010 r., spółka przekazała do publicznej wiadomości raport bieżący 64/2010 zawierający prognozy skonsolidowanych wyników finansowych na lata 2010-2012. W treści raportu spółka poinformowała, że podaje do publicznej wiadomości prognozę skonsolidowanych wyników finansowych (wynik netto) na lata 2010-2012:
a/ na 2010 r.: strata netto -102,9 mln zł; b/ na 2011 r.: zysk netto 19,2 mln zł; c/ na 2012 r.: zysk netto 49,3 mln zł.
Spółka wskazała, iż przy sporządzaniu powyższej prognozy uwzględniła m.in. następujące założenia:
- możliwe rezerwy dotyczące przyszłych działań w zakresie optymalizacji działania sieci. Celem Emitenta jest posiadanie efektywnej, trwale rentownej struktury sprzedaży detalicznej,
- podjęte i zakończone w 2010 r. działania sanacyjne, miały na celu uzyskanie realnych oszczędności po stronie spółki zarówno na poziomie wydatków operacyjnych jak i inwestycyjnych,
- w 2010 r. spółka zamierza kontynuować zmiany efektywnościowe, w tym działania polegające na optymalizacji powierzchni sprzedaży,
- w celu ochrony przyszłych wyników przed negatywnym wpływem działań restrukturyzacyjnych oraz kierując się zasadą rzetelności i ostrożności przy sporządzaniu sprawozdań finansowych, spółka rozważała zawiązanie w czwartym kwartale 2010 r. stosownej rezerwy na przyszłe działania w zakresie optymalizacji działania sieci. Rezerwy te zostaną wprowadzone do ksiąg rachunkowych niezwłocznie po zakończeniu trwających w spółce analiz oraz badań finansowych i prawnych. Spółka szacuje, iż nie przekroczą one łącznej kwoty między 50 a 70 mln zł. Zarząd zwrócił również uwagę, iż zgodnie z posiadanymi przez spółkę analizami, przyszłe działania sanacyjne, których koszty objęte zostaną powyższą rezerwą, spowodują realne oszczędności w spółce, trwale wpływające na jej przyszłe wyniki finansowe.
W dniu [...] marca 2011 r. spółka przekazała do publicznej wiadomości skonsolidowany raport roczny za rok 2010 (RS 2010), w którym wykazała stratę na poziomie skonsolidowanym w wysokości 102.958 tys. zł.
W tym samym dniu spółka przekazała także jednostkowy raport za rok 2010. Jak wynika ze sprawozdania jednostkowego, spółka za 2010 r. wykazała zysk w kwocie 10,06 mln zł, na co złożyło się zdarzenie o charakterze jednorazowym: osiągnięty zysk w wysokości 121.026 tys. zł ze zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa do jednostki zależnej (zysk z tej operacji zwiększył pozostałe przychody operacyjne do kwoty 122,8 mln zł; za rok 2009 pozostałe przychody operacyjne wynosiły 5,2 mln zł). Spółka (w zamian za udziały) wniosła do nowopowstałej spółki zależnej Grupa Kapitałowa B. z o.o. aport, w skład którego wchodziły m.in. znaki towarowe spółki o wartości księgowej wynoszącej 615 tys. zł (w B. S.A.). Znaki towarowe wniesione zostały do wymienionej spółki zależnej wg. wartości godziwej ustalonej w wysokości 121.641 tys. zł. Zysk ze zbycia powyższych środków trwałych w kwocie 121.026 tys. zł stanowił różnicę pomiędzy ustaloną wartością godziwą a wartością księgową przedmiotowych znaków towarowych. Z uwagi na fakt, iż cała ta operacja została przeprowadzona w ramach Grupy Kapitałowej B. powstały w jej wyniku zysk spółki nie miał wpływu na wyniki skonsolidowane za 2010 r. Jak wynika z raportu skonsolidowanego za 2010 r. (noty objaśniające) na powstanie straty skonsolidowanej za 2010 r. w wysokości 102.958 tys. zł wpłynęły wyniki spółki dominującej. Na wynik skonsolidowany netto za 2010 r. złożyły się: strata spółki dominującej, tj. segmentu sprzedaży detalicznej w wys. 113.254 tys. zł, dodatni wynik w dwóch pozostałych segmentach stanowiących działalność spółek zależnych (dystrybucji hurtowej oraz wynajmu nieruchomości) w wys. 11.179 tys. zł, ujemny wynik z tytułu udziału w zyskach jednostek stowarzyszonych 800 tys. zł., wyłączenia wewnętrzne (-) 83 tys. zł.
Komisja wskazała, iż dokonując ponownej analizy materiału dowodowego zgromadzone w toku postepowania dowody uznała za wiarygodne i mające moc dowodową, z uwzględnieniem poniższych zastrzeżeń. Komisja odmiennie niż to wynika z zeznań strony oraz świadka A. K., złożonych w sprawie dotyczącej naruszenia obowiązków informacyjnych przez Spółkę, a włączonych do materiału dowodowego rozpatrywanej sprawy, oceniła stan faktyczny. Ww. osoby zeznały, że przyczyną niepodania do publicznej wiadomości informacji o zagrożeniu Emitenta stratą był brak wystarczającej precyzyjności informacji w tym zakresie. Komisja nie dała również wiary zeznaniom A. K. oraz A. W., że Zarząd dowiedział się, iż Spółka jest zagrożona wystąpieniem straty za III kwartał 2010 r. na dzień przed publikacją raportu okresowego. Jak wynika bowiem ze zgromadzonego materiału dowodowego to Zarząd spółki, a zatem i skarżący, zlecili przygotowanie nowego planu budżetowego na 2010 r. uwzględniającego zidentyfikowane negatywne czynniki, takie jak: brak ukończenia dotychczas realizowanego programu naprawczego w spółce, zwiększoną stratę z tytułu inwentaryzacji przeprowadzonych w III kwartale 2010 r. oraz rezerwę na czynsze płacone w nierentownych placówkach. Ponadto, jak wynika z zeznań A. K. już w trakcie 2010 r. tj. przed publikacją raportu za III kwartał 2010 r., co nastąpiło w dniu [...] listopada 2010 r. Zarząd miał świadomość, że: dotychczas realizowany plan naprawy nie daje spodziewanych rezultatów, a jest to jeden z czynników, który sama Spółka jak i KNF uznały za mający istotny wpływ na wynik za 2010 r.
Powołując się na art. 96 ust. 6 i 7 oraz art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, a także art. 154 ustawy o obrocie, KNF wskazała, iż zasadnie została nałożona na skarżącego karę pieniężną w wysokości 100.000 zł za rażące naruszenie obowiązków informacyjnych przez spółkę, w okresie kiedy skarżący sprawował funkcję Wiceprezesa Zarządu spółki.
W toku niniejszego postępowania, Komisja potwierdziła ustalenia poczynione w ramach postępowania dotyczącego spółki, stwierdzając, iż spółka nie wykonała w terminie obowiązku informacyjnego wynikającego z art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, polegającego na przekazaniu Komisji, spółce prowadzącej rynek regulowany oraz do publicznej wiadomości informacji poufnych o : wydarzeniach wskazujących na zagrożenie wystąpienia znacznej straty za trzeci kwartał 2010 r. oraz za 2010 r., jak również prognozowanej znaczącej stracie jednostkowej za 2010 r., o której Zarząd poinformował Radę Nadzorczą na posiedzeniu Rady Nadzorczej w dniu [...] września 2010 r. i jej możliwym wpływie na wynik skonsolidowany Emitenta. W opinii KNF brakujące informacje podlegały zaliczeniu do katalogu informacji poufnych.
Komisja wskazała, iż przed dniem [...] września 2010 r., a więc przed datą prezentacji skorygowanego planu budżetu na 2010 r. na posiedzeniu Rady Nadzorczej spółki ww. informacje nie zostały przekazane do publicznej wiadomości. Nie były również przedmiotem obrad Rady Nadzorczej. Rozpatrywane informacje poufne dotyczyły bezpośrednio spółki, gdyż miały związek z prowadzoną przez nią działalnością, tj. wzrostem kosztów operacyjnych i straty z tytułu ubytku towarów, niższą marżą, brakiem ukończenia realizowanego programu naprawczego, a w konsekwencji ryzykiem wystąpienia znacznej straty za trzeci kwartał 2010 r. oraz za 2010 r., a także prognozowaną znaczącą stratą spółki dominującej i jej wpływem na wynik skonsolidowany.
Ponadto zdaniem Komisji nieujawnione informacje poufne miały charakter precyzyjny, gdyż wskazywały na okoliczności lub zdarzenia, których wystąpienia można zasadnie oczekiwać, a ich charakter w wystarczającym stopniu umożliwiał dokonanie oceny potencjalnego wpływu tych okoliczności lub zdarzeń na cenę lub wartość instrumentów finansowych lub na cenę powiązanych z nimi poufnych instrumentów finansowych.
Powyższa informacja o prognozowanej sytuacji finansowej spółki i jej wpływie na skonsolidowany wynik Grupy B. niewątpliwie spełniała również wymóg cenotwórczości i po jego przekazaniu do publicznej wiadomości mogłaby zostać wykorzystana przez racjonalnie działającego inwestora przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnej. Zatem, w sytuacji publikacji informacji poufnych o wydarzeniach wskazujących na zagrożenie wystąpienia znacznej straty za trzeci kwartał 2010 r. oraz za 2010 r. jak również prognozowanej znaczącej stracie jednostkowej za 2010 r., o której Zarząd spółki poinformował Radę Nadzorczą na posiedzeniu Rady Nadzorczej w dniu [...] września 2010 r. i jej możliwym wpływie na wynik skonsolidowany racjonalny inwestor uwzględniłby te informacje przy podejmowaniu swoich decyzji inwestycyjnych. Tym bardziej, że zarówno w 2009 r. jak i w I półroczu 2010 r. spółka odnotowała zysk netto. Jednocześnie w opinii KNF, analizy charakteru cenotwórczego informacji poufnych można było dokonać ex ante, tj. zanim doszło do publikacji raportu za III kwartał 2010 r. w dniu [...] listopada 2010 r. (godz. 23:51).
Ponadto, w ocenie Komisji, zidentyfikowane naruszenia obowiązków informacyjnych miały charakter rażący. Kluczowa dla tych ustaleń jest skala przewidywanego pogorszenia sytuacji finansowej oraz trwająca ponad 1,5 miesiąca zwłoka w przekazaniu informacji poufnych.
Z poczynionych przez Komisję ustaleń wynika również, iż w okresie kiedy Spółka nie wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku skarżący był Wiceprezesem Zarządu Emitenta. Został powołany na to stanowisko w dniu [...] maja 2008r. i sprawował swoją funkcję do rezygnacji A. W. w dniu [...] października 2010r. kiedy to objął funkcję Prezesa Zarządu, którą sprawował do dnia [...] kwietnia 2012r. (rezygnacja z pełnienia funkcji członka Zarządu Spółki). W zakres jego obowiązków, jako członka Zarządu wchodziło: odpowiedzialność za sprzedaż i część operacyjną na sklepach, zaś po powołaniu na stanowisko Prezesa Zarządu również koordynacja pracy Zarządu. Ponadto jak wynika z protokołu posiedzenia Rady Nadzorczej w dniu [...] września 2010r., strona była obecna na posiedzeniu i miała referować pkt 5c "Projekty handlowe, marka własna, import, sklep internetowy" członkom Rady Nadzorczej. A zatem zdaniem Komisji w związku z uczestnictwem skarżącego w posiedzeniu z dnia [...] września 2010r. jak również w pracach Zarządu to zasadny jest wniosek, że skarżącemu znana była treść korekty planu budżetu na 2010r. wraz ze zidentyfikowanymi w niej czynnikami ryzyka dla spółki.
Ponadto Komisja stwierdziła, że uchwała w formie decyzji dotycząca nałożenia kary na spółkę została podjęta przez Komisję w dniu [...] września 2013 r., zaskarżona decyzja została doręczona stronie w dniu [...] stycznia 2014r.. a termin z art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie upływał w dniu [...] marca 2014 r. Zatem decyzja została wydana i doręczona stronie przed upływem ww. terminu
Reasumując, w związku z zaistniałymi rażącymi naruszeniami obowiązków informacyjnych przez spółkę, w okresie kiedy funkcję Wiceprezesa Zarządu sprawował skarżący, Komisja nałożyła na niego, przed upływem terminu z art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie, karę pieniężną na podstawie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie.
Komisja w skarżonym orzeczeniu odniosła się również szczegółowo do zarzutów podniesionych przez skarżącego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w tym w szczególności :
I - odnosząc się do zarzutu, że skoro przesłanką do pociągnięcia do odpowiedzialności członka Zarządu jest uprzednie stwierdzenie decyzją rażącego naruszenia prawa obowiązków informacyjnych przez spółkę publiczną i że takie stwierdzenie powinno nastąpić w rozstrzygnięciu (osnowie ) decyzji a nie w jego uzasadnieniu - organ wskazał, że strona dokonała błędnej wykładni art. 96 ust. 6 w zw. z ust.1 ustawy o ofercie, a przez to wyprowadziła błędne wnioski, co do sprzeczności uzasadnienia decyzji z dnia [...] września 2013r. z zapadłym rozstrzygnięciem. Ze wskazanego przepisu nie wynika bowiem obowiązek, aby w treści osnowy stwierdzającej naruszenie przez Spółkę prawa zawierać rozstrzygnięcie, co do postaci kwalifikowanej naruszenia. Powołana norma art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie wskazuje jedynie na konieczność stwierdzenia kwalifikowanej postaci naruszenia prawa przez spółkę publiczną, aby możliwe było zastosowanie sankcji wobec członków Zarządu. Organ wskazał przy tym na rozbieżne poglądy w tym zakresie formułowane w doktrynie prawa. Wyjaśnił, że przedmiotem postępowania administracyjnego prowadzonego wobec spółki, było zgodnie z treścią art. 96 ust. 1 ustawy o ofercie, nałożenie sankcji administracyjnej na spółkę za naruszenie obowiązku informacyjnego. Do zaktualizowania tejże odpowiedzialności spółki było zatem konieczne stwierdzenie samego naruszenia prawa przez nią, co też nastąpiło i znalazło odzwierciedlenie w sentencji decyzji nakładającej karę na spółkę. Organ podkreślił przy tym, że w toku prowadzonego postępowania przeciwko spółce Komisja w oparciu o zebrany materiał dowodowy stwierdziła również, że zaistniałe naruszenie miało charakter kwalifikowany, tj. rażący. Przy czym okoliczność ta nie determinuje odpowiedzialności spółki, ale ma wpływ na wysokość kary pieniężnej nakładanej na spółkę i umożliwia zainicjowanie postępowania wobec członków Zarządu, stosowanie do treści wskazanego wyżej przepisu art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie. Organ wskazał także, że ukształtowanie postępowania, stosownie do treści art. 96 ust. 6 w/w ustawy umożliwia członkom zarządu dowodzenie w toku postępowania dotyczącego nałożenia na nich kar pieniężnych, że zidentyfikowane naruszenie, nie miało charakteru kwalifikowanego. Podsumowując stanowisko odnoszące się do wskazanego zarzutu skarżącego organ wskazał, że postępowania prowadzone na podstawie art. 96 ust.1 pkt 1 oraz ust. 6 ustawy o ofercie są to dwa odrębne postępowania, w których stroną są odrębne podmioty a także inny choć powiązany ze sobą jest ich przedmiot. Tym samym ustalenia stanu faktycznego poczynione w toku postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej na spółkę nie są wiążące w postępowaniu prowadzonym w oparciu o treść art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie.
II - odnosząc się do zarzutu, że organ błędnie przyjął, że wydarzenia wskazujące na zagrożenie wystąpienia znacznej straty za trzeci kwartał 2010r. oraz za 2010r. oraz ryzyko szacunkowej straty jednostkowej za 2010r., o której Zarząd spółki poinformował Radę Nadzorczą na posiedzeniu w dniu [...] września 2010r. i jej możliwy wpływ na wynik skonsolidowany, miały charakter informacji poufnych – Organ wyjaśnił, że nieupublicznione przez spółkę informacje o wskazanych wydarzeniach oraz o prognozowanej znacznej stracie jednostkowej na 2010r. i jej możliwym wpływie na wynik skonsolidowany Grupy Kapitałowej B. były informacjami poufnymi. Informacje te były bowiem precyzyjne, dotyczyły bezpośrednio spółki, nie zostały przekazane przed dniem [...] września 2010r. do wiadomości publicznej, a po takim przekazaniu mogłyby w istotny sposób wpłynąć na cenę instrumentów finansowych Odnosząc się do kryterium precyzyjności, które było przez stronę kwestionowane, organ wskazał, że: 1/ korekta budżetu na 2010r, zawierająca informacje, o wydarzeniach wskazujących na zagrożenie wystąpienia znacznej straty za trzeci kwartał 2010 i za 2010r. oraz prognozowanej znaczącej stracie jednostkowej wynikającej z korekty budżetu na 2010r. została opracowana przez spółkę w oparciu o dokumentację znajdującą się u Emitenta a ponadto przygotowana korekta budżetu na 2010r. uwzględniała zidentyfikowane negatywne czynniki w otoczeniu gospodarczym spółki, takie jak: niewielki stopień realizacji wykonania realizowanego planu, zamknięcie nierentownych placówek do końca czerwca 2010r. oraz nieobejmowania nowych, co skutkowało koniecznością zawiązania jednorazowej rezerwy, niższe marże, wyższe koszty operacyjne(OPEX) oraz wyższe straty wynikłe z inwentaryzacji przeprowadzonej w poszczególnych sklepach. 2/ wskazane przez KNF informacje poufne stanowiły prognozę, a więc zaprezentowane wartości mogły ulec wahaniom, gdyż jak ustalono w toku postępowania wynik z danego miesiąca był znany na koniec kolejnego miesiąca, to Zarząd uznał za konieczne przedstawienie ww. prognozy jako wiarygodnej na posiedzeniu Rady Nadzorczej w dniu [...] września 2020r. Jak zeznał bowiem świadek A. W., decyzja o korekcie planu budżetu powstała już z początkiem września 2010r., gdy wobec odnotowanych danych ekonomicznych: wyników sprzedażowych oraz strat z inwentaryzacji Zarząd powziął wiedzę o konieczności korekty planu finansowego na 2010r. 3/ w oparciu o wynikającą z korekty budżetu na 2010 r. planowaną stratę oraz fakt, iż w ujęciu historycznym wyniki finansowe jednostki dominującej miały decydujący wpływ na wynik Grupy Kapitałowej B., zasadne było przekonanie, że również w ujęciu skonsolidowanym spółka odnotuje stratę. Jak wynika bowiem z danych historycznych za 2009 r. oraz za I półrocze 2010 r. wynik Emitenta stanowił odpowiednio ok. 56 % oraz ok. 78 % wyniku skonsolidowanego spółki. 4/ należy stwierdzić, iż z teorii informacyjnej efektywności wyniku kapitałowego wynika, że kurs akcji pozostaje w pewnym racjonalnym związku z treścią upublicznionych informacji. Informacje pozytywne powodują wzrost cen akcji, a informacje negatywne ich spadek. Skala tych reakcji kursowych pozostaje w pewien sposób skorelowana z doniosłością określonej informacji, choć w tym zakresie praktyka funkcjonowania rynków finansowych wykazuje także sytuacje anormalne, tj. reakcje niewspółmiernie silne, względnie za słabe w stosunku do rangi informacji. Przyjmuje się jednak, że rynek kapitałowy, gwarantujący odpowiednią płynność notowanych akcji, stanowi w dalszej perspektywie najlepszy mechanizm oceny wagi poszczególnych informacji dla wyceny akcji. Stąd też do doprecyzowania kryterium cenotwórczego charakteru informacji poufnej ustawodawca odsyła do modelu racjonalnego inwestora. Kierując się tym modelem należało wywnioskować, iż informacja wskazująca na znaczące i niespodziewane pogorszenie sytuacji finansowej spółki doprowadzi do zmniejszenia kursu jej akcji. Stanowisko to zostało potwierdzone zachowaniem się kursu akcji spółki po opublikowaniu w dniu [...] listopada 2010r. (godz. 23:51) raportu za III kwartał 2010r., w którym Emitent odnotował stratę netto zarówno na poziomie jednostkowym jak i na poziomie skonsolidowanym, gdyż został zaobserwowany spadek kursu zamknięcia w dniu [...] listopada 2010r. o 13,71% w stosunku do dnia poprzedniego. Przy czym w kolejnych dniach w/w spadek się pogłębił.
KNF podkreślił również, że informacje poufne nie traciły waloru precyzyjności w związku z tym, że nie były kwotami dokładnymi i wymagały jeszcze dalszej weryfikacji. Oczywistym jest, że spółka sporządzając korektę budżety na 2010 r. na posiedzenie Rady Nadzorczej w dniu [...] września 2010 r. nie mogła dysponować pełnymi danymi za 12 miesięcy. Niemniej jednak mogła opublikować kwotę spodziewanej straty w ujęciu jednostkowym i skonsolidowanym z zastrzeżeniem, że przedstawione dane wymagają jeszcze weryfikacji. Wówczas inwestorzy i akcjonariusze weszliby w posiadanie informacji na temat skali spodziewanej straty, co było o tyle istotne, iż Emitent w ramach prognozy wewnętrznej zakładał osiągnięcie zysku na poziomie jednostkowym, zaś zysk ten faktycznie zrealizował w I półroczu 2010 r.
Ponadto Komisja wskazała, że pomimo to, iż przygotowana na posiedzenie Rady Nadzorczej w dniu [...] września 2010 r. korekta planu budżetu spółki na 2010 r., jak i ustnie przedstawiona informacja o skonsolidowanej stracie Grupy Kapitałowej B. stanowiły prognozy, to ze względu na ich znaczenie dla inwestorów, powinny zostać opublikowane.
III - odnosząc się do zarzutu skarżącego, że nałożenie przez KNF na czterech członków Zarządu spółki kar pieniężnych w łącznej wysokości 400.000 zł, w sytuacji gdy nałożona na spółkę kara stanowiła kwotę 100.000 zł jest sprzeczne z art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie, gdyż prawidłowo wykładnia tego przepisu w relacji do ust. 1 tego artykułu, nakazuje przyjąć, że łączna wysokość kar nałożonych na członków Zarządu Spółki nie może przekraczać kary nałożonej na spółkę za tożsame naruszenie –organ uznając zarzut za niezasadny podkreślił, że przedmiotowa sprawa dotyczy odpowiedzialności M. R. z tytułu pełnienia funkcji członka Zarządu spółki w okresie, kiedy doszło do naruszenia przez Spółkę art. 56 ustawy o ofercie. Wskazał, że analiza art. 96 ust.1 i ust. 6 ustawy o ofercie prowadzi do wniosku, że ustawodawca nie powiązał wysokości kary nakładanej na spółkę publiczną z karą nakładaną na członka Zarządu a co więcej, oba przepisy są na tyle jasno sformułowane, że znajdzie tu zastosowanie zasada clara nunt interpretanda a zatem nie istnieje potrzeba dokonywania ich wykładni. Organ wskazał również, że przyjęcie stanowiska strony skutkowałoby wprowadzeniem ograniczenia, które nie wynika z przepisów prawa i stanowiłoby przykład niedopuszczalnej wykładni prawotwórczej. Jednocześnie organ podkreślił, że w decyzji I instancji zawarta została argumentacja wskazująca dlaczego na Stronę została nałożona kara pieniężna w wys. 100,000 zł a zatem nie można uznać, iż wskazana wysokość kary jest rażąco niewspółmierna. Zdaniem Komisji nałożona na M. R. kara pieniężna jest adekwatna do stwierdzonego naruszenia, o czym przesądzają takie okoliczności jak waga i rodzaj naruszonych obowiązków przez zarządzaną przez stronę spółkę, konsekwencje powstania i czas trwania stanu niezgodnego z prawem (zwłoka w publikacji trwająca 1,5 miesiąca). Organ wskazał również, że w toku miarkowania kary pieniężnej Komisja wzięła pod uwagę fakt, iż strona była obecna na posiedzeniu Rady Nadzorczej w dniu 22 września 2010 r., a nadto w ocenie KNF brak było przeciwskazań do publikacji informacji zawartych w sentencji decyzji, nawet jeżeli były to prognozy.
Organ podkreślił również, że w toku postępowania zakończonego wydaniem decyzji KNF podjęła również działania zmierzające do ustalenia stanu majątkowego skarżącego, tak aby nałożona kara pieniężna nie stanowiła dla niego nadmiernego obciążenia. Pomimo wezwania skierowanego do strony w piśmie z dnia [...] października 2013r. odebranego przez stronę w dniu [...] października 2013r., Komisja nie uzyskała żadnej odpowiedzi. Organ wskazał również, że ponownie rozpoznając sprawę na skutek wniosku strony, KNF ponownie wezwał M. R. do złożenia zeznań w zakresie jego bieżącej sytuacji majątkowej i finansowej. Jednak strona na w/w pismo nie udzieliła żadnej odpowiedzi. Organ stwierdził zatem, że stronie postępowania jest zobligowany zapewnić czynny udział w czynnościach procesowych, jednakże strona nie ma obowiązku korzystania z przyznanych jej ustawowo uprawnień, choć równocześnie z własnych zaniechań nie może wywodzić korzystnych dla siebie skutków prawnych
Organ wskazał również, że nałożona na skarżącego kara pieniężna ma spełnić funkcję zarówno prewencyjną, w ujęciu indywidualnym oraz generalnym, jaki i represyjną. Funkcja prewencji indywidualnej ma zapewnić, że zarządzane przez stronę spółki publiczne nie będą dokonywały podobnych naruszeń w przyszłości.
Wymierzona skarżącemu kara spełnia funkcję prewencyjną w ujęciu ogólnym, polegającą na oddziaływaniu na innych członków zarządów spółek publicznych, aby reprezentowane przez nich spółki w sposób należyty przestrzegały przepisów dotyczących obowiązków informacyjnych. Kara administracyjna stanowi również formę represji, która polega na naruszeniu sfery majątkowej podmiotu. Jednakże KNF podkreśliła, iż realizacja funkcji represyjnej wymaga nałożenia kary pieniężnej, która nie będzie stanowiła nadmiernego obciążenia dla strony. Komisja wskazała przy tym, iż jej zdaniem kara w kwocie 100.000 zł spełni postulat niezbędności oraz skuteczności przy uwzględnieniu represyjno-prewencyjnego charakteru.
Na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] września 2015 r. M. R. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając:
1. naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, tj.:
art. 7, 77 § 1, 80, i 107 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie całokształtu materiału dowodowego, co prowadziło do dokonania błędnych ustaleń faktycznych i naruszenia obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego oraz wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, skutkujące uznaniem, że wydarzenia wskazujące na zagrożenie wystąpienia znacznej straty za trzeci kwartał 2010r. oraz za 2010r. oraz ryzyko szacunkowej straty jednostkowej za 2010r. i jej możliwy wpływ na wynik skonsolidowany, o której Zarząd Spółki poinformował Radę Nadzorczą na posiedzeniu w dniu [...] września 2010r. stanowiły informacje poufne w rozumieniu art. 154 ust.1 ustawy o obrocie oraz uznanie, że skarżący nie dopełnił obowiązków informacyjnych, o których mowa w art. 56 ust 1 pkt 1 ustawy o ofercie.
2. naruszenie prawa materialnego, tj.:
a. art. 96 ust. 6 w związku z art. 96 ust.1 ustawy o ofercie poprzez jego błędna wykładni, przejawiającą się uznaniem, że warunkiem pociągnięcia do odpowiedzialności członka zarządu nie jest uprzednie stwierdzenie rażącego naruszenia obowiązków informacyjnych przez spółkę w drodze decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, w skutek czego organ bezpodstawnie nałożył na członka zarządu karę pieniężną pomimo braku uprzedniego stwierdzenia w decyzji KNF z dnia [...] września 2013r. rażącego naruszenia przez B.S.A. art. 56 ust.1 pkt 1 ustawy o ofercie;
b. art. 56 ust.1 pkt 1 ustawy o ofercie w związku z art. 154 ust.1 pkt 1 i 2 ustawy o obrocie, skutkiem czego organ stwierdził, że skarżący powinien przekazać te informacje niezwłocznie po ich powzięciu, podczas gdy były one pozbawione cech precyzyjności i wymagały weryfikacji pod kontem realności informacji, a tym samym nie mogły być potraktowane jako informacje poufne;
c. art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie poprzez jego niewłaściwe zastosowanie skutkujące nałożeniem na osobę, która pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej, kary pieniężnej w sytuacji, gdy nie zostały spełnione przesłanki do nałożenia tej kary, tj. przesłanki rażącego naruszenia obowiązków informacyjnych przez spółkę,;
d. art. 96 ust.1 i 6 ustawy o ofercie poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nałożenie na skarżącego rażąco wygórowanej kary pieniężnej, w wysokości równej karze nałożonej na B. S.A., podczas gdy prawidłowa wykładnia wyżej wskazanego przepisu nakazuje przyjąć, że łączna wysokość kar nałożonych na członków zarządu spółki (400.000zł) nie może przekraczać kary nałożonej na spółkę (100.000zł) za tożsame naruszenie.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji KNF oraz poprzedzającej ją decyzji tegoż organu z dnia [...] stycznia 2014r. (w skardze błędnie została wskazana data winno być z dnia [...] stycznia 2014r. przy czym numer decyzji został określony prawidłowo – nie powstaje zatem wątpliwość w tym zakresie) oraz o zwrot od KNF na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania niezbędnego do celowego dochodzenia praw według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi skarżący szczegółowo uzasadnił podniesione zarzuty.
W odpowiedzi na skargę Komisja Nadzoru Finansowego wniosła o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnymi i przepisami postępowania, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tj. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. – dalej p.p.s.a.).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
W przedmiotowej sprawie przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Komisja Nadzoru Finansowego z dnia [...] września 2015 r. utrzymująca w mocy wcześniejszą decyzję tego organu z dnia [...] stycznia 2014r. nakładającą na skarżącego M. R. karę pieniężną w wysokości 100.000 zł.
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie. Zgodnie z cyt. przepisem, w przypadku rażącego naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 96 ust. 1 ustawy o ofercie, Komisja może nałożyć na osobę, która w tym okresie pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej lub towarzystwa funduszy inwestycyjnych będącego organem funduszu inwestycyjnego zamkniętego, karę pieniężną do wysokości 100.000 zł. Kara nie może być nałożona, jeżeli od wydania decyzji, o której mowa w ust. 1, upłynęło więcej niż 6 miesięcy (art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie).
Z treści powyższego przepisu wynika, że pierwszą przesłanką nałożenia na członka zarządu spółki publicznej kary jest uprzednie nałożenie kary na samą spółkę, z uwagi na naruszenie obowiązków, o których mowa w art. 96 ust. 1 ustawy o ofercie.
W rozpoznawanej sprawie przesłanka ta została spełniona, bowiem Komisja Nadzoru Finansowego, ostateczną decyzją z dnia [...] września 2013 r. nałożyła na spółkę B. S.A. z siedzibą w G. karę pieniężną w wysokości 100.000 zł. Kara ta została przy tym nałożona w oparciu o przepis art. 96 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie.
Kolejnym warunkiem umożliwiającym nałożenie kary na członka zarządu, jest zachowanie terminu, o którym mowa w art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 września 2013 r. sygn. akt II GSK 767/12, początkiem biegu 6 miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie, do nałożenia przez Komisję Nadzoru Finansowego kary na osobę, która w tym okresie pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej z tytułu rażącego naruszenia obowiązków informacyjnych, o których stanowi art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie – jest data wydania przez KNF decyzji o nałożeniu kary pieniężnej na spółkę publiczną, tzn. data jej sporządzenia zgodnie z wymogami art. 107 k.p.a. i podpisania, nie zaś data jej doręczenia spółce. Natomiast terminem końcowym jest chwila nałożenia kary – decyzją skierowaną do osób pełniących funkcję członka zarządu spółki publicznej lub towarzystwa funduszy inwestycyjnych będącego organem funduszu inwestycyjnego zamkniętego. Nie powinno natomiast budzić wątpliwości, że nałożenie kary decyzją następuje z chwilą wprowadzenia tej decyzji do obrotu, zatem z chwilą skutecznego jej doręczenia adresatowi (zob. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2014 r. sygn. akt II GSK 1626/12). W przedmiotowej sprawie decyzja nakładająca na B. S.A. karę pieniężną w oparciu o przepis art. 96 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 56 ust. 1 pkt 1, wydana została w dniu [...] września 2013 r. Tym samym nałożenie na skarżącego, jako członka zarządu, kary pieniężnej decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., miało miejsce z zachowaniem terminu określonego w art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie. Podzielić w tym miejscu należy zdanie organu nadzoru, iż art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie nie wymaga aby decyzja o nałożeniu kary na członka zarządu miała walor ostateczności. Przy czym uzupełniająco należy wskazać, że norma prawna powyższego przepisu zostaje spełniona już w chwili doręczenia decyzji pierwszoinstancyjnej.
W świetle zacytowanych powyżej przepisów istotnym jest ponadto, że członek zarządu powinien ponosić odpowiedzialność za rażące naruszenie przez spółkę obowiązków w okresie, gdy sprawował on funkcję członka zarządu. Organ prawidłowo ustalił, a sam skarżący okoliczności tej nie negował, że w czasie, gdy dochodziło do wskazanych naruszeń ustawy o ofercie, pełnił on funkcję Wiceprezesa Zarządu spółki.
Finalnie zauważyć należy, że Komisja może nałożyć karę, o której mowa w art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie, na osobę, która pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej, w przypadku rażącego naruszenia obowiązków przewidzianych w art. 96 ust. 1 ustawy o ofercie.
Powyższe oznacza zatem, że decyzja wydawana na podstawie art. 96 ust.6 ustawy o ofercie ma charakter uznaniowy. Kontrola legalności decyzji uznaniowych dokonywana przez sąd administracyjny ma ograniczony zakres. Sąd nie wnika w celowość wydania decyzji i rozstrzygnięcia w niej zawartego. Sprawdza, czy decyzję podjął właściwy organ, czy decyzja ma oparcie w przepisach prawa materialnego, czy organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego a więc, czy decyzja nie nosi znamion dowolności oraz, czy organ uzasadnił rozstrzygnięcie sprawy przesłankami odnoszącymi się do strony. Sądowa kontrola decyzji uznaniowej polega na zbadaniu, czy przed podjęciem decyzji organ dysponował niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia. Jest to więc kontrola prawidłowości postępowania poprzedzającego wydanie decyzji i jego zgodności z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Nadto, z uwagi na użyte w art. 96 ust. 1 ustawy pojęcie "rażące naruszenie obowiązków" organ zobowiązany jest ocenić, czy konkretnym naruszeniem przez spółkę przepisów ustawy o ofercie można przypisać taki charakter. Sam zwrot "rażące naruszenie obowiązków" jest prawnie niedookreślony. Pojęcie to stanowi klauzulę generalną, która w założeniu ma umożliwić karanie członków zarządu za najbardziej naganne zachowania spółki. Nie ma więc katalogu zamkniętego zachowań, które wyczerpywałyby pojęcie "rażące naruszenie obowiązków przez spółkę publiczną". Zatem ocena, czy dane naruszenie obowiązków jest rażące zależy od okoliczności każdego indywidualnego przypadku. Do rażącego naruszenia obowiązków może dojść zarówno na skutek jednorazowego zachowania, które drastycznie narusza obowiązujące przepisy, jak i na skutek wielokrotnych, nawet drobnych naruszeń, które oceniane łącznie pozwalają na przyjęcie, że naruszenie obowiązków ma charakter rażący (por. Glosa M. Barczaka do wyroku WSA w Warszawie z dnia 22 czerwca 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 688/07, Prawo Spółek 2008, Nr 12, s. 53).
Uwzględniając powyższe, w ocenie Sądu, nie może zostać uznany za trafny zarzut skarżącego, że Komisja dokonała błędnej wykładni terminu "rażące naruszenie obowiązków" przez co naruszyła art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie. Skarżący w swej argumentacji zanegował kluczowe dla możliwości nałożenia kary na spółkę, a w dalszej kolejności na niego, ustalenie przez Komisję, że spółka miała prawny obowiązek przekazania KNF, spółce prowadzącej rynek regulowany oraz do publicznej wiadomości informacji o prognozach swoich wyników finansowych oraz o "wydarzeniach wskazujących na zagrożenie wystąpienia znacznej straty za trzeci kwartał 2010 r. oraz za 2010 r.", oraz o "prognozowanej znaczącej stracie jednostkowej za 2010 r., (...) i jej możliwym wpływie na wynik skonsolidowany". Skarżący stoi na stanowisku, że wszystkie te "wydarzenia" stanowiły w istocie prognozy i jako takie nie stanowiły informacji poufnej, a zatem nie występuje w ich przypadku obowiązek informacyjny wynikający z art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie.
W ocenie Sądu stanowisko zaprezentowane przez skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie.
Podkreślić należy, że zgodnie z art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, emitent papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym jest obowiązany do równoczesnego przekazywania Komisji, spółce prowadzącej ten rynek regulowany oraz do publicznej wiadomości informacji poufnych, w rozumieniu art. 154 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi (tzw. informacji poufnych).
Zgodnie z dyspozycją § 5 ust. 1 pkt 25 rozporządzenia, emitent jest obowiązany do przekazywania w formie raportu bieżącego informacji o sporządzeniu prognozy lub szacunków wyników finansowych emitenta lub jego grupy kapitałowej, jeżeli emitent podjął decyzję o ich przekazaniu do wiadomości publicznej.
W kontekście przywołanych wyżej przepisów należy stwierdzić, że organ prawidłowo ocenił ww. naruszenie jako informację dotyczącą działalności emitenta, z potencjalną możliwością istotnego oddziaływania na cenę instrumentów finansowych emitenta. Okoliczności powyższe zostały należycie uzasadnione w decyzji przez organ nadzorujący.
Istotnym jest przy tym, że w postepowaniu prowadzonym w trybie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie, rażące naruszenie obowiązków informacyjnych przypisać można podmiotowi, o którym mowa w art. 96 ust. 1 ww. ustawy, a nie członkowi jego zarządu. Powyższy przepis nie wymaga zatem dokonywania oceny charakteru naruszenia przez skarżącego, lecz przez spółkę.
Jednocześnie w sytuacji, w której decyzja wydana na podstawie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie ma charakter uznaniowy, pozwala to organowi w okolicznościach danej sprawy mimo rażącego naruszenia przez emitenta obowiązków informacyjnych z art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, nie nakładać kary na członka zarządu jeśli nie miał on wpływu na takie naruszenie. W rozpatrywanej sprawie skarżący nie podniósł jednakże żadnych okoliczności które wskazywałyby, iż nie miał wpływu na takie naruszenie. Nie budzą przy tym wątpliwości ustalenia organu co do faktu, że osobą odpowiedzialną za wskazane naruszenia był m. in. skarżący. W decyzjach obu instancji szczegółowo omówiona została rola skarżącego w zakresie działań skutkujących naruszeniem obowiązków informacyjnych.
Podkreślić należy, że decyzja uznaniowa (a taki charakter ma decyzja wydana na podstawie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie) może być uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wypadku stwierdzenia, że została ona wydana z takim naruszeniem przepisów o postępowaniu administracyjnym, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a.). O tego rodzaju naruszeniach można by mówić, gdyby np. organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotne dla sprawy materiały dowodowe lub dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Takie uchybienia w rozpoznawanej sprawie nie miały miejsca, organ nadzoru przeprowadził wnikliwe postepowanie dowodowe, zaś wydaną decyzję należycie uzasadnił.
W tych okolicznościach uznać należy, iż zostały dostatecznie wyjaśnione wszystkie okoliczności mające wpływ na wynik sprawy, a ustaleń faktycznych dokonano na podstawie materiału dowodowego, należycie zgromadzonego i ocenionego przez organ administracji, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na zakończenie odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów, ze względów wskazanych powyżej, Sąd uznał je za niezasadne.
Dodatkowo jednak mając na względzie podniesiony również zarzut odnoszący się do nałożenia na stronę rażąco wygórowanej kary tj. w wysokości równej karze nałożonej na B. S.A., Sąd wskazuje, iż również ten zarzut uznał za niezasadny. Zdaniem Sądu prawidłowe jest bowiem stanowisko organu wyrażone w tym zakresie w skarżonym orzeczeniu, gdzie wskazano, że analiza treści art. 96 ust.1 i ust.6 ustawy o ofercie prowadzi do wniosku, że ustawodawca nie powiązał wysokości kary nakładanej na spółkę publiczną z karą nakładaną na członka Zarządu. Sąd zgadza się że oba wskazane przepisy są na tyle jasno i jednoznacznie sformułowane, że nie ma potrzeby dokonywania ich wykładni. Przyjęcie stanowiska prezentowanego przez stronę skarżącą w tym zakresie niewątpliwie musiałoby skutkować wprowadzeniem ograniczenia, które nie wynika z przepisów prawa. Sąd wskazuje również, że w decyzji organu I instancji (str. 19) zawarta została przekonująca argumentacja wskazująca dlaczego zdaniem organu na skarżącego należało nałożyć karę w wysokości 100.000 zł. – a zatem nie można uznać aby nałożona na skarżącego kara była ustalona w sposób dowolny i była rażąco wygórowana, szczególnie iż została ona określona przy uwzględnieniu zapisu art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie.
Mając powyższe na uwadze, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę orzekając jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło