I SA/Wa 1928/19
WyrokWSA w Warszawie2019-12-16
Skład orzekający: Dorota Apostolidis, Joanna Skiba, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu, powinien zostać ponownie obciążony grzywną, stwierdzono rażące naruszenie prawa i przyznano sumę pieniężną na rzecz skarżących?Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że Prezydent miasta pozostaje w bezczynności w wykonaniu prawomocnego wyroku od ponad dwóch lat, co stanowi rażące naruszenie prawa. W związku z tym, Sąd wymierzył Prezydentowi grzywnę, stwierdził rażące naruszenie prawa oraz przyznał na rzecz skarżących sumę pieniężną, uznając żądanie skarżących w tym zakresie za częściowo wygórowane.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2017 r., który zobowiązał Prezydenta do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu. Wyrok ten został doręczony organowi 10 sierpnia 2017 r., a termin na jego wykonanie upłynął 10 października 2017 r. Pomimo upływu ponad dwóch lat, organ nie rozstrzygnął sprawy, ignorując również wcześniejszy wyrok sądu z dnia 28 września 2018 r. wymierzający grzywnę za bezczynność. Skarżący domagali się wymierzenia maksymalnej grzywny, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, przyznania sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 3000 złotych, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał na rzecz skarżących sumy pieniężne w kwotach po [...] złotych dla każdego z nich oraz zasądził od Prezydenta solidarnie na rzecz skarżących kwotę 680 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis ( spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Skiba Sędzia WSA Przemysław Żmich Protokolant referent stażysta Wiktoria Sosnowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi [...] w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2017 r. sygn. akt I SAB/Wa 176/17 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje na rzecz [...] sumy pieniężne w kwotach po [...] ([...]) złotych dla każdego z nich 4. zasądza od Prezydenta [...] solidarnie na rzecz [...] kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2019 r. [...] (dalej jako: skarżący), wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2017 r. sygn. akt I SAB/Wa 176/17. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] (dalej jako: organ/Prezydent) do rozpoznania w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, złożonego w trybie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr. 50, poz.279), wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu położonego w [...] przy ul. [...] hip. [...]. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 10 sierpnia 2017 r.
Wyrokiem z dnia 28 września 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 1207/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wobec niewykonywania wyroku z dnia 11 kwietnia 2017r., wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 złotych, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W związku z dalszym niepodejmowaniem przez organ rozstrzygnięcia w sprawie, skarżący pismem z [...] listopada 2018 r. ponownie wezwali Prezydenta [...] do wykonania prawomocnego wyroku z 11 kwietnia 2017 r., a następnie wnieśli opisaną na wstępie skargę, w której domagają się: wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny w maksymalnej wysokości; stwierdzenia, że zaistniała bezczynność organu ma charakter rażący; przyznania na rzecz skarżących od organu sumy pieniężnej w kwocie po 10.000 na rzecz każdego ze skarżących oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawnie przepisanych.
W motywach skargi wskazano, że pomimo wezwań do wykonania wyroku przez organ, Prezydent nie wydał decyzji w sprawie. Prezydent zignorował także dwa wyroki Sądu. Świadczy to jednoznacznie zdaniem skarżących o ich bagatelizowaniu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podkreślono, że istotnym w sprawie pozostaje fakt, że opóźnienia w rozpatrywaniu spraw są spowodowane między innymi bardzo dużą ilością wpływającej do organu korespondencji zarówno w sprawach rozpoznania wniosków o przyznanie prawa własności czasowej do gruntów [...] jak i w sprawach odszkodowawczych za nieruchomości objęte działaniem w/w dekretu.
Organ zaznaczył również że akta sprawy na skutek ponagleń i skarg wnoszonych przez strony, pozostają w długotrwałym posiadaniu organów nadrzędnych i sądów administracyjnych, co znacząco utrudnia rozpoznawanie spraw gdyż nie jest możliwym prowadzenie przedmiotowych postępowań wyłącznie w oparciu wyłącznie w oparciu o akta zastępcze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga jest zasadna.
Przedmiotowa skarga wniesiona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r., poz. 2325), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżących sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2017 r. sygn. akt I SAB/Wa 176/17 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu położonego w [...] przy ul. [...] hip. [...] - w terminie dwóch miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 10 sierpnia 2017 r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg wyznaczony wyrokiem termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on 10 października 2017 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania powyższego wyroku, jak też wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki w jego wykonaniu grzywny (vide wyrok z 28 września 2018r. sygn. akt I SA/Wa 1207/18), organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął.
Oznacza to, że od ponad dwóch lat pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, w tym przede wszystkim narusza w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. i art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 k.p.a. Nie sposób bowiem usprawiedliwić tak znacznej zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku i to mimo wymierzenia już z tego tytułu organowi grzywny - skomplikowanym charakterem zawisłej przed nim sprawy administracyjnej, czy ilością analogicznych spraw rozpoznawanych przez organ. To z kolei czyni zasadnym żądanie wymierzenia organowi z tytułu niewykonywania prawomocnego wyroku kolejnej grzywny. Uzasadnia także nałożenie nań dodatkowej sankcji w postaci przyznania na rzecz skarżących od organu sumy pieniężnej, aczkolwiek w niższej od oczekiwanej przez nich wysokości. Skarżący bowiem żądali ustalenia jej na poziomie 10.000 złotych na rzecz każdego ze skarżących, który to wymiar byłby w ocenie Sądu niewspółmierny do okresu zaistniałej zwłoki w wykonaniu wspomnianego wyroku, jak też okresu jaki upłynął od zwrotu organowi akt po prawomocnym wymierzeniu mu z tego tytułu ostatniej grzywny. Za adekwatną w takich okolicznościach faktycznych Sąd uznał natomiast sumę pieniężną w wymiarze [...] na rzecz każdego ze skarżących.
Ten jej wymiar, w powiązaniu z grzywną w wysokości 3000 złotych winien przy tym skłonić organ do zaniechania dalszego naruszania prawa i rozpoznania sprawy przed nim zawisłej, bez konieczności występowania przez stronę ubiegającą się o odszkodowanie z kolejną (czwartą) przewidzianą w art. 154 p.p.s.a skargą.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 7 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1-3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt 4 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło