VIII SA/Wa 194/19
WyrokWSA w Warszawie2019-05-15
Skład orzekający: Leszek Kobylski, Renata Nawrot, Marek Wroczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego w trybie art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego może być nałożony w przypadku istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, nawet jeśli roboty budowlane zostały wykonane w czasie obowiązywania poprzedniej ustawy Prawo budowlane z 1974 r. i zgłoszone do użytkowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, polegające na zmianie kubatury i powierzchni zabudowy, skutkują obowiązkiem sporządzenia projektu budowlanego zamiennego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego. Brak formalnego zgłoszenia zakończenia budowy lub uzyskania pozwolenia na użytkowanie uniemożliwia przyjęcie, że obiekt został zaakceptowany przez właściwy organ w obecnym kształcie, co uzasadnia zastosowanie postępowania naprawczego.Stan faktyczny
Skarżący J. i J. J. domagali się uchylenia decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającej obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego dla rozbudowy zakładu mechanicznego. Organy uznały, że w trakcie rozbudowy doszło do istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu, takich jak zmiana konstrukcji dachu, wykonanie przybudówki, zmiana kubatury i powierzchni zabudowy oraz wykonanie poddasza jako użytkowego w całości, podczas gdy projekt przewidywał częściowe jego użytkowanie. Skarżący twierdzili, że roboty zostały wykonane zgodnie z prawem obowiązującym w 1974 r. i zgłoszone do użytkowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), Sędzia WSA Marek Wroczyński, Protokolant Starszy referent Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2019 r. w Radomiu sprawy ze skargi J. J. i J. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku sporządzenia projektu budowlanego zamiennego oddala skargę.
Przedmiotem skargi J. i J. małżonków J. jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: [...] WINB, organ odwoławczy) z [...] kwietnia 2016 r., Nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia projektu budowlanego zamiennego rozbudowy zakładu mechanicznego usytuowanego na działce nr ew. [...] w S., gmina S..
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym
i prawnym:
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. (dalej: PINB, organ I instancji) decyzją z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...], na podstawie art. 51 ust. 7 i art. 81 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2 października 2013 r. poz. 1409, dalej Prawo budowlane) nałożył na J. i J. małżonków J. obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie do dnia [...] maja 2016 r.: projektu budowlanego zamiennego Zakładu Mechanicznego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił przebieg postępowania, a następnie wyjaśnił, iż z materiałów i dokumentów zebranych w niniejszej sprawie wynika, że budynek zakładu mechanicznego zlokalizowany jest w odległości około 9 m od budynku mieszkalnego i granicy działki skarżącego i nie stanowi uciążliwości dla sąsiedniej działki. PINB wyjaśnił, iż w czasie oględzin przeprowadzonych w związku z poprzednim postępowaniem, przeprowadzono oględziny spornego budynku warsztatowego, podczas których stwierdzono, iż J. i J. J. (dalej również inwestorzy) posiadają pozwolenie na adaptację i rozbudowę Zakładu Mechanicznego nr [...] z dnia [...] wrzesnia 1989 r.
W załączonych kserokopii projektu budowlanego wynika jak stwierdził PINB, że projektant naniósł na projekcie zmiany, sygnując je własnym podpisem. Stwierdzono, że w stosunku do zatwierdzonego projektu wraz z poprawkami naniesionymi przez projektanta, wykonano następujące zmiany: w konstrukcji dachu od strony północnej wykonano lukarnę o wym. [...] × [...] m, oraz wykonano przybudówkę parteru
o wymiarach [...] × [...] m i wysokości [...] m.
W przybudówce wykonane zostały drzwi wejściowe, oraz dwa okna o wymiarach [...] × [...] m. Ściana wschodnia budynku usytuowana jest w granicy działki bez otworów okiennych (posiada otwór wypełniony luksferami). Dalej według organu I instancji,
w elewacji zachodniej zrezygnowano z otworu okiennego na piętrze, natomiast wykonano dwie lukarny o wymiarach [...] × [...] m. W elewacji południowej na poddaszu wykonano trzy otwory okienne o wymiarach od [...] × [...] m do [...] × [...] m w kształcie trapezu.
Z ustaleń PINB wynika, że konstrukcja dachu oraz poddasza zostały przeprojektowane przez projektanta inż. S. D., przy czym poddasze
w projekcie było częściowo użytkowe, a wykonano całość jako użytkowe o wysokości od strony zachodniej [...] m a od strony wschodniej [...] m. Wykonano podniesienie konstrukcji dachu, zmieniając co najmniej jeden z parametrów budynku tj. jego kubaturę.
Analiza dokonana przez organ I instancji doprowadziła także do ustaleń stwierdzających, że zmieniony został również rozkład pomieszczeń na I piętrze oraz wykonano dodatkowe schody żelbetowe na poddasze budynku. Budynek na piętrze jest niewykończony, brak jest tynków i posadzek.
Z kolei analizując dokumentację z Urzędu Miejskiego w S., stwierdzono, iż znajduje się tylko adnotacja, iż budynek warsztatu został oddany do użytkowania
w 1991 r., przy czym nie ma danych w jakim zakresie dokonano oddania obiektu do użytkowania bowiem nie zachowały się żadne dokumenty.
W tej sytuacji za konieczne organ uznał nałożenie obowiązku z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego.
W odwołaniu od powyższej decyzji, inwestorzy zaznaczyli, iż budynek został zgłoszony do użytkowania w 1992 r. w Urzędzie Miasta i Gminy S., jako zakład mechaniczny i tak jest użytkowany. Od tego okresu żadnych robót budowlanych nie wykonywali. Fakt zgłoszenia został potwierdzony przez Urząd Miasta i Gminy S. w piśmie z dnia [...].08.2014r., znak: [...].
Zaznaczyli również, że zgłoszenie dokonane zostało w trybie przepisów obowiązujących w tym okresie tj. stosownie do art. 41 ustawy Prawo budowlane
z 1974 r. Realizacja rozbudowy również odbywała się w czasie obowiązywania prawa budowlanego z 1974 r., gdzie każda zmiana była uzgadniana z projektantem a zarazem kierownikiem budowy S. D.. Autor projektu naniósł wszystkie zmiany na projekcie budowlanym i uznał je jako nieistotne, dlatego też po zakończeniu robót
i zgłoszeniu do Urzędu Miasta i Gminy w S. organ ten przyjął zgłoszenie bez uwag. Jednocześnie nie ma dowodów, że takiego zgłoszenia nie było, gdyż brak jest dokumentów.
Rozpoznając odwołanie [...]WINB, decyzją z [...] kwietnia 2018 r. o Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 51 ust. 7 oraz art. 52 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane orzekł o nałożeniu na inwestorów (J. i J. małżonków J.) obowiązek sporządzenia i przedstawienia w PINB w S.: 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego rozbudowy zakładu mechanicznego usytuowanego na działce o nr ew. [...] w S., gmina S., należącego do inwestorów, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, w terminie do dnia [...] lipca 2016 r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia [...]WINB po przypomnieniu przebiegu postępowania, wyjaśnił, iż z przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego wynika, iż J.J. uzyskał w 1981 r. pozwolenie na budowę budynku gospodarczego, obory i stodoły. Następnie w dniu [...] września 1989 r. Urząd Miasta i Gminy w S. wydał na jego wniosek decyzję, znak: [...], udzielającą pozwolenia na adaptację i rozbudowę istniejących budynków gospodarczych na budynek warsztatowy. Obecnie w budynku prowadzony jest zakład mechaniczny, w którym wykonywana jest działalność polegająca na obróbce skrawaniem.
Podczas przeprowadzonych w dniu [...] sierpnia 2014 r. oględzin stwierdzono, iż
w stosunku do zatwierdzonej na rysunku elewacji północnej dokonano zmiany konstrukcji dachu polegającej na zainstalowaniu lukarny o wymiarach [...] m x [...] m. Wykonano także przybudówkę parterową o wymiarach [...] m x [...] m i wysokości [...] m, w której umieszczono drzwi wejściowe i dwa okna o wymiarach [...] m x [...] m. Przybudówka wykonana została pod projektowanym balkonem, W elewacji zachodniej zrezygnowano z wykonania otworu okiennego na piętrze obiektu (od strony
północno-zachodniej), natomiast wykonano dwie lukarny o wymiarach [...] m x [...] m, w konstrukcji dachu. W elewacji południowej na poddaszu wykonano trzy otwory okienne o wymiarach [...] m x [...] m i [...] m x [...] m. trapezowe. Stwierdzono, że piętro budynku jest nieużytkowane, w stanie surowym. Ponadto zmieniono podział pomieszczeń na północ od klatki schodowej. Na poddasze, w związku z podniesieniem konstrukcji dachu. która skutkowała zmianą kubatury budynku, zostały wykonane schody żelbetonowe (sztuk 9). Zgodnie z projektem poddasze miało pozostać w części
użytkowe, zaś w całości zostało wykonane jako użytkowe o wysokości od strony zachodniej [...] m, a od strony wschodniej [...] m. W związku z powyższym organ powiatowy zasadnie nałożył na skarżących obowiązek sporządzenia i dostarczenia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych przy budowie przedmiotowego budynku, gdyż został on wybudowany z istotnymi odstępstwami od decyzji o pozwoleniu na budowę. Odstępstwa te bowiem polegają na zmianie charakterystycznych parametrów obiektu, tj. kubatury i powierzchni zabudowy, a także na zmianie zamierzonego sposobu użytkowania.
Następnie organ odwoławczy przywołał treść art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, uznając za zasadne wskazanie w podstawie prawnej art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego. [...]WINB wyjaśnił, iż każde istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne wyłącznie po wcześniejszym uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Odnosząc się do realiów niniejszej sprawy organ odwoławczy wskazał, że dokumenty dotyczące projektu technicznego budynku wskazują, iż sporny obiekt został wybudowany z odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego polegającymi na zmianie jego kubatury i powierzchni zabudowy. Jak wywiódł organ zgodnie
z opisem technicznym do projektu powierzchnia zabudowy powinna wynosić [...] m2, a kubatura [...] m³.
Akceptując ustalenia dokonane przez organ I instancji, organ odwoławczy stwierdził, iż stwierdzone zmiany powodują zmianę kubatury budynku - w przypadku wykonania lukarn, które spowodowały zmianę konstrukcji dachu i zwiększenie powierzchni użytkowej oraz w przypadku wykonania przybudówki do budynku, której realizacja skutkowała również zmianą powierzchni zabudowy spornego obiektu. Ponadto zgodnie z dokumentacją budowlaną poddasze budynku miało pozostać
w części użytkowe, zaś w całości zostało wykonane jako użytkowe. Zatem konieczne stało się przeprowadzenie postepowania naprawczego w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego.
Odnosząc się do argumentów zawartych w odwołaniu organ odwoławczy wskazał, iż omawiane postępowanie dotyczy rozbudowy budynku warsztatowego nie zaś jego budowy. Dokonanie przez inwestora rozbudowy nie zaś budowy budynku nie może decydować o niezasadności wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Zaznaczył także, że organ I instancji wyraźnie wskazał jakie istotne odstępstwa zachodzą w sprawie.
J. i J. J. (dalej skarżący) wnieśli skargę na powyższą decyzję [...] WINB do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając naruszenie:
1. przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nieuwzględnienie odwołania mimo naruszenia w toku postępowania administracyjnego przepisów proceduralnych określonych treścią art. 7, art. 8 k.p.a., bowiem wydanie decyzji uwzględniającej tylko interes jednej strony postępowania w całą pewnością narusza wymienione zasady oraz art. 77 art. 78 k.p.a.;
2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu l instancji, w sytuacji, gdy decyzja ta była nieprawidłowa;
3. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 7, 8,12 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw.
z art. 80 k.p.a. oraz 107 § 3 k.p.a. poprzez brak przeprowadzenia wymaganego postępowania wyjaśniającego, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy oraz błędne ustalenie stanu faktycznego;
4. art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego, poprzez błędne przyjęcie, iż ma on zastosowanie do niniejszej sprawy oraz niezastosowania w sprawie przepisów prawa budowlanego z daty budowy obiektu, to jest Prawa budowlanego z 1974 r.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż rozbudowa zakładu mechanicznego została zgłoszona do użytkowania w 1992 r. do Urzędu Miasta i Gminy S., jako zakład mechaniczny i tak jest użytkowany. Od tego okresu nie były wykonywane żadne roboty budowlane, zaś fakt zgłoszenia został potwierdzony przez Urząd Miasta i Gminy S. w piśmie z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...], co ma zasadnicze znaczenie w przedmiotowej sprawie. Zgłoszenie dokonane zostało w trybie przepisów obowiązujących w tym okresie tj. stosownie do art. 41 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.
Końcowo skarżący podnieśli, że przedmiotowa decyzja narusza przepisy prawa materialnego, gdyż skuteczne zawiadomienie o zakończeniu budowy bądź wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie ma takie znaczenie, że wzniesione obiekty budowlane nie mogą podlegać ponownemu sprawdzaniu (pod kątem legalności wybudowania) przez organu nadzoru budowlanego.
W odpowiedzi na skargę [...]WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przytoczoną w zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z dnia 5 stycznia 2017 r. w sprawie VIII SA/Wa 479/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając skargę inwestorów uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z [...] lutego 2016 r. oraz zasądził od organu odwoławczego na rzecz skarżących koszty postępowania sądowego.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 13 lutego 2019 r. w sprawie II OSK 681/17, po rozpoznaniu skargi J. J. i J. J. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób mogący mieć istotny wpływ na rozstrzygniecie.
W pierwszej kolejności przypomnieć należy, iż Sąd kontroluje decyzję [...]WINB w przedmiocie nałożenia na skarżących obowiązku sporządzenia i przedstawienia 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego rozbudowy zakładu mechanicznego usytuowanego na działce o nr ew. [...] w S., uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Jest poza sporem, że J. J. uzyskał w 1981 r. pozwolenie na budowę budynku gospodarczego, obory, stodoły, natomiast w dniu [...] września 1989 r. Urząd Miasta i Gminy w S. wydał decyzję znak: [...], udzielającą pozwolenia na adaptację i rozbudowę istniejących budynków gospodarczych na budynek warsztatowy. Dodać należy, że w rejestrze pod poz. [...], co wynika z pisma Urzędu Miejskiego w S. (k- 17 akt administracyjnych), znajduje się wpis o wydanym pozwoleniu na rozbudowę budynku warsztatowego. W cyt. rejestrze istnieje jedynie adnotacja, że budynek został oddany do użytkowania w 1991 r., co jak z kolei twierdzi Urząd Miejski w S. nie znajduje potwierdzenia w posiadanych aktach sprawy.
Również co wymaga zaznaczenia w aktach sprawy znajduje się pismo – protokół z dnia [...] grudnia 1992 r. wydany przez Terenową Stację Epidemiologiczną
w S., z odbioru budynku warsztatowego mechaniczno-ślusarskiego i obróbki metalowej. W związku z powyższym zauważyć należy, że już powyższy protokół świadczy o tym, że budynek warsztatowy nie mógł być oddany do użytkowania w 1991 r., a zatem wpis w rejestrze budzi wątpliwość.
Skarżący J.J. w piśmie skierowanym do organu - z dnia [...] sierpnia 2014 r. (k- 18 akt adm.) wskazał, iż w 1991 r. w części kontowej budynku nastąpiła adaptacja na potrzeby przetwórstwa mięsnego – masarni. Świadczy o powyższym także inna dokumentacja: postanowienie z [...] marca 1992 r., umowa z [...] marca 1992 r., opinia Lekarza Weterynarii z [...] marca 1992 r.
Z akt administracyjnych, ani z ustaleń organu nie wynika, aby inwestor dokonał stosowanego zawiadomienia o zakończeniu prac budowlanych i oddaniu obiektu do użytku (stosownie do art. 54 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. jak też art. 41 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz.U. poz. 229, z późn. zm.).
Zgodnie z art. 41 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. do zawiadomienia
o oddaniu obiektu budowlanego do użytku inwestor lub osoba działająca z jego upoważnienia powinna była dołączyć m.in. oświadczenie osoby kierującej budową, że obiekt budowlany lub roboty budowlane zostały wykonane zgodnie z pozwoleniem na rozbudowę. Zatem, dowód z akt zawiadomienia o oddaniu budynku, którego dotyczy rozpoznawana sprawa, do użytku ma istotne znaczenie dla oceny czy budynek warsztatu został wykonany zgodnie z pozwoleniem na rozbudowę.
W realiach niniejszej sprawy inwestor nie dysponuje stosownym zawiadomieniem o oddaniu budynku do użytkowania, zaś niewątpliwie przeprowadzone ustalenia organu nadzoru budowlanego doprowadziły do ustalenia, że inwestor rozbudował budynek
z odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego polegającymi na zmianie jego kubatury i powierzchni zabudowy. Zgodnie bowiem z opisem technicznym do projektu powierzchnia zabudowy powinna wynosić [...] m², a kubatura [...] m³.
Z niekwestionowanych ustaleń PINB wynika, że w elewacji północnej dokonano zmiany konstrukcji dachu polegającej na zainstalowaniu lukarny o wymiarach [...] m × [...] m. Wykonano także przybudówkę parterową o wymiarach [...] m × [...] m
i wysokości [...] m, w której umieszczono drzwi wejściowe i dwa okna o wymiarach [...] m × [...] m. W elewacji zachodniej wykonano dwie lukarny o wymiarach [...] m × [...] m, w konstrukcji dachu stwierdzono, iż na poddasze w związku z podniesieniem konstrukcji dachu wykonano schody żelbetonowe w ilości 9 sztuk.
Skarżący nie zanegowali również, że zgodnie z dokumentacją budowlaną poddasze budynku miało pozostać w części użytkowe, zaś w całości zostało wykonane jako użytkowe.
W ocenie Sądu, inwestor po części sam przyznał w piśmie z [...] sierpnia 2014 r. (k-18 akt adm.), że w części kontowej budynku nastąpiła adaptacja na potrzeby przetwórstwa mięsnego - masarnia, co oznaczałoby, że dokonywał dalszej adaptacji budynku - kolejny po architekcie S.D., architekt R. P..
Dostrzec przy tym trzeba, iż przepisy obowiązującej wówczas ustawy Prawo budowlanego z dnia 24 października 1974 r. nie definiowały istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, a zmiany wprowadzone przy realizacji inwestycji należało wskazać dopiero oddając do użytku obiekt budowlany, tj. w trybie uregulowanym w art. 41 tej ustawy, poprzez przedstawienie na tym etapie planu realizacyjnego i projektu z wszystkim rysunkami zamiennymi lub naniesionymi zmianami, wprowadzonymi w toku wykonywania robót budowlanych. Zważyć też należy, że przepisy ww. ustawy tylko w dwóch przypadkach przewidywały obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, tj. w stosunku do obiektu, co do którego wydano przewidziany w art. 40 nakaz dokonania zmian lub przeróbek (v. art. 42 ust. 1), albo gdy obowiązek taki został nałożony przez organ z uwagi na ochronę wartości wymienionych w art. 42 ust. 2 ww. ustawy (a żaden z nich nie miał zastosowania względem spornej zabudowy). Jednocześnie przepisy omawianej ustawy nie przewidywały (tak jak obecnie) instytucji sprzeciwu do dokonanego zawiadomienia
o oddaniu obiektu do użytkowania. Jeśli więc organ, po otrzymaniu takiego zawiadomienia, nie widział potrzeby ingerencji w trybie art. 37, 40 czy art. 42 ust. 2, to nie wydawał decyzji. Nie miał również obowiązku wydania potwierdzenia przyjęcia zgłoszenia do użytkowania obiektu budowlanego. W przedmiotowej sprawie nie ma żadnego dokumentu wskazującego na to, że właściwy organ analizował zdatność do użytkowania ww. obiektu, bądź, że inwestorzy zawiadomili organ o zakończeniu rozbudowy. W konsekwencji, w ocenie Sądu, należy zgodzić się z organami orzekającymi, iż z powyższego wynika, że sporny obiekt w takim kształcie jak obecnie, nie został przez właściwy organ zaakceptowany. Nie ma żadnego dowodu (dokumentu), że inwestorzy zgłosili do organu fakt zakończenia budowy, a zatem, że nie ma prawnych możliwości prowadzenia postępowania naprawczego o jakim mowa w art. 50-51 ustawy Prawo budowlane.
Dodać jeszcze należy, że przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. nie definiowały istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, a zmiany wprowadzone przy realizacji inwestycji nalegało wskazać dopiero oddając do użytku obiekt budowlany, tj. w trybie uregulowanym w art. 41 tej ustawy, poprzez przedstawienie na tym etapie planu realizacyjnego i projektu z wszystkimi rysunkami zamiennymi lub naniesionymi zmianami, wprowadzonymi w toku wykonywania robót budowlanych.
Błędnie wskazują skarżący w skardze, że fakt zgłoszenia został potwierdzony przez Urząd Miasta i Gminy S. w piśmie z dnia [...] sierpnia 2014 r. i że powyższa okoliczność ma zasadnicze znaczenie w sprawie. Skoro z jednej strony skarżący wywodzą, iż fakt zgłoszenia do użytkowania rozbudowanego zakładu mechanicznego miał miejsce w 1992 r., to przypomnieć należy, że powoływane pismo wskazuje adnotację że budynek został oddany do użytkowania w 1991 r. ale nie ma na to dokumentów. Zatem jest to ewidentna sprzeczność, której nie dostrzegli skarżący ani w skardze ani w piśmie z [...] czerwca 2019 r. (k- 131 akt sądowych).
Jednocześnie Sąd nie neguje, że decyzja o pozwoleniu na użytkowanie korzysta z domniemania jej prawidłowości i jest swoistym potwierdzeniem legalności obiektu budowlanego, przy czym co wielokrotnie zaznaczano wyżej w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z wydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie czy też jakiegokolwiek dokumentu stwierdzającego powyższy fakt.
Niewątpliwie w przedmiotowej sprawie organy nadzoru budowlanego zasadnie przeprowadziły postępowanie ustalając konieczność wdrożenia postępowania naprawczego wobec istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego.
Podkreślenia wymaga także, że organy nadzoru budowlanego (PINB, [...]WINB) są organami wyspecjalizowanymi w zakresie oceny i klasyfikacji robót budowlanych
i w przekonaniu Sądu właściwie oceniły, że w rozpoznawanej sprawie w zakresie rozbudowy – doszło do istotnych odstępstw, skutkujących obowiązkiem sporządzenia projektu budowlanego zamiennego.
W tym miejscu zaznaczyć należy, iż nie można rozumieć art. 51 ust. 7 prawa budowlanego w ten sposób, że wyłącza on stosowanie przez organ nadzoru budowlanego innych rozstrzygnięć niż wymienione w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 Prawa budowlanego. Jak to wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 września 2016 r. sygn. akt II OSK 3116/14 (dostępnym w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), skoro art. 51 Prawa budowlanego ma zmierzać do doprowadzenia budowy (robót budowlanych) do stanu zgodnego z prawem, to "na mocy ust. 7 tego przepisu dopuszczalne jest właśnie w tym celu przedłożenie dodatkowego projektu budowlanego, dokonanie jego oceny i ewentualne zatwierdzenie go". Stąd też dopuszczalne jest w takiej sytuacji stosowanie art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw.
z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego.
W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, organy prawidłowo ustaliły, iż doszło do odstąpienia od zatwierdzonego decyzją z [...] września 1989 r. projektu budowlanego na adaptację i rozbudowę.
W przedmiotowym obiekcie dokonano zmiany konstrukcji dachu polegającej na zainstalowaniu lukarny o wymiarach [...] m × [...] m, wykonano przybudówkę parterową, w której umieszczono drzwi wejściowe i dwa okna, również w elewacji zachodniej wykonano dwie lukarny o wymiarach [...] m × [...] m w konstrukcji dachu co prowadzi do zmiany kubatury i powierzchni zabudowy. Zostały także wykonane schody żelbetowe (9 sztuk), ponadto według projektu jedynie część poddasza miała pozostać użytkowa, zaś w całości wykonano poddasze jako użytkowe. Zatem zastosowanie znajduje art. 36a Prawa budowlanego z 1994 r.
Skoro z ustaleń faktycznych wynika, że doszło do realizacji budynku (rozbudowy i adaptacji) z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego
w rozumieniu art. 36 ust. 5 w zw. z 36a ust. 5 pkt 2 i 6 Prawa budowlanego, to zaskarżoną decyzją prawidłowo zastosowano przepis art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego i zobowiązano inwestorów – J. i J. J. do przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Stąd też zaskarżoną decyzję należy uznać za prawidłową i wydaną bez naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego w stopniu nakazującym jej uchylenie przez sąd administracyjny.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, iż stan faktyczny sprawy został dostatecznie wyjaśniony. Organy wskazały w jakim zakresie doszło do odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego, powołały i omówiły podstawę prawną rozstrzygnięcia. Organy ustaliły także, czy obiekt został zgłoszony do użytkowania, oraz czy doszło do wcześniejszego zgłoszenia dokonanych zmian – podjęły w tej sprawie stosowną kwerendę. Z przyczyn podanych wyżej nie można zgodzić się z skarżącymi, iż stwierdzone odstępstwa nie stanowią odstępstw istotnych.
W tym stanie faktycznym i prawnym Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło