IV SA/Wr 440/19
WyrokWSA we Wrocławiu2019-12-13
Skład orzekający: Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Ireneusz Dukiel, Wanda Wiatkowska-Ilków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy roszczenie o zwrot nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych uległo przedawnieniu, jeśli postępowanie wznowieniowe dotyczące statusu osoby bezrobotnej zostało wszczęte po upływie terminu przedawnienia liczonego od dnia wypłaty świadczenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wszczęcie postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania dotyczącego statusu osoby bezrobotnej i związanych z nim świadczeń, stanowi czynność przerywającą bieg terminu przedawnienia roszczenia o zwrot nienależnie pobranego zasiłku. W związku z tym, roszczenie to nie uległo przedawnieniu, a organy prawidłowo orzekły o obowiązku zwrotu świadczenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła obowiązku zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych przez W. W. za okres od 29 lipca 2014 r. do 19 listopada 2014 r. Organ I instancji (Prezydent Miasta) orzekł o zwrocie kwoty 3 585,50 zł brutto. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym przedawnienie roszczenia, argumentując, że postępowanie nie zostało wszczęte w terminie 3 lat od wypłaty świadczenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt IV SA/Wr 440/19 | | , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 13 grudnia 2019 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący:, , Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, , Sędziowie:, Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (spr.), Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, , Protokolant:, referent Krzysztof Erbel, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 13 grudnia 2019 r., sprawy ze skargi W. W., na decyzję Wojewody D., z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...], w przedmiocie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych, za okres od 29 lipca 2014 r. do 19 listopada 2014 r., , oddala skargę w całości., , ,
|UZASADNIENIE |
|Prezydent Miasta W. (dalej jako Prezydent Miasta lub organ I instancji) decyzją z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...], orzekł o obowiązku|
|zwrotu przez W. W. (zwanego dalej stroną, odwołującym lub skarżącym) nienależnie pobranego świadczenia, tj. zasiłku dla bezrobotnych w |
|wysokości 3 585,50 zł brutto, wypłaconego za okres od dnia 29 lipca 2014 r. do dnia 19 listopada 2014 r. |
|Od tej decyzji strona złożyła odwołanie zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego przez brak zastosowania art. 76 ust. 3 ustawy|
|z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 1482, dalej jako ustawa |
|lub w skrócie u.p.z.) oraz błędne zastosowanie art. 123 § 1 i art. 124 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t. jedn.:|
|Dz. U. z 2018 r. poz. 1025, dalej jako Kodeks cywilny lub w skrócie k.c.) przez przyjęcie, że dotychczas podejmowane czynności przez |
|Prezydenta Miasta skutkowały przerwaniem biegu przedawnienia, podczas gdy organy administracyjne nie wszczęły postępowania bezpośrednio |
|zmierzającego do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w terminie 3 lat od wypłaty świadczenia. Zdaniem odwołującego, przerwy biegu |
|przedawnienia roszczeń powiatowego urzędu pracy, o których mowa w art. 76 ust. 3 ustawy, nie można upatrywać we wszczęciu postępowania w|
|przedmiocie wydania przez starostę decyzji na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy pozbawiającej statusu bezrobotnego. Jest to |
|wprawdzie decyzja konieczna do wszczęcia postępowania z art. 76 ust. 1 u.p.z., w warunkach o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2 tego |
|artykułu, nie jest ona jednak decyzją zmierzającą bezpośrednio, a więc zgodnie z wymogami zakreślonymi w art. 123 § 1 k.c. do |
|dochodzenia, ustalenia, zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczeń powiatowego urzędu pracy o zwrot nienależnie pobranych świadczeń. Nie |
|bez znaczenia dla niniejszej sprawy jest również fakt, że strona posiadała niepełny (a przez to nieskuteczny i uniemożliwiający |
|prowadzenie działalności gospodarczej) wpis do ewidencji działalności gospodarczej, której w rzeczywistości nigdy nie prowadziła oraz |
|nie uzyskiwała z niej dochodu, a sytuacja w jakiej się znajdowała wymagała pomocy. |
|Wojewoda D. (zwany dalej Wojewodą lub organem II instancji), rozpoznając powyższe odwołanie, ustalił, że strona zarejestrowała się w |
|Powiatowym Urzędzie Pracy we W. w dniu 29 lipca 2014 r., uzyskując status osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku od dnia 29 lipca 2014 r.|
|do dnia 28 lipca 2015 r. w kwocie 120 % podstawowej wysokości zasiłku określonego w art. 72 ust. 1 ustawy, co stanowi 997,40 zł brutto |
|miesięcznie w okresie pierwszych 90 dni posiadania prawa do zasiłku, a następnie 783,20 zł brutto miesięcznie w okresie kolejnych dni |
|posiadania prawa do zasiłku. W dniu rejestracji strona podała w oświadczeniu, że nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji działalności |
|gospodarczej. Została też pouczona m.in. o tym, że bezrobotnym nie może być osoba, która posiada wpis do ewidencji działalności |
|gospodarczej. Ponadto osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne jest zobowiązana do zwrotu w terminie 14 dni od dnia |
|doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych|
|oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. |
|Decyzją ostateczną Prezydenta Miasta z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], orzeczono o utracie przez stronę statusu osoby |
|bezrobotnej i prawa do zasiłku z dniem 20 listopada 2014 r. z powodu podjęcia zatrudnienia (innej pracy zarobkowej). |
|W dniu 25 listopada 2016 r. oraz w dniu 25 grudnia 2016 r. organ I instancji pozyskał dokument z Centralnej Ewidencji i Informacji o |
|Działalności Gospodarczej (dalej w skrócie jako CEIDG), z którego wynika, że w okresie od dnia 15 września 1998 r. do dnia 25 listopada |
|2016 r. strona posiadała wpis w ewidencji działalności gospodarczej, ze wskazaną datą rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej |
|od dnia 15 września 1998 r., ani też nie złożyła wniosku o zawieszenie wykonywania tej działalności. |
|W związku z powyższym, organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie wznowieniowe w sprawach: |
|uznania strony za osobę bezrobotną z dniem 29 lipca 2014 r. oraz o przyznaniu prawa do zasiłku od dnia 29 lipca 2014 r. do dnia 28 lipca|
|2015 r., zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2014 r., |
|utraty statusu osoby bezrobotnej oraz utraty prawa do zasiłku z dniem 20 listopada 2014 r. z powodu podjęcia zatrudnienia (innej pracy |
|zarobkowej), zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta z dnia [...] listopada 2014 r. |
|Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...], organ I instancji orzekł o uchyleniu decyzji ostatecznej z dnia [...] lipca 2014 r. |
|orzekającej o uznaniu strony za osobę bezrobotną z dniem 29 lipca 2014 r. oraz o przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 29|
|lipca 2014 r. do dnia 28 lipca 2015 r., odmówił uznania skarżącego za osobę bezrobotną z dniem 29 lipca 2014 r. oraz umorzył |
|postępowanie w sprawie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych w okresie od dnia 29 lipca 2014 r. do dnia 28 lipca 2015 r. |
|W toku postępowania odwoławczego Wojewoda decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...], utrzymał w mocy ww. decyzję Prezydenta Miasta z|
|dnia [...] stycznia 2017 r. |
|Organ I instancji kontynuując, wszczęte w dniu 4 stycznia 2017 r. postępowanie wznowieniowe, decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r., |
|uchylił decyzję ostateczną z dnia [...] listopada 2014 r. w przedmiocie utraty przez stronę statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do |
|zasiłku z dniem 20 listopada 2014 r. z powodu podjęcia zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) oraz umorzył postępowanie w sprawie utraty |
|statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku z dniem 20 listopada 2014 r. |
|Organ odwoławczy wykazał ponadto, że w aktach sprawy znajduje się karta wypłat świadczeń, z której wynika, że za okres od dnia 29 lipca |
|2014 r. do dnia 19 listopada 2014 r. stronie wypłacono zasiłek dla bezrobotnych w łącznej kwocie 3.585,50 zł brutto, tj.: |
|w dniu 13 sierpnia 2014 r., za okres od 1 lipca 2014 r. do 31 lipca 2014 r., w kwocie 99,80 zł brutto, |
|w dniu 10 września 2014 r., za okres 1 sierpnia 2014 r. do 31 sierpnia 2014 r., w kwocie 997,40 zł brutto, |
|w dniu 10 października 2014 r., za okres od 1 września 2014 r. do 30 września |
|2014 r., w kwocie 997,40 brutto, |
|w dniu 13 listopada 2014 r., za okres od 1 października 2014 r. do 31 października 2014 r., w kwocie 994,90 brutto, |
|w dniu 12 grudnia 2014 r., za okres od 1 listopada 2014 r. do 30 listopada 2014 r., w kwocie 496,00 brutto. |
|W konsekwencji tych ustaleń organ II instancji wydał w dniu [...] sierpnia 2019 r. decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję |
|organu I instancji z dnia [...] lipca 2019 r. |
|Wojewoda podzielił stanowisko Prezydenta Miasta i powołując się na art. 76 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 u.p.z. stwierdził, że pobrane przez |
|odwołującego świadczenie, tj. zasiłek dla bezrobotnych stanowi nienależnie pobrane świadczenie i podlega zwrotowi. Podkreślił przy tym, |
|że kwota pobranego przez stronę zasiłku nie uległa przedawnieniu, bowiem nastąpiło przerwanie biegu przedawnienia w wyniku wznowienia |
|postępowania. |
|Na powyższe orzeczenie strona złożyła skargę do tut. Sądu, w której wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz umorzenie postępowania.|
|Wydanej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego przez brak zastosowania art. 76 ust. 3 u.p.z. oraz błędne zastosowanie |
|art. 123 § 1 i art. 124 § 1 k.c. i nałożenie na skarżącego obowiązku zwrotu wypłaconego zasiłku dla bezrobotnych, podczas gdy |
|roszczenia z tytułu zasiłków, stypendiów i innych świadczeń pieniężnych finansowanych z Funduszu Pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3|
|lat od dnia spełnienia warunków do ich nabycia przez osobę uprawnioną, a roszczenia powiatowego urzędu pracy przedawniają się z upływem |
|3 lat od dnia ich wypłaty – wobec czego zaskarżona decyzja została wydana po upływie terminu określonego w przepisie art. 76 ust. 3 |
|ustawy. W uzasadnieniu skargi strona podtrzymała swoje stanowisko wyrażone w odwołaniu. |
|Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. |
| |
|Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: |
| |
|Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. |
|Kompetencje sądów administracyjnych zostały określone przede wszystkim przepisami art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju |
|sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 -5, art. 134 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. |
|Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, zwanej dalej u.p.p.s.a.). |
|Z powyższych przepisów wynika, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności |
|zaskarżonego aktu z prawem, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, ani powoływaną podstawą prawną. Zakres kontroli sądowej|
|ograniczają tylko granice sprawy i zakaz orzekania na niekorzyść skarżącego przy braku istnienia przesłanek do stwierdzenia nieważności |
|aktu. |
|Przedmiotem niniejszej skargi jest decyzja Wojewody z dnia [...] sierpnia 2019 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] |
|lipca 2019 r. w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, tj. zasiłku dla bezrobotnych za okres od dnia 29 lipca 2014 r. do |
|dnia 19 listopada 2014 r. |
|Na wstępie rozważań zasadnym jest podkreślenie, iż stosownie do treści art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f u.p.z., określenie bezrobotny oznacza |
|m.in. osobę niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu |
|pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie, albo innej pracy zarobkowej, jeżeli nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji |
|działalności gospodarczej albo zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej wniosek o zawieszenie wykonywania działalności |
|gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis do ewidencji |
|działalności gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej. |
|Definicja bezrobotnego przyjęta w ustawie po jej nowelizacji obowiązującej od dnia 1 lutego 2011 r. w kontekście wpisu ewidencji do |
|działalności gospodarczej nie budzi wątpliwości i nie pozostawia miejsca na swobodę interpretacyjną. W jej świetle status osoby |
|bezrobotnej nie został powiązany z faktem rzeczywistego wykonywania działalności gospodarczej, co powoduje, że obecnie nie ma potrzeby |
|badania, czy działalność taka jest prowadzona. Bezrobotnym bowiem może być osoba, która bądź to nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji |
|działalności gospodarczej, bądź to, jeżeli taki wniosek złożyła, to po jego złożeniu zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej |
|wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo nie upłynął jeszcze okres do |
|określonego we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej. |
|Prezydent Miasta podjął już ostateczne i prawomocne rozstrzygnięcie z dnia [...] stycznia 2017 r., którym w związku z tym, że wpis |
|skarżącego do ewidencji działalności gospodarczej został dokonany z dniem 15 września 1998 r., zaś w dniu 25 listopada 2016 r. dokonano |
|jego wykreślenia z rejestru, po wznowieniu postępowania uznał, że status osoby bezrobotnej skarżący uzyskał bez podstawy prawnej ku temu|
|i odmówił uznania skarżącego za osobę bezrobotną z dniem 29 lipca 2014 r. Konsekwencją zaś utraty statusu osoby bezrobotnej jest |
|niewątpliwie konieczność zwrotu pobranych w związku z nim świadczeń. |
|Zgodnie bowiem z art. 76 ust. 1 u.p.z., będącym podstawą materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia, osoba, która pobrała nienależne |
|świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z |
|przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. Za nienależnie |
|pobrane świadczenie pieniężne uważa się, w myśl art. 76 ust. 2 pkt 1 u.p.z. m.in. świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia |
|okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach. |
|Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga, że treść przywołanych powyżej przepisów wskazuje, że ustawodawca wprowadza obowiązek zwrotu |
|"nienależnie pobranego świadczenia", a nie "świadczenia nienależnego". Rozróżnienie obydwu pojęć ma zasadnicze znaczenie dla |
|rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się bowiem uwagę na błędne utożsamianie pojęcia |
|"świadczenia nienależnego" i "świadczenia nienależnie pobranego". Jak trafnie zauważył WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 15 kwietnia 2015 |
|r. sygn. akt IV SA/Po 1270/14 (dostępny, podobnie jak inne powoływane wyroki, w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: |
|http://orzeczenia.nsa.gov.pl) "nienależne świadczenie" jest pojęciem obiektywnym i występuje m.in. wówczas, gdy świadczenie zostało |
|przyznane i wypłacone bez podstawy prawnej lub gdy taka podstawa odpadła. Natomiast "świadczenie nienależnie pobrane", to świadczenie |
|pobrane przez osobę, której można przypisać określone cechy dotyczące stanu świadomości (woli) lub określone działania (zaniechania). |
|Obowiązek zwrotu obciąża tylko tego, kto przyjął świadczenie w złej wierze, wiedząc, że się ono jemu nie należy. Wspomniane rozróżnienie|
|pojęć, przyjęte zostało w orzecznictwie sądów administracyjnych na tle instytucji zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych |
|(zob. wyroki NSA z 14 grudnia 2009 r. sygn. akt I OSK 826/09, z dnia 27 października 2010 r., sygn. akt I OSK 981/10, z dnia z 4 |
|października 2011 r. sygn. akt I OSK 762/11). |
|Zatem warunkiem orzeczenia o obowiązku zwrotu pobranego świadczenia jest zaistnienie równocześnie dwóch przesłanek: obiektywnej, |
|polegającej na tym, że świadczenie wypłacono mimo wystąpienia okoliczności skutkujących utratą prawa do jego pobierania, i subiektywnej,|
|polegającej na tym, że osoba, która świadczenie pobrała była prawidłowo pouczona o okolicznościach powodujących utratę uprawnień do tego|
|świadczenia. Przy czym, decyzja nakładająca obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia nie jest decyzją uznaniową, lecz ma |
|charakter związany. Organ w prowadzonym postępowaniu zobowiązany jest jedynie ustalić czy zaistniały okoliczności powodujące ustanie |
|prawa do pobierania zasiłku, czy zostały wypłacone świadczenia za okres po zaistnieniu tych okoliczności oraz czy pobierający to |
|świadczenie był pouczony o tych okolicznościach, zaś w razie poczynienia w tym zakresie pozytywnych ustaleń ma obowiązek wydać decyzję |
|nakazującą zwrot nienależnie pobranych świadczeń. |
|Jeżeli okolicznością powodującą ustanie prawa do pobierania zasiłku jest utrata statusu bezrobotnego, to organ wydający decyzję w |
|przedmiocie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia związany jest w tym zakresie - jak wykazano to już powyżej - ostateczną |
|decyzją o odmowie przyznania statusu bezrobotnego. |
|Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika przy tym w sposób nie budzący wątpliwości, że organy prawidłowo ustaliły brak prawa |
|skarżącego do posiadania tego statusu w spornym okresie. |
|Sąd stwierdził, że organy orzekające ustaliły w sposób należyty, że istnieją przesłanki do żądania zwrotu pobranych przez skarżącego |
|świadczeń. |
|Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że w dniu rejestracji jako osoba bezrobotna skarżący został pouczony o prawach i |
|obowiązkach bezrobotnego, w "Pouczeniu dla osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku". W pouczeniu tym wskazane zostały m.in.: przesłanki |
|uznania za bezrobotnego; przesłanki utraty statusu bezrobotnego (bezrobotnym nie może być osoba, która posiada wpis do ewidencji |
|działalności gospodarczej); obowiązki bezrobotnego (w tym m.in. wskazanie, że bezrobotny obowiązany jest w ciągu 7 dni powiadomić urząd |
|pracy o podjęciu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej); została również przytoczona treść art. 76 ustawy czyli przesłanki zwrotu |
|nienależnie pobranego świadczenia. |
|Oceniając treść i zakres tego pouczenia wskazać należy, że były one prawidłowe i skuteczne. W ocenie Sądu, skarżący otrzymał informację |
|pełną, jasną i nie wymagającą dokonywania jakichkolwiek interpretacji jej treści, a zatem w sposób zrozumiały został pouczony o prawach |
|i obowiązkach osoby bezrobotnej i był w pełni świadomy tego co należy rozumieć pod pojęciem nienależnego świadczenia oraz skutkach i |
|przyczynach, a także możliwości powstania takiej sytuacji. Podkreślić należy, że z akt administracyjnych nie wynika, aby w czasie |
|odbierania pouczenia, ani w czasie późniejszym skarżący zgłaszał organowi, że nie rozumie samego pojęcia "bezrobotny", obowiązków |
|bezrobotnego i konsekwencji ich niedotrzymania. Skarżący potwierdził własnoręcznym podpisem ich otrzymanie oraz zapoznanie się z |
|treścią. |
|Tym samym zasadnym było przyjęcie, że okoliczność niezgłoszenia faktu posiadania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej obciąża |
|negatywnymi skutkami wyłącznie skarżącego. |
|Reasumując, skoro oba warunki do uznania świadczenia za nienależnie pobranego zostały spełnione, słusznie organy zobowiązały skarżącego |
|do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych w kwocie w nich określonej. Decyzje te w niczym nie naruszają zarówno przepisów|
|prawa materialnego, stanowiącego podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia sprawy, jak i przepisów postępowania administracyjnego. |
|Odnosząc się do zarzutów skargi, koncentrujących się na wykazaniu słuszności twierdzenia, że roszczenie z tytułu zasiłku uległo |
|przedawnieniu, podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 76 ust. 3 u.p.z., roszczenia z tytułu zasiłków, stypendiów i innych świadczeń |
|pieniężnych finansowanych z Funduszu Pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia spełnienia warunków do ich nabycia przez |
|uprawnioną osobę, a roszczenia powiatowego urzędu pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia ich wypłaty. Przy czym, stosownie |
|do art. 76 ust. 5 ustawy, w zakresie nieuregulowanym w ust. 2-4 stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego, dotyczące przerwania|
|biegu terminu przedawnienia. |
|Przypomnieć zatem warto, iż wedle art. 123 § 1 k.c., bieg przedawnienia przerywa się: |
|1) przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo |
|przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia; |
|2) przez uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje, |
|3) przez wszczęcie mediacji. |
|Odpowiednie stosowanie przepisów oznacza bądź stosowanie ich wprost, bądź z modyfikacjami, a w pewnych okolicznościach może w ogóle |
|wykluczać ich stosowanie. Właściwe przeniesienie zasad przewidzianych w art. 123 k.c., nie może nastąpić bez uwzględnienia specyfiki |
|postępowania administracyjnego, w toku którego organ ma prawo dochodzić należności od osób, które pobrały nienależne świadczenie, gdyż |
|okoliczności i warunki umożliwiające powiatowemu urzędowi pracy do formalnego określenia (decyzją) wysokości nienależnie pobranego |
|świadczenia są zgoła odmienne od tych, które mogą skutecznie przerwać bieg terminu przedawnienia roszczenia w procedurze cywilnej. |
|Przyjęcie tezy, że czynnością bezpośrednio zmierzającą do odzyskania nienależnie pobranych świadczeń jest jedynie wszczęcie właściwego |
|postępowania orzekającego o obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń niewątpliwie stawiałoby powiatowy urząd pracy w sytuacji |
|daleko gorszej od sytuacji wierzyciela w postępowaniu cywilnym, co byłoby w sprzeczności z interesem społecznym, przejawiającym się w |
|dążeniu do odzyskania nienależnie pobranych świadczeń z Funduszu Pracy. |
|Uprawnione zatem staje się stwierdzenie, że odpowiednio stosując rozwiązania związane z przedawnieniem roszczeń zawarte w art. 123 § 1 |
|k.c., za czynność bezpośrednio związaną z odzyskaniem przez powiatowy urząd pracy nienależnie pobranych świadczeń, można uznać wszczęcie|
|postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 25 września 2012 r., sygn. akt II SA/Op 292/12, i WSA |
|w Szczecinie z dnia 10 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 1298/09), dotyczącego statusu osoby bezrobotnej i związanych z nim świadczeń. |
|To z kolei oznacza, że niezasadny jest podniesiony przez skarżącego zarzut dotyczący przedawnienia się roszczenia określonego przez |
|organ I instancji i utrzymanego w mocy zaskarżoną decyzją. |
|Nie ulega bowiem wątpliwości, że o ile w postępowaniu cywilnym za czynność bezpośrednio związaną z dochodzeniem roszczenia może być |
|uznane wniesienie powództwa, to wydanie decyzji administracyjnej o zwrocie świadczeń uwarunkowane jest uprzednim przeprowadzeniem |
|złożonej procedury, zainicjowanej wdrożeniem postępowania wznowieniowego, w wyniku którego musi nastąpić wyeliminowanie z porządku |
|prawnego decyzji przyznającej stronie status osoby bezrobotnej i związane z tym świadczenia. |
|Na zakończenie wskazać należy, iż przepis art. 76 ust. 1 u.p.z., stanowiący o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, nie |
|daje możliwości odstąpienia przez organ administracji od żądania ich zwrotu. Stosownie jednak do treści art. 76 ust. 7 u.p.z., starosta |
|może odroczyć termin płatności lub rozłożyć na raty nienależnie pobrane świadczenie albo, po zasięgnięciu opinii powiatowej rady rynku |
|pracy, umorzyć te należności w całości albo w części, jeżeli występuje jedna z przesłanek określonych w tym przepisie. Zatem skarżący |
|może ubiegać się w odrębnym postępowaniu o odroczenie płatności, rozłożenie jej na raty albo umorzenie nienależnie pobranego |
|świadczenia. |
|Reasumując rozważania, wskazać trzeba, iż zaskarżoną decyzją organ odwoławczy w sposób prawidłowy nałożył, w oparciu o przepis art. 76 |
|ust. 2 pkt 1 i pkt 2 u.p.z., obowiązek zwrotu nienależnie pobranych przez skarżącego świadczeń. |
|Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 u.p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku. |
| | | |
| |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło