III SA/Wa 1912/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sylwester Golec, Sędziowie sędzia del. SO Agnieszka Baran, sędzia WSA Maciej Kurasz (sprawozdawca, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 maja 2019 r. sprawy ze skargi P. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego oddala skargę. 1. Na podstawie przedłożonych akt sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oceniał następujący stan faktyczny: P. S. (dalej: "Skarżący", "Strona") 14 lutego 2018 r. złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 5 grudnia 2013 r. wskazując, że na podstawie tego tytułu wykonawczego organ egzekucyjny prowadzi postępowanie wobec majątku wspólnego wnioskodawcy i jego żony. Skarżący podniósł, że próby zajęcia majątku osobistego jego żony i związane z nimi czynności od chwili wszczęcia egzekucji znacznie przewyższyły w kosztach wyegzekwowane do tej pory kwoty. W ocenie Strony postępowanie egzekucyjne powinno być umorzone w sytuacji, kiedy organ egzekucyjny stwierdzi, że z dochodzonych należności pieniężnych nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. 2. Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. (dalej: "NUS") postanowieniem z [...]marca 2018 r. umorzył postępowanie o umorzenie postępowania egzekucyjnego uznając je za bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ wskazał, że nie prowadzi postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego [...] z dnia 5 grudnia 2013 r. wobec Skarżącego. 3. Skarżący złożył zażalenie podnosząc, że nie można mówić o bezprzedmiotowości postępowania w sytuacji, kiedy wobec Strony prowadzone jest postępowanie egzekucyjne, wykonywane są czynności egzekucyjne, wydawane są postanowienia o zabezpieczeniu, czy realizowane są zajęcia. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia albo uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozpatrzenie wniosku z 14 lutego 2018 r. o umorzenie postępowania egzekucyjnego. 4. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "DIAS") postanowieniem z [...] maja 2018 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. DIAS wyjaśnił, że aby organ egzekucyjny mógł rozpatrzyć żądanie dotyczące umorzenia postępowania egzekucyjnego, żądanie takie winno być wniesione w dacie, kiedy istniał przedmiot rozpoznania, tj. kiedy toczyło się postępowanie egzekucyjne. Organ odwoławczy wskazał, że NUS nie prowadzi postępowania egzekucyjnego na podstawie powołanego przez Stronę tytułu wykonawczego. Okoliczność ta została potwierdzona przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S., który w piśmie z 27 kwietnia 2018 r. poinformował, że na podstawie danych zawartych w Zintegrowanym Systemie Poboru i Rozrachunków z UE i Budżetem ZEFIR2 oraz akt sprawy, w związku z centralizacją zadań wierzyciela, wobec zobowiązanych tj. Skarżącego i jego żony, nie był wystawiony tytuł wykonawczy nr [...]. DIAS wskazał, że nie istniał przedmiot postępowania w zakresie wniesionego żądania o umorzenie postępowania egzekucyjnego, a postępowanie egzekucyjne nie toczyło się. Dlatego zdaniem organu odwoławczego prawidłowym działaniem było umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowe. 5. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie w całości postanowień obu instancji oraz obciążenie DIAS kosztami postępowania. Skarżący podniósł, że rozstrzygnięcia zostały wydane niezgodnie z prawem. Strona wskazała, że na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] organ egzekucyjny prowadzi postępowanie wobec majątku wspólnego K. i P. S., a nie tylko wobec Skarżącego. Przez czynności egzekucyjne organ dokonał zajęcia nieruchomości wspólnej wzywając jednocześnie Stronę do zapłaty w ramach odpowiedzialności solidarnej. Podkreślił, że próba zajęcia majątku osobistego Skarżącego i związane z nią czynności od chwili wszczęcia egzekucji w swoich kosztach znacznie przewyższyły wyegzekwowane do tej pory kwoty, a w większości tytułów wykonawczych organ egzekucyjny nie wyegzekwował żadnej kwoty. Zdaniem Strony, powyższe prowadzi do wniosku o bezskuteczności prowadzonego postępowania egzekucyjnego, a nie jego bezprzedmiotowości. Skarżący wskazał, że w wyniku wniesionych środków zaskarżenia wydane zostało postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] czerwca 2014 r. nr [...]na mocy którego zostało uchylone postanowienie wydane przez Dyrektora Izby Celnej w W. z[...] stycznia 2014 r., którym to organ egzekucyjny oddalił zarzuty zgłoszone na postępowania egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]. Zdaniem Skarżącego powyższe dowodzi, że prowadzone jest postępowanie w oparciu o wskazany tytuł wykonawczy, a zatem umorzenie postępowania, jako bezprzedmiotowego narusza obowiązujący porządek prawny. 6. DIAS wniósł o oddalenie skargi oraz podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Organ odwoławczy wskazał, że powołane przez Skarżącego postanowienie z [...] czerwca 2014 r. nie obejmowało swym zakresem tytułu wykonawczego nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 7. Przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie umorzenia jako bezprzedmiotowego wniosku zobowiązanego o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Podstawą prawną tego rozstrzygnięcia był przepis art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. U. 2002 r. Nr 110, poz.968 z późn. zm.). Zgodnie z tym unormowaniem, organ egzekucyjny wydaje (w przypadku postępowania egzekucyjnego) postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. 8. W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy uprawnione jest stanowisko, że w sprawie zachodzi przesłanka bezprzedmiotowości. Nie można bowiem rozpoznawać wniosku zobowiązanego o umorzenie postępowania egzekucyjnego po zakończeniu tego postępowania lub w sytuacji w której nie był wystawiony tytuł wykonawczy o wskazanych przez Skarżącego numerach ewidencyjnych. W analizowanej sprawie taka sytuacja wystąpiła. 9. Jak wynika z orzecznictwa sądowego z bezprzedmiotowością postępowania, w rozumieniu art. 105 Kpa mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ administracji publicznej stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 lutego 2011 r., sygn. akt III SA/Wa 1406/10). Istota bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego polega na tym, że: "Nastąpiło (...) takie zdarzenie prawne lub faktyczne, które spowodowało, że przestała istnieć ta szczególna relacja między faktem (sytuacją faktyczną danego podmiotu) a prawem (sytuacją prawną danego podmiotu), z która prawo łączy obowiązek konkretyzacji normy w postaci wydania decyzji administracyjnej". Skoro przepis art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego przewiduje umorzenie postępowania, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono bezprzedmiotowe, to przyjąć należy, że postępowanie może się toczyć jedynie w sytuacji, kiedy ma ono swój przedmiot. Umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość jest orzeczeniem charakterze formalnym, kończącym postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. 10. Z akt sprawy wynikało, że wbrew twierdzeniom Skarżącego organ egzekucyjny nie prowadzi postępowania egzekucyjnego na podstawie powołanego w skardze tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 5 grudnia 2013 r. Okoliczność ta została potwierdzona przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S., który w piśmie z dnia 27 kwietnia 2018r. poinformował, że na podstawie danych zawartych w Zintegrowanym Systemie Poboru i Rozrachunków z UE i Budżetem ZEFIR2 oraz akt sprawy w związku z centralizacją zadań wierzyciela, wobec zobowiązanych K. i P. S. nie był wystawiony tytuł wykonawczy nr [...]. Z powyższego wynika, że organ prawidłowo w zaskarżonym postanowieniu uznał, że nie istniał przedmiot postępowania w zakresie wniesionego żądania o umorzenie postępowania egzekucyjnego, a postępowanie egzekucyjne nie toczyło się. Wobec powyższego Sąd uznał, że zasadne było umorzenie postępowania w niniejszej sprawie jako bezprzedmiotowego. Tym samym, zarzuty zawarte w skardze należy uznać za nieuzasadnione. 11. W odniesieniu do zarzutów podniesionych w skardze na uwagę zasługuje to, że postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2014 r. i z dnia [...] lutego 2015r., o których wspomina Skarżący, nie obejmowały swym zakresem tytułu wykonawczego nr [...]. 12. Uwzględniając powyższe w oparciu o przedstawione akta sprawy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.