II FSK 1407/19
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-01-09
Skład orzekający: Beata Cieloch, Jerzy Płusa, Artur Kot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku, gdy elektrownia wiatrowa nie jest wyodrębniona jako samodzielny środek trwały w ewidencji podatnika i nie dokonuje się od niej odpisów amortyzacyjnych, podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości stanowi jej wartość rynkowa, czy też wartość stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organ interpretacyjny naruszył przepisy postępowania, nie odnosząc się prawidłowo do stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o interpretację. W szczególności, organ nie rozważył sytuacji, w której od budowli nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, co zgodnie z art. 4 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, powinno skutkować ustaleniem podstawy opodatkowania w oparciu o wartość rynkową. Sąd uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz zmianę interpretacji indywidualnej.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania elektrowni wiatrowych podatkiem od nieruchomości. Spółka podała, że elektrownie wiatrowe nie figurują w jej ewidencji jako samodzielne środki trwałe, od których dokonywane są odpisy amortyzacyjne. W związku z tym pytała, czy podstawę opodatkowania będzie stanowić wartość rynkowa, czy wartość stanowiąca podstawę amortyzacji. Wójt Gminy początkowo uznał stanowisko spółki za prawidłowe, jednak w zmianie interpretacji uznał je za nieprawidłowe, opierając się na art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. WSA oddalił skargę spółki. NSA uchylił wyrok WSA i zmianę interpretacji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości, uchylił zmianę interpretacji indywidualnej z dnia 23 października 2017 r. i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Beata Cieloch (sprawozdawca), Sędzia NSA Jerzy Płusa, Sędzia WSA (del.) Artur Kot, po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. sp. z o.o. z siedzibą w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 20 lutego 2019 r. sygn. akt I SA/Sz 935/18 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w S. na zmianę interpretacji indywidualnej Wójta Gminy Boleszkowice z dnia 23 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie zmiany pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) uchyla zmianę interpretacji indywidualnej z dnia 23 października 2017 r. o numerze [...], 3) zasądza od Wójta Gminy Boleszkowice na rzecz A. sp. z o.o. z siedzibą w S. kwotę 1137 (słownie: tysiąc sto trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I.1. Zaskarżonym wyrokiem z 20 lutego 2019 r., sygn. akt I SA/Sz 935/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w sprawie ze skargi [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na zmianę interpretacji indywidualnej Wójta Gminy Boleszkowice z 23 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości.
I.2. W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że Spółka złożyła do Wójta Gminy wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w przedmiocie przepisów ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 716 ze zm., dalej u.p.o.l.) w zakresie opodatkowania elektrowni wiatrowych. Elektrownie wiatrowe nie figurują w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych Spółki jako samodzielne (wyodrębnione) środki trwałe, od których byłyby dokonywane odpisy amortyzacyjne zgodnie z ustawą z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 851 ze zm., dalej u.p.d.o.p.). W ewidencji ujęto środki trwałe, których wartości początkowe obejmują swym zakresem m.in.: części budowlane elektrowni wiatrowych, tj. fundament i wieżę, jak i urządzenia służące do wytwarzania energii elektrycznej. Spółka zadała pytania: 1) czy z dniem 1 stycznia 2017 r. powstanie obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości od budowli, jaką będzie elektrownia wiatrowa składająca się z fundamentu, wieży oraz elementów technicznych, tj. wirnika z zespołem łopat, zespołu przeniesienia napędu, generatora prądotwórczego, układu sterowania i zespołu gondoli wraz z mocowaniem i mechanizmem obrotu? 2) czy począwszy od 1 stycznia 2017 r. podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości należących do Spółki budowli w postaci elektrowni wiatrowych będzie stanowić ich wartość rynkowa określona przez Spółkę na dzień 1 stycznia 2017 r.? Zdaniem Spółki w obu przypadkach odpowiedź jest twierdząca.
Wójt Gminy Boleszkowice w interpretacji z 17 listopada 2016 r. uznał za prawidłowe stanowisko Spółki co do obu pytań. Jednakże 23 października 2017 r. organ ten wydał zmianę interpretacji co do pytania nr 2, uznając stanowisko Spółki w tym zakresie za nieprawidłowe. Organ przyjął bowiem na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., że podstawę opodatkowania dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej stanowi wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego.
I.3. W skardze do WSA Spółka zarzuciła m.in. błędną wykładnię art. 4 ust. 1 pkt 3 i art. 4 ust. 5 u.p.o.l.
I.4. W odpowiedzi na skargę organ interpretacyjny wniósł o jej oddalenie.
I.5. WSA oddalił skargę. Zdaniem WSA amortyzowanie wszystkich części składających się na budowlę świadczy o tym, że budowla ta podlega amortyzacji. Skarżąca we wniosku o wydanie interpretacji nie powołała się zaś na argumenty, które wyłączałyby ustalenie wartości elektrowni wiatrowej jako sumy wartości jej elementów, podlegających amortyzacji. Jeżeli podatnik nie ewidencjonuje budowli jako jednego środka trwałego, lecz jako kilka środków trwałych, odpowiadających częściom takiej budowli, które tworzą całość odpowiadającą budowli, to, zdaniem WSA, nie ma przeszkód faktycznych i prawnych, aby opodatkować tę budowlę, w istocie przez opodatkowanie części tej budowli, w odniesieniu do wartości początkowych środków trwałych stanowiących tak rozumiane części budowli. WSA zauważył też, że jak wynika z przedstawionego przez Skarżącą stanu faktycznego - część elementów technicznych nie posiada odrębnie ustalonej wartości stanowiącej podstawę amortyzacji, lecz ich wartość stanowi część wartości amortyzowanego środka trwałego, co nie uzasadnia ustalenia wartości elektrowni według wartości rynkowej. Nie zachodzi bowiem przesłanka z art. 4 ust. 5 u.p.o.l., jaką jest stan, w którym od budowli nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych.
W ocenie WSA kwestia wartości poszczególnych elementów elektrowni wiatrowej, które nie wchodzą w skład elektrowni wiatrowej w rozumieniu u.p.o.l. nie ma wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej interpretacji. Skoro poza sporem pozostawała kwestia, że elementy te nie wchodzą w skład przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości, oczywiste jest, że ich wartość nie mogła być uwzględniana przy wyliczeniu podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Kwestia, że Spółka dokonuje odpisów amortyzacyjnych tychże elementów łącznie z innymi elementami elektrowni wiatrowej, które podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości ma charakter wyłącznie techniczny, a nie prawny, i nie może wpłynąć na sposób interpretacji art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
II. W skardze kasacyjnej Spółka zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej p.p.s.a.) naruszenie prawa materialnego przez dopuszczenie się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisów:
1) art. 4 ust. 5 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. przez błędne stwierdzenie, że podstawą opodatkowania podatkiem od nieruchomości elektrowni wiatrowej nie będzie wartość rynkowa, lecz wartość stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w danym roku.
Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
2) art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. przez jego niezastosowanie w okolicznościach wskazujących na konieczność jego zastosowania, a w konsekwencji nieuchylenie interpretacji, podczas gdy została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;
3) art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez brak zastosowania tj. brak uchylenia zaskarżonej interpretacji indywidualnej, przy wydaniu której organ dopuścił się naruszenia art. 14c § 1, art. 14c § 2 w zw. z art. 121 oraz art. 124 w zw. z art. 14h oraz art. 2a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm.; dalej O.p.) tj. poczynił założenia co do zdarzenia przyszłego, niewynikające z treści wniosku o interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego, a tym samym ocena stanowiska wnioskodawcy nie odpowiadała przedstawionemu we wniosku zdarzeniu przyszłemu, nie sformułował prawidłowego uzasadnienia prawnego dla wyrażonej oceny; nie ocenił całości stanowiska Spółki i nie odniósł się do wskazanego przez Spółkę stanowiska Ministra Finansów, a także wykroczył poza zakres wniosku, wyznaczony opisem zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Spółkę;
4) art. 146 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 2a O.p. przez utrzymanie w obrocie rozstrzygnięcia występujących w sprawie wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego na niekorzyść podatnika.
Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, względnie o rozpoznanie skargi, oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
III. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
IV. Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
IV.1. Na wstępie Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że analogiczne zagadnienie prawne w tożsamym stanie faktycznym dotyczącym Spółki było przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie II FSK 3060/17 (wyrok z 17 września 2019 r.). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę ocenę prawną wyrażoną w powołanym wyżej wyroku w pełni podziela, stąd też w dalszej części uzasadnienia posłuży się argumentacją zawartą w uzasadnieniu tego wyroku, uznając ją za swoją.
IV.2. Rację ma Spółka, że w sprawie tej doszło do wydania zmiany interpretacji z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, których nie zauważył i nie uwzględnił Sąd pierwszej instancji - art. 14c § 1 i 2 w zw. z art. 121, art. 124 i art. 14h O.p. Słusznie Spółka wskazała na brak prawidłowego uzasadnienia zaskarżonej interpretacji oraz wykroczenie przez organ poza zakres przedstawionego zdarzenia przyszłego, w tym poczynienie przez organ samodzielnych założeń co do zdarzenia przyszłego, które nie wynikały z wniosku o wydanie interpretacji. WSA naruszył więc art. 146 § 1 p.p.s.a., bowiem nie uwzględnił wskazanych nieprawidłowości.
IV.3. W zakresie sporu co do podstawy opodatkowania elektrowni wiatrowych podatkiem od nieruchomości, wskazać trzeba, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., podstawę opodatkowania stanowi dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4-6 - wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wprost wynika, że co do zasady podstawę opodatkowania dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej stanowi wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, jednakże – jak wskazał w tym przepisie ustawodawca – "z zastrzeżeniem ust. 4-6" - co oznacza, że jednocześnie w art. 4 przewidział także inne sytuacje jako wyjątki od ogólnej zasady, gdy podstawę opodatkowania stanowi wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych. Taki właśnie wyjątek w art. 4 u.p.o.l. ustawodawca wprowadził w ust. 5. Jak wynika z art. 4 ust. 5 u.p.o.l., jeżeli od budowli lub ich części, o których mowa w ust. 1 pkt 3, nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych - podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa, określona przez podatnika na dzień powstania obowiązku podatkowego. Ogólna zasada - określona w art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. - doznaje wyjątków wprost przewidzianych przez ustawodawcę w przypadkach określonych w ust. 4-6 art. 4 u.p.o.l., a to dowodzi, że zasada ustalania wartości, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, doznaje ograniczenia w jej stosowaniu, m. in. w przypadku wystąpienia sytuacji przewidzianej w art. 4 ust. 5 u.p.o.l. Z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika zatem, że w pierwszej kolejności ustawodawca rozstrzyga sytuację, gdy budowle podlegają amortyzacji, jednocześnie jednak odsyła w tym przepisie do przypadków określonych w ust. 4-6 u.p.o.l., co świadczy, że ustawodawca dopasował (przewidział) ustalanie wartości podstawy opodatkowania do jeszcze innych sytuacji, jakie mogą wystąpić u podatnika w praktyce, a mianowicie:
– gdy budowle są przedmiotem umowy leasingu i odpisów amortyzacyjnych (ust. 4),
– gdy od budowli lub ich części nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych (ust. 5),
– gdy budowle lub ich części zostały ulepszone lub zgodnie z przepisami o podatkach dochodowych nastąpiła aktualizacja wyceny środków (ust. 6).
Z powyższego wynika więc, że ustawodawca podatkowy powiązał podstawę opodatkowania nie tylko z wartością przyjmowaną jako podstawa dokonywania odpisów amortyzacyjnych, ale nadto unormował m. in. także sytuację podatników, gdy od budowli lub ich części, nie dokonują odpisów amortyzacyjnych (ust. 5). Wówczas podstawę opodatkowania stanowić będzie ich wartość rynkowa, określona przez podatnika na dzień powstania obowiązku podatkowego. Określenie podstawy opodatkowania w przypadku niedokonywania odpisów amortyzacyjnych, prawodawca odniósł do wartości rynkowej, którą określa podatnik na dzień powstania obowiązku podatkowego.
IV.4. W sprawie tej Skarżąca - będąc właścicielem budowli w postaci elektrowni wiatrowej - wskazała w treści wniosku na zdarzenie przyszłe odnoszące się do stanu prawnego od 1 stycznia 2017 r., że jej elektrownie wiatrowe nie figurują w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych jako samodzielne (wyodrębnione) środki trwałe, od których byłyby dokonywane odpisy amortyzacyjne. Strona przyznała, że zamierza opodatkować (jako przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości) tę właśnie budowlę w jej nowym rozumieniu przyjętym przez ustawodawcę od 1 stycznia 2017 r.
W stanie prawnym, który jest tu rozpatrywany – zarówno w świetle wielu wydanych w tożsamym przedmiocie interpretacji czy wyroków, przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości w przypadku elektrowni wiatrowych nie jest jedynie fundament oraz wieża (część budowlana), ale elektrownia wiatrowa rozumiana jako całość, na którą składają się wymienione składniki budowlane oraz tzw. elementy techniczne elektrowni wiatrowej, ale tylko te które zostały wymienione w ustawie. Kwestia ta została też przesądzona w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów z 22 października 2018 r., sygn. akt II FSK 2983/17 (orzeczenia.nsa.gov.pl).
Pozostawało jednakże do ustalenia, jak należy określić podstawę opodatkowania tego przedmiotu – elektrowni wiatrowej rozumianej w całości jako budowla. W tym też względzie zadane zostało pytanie nr 2 - czy począwszy od 1 stycznia 2017 r. podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości należących do Strony budowli w postaci elektrowni wiatrowych będzie stanowić ich wartość rynkowa określona przez Stronę na dzień 1 stycznia 2017 r. Udzielona przez organ odpowiedź na to pytanie nie koresponduje jednak ani z opisem zdarzenia przyszłego, ani ze stanowiskiem Strony co do pytania nr 1, ani ze stanowiskiem Strony co do pytania nr 2.
Zgodzić się można z poglądem prezentowanym w orzecznictwie i uwzględnionym w tej sprawie, że ewidencja środków trwałych sama w sobie nie decyduje o podstawie opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości nie są bowiem środki trwałe, ale budowle lub ich części w rozumieniu u.p.o.l. Ustawa podatkowa zawiera odesłanie do przepisów o podatkach dochodowych dotyczących środków trwałych jedynie w zakresie ustalenia wartości początkowej. Nie ma zatem znaczenia, na gruncie podatku od nieruchomości, sposób identyfikacji i ewidencjonowania środka trwałego dla potrzeb podatków dochodowych. Tym samym za nieistotne należy uznać, że elektrownia wiatrowa nie stanowi jednego środka trwałego. Kwestią prawnie doniosłą jest ustalenie faktu amortyzacji lub braku amortyzacji tej budowli. W tym zaś zakresie organ się jednak nie wypowiedział, bowiem jego odpowiedź zawarta w zmianie interpretacji, a zaaprobowana przez Sąd pierwszej instancji, nie odnosiła się do tak określonego przedmiotu opodatkowania, tylko do poszczególnych elementów wpisanych do ewidencji środków trwałych. Podstawę opodatkowania organ widzi więc nie w wartości budowli, lecz w sumie wartości poszczególnych środków trwałych, których Strona we wniosku nie utożsamiała jednak z budowlą - elektrownią wiatrową, bowiem wskazała, że do ich wartości początkowej ustalonej dla potrzeb amortyzacji zostały skapitalizowane nie tylko wydatki na elementy techniczne, ale też na inne elementy i infrastrukturę towarzyszącą. Elementy te - nie będąc budowlą - nie mogą być opodatkowane podatkiem od nieruchomości.
Organ podatkowy przyjął, że sporna budowla powinna być opodatkowana na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., gdyż przepis ten nie nakazuje, by budowla, od której dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, stanowiła odrębny środek trwały. Wartość rynkowa określona przez Spółkę może być zaś przyjęta jako podstawa opodatkowania tylko wtedy, gdy od budowli lub ich części nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych. Tymczasem właśnie na tej okoliczności – że od elektrowni wiatrowej (jako przedmiotu opodatkowania) nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych – oparte zostało stanowisko Strony, że należy jako podstawę opodatkowania uwzględnić wartość rynkową elektrowni, bowiem nie istnieje pojedynczy środek trwały o nazwie "elektrownia wiatrowa", który odpowiadałby obiektowi budowlanemu o tej samej nazwie i zdefiniowanemu w ustawie z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 961 ze zm.; dalej u.i.e.w.), ani też zbiór środków trwałych, które by temu odpowiadały.
Uznając, że art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. znajdzie tu zastosowanie, organ założył, wbrew okolicznościom faktycznym przedstawionym przez Skarżącą, że budowla w postaci "elektrowni wiatrowej", powinna być traktowana jakby była amortyzowana, bowiem amortyzowane są poszczególne środki trwałe, nie biorąc pod uwagę, czy one pokrywają się z tą budowlą. Tymczasem od 1 stycznia 2017 r. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości miały podlegać nie wszystkie poszczególne części elektrowni wiatrowej, a elektrownia wiatrowa jako całość – jako budowla, na którą składają się fundament, wieża oraz elementy techniczne oznaczające wirnik z zespołem łopat, zespół przeniesienia napędu, generator prądotwórczy, układy sterowania i zespół gondoli wraz z mocowaniem i mechanizmem obrotu. Nie ma tu mowy o innych elementach, które wszak mogą podlegać amortyzacji w świetle przepisów o podatku dochodowym.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sformułowanie "nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych", użyte w art. 4 ust. 5 u.p.o.l. dotyczy wszystkich przypadków, niezależnie od tego, z jakich przyczyn nie ma miejsca fakt dokonywania tych odpisów. Sytuacja opisana w tym przepisie może mieć jednak miejsce również wtedy, gdy podatnik dokonuje odpisów amortyzacyjnych, ale brak jest tożsamości między środkami trwałymi stanowiącymi przedmiot opodatkowania w podatku dochodowym, od których "dokonuje się odpisów amortyzacyjnych" i budowlami opodatkowanymi podatkiem od nieruchomości. Należy bowiem podkreślić, że amortyzacji w podatku dochodowym podlegają środki trwałe obejmujące swym zakresem budowle, budynki, lokale, maszyny, urządzenia, środki transportu i inne przedmioty, natomiast spośród tych środków trwałych przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości na tle tej sprawy mogą być wyłącznie budowle.
IV.5. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego organ w interpretacji podatkowej nie odniósł się ściśle do sprawy opisanej przez Skarżącą, co oznacza, że naruszył wskazane wyżej przepisy postępowania.
W tym miejscu wskazać należy, że specyficzny charakter postępowania wywołanego wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego, cel wydania interpretacji indywidualnej i jej funkcja informacyjno-gwarancyjna sprawiają, że nie ma ona cech decyzji wymiarowej, bowiem nie rozstrzyga o prawach i obowiązkach jej adresata, nie przesądza o wysokości podatku. Jest to zasadniczo jedynie wypowiedź organu dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego, polegająca wyłącznie na udzieleniu informacji, bez przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z tych przepisów. Wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego nie tworzy w stosunku do jej adresata jakichkolwiek prawnie znaczących uprawnień i/lub obowiązków. Tworzy jedynie stan informacji o możliwościach stosowania i wykładni prawa, do której jej adresat może się zastosować, choć niewątpliwie nie ma takiego obowiązku. Z punktu widzenia podatnika, zwrócić należy uwagę, że w celu zabezpieczenia swojego interesu prawnego, zainteresowany (wnioskodawca) ma prawo oczekiwać wyjaśnienia przez właściwy organ nasuwającej wątpliwości regulacji ukształtowanej przepisami prawa podatkowego. Dlatego w orzecznictwie akcentuje się, że instytucja indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego pełni dwie funkcje:
1) informacyjną, ponieważ ma na celu usunięcie ewentualnych wątpliwości, co do prawno-podatkowych skutków dotyczących zastosowania konkretnego przepisu prawa podatkowego w konkretnym stanie faktycznym oraz
2) gwarancyjną, ponieważ chroni podmiot, który zastosował się do wydanej w jego sprawie interpretacji indywidualnej przed ewentualnymi negatywnymi skutkami wynikającymi z zastosowania się do jej treści.
Wniosek zainteresowanego o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, składany w jego indywidualnej sprawie, może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych (art. 14b § 2 O.p.). Stosownie zaś do art. 14b § 3 O.p. składający wniosek obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ wydający interpretację indywidualną dokonuje zaś oceny stanowiska wnioskodawcy i przedstawia jej uzasadnienie prawne, a w przypadku oceny negatywnej - wskazuje stanowisko prawidłowe wraz z uzasadnieniem prawnym (art. 14c § 1 - § 2 O.p.). Postępowanie, które jest prowadzone w sprawie wydania pisemnej interpretacji prawa podatkowego jest postępowaniem, w którym organ uprawiony do jej wydania ma udzielić podatnikowi informacji w zakresie zastosowania i wykładni prawa podatkowego w przedstawionym przez podatnika stanie faktycznym sprawy.
Przewidziane w art. 14b O.p. wymogi wniosku o jej udzielenie, jak obowiązek wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz przedstawienie własnego stanowiska, niewątpliwie obciążają wnioskodawcę. Od tego też uzależnione jest, czy organ interpretacyjny będzie mógł wydać interpretację. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że wyczerpująco przedstawiony stan faktyczny to taki, na podstawie którego można w sposób pewny i nieuzasadniający żadnych przedmiotowych wątpliwości, udzielić informacji w zakresie możliwości zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie. Stan faktyczny musi więc być opisany w sposób konkretny i jednoznaczny. Organ podatkowy nie może domniemywać intencji podatnika, ani za podatnika ustalać stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), uzupełniać, zmieniać, weryfikować, czy oceniać jego zgodność z rzeczywistością. Uwaga ta dotyczy również sądu administracyjnego, tym bardziej, że nie jest on organem interpretacyjnym w rozumieniu Ordynacji podatkowej i udzieloną (w określonym stanie faktycznym) interpretację indywidualną tylko kontroluje pod względem zgodności z prawem i legalności postępowania, w którym została wydana (vide art. 134 § 1 i art. 57a p.p.s.a.). Skutkiem tego, ani organ wydający interpretację, ani sąd administracyjny ją kontrolujący, nie mogą przyjmować własnych ustaleń faktycznych, odmiennych od okoliczności przedstawionych przez wnioskodawcę (uchwała siedmiu sędziów NSA z 12 grudnia 2011 r., sygn. akt II FPS 2/11; orzeczenia.nsa.gov.pl).
Naruszenie przepisów postępowania na gruncie niniejszej sprawy odnosi się do stanowiska organu interpretacyjnego w zakresie pytania nr 2. Stanowisko to nie koresponduje ani ze stanowiskiem Strony i organu w zakresie pytania nr 1, ani ze stanem faktycznym opisanym przez Spółkę. Skoro interpretacja indywidualna w myśl art. 14c O.p. zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy, wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny, to podane przez stronę fakty nie podlegają weryfikacji, ani konfrontacji z dokumentami źródłowymi, nie podlegają też domysłom i założeniom organu, bowiem w oparciu o wydaną w indywidualnej sprawie interpretację wnioskodawca ma jedynie uzyskać informację o poglądzie organu w sprawie przedstawionej we wniosku. We wniosku wskazano zaś, że elektrownie wiatrowe nie figurują w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych Spółki jako samodzielne (wyodrębnione) środki trwałe, od których byłyby dokonywane odpisy amortyzacyjne zgodnie z u.p.d.o.p. W ewidencji ujęto środki trwałe, których wartości początkowe obejmują swym zakresem m. in. części budowlane elektrowni wiatrowych (tj. fundament i wieżę), jak i urządzenia służące do wytwarzania energii elektrycznej - urządzenia wiatrowe, z uwzględnieniem infrastruktury niepodlegającej opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Spółka wskazała jednak, że od 1 stycznia 2017 r. zamierza opodatkować całą elektrownię wiatrową jako budowlę, a nie poszczególne środki trwałe, a budowla ta nie jest wpisana do ewidencji środków trwałych, jak również nie są dokonywane odpisy amortyzacyjne. Budowla ta (w rozumieniu, jakie brane było pod uwagę przy odpowiedzi na pytanie nr 1) nie pokrywa się z całością środków trwałych. Na środki trwałe częściowo składa się także budowla – elektrownia wiatrowa. Nie jest zaś znana wartość początkowa tej elektrowni.
Uzasadnienie stanowiska organu w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania nie spełnia ustawowych wymogów z art. 14c § 1 i 2 O.p. Ponadto mio że organ związany był stanem faktycznym przedstawionym we wniosku (art. 14 b § 2 i 3 O.p.), to nie odniósł się do stanowiska, że Spółka poniosła wydatki na elementy składowe elektrowni wiatrowej, które nie stanowią części budowli elektrowni wiatrowej w rozumieniu nowych przepisów, a które zgodnie z obowiązującymi dotychczas przepisami nie zostały wyodrębnione i ujawnione w rejestrze jako osobne środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy konieczne będzie więc uwzględnienie wskazanych tu rozważań i udzielnie odpowiedzi na zadane przez Stronę pytanie w kontekście przedstawionego we wniosku stanu faktycznego.
IV.6. Na tym etapie postępowania Sąd kasacyjny nie ma możliwości jednoznacznej oceny zarzutu naruszenia prawa materialnego czy zarzutu naruszenia zasady in dubio pro tributario. Ocena ta byłaby bowiem w istocie przedwczesna. Wiąże się to z tym, że ani wykładnia, ani zastosowanie prawa materialnego w tej sprawie nie odnosiły się stricte do tego, co Strona opisała we wniosku, a już to skutkować musi uchyleniem wyroku Sądu pierwszej instancji, który nie uwzględnił tego naruszenia, jak również uchyleniem samej zmiany interpretacji podatkowej.
IV.7. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że na obecnym etapie postępowania istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok w całości i rozpoznał skargę. Uwzględniając zaś skargę, Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 146 § 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną zmianę interpretacji indywidualnej Wójta Gminy.
IV.8. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 209, art. 200, art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło