I GZ 240/19
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2019-08-14
Skład orzekający: Janusz Zajda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej, oparty jedynie na ogólnym stwierdzeniu o możliwości utraty płynności finansowej, może zostać uwzględniony bez przedstawienia przez stronę konkretnych dowodów potwierdzających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła konkretnych dowodów potwierdzających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ogólnikowe stwierdzenia o możliwości utraty płynności finansowej, bez poparcia ich dokumentami źródłowymi, nie są wystarczające do uwzględnienia wniosku na podstawie art. 61 § 3 PPSA.Stan faktyczny
Spółka A S.A. złożyła skargę na decyzję Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego dotyczącą zwrotu środków na realizację projektu, wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania tej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazała na ryzyko utraty płynności finansowej i potencjalną szkodę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając wniosek za nieuzasadniony i nieuprawdopodobniony brakiem dowodów. Spółka złożyła zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Janusz Zajda po rozpoznaniu w dniu 14 sierpnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A S.A. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 31 maja 2019 r. sygn. akt I SA/Ol 175/19 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A S.A. w W. na decyzję Zarządu Województwa Warmińsko - Mazurskiego w Olsztynie z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu środków na realizację projektu postanawia: oddalić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w dniu 31 maja 2019 r. w Olsztynie po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku A S.A. w W. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie z dnia [...] grudnia 2018 r. nr: [...] w przedmiocie zwrotu środków na realizację projektu.
Wniosek o wstrzymanie został złożony przez Spółkę wraz ze skargą na decyzję Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie z dnia [...] grudnia 2018 r., nr: [...] dotyczącą zwrotu środków na realizację projektu.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że brak wstrzymania wykonania decyzji narazi lub wręcz wywoła szkodę skarżącej. Natychmiastowe wykonanie decyzji wywoła brak płynności finansowej strony. Skarżąca powołała się na orzecznictwo sądowe, z którego - jej zdaniem - wynika, że zasadne jest wstrzymanie wykonania decyzji w obliczu takich skutków jej wykonania, które wywołają trwałą zmianę sytuacji podmiotu, w tym narażą na niebezpieczeństwo paraliżu działalności gospodarczej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie powołując się na art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. 2018 poz. 1302 ze zm.; dalej: ppsa) wskazał, że Spółka nie przedłożyła z wnioskiem o wstrzymanie żadnych dokumentów potwierdzających możliwość zaistnienia negatywnych skutków wykonania zaskarżonej decyzji, a nawet powstania szkody. Wniosek nie został ani uzasadniony, ani uprawdopodobniony. Za uzasadnienie wniosku trudno uznać ogólne stwierdzenie o możliwości utraty płynności finansowej w razie konieczności wykonania decyzji w kwocie 257.400 zł. To właśnie konkretne okoliczności wskazujące, że w sytuacji, w jakiej znajduje się skarżąca, uiszczenie ww. kwoty zagraża stabilności finansowej - strona skarżąca powinna wykazać stosownymi dowodami, podlegającymi ocenie Sądu.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący. Wniósł o zmianę zaskarżonego rozstrzygnięcia i uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, ewentualnie o uchylenie postanowienia oraz przekazanie sprawy WSA w Olsztynie do ponownego rozpoznania.
Postanowieniu zarzucił naruszenie:
prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; w tym art. 61§ 3 ppsa poprzez odmowę wstrzymania, bowiem WSA w Olsztynie niewłaściwie odczytał normę prawną i niezasadnie odmówił wstrzymania wykonania decyzji, podczas gdy zachodziły przesłanki do wstrzymania zaskarżonego postanowienia.
przepisów postępowania, podczas gdy uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem Sąd nie zwrócił organowi akt sprawy celem uprzedniego rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżanej decyzji.
nieważność postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez WSA w Olsztynie, bez braku uprzedniego Rozpoznania wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji przez organ.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie brak podstaw, aby skutecznie zarzucić Sądowi I instancji nieprawidłowość rozstrzygnięcia w zakresie odmowy wstrzymania wykonania decyzji z uwagi na niewykazanie przesłanek z art. 61 § 3 ppsa.
Zgodnie ze wskazanym przepisem katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. I tak, przesłanka wyrządzenia znacznej szkody odnosi się do takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie miałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdy zachodzi niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne okoliczności, które - raz zaistniałe - powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwoliłyby sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa na wnioskodawcy. Ustawodawca zdecydował się na uzależnienie udzielenia ochrony tymczasowej od sądowej oceny okoliczności poszczególnych przypadków, ocena ta wymaga dla swej miarodajności dysponowania przez sąd konkretnymi i aktualnymi danymi dotyczącymi sytuacji finansowej wnioskodawcy (i poparcia ich - przez stronę - dowodami w postaci dokumentów źródłowych), dopiero bowiem ich konfrontacja z ewentualnymi wynikającymi z zaskarżonej decyzji konsekwencjami, może prowadzić do stwierdzenia wystąpienia przesłanki zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Strona wnosząca o zastosowanie ochrony tymczasowej jest zatem zobligowana do wykazania, że w sytuacji wykonania decyzji, o wstrzymanie której wnioskowała, zajdzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne. Celem uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest przedstawienie dokumentów, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 2109/13, w którym Sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczności spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy - nie przewiduje możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego. W orzecznictwie wskazuje się również, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie Mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (postanowienie z 12 września 2014 r., sygn. akt I FZ 332/14). Odnosząc się do zaprezentowanej we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji argumentacji należy wyjaśnić, że wydanie orzeczenia w przedmiocie ochrony tymczasowej musi zostać poprzedzone porównaniem sytuacji majątkowej i finansowej strony z wielkością obowiązku wynikającego z zaskarżonej decyzji. Powyższe wymaga przedstawienia dokumentów, które uprawdopodobnią twierdzenia strony, co do niebezpieczeństwa utraty płynności finansowej. Takich dokumentów skarżąca nie przedstawiła. Mając na uwadze powyższe nie sposób przyjąć, że skarżąca wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku wywiedzenia, że wykonanie zaskarżonego aktu może skutkować dla niej niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca nie przedłożyła dokumentów pozwalających na ustalenie jej sytuacji majątkowej i finansowej, a w konsekwencji ustalenie, czy rzeczywiście wykonanie zaskarżonej decyzji wiązałoby się dla niej ze skutkami, o których mowa w art. 61 § 3 ppsa.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło