I OZ 1017/19

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2019-10-25

Skład orzekający: Małgorzata Borowiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzeciw od decyzji, który jako pierwsze pismo w sprawie nie zawiera numeru PESEL strony, powinien zostać odrzucony, jeśli strona nie uzupełni tego braku formalnego w wyznaczonym terminie, mimo że numer PESEL znajduje się w aktach administracyjnych przesłanych do sądu?
Ratio decidendi
Sprzeciw od decyzji, będący pierwszym pismem w sprawie sądowoadministracyjnej, powinien zawierać numer PESEL strony fizycznej. Niewypełnienie tego wymogu formalnego, mimo wezwania sądu, obliguje sąd do odrzucenia sprzeciwu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., nawet jeśli numer PESEL znajduje się w aktach administracyjnych przesłanych przez organ. Zażalenie na takie postanowienie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stan faktyczny
M.J. wniósł sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającej umorzenia zaległości z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał go do uzupełnienia braku formalnego sprzeciwu poprzez podanie numeru PESEL. Mimo doręczenia wezwania, M.J. podał numer PESEL po upływie wyznaczonego terminu. WSA odrzucił sprzeciw, a NSA oddalił zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec po rozpoznaniu w dniu 25 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 sierpnia 2019 r. sygn. akt II SA/Gl 892/19 o odrzuceniu sprzeciwu M.J. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia oddalić zażalenie. W dniu 3 czerwca 2019 r. (data stempla pocztowego) M.J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 10 lipca 2019 r. M.J. został wezwany do usunięcia braku formalnego w/w sprzeciwu, poprzez podanie numeru PESEL, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia sprzeciwu. Powyższe wezwanie zostało doręczone stronie w dniu 18 lipca 2019 r., co zostało przez nią potwierdzone własnoręcznym podpisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, znajdującym się w aktach sprawy. W złożonym w dniu 31 lipca 2019 r. (data stempla pocztowego) piśmie procesowym M.J. podał swój numer PESEL. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2019 r. sygn. akt II SA/Gl 892/19 odrzucił sprzeciw. W uzasadnieniu postanowienia podał, że zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej w skrócie "P.p.s.a."), który określa wymogi formalne skargi, skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. W świetle art. 46 § 2 pkt 1 lit. b P.p.s.a., pismo strony, jeżeli jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, jeżeli jest obowiązana do jego posiadania albo posiada go, nie mając takiego obowiązku. Brak wskazania numeru PESEL w takim przypadku stanowi brak formalny skargi. Ponadto, zgodnie z art. 64b § 1 P.p.s.a., do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Sąd pierwszej instancji wskazał, że w rozpoznawanej sprawie wezwanie do uzupełnienia w/w braku formalnego, wraz ze stosownym pouczeniem, doręczono wnoszącemu sprzeciw w dniu 18 lipca 2019 r. W związku z tym, 7-dniowy termin na uzupełnienie braku formalnego bezskutecznie upłynął w dniu 25 lipca 2019 r. Wprawdzie M.J. nadał pismo określające numer PESEL w placówce pocztowej w dniu 31 lipca 2019 r., to jednak uczynił to już po upływie wyznaczonego przez Sąd terminu. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia. Powyższe postanowienie stało się przedmiotem zażalenia M.J. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym wyraził niezadowolenie z zajętego przez Sąd pierwszej instancji stanowiska. Podkreślił, iż jego numer PESEL znajduje się w aktach administracyjnych sprawy, które zostały przez organ przesłane do Sądu, a zatem nie było obowiązku wzywania go do jego podania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 57 § 1 P.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Pismo procesowe strony powinno spełniać określone warunki formalne, bez których nie można mu nadać prawidłowego biegu. Wymogi formalne składanych pism uregulowane zostały w art. 46 P.p.s.a. Zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b P.p.s.a., poza elementami wymienionymi w § 1 tego przepisu pismo strony powinno ponadto zawierać, w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie – numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. W sytuacji, gdy brak jest jednego z elementów pisma wymienionych w art. 46 P.p.s.a., obowiązkiem sądu, zgodnie z art. 49 § 1 P.p.s.a., jest wezwanie strony do uzupełnienia lub poprawienia pisma w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Takim przepisem szczególnym jest przepis art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie z jego treścią, sąd odrzuca skargę, jeżeli w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych. Powyższe przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a zatem w przypadku nieuzupełnienia przez stronę skarżącą braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, sąd zobowiązany jest do odrzucenia skargi. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że M.J. nie wykonał – w określonym w art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. siedmiodniowym terminie – wezwania Sądu pierwszej instancji do usunięcia braku formalnego wniesionego sprzeciwu, poprzez podanie numeru PESEL, co w konsekwencji obligowało Sąd do odrzucenia sprzeciwu. Podniesiona przez stronę w zażaleniu argumentacja nie mogła zostać uwzględniona, bowiem z treści art. 46 § 2 pkt 1 lit. b P.p.s.a. wyraźnie wynika, że jeśli pismo strony będącej osobą fizyczną jest pierwszym pismem w sprawie sądowoadministracyjnej (a tak było w sprawie niniejszej), to powinno zawierać numer PESEL. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło