II SA/Gl 339/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant specjalista Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi K.W. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...] r. r. skarżący K.W wystąpił do Starostwa Powiatowego w C. o udostępnienie danych z ewidencji gruntów i budynków, dotyczących działki nr 1, obręb [...] ul. [...], w tym danych podmiotów, o których mowa w art. 20ust 2 pkt 1 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz wydanie wypisów z operatu ewidencyjnego, zawierających takie dane w formie kopii dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych operatu ewidencyjnego, lub w formie wypisów z rejestrów, kartotek i wykazów tego operatu. Do wniosku skarżący dołączył kopię wniosku o zasiedzenie tejże działki z dnia [...] r. (z datą wpływu do Sądu Rejonowego w C. w tym dniu). Pismem z dnia [...] r. organ I instancji wezwał skarżącego do wykazania interesu prawnego w terminie 7 dni, m.in. przez złożenie pisma Sądu, zobowiązującego go do złożenia żądanych danych. Jednocześnie organ przedstawił dokonane wpisy w ewidencji gruntów dla przedmiotowej działki. W odpowiedzi skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa z powodu bezzasadności żądania wskazania i udokumentowania interesu prawnego, bowiem organ odrzucił wykładnię, dokonaną w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Gl 7/13. W tej sytuacji organ I instancji wezwał skarżącego o uiszczenie opłaty za wypis z kartoteki budynków dla przedmiotowej nieruchomości. Następnie decyzją z dnia [...] r. organ ten odmówił wydania wypisu z rejestru gruntów i kopii dokumentów, uzasadniających wpisy do bazy danych operatu, potwierdzających kto, w jakim czasie i na jakiej podstawie, był posiadaczem samoistnym, posiadaczem zależnym lub właścicielem przedmiotowej działki. Po omówieniu przebiegu postępowania organ I instancji stwierdził bowiem, że wnioskodawca nie posiada interesu prawnego do uzyskania konkretnych informacji w trybie art. 25 ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2017 r., poz. 2101). Interesu prawnego nie można bowiem wywieść z faktu złożenia wniosku o zasiedzenie nieruchomości. Dopiero na zobowiązanie sądu wszelkie informacje, wypisy, czy uwierzytelniane kopie dokumentów zostaną udostępnione. Stąd też wniosku nie uwzględniono. W odwołaniu od decyzji skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko w zakresie wykładni pojęcia "interes prawny", nie zgadzając się z argumentacją organu. Jednakże zaskarżoną decyzją odwołania nie uwzględniono. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, organ odwoławczy uznał, że z treści art. 172 kodeksu cywilnego oraz art. 609 kodeksu postępowania cywilnego, nie sposób wywieść interesu prawnego do uzyskania danych podmiotowych o właścicielach (władających) gruntów, będących przedmiotem zasiedzenia. Nadto, w świetle art. 2 ust. 2 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne zakres żądania informacji co do posiadania zależnego wykracza poza informacje gromadzone w tej ewidencji. Odnosząc się zaś do przywołanego przez skarżącego wyroku w sprawie II SA/Gl 7/13, organ odwoławczy uznał, że zapadł on w odmiennym stanie faktycznym i prawnym, gdyż dotyczył wydania zaświadczenia z art. 217 § 2 pkt 2 kpa. Ograniczenia z art. 24 ust. 5 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne wynikają zaś z konieczności ochrony danych osobowych. Stad tez odwołania nie uwzględniono. Odrębną decyzją organ odwoławczy orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji o odmowie zwrotu opłaty w wysokości 20 zł za wydany wypis z kartoteki budynków. W skardze do sądu administracyjnego na decyzję odmawiająca udostępnienia żądanych danych z ewidencji gruntów, skarżący zarzucił naruszenie art. 6, 7a § 1, 8 § 1 kpa oraz art. 7 Konstytucji RP i art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obydwu instancji, a także zapadłych w sprawie rozstrzygnięć dotyczących opłaty w kwocie 20 zł. Nadto, skarżący domagał się zasądzenia zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarżący zarzucił naruszenie fundamentalnych zasad postępowania administracyjnego i wskazał na arbitralną wykładnię pojęcia "interes prawny", bez odwołania się do poglądów wyrażonych w orzecznictwie lub doktrynie oraz wewnętrzną sprzeczność rozumowania organu. Jego zdaniem, organ odwoławczy myli wielość sposobów wykazania istnienia interesu prawnego. Nie ma też znaczenia fakt, że przywołany przez niego wyrok zapadł w sprawie o wydanie zaświadczenia. Skarżący podkreślił, że szczególnie interesowały go informacje, dotyczące zmarłego T.S. i nic nie stało na przeszkodzie, aby w tej części jego wniosek uwzględnić. Jego żądaniu nie sprzeciwiały się też interesy osób trzecich. Nadto, skarżący podniósł, że działając w zaufaniu do organów administracji, uzupełnił brak formalny wniosku w kwocie 20 zł. Tymczasem opłata ta została pobrana za załatwienie sprawy wbrew jego żądaniu. Kiedy zaś zażądał zwrotu tej opłaty, organ I instancji wydał odrębną decyzję odmowną, zamiast rozstrzygnięcie zawrzeć w jednej decyzji. Stąd też wniósł o wniósł o wyeliminowanie z obrotu wszelkich rozstrzygnięć. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podał, że decyzja o odmowie zwrotu opłaty jest prawomocna. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa materialnego, ani też organy administracji nie naruszyły reguł procedury administracyjnej w stopniu skutkującym wznowieniem tego postępowania, bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem sądu administracyjnego, prawidłowo organy administracji uznały, że skarżący nie wykazał interesu prawnego do żądania wydania wypisu z ewidencji gruntów i budynków dla działki, co do której złożył wniosek o jej zasiedzenie, a także kopii dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych operatu ewidencyjnego, zawierających dane podmiotów z art. 20 ust. 2 pkt 2 ustawy. Ustawodawca nie definiował pojęcia "interes prawny" użytego w art. 25 ust. 5 pkt 3 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, wyżej powołanej (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r. poz. 725). Trafnie wskazał organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, że nie jest możliwe przedstawienie precyzyjnej i uniwersalnej konstrukcji tego pojęcia. O ile droga postępowania cywilnego przed sądem powszechnym jest otwarta dla każdego podmiotu, to interes prawny w rozumieniu ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne musi wynikać z konkretnego przepisu prawa materialnego. Żądane dane podmiotowe z ewidencji gruntów i budynków nie są zaś niezbędnym załącznikiem, czy elementem wniosku o zasiedzenie nieruchomości. Nie wiadomo przy tym, czy sprawa o zasiedzenie w ogóle zawisła przed sądem powszechnym, bowiem sam wpływ wniosku nie oznacza, że sprawie nadano dalszy bieg. Oczywiście, można zakładać, że żądane dokumenty stanowić mogą materiał dowodowy w postępowaniu cywilnym. Jednak o zakresie postępowania dowodowego decyduje wyłącznie sąd cywilny. Skarżący może wnioskować o przeprowadzenie dowodu z dokumentów, których wydania domagał się w niniejszym postępowaniu administracyjnym. Jednak o dopuszczeniu dowodu rozstrzyga w drodze postanowienia sąd cywilny. Jest oczywiste, że sąd ten może zobowiązać skarżącego do złożenia takich dokumentów. Na tej podstawie skarżący niewątpliwie jest legitymowany do złożenia wniosku w trybie art. 25 ust. 5 pkt 3 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Wezwanie sądu stanowi bowiem dowód wykazania interesu prawnego w rozumieniu tego przepisu. Nie można też wykluczyć, że sąd powszechny we własnym zakresie wystąpi do organu geodezji i kartografii o wydanie wypisu z ewidencji oraz kopii dokumentów uzasadniających wpisu do danych operatu ewidencyjnego. W takim przypadku organ będzie zobligowany do ich wydania, o ile dysponuje takim danymi. Zatem interes prawny skarżącego może zostać skonkretyzowany dopiero w postępowaniu sądowym o zasiedzenie. Jednak organy administracji na podstawie samego faktu złożenia wniosku o zasiedzenie, nie mogły przyjąć, że skarżący jest podmiotem uprawnionym do żądania dokumentów z ewidencji gruntów i budynków. Nie ma przy tym prawnego znaczenia fakt, że część danych dotyczy osoby zmarłej. Przy takim rozumowaniu każdy byłby uprawniony do żądania takich danych. Tymczasem interes prawny musi być konkretny i wykazany okolicznościami faktycznymi (vide: wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt II SA/Po 332/15, LEX nr 1758142). Organ I instancji dopełnił też powinności z art. 76, 7§ 1, 8 § 1 oraz 79a kpa, wzywając skarżącego do wykazania interesu prawnego w wyznaczonym terminie, m.in. przez złożenie pisma sądu, zobowiązującego go do złożenia żądanych danych. Jednocześnie organ przedstawił też dokonane wpisy do ewidencji. Zdaniem sądu administracyjnego, w niniejszej sprawie nie ma zaś zastosowania norma z art. 7a § 1 kpa. Przedmiotem postępowania nie jest bowiem nałożenie na skarżącego obowiązku, ani też ograniczenie lub odebranie mu uprawnienia. Takiego charakteru prawnego nie ma postępowanie o wydanie wypisów z ewidencji gruntów i budynków oraz kopii dokumentów uzasadniających dokonane wpisy. Brak odwołania się przez organy administracji do orzeczenia, czy poglądów doktryny, nie świadczy o wadliwości rozstrzygnięcia, czy brakach uzasadnienia z art. 107 § 1 pkt 4 i 6 kpa, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Gdy zaś idzie o przywołany przez skarżącego wyrok tut. Sądu, w którym przykładowo wymieniono przypadki obligujące organ do wydania zaświadczenia, trafnie organ odwoławczy wskazał na odmienność stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy. Przepis art. 217 kpa, nie posługuje się bowiem kategorią interesu prawnego. Zainteresowanie skarżącego w kwestii dokonanych wpisów do ewidencji gruntów i budynków, nie uzależnia przyjęcia po jego stronie istnienia interesu prawnego w rozumieniu art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne. Każdy może złożyć wniosek o zasiedzenie nieruchomości. Skarżący nigdy nie był ujawniony jako władający w ewidencji gruntów i budynków dla przedmiotowej działki. Nie sposób zatem przyjąć, że tylko na podstawie takiego wniosku o zasiedzenie, każdy mógłby żądać wydania wypisu z ewidencji i dokumentów, uzasadniających dokonane wpisy, a zawierające dane podmiotowe. Zdaniem sądu administracyjnego, w okolicznościach niniejszej sprawy nie sposób zarzucić organom, aby dokonały dowolnej i arbitralnej wykładni pojęcia interesu prawnego i naruszenia art. 7 Konstytucji RP. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdzając naruszenia prawa wymienionego w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 tej ustawy. Odnosząc się zaś do żądania skarżącego objęcia kontrolą odrębnych decyzji o odmowie zwrotu opłaty za wydanie wypisu z ewidencji budynków, wyjaśnić należy, że nie są to akty wydane w granicach niniejszej sprawy, których wyeliminowanie ma znaczenie dla wyniku końcowego (art. 135 cyt. ustawy). mr