I SA/Wa 1506/19
WyrokWSA w Warszawie2019-12-13
Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Iwona Kosińska, Monika Sawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w wyznaczonym terminie, podlega karze grzywny i czy jego bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
W przypadku niewykonania przez organ administracji publicznej prawomocnego wyroku sądu administracyjnego, sąd może wymierzyć organowi grzywnę, stwierdzić, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a także przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną. Grzywna ma charakter represyjno-dyscyplinujący, a suma pieniężna ma charakter kompensacyjny i jej przyznanie jest fakultatywne.Stan faktyczny
Skarżący J.Z. i M.Z. wnieśli skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 649/17, który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie dwóch miesięcy. Termin ten upłynął 5 listopada 2018 r., a organ nie podjął żadnych działań. Skarżący wezwali organ do wykonania wyroku, a następnie wnieśli skargę, domagając się wymierzenia grzywny i przyznania sumy pieniężnej. Prezydent miasta wniósł o oddalenie skargi, wskazując na dużą ilość spraw i ich skomplikowanie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 2000 zł, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, oddalił skargę w pozostałej części (dotyczącej przyznania sumy pieniężnej) i zasądził od Prezydenta na rzecz skarżących solidarnie kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Iwona Kosińska, sędzia WSA Monika Sawa, Protokolant starszy specjalista Dorota Stromecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi J.Z. i M.Z. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 czerwca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 649/17 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz J.Z. i M.Z. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
J.Z. i M.Z. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku tego Sądu z 19 czerwca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 649/17.
Wyrokiem z 19 czerwca 2018 r. Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z [...] kwietnia 2017 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...], pochodzącą z tabeli likwidacyjnej wsi [...] nr [...], w części o pow. [...] m ², w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt 1 wyroku) oraz stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 wyroku).
Skarżący wnieśli o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny w wysokości stosownej do bezczynności, biorąc pod uwagę kwoty przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku 2018 r. ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w dniu [...] lutego 2019 r. oraz o przyznanie na rzecz każdego z nich sumy pieniężnej w kwocie 2.000 złotych. Ponadto, wnieśli o zasądzenie kosztów postępowania w sprawie, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawnie przypisanych oraz o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym stosownie do treści art. 119 pkt 4 P.p.s.a. w zw. z art. 120 P.p.s.a.
W uzasadnieniu skargi podali, że wyrokiem z 19 czerwca 2018 r., sygn. akt
I SAB/Wa 649/17 Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość, w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Wskazali, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem zostały zwrócone do organu 28 sierpnia 2018 r., a zatem termin na wykonanie wyroku upłynął 28 października 2018 r.
Skarżący wskazali, że pismem z 13 czerwca 2019 r. wezwali Prezydenta
[...] do wykonania wyroku Sądu z 19 czerwca 2018 r.
Pomimo wezwania Prezydent [...] nie wydał decyzji w sprawie oraz nie podjął żadnych czynności zmierzających do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.
Uzasadniając wniosek o wymierzenie sumy pieniężnej skarżący podnieśli, że w sprawie zostały spełnione obie przesłanki zasądzenia sumy pieniężnej wskazane w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 marca 2018 r. (I SA/Wa 1540/17). Prezydent [...] pozostaje nadal w wyjątkowo rażącej zwłoce, bowiem nie wykonał wyroku Sądu z 19 czerwca 2018 r. od ośmiu miesięcy.
Zaznaczyli, że jako przyczynę opieszałości w prowadzeniu postępowania organ wskazuje na konieczność zgromadzenia materiału dowodowego w sprawie oraz przygotowania operatu szacunkowego, mimo, iż w sprawach tych nie zbiera żadnego dodatkowego materiału dowodowego oraz nie zleca sporządzenia operatu szacunkowego. Skarżący dodali, że zasadne jest przyznanie na rzecz każdego z nich sumy pieniężnej, ze względu na to, iż od niemal dwóch lat oczekują na rozpoznanie wniosku o odszkodowanie.
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że opóźnienia w rozpatrywaniu skarg są spowodowane między innymi bardzo dużą ilością wpływającej do Biura Spraw Dekretowych korespondencji w sprawach odszkodowawczych za nieruchomości objęte działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Zaznaczył, że waga tych spraw, stopień ich skomplikowania oraz złożoność okoliczności, które powinny być ustalone w toku tych postępowań, nie pozwalają na dotrzymanie ustawowych terminów przewidzianych na ich rozpatrzenie. Organ podniósł, że o kolejności rozpatrzenia spraw nie może decydować tylko aktywność procesowa strony i ilość składanych skarg.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje :
Skarga, w zakresie w jakim zarzuca Prezydentowi [...] bezczynność w wykonaniu prawomocnego wyroku tutejszego Sądu jest zasadna, co skutkować musi wymierzeniem organowi grzywny określonej w sentencji, jak też oceny charakteru zaistniałej zwłoki.
Skarga została złożona w trybie art. 154 P.p.s.a. Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 P.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 154 § 2 P.p.s.a.). Uwzględniając skargę Sąd, stosownie do treści art. 154 § 7 P.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 19 czerwca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 649/17 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z [...] kwietnia 2017 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...], pochodzącą z tabeli likwidacyjnej wsi [...] nr [...], w części o pow. [...] m ², w terminie dwóch miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta wraz z prawomocnym wyrokiem wpłynęły do organu 5 września 2018 r. (data stempla wpływu akt do organu) i od tej daty rozpoczął bieg termin wyznaczony wyrokiem, w jakim sprawa powinna być rozpoznana. W konsekwencji termin ten upłynął 5 listopada 2018 r.
Pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu, jak również wezwania przez skarżących organu do wykonania prawomocnego wyroku pismem z 13 czerwca
2019 r., Prezydent [...] nie rozpoznał wniosku o odszkodowanie i nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie.
W sprawie zostały zatem spełnione przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Biorąc pod uwagę, że termin załatwienia sprawy wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 19 czerwca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 649/17, upłynął w dniu 5 listopada 2018 r., a organ nie rozpoznał wniosku o odszkodowanie Sąd uznał, że grzywna w wysokości 2.000 zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie wyroku. Wymierzona kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., spełniając funkcję represyjno – dyscyplinującą.
Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu po wyroku z 19 czerwca 2018 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wyznaczony w wyroku z 19 czerwca 2018 r. termin załatwienia sprawy został przez organ znacznie przekroczony.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 zd. 2 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku.
Sąd nie uwzględnił wniosku skarżących o przyznanie sumy pieniężnej. Suma ta, poza funkcją represyjną i prewencyjną, ma znaczenie kompensacyjne. Oznacza to, iż ma ona na celu zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Użycie przez ustawodawcę czasownika "może" w treści art. 154 § 7 P.p.s.a. oznacza, że rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny. Podkreślić trzeba, że przyznanie stronie od organu określonej sumy pieniężnej ma niejako zrekompensować stratę, jaką poniosła na skutek bezczynności organu. W związku z tym wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinni nawiązać do krzywdy wywołanej bezczynnością lub przewlekłością postępowania. W ocenie Sądu z treści skargi, nie wynika, aby skarżący doznali w związku z bezczynnością organu krzywdy lub szkody którą należałoby zrekompensować. Dlatego w tej części Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a. (pkt 3 sentencji wyroku).
W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. (pkt 4 sentencji). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżących w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło