II SA/Gl 1279/19

WyrokWSA w Gliwicach2020-01-21

Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska, Stanisław Nitecki, Tomasz Dziuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku, gdy wyrok rozwodowy nie orzeka wprost o obowiązku alimentacyjnym matki wobec syna, ale ustala miejsce zamieszkania dziecka przy ojcu i obciąża oboje rodziców kosztami utrzymania córki, można uznać, że ojciec został zobowiązany do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania syna, a matka nie została zobowiązana do świadczenia alimentacyjnego, co pozwala na przyznanie świadczenia wychowawczego na podstawie art. 8 ust. 2 pkt 4 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie zinterpretowały wyrok rozwodowy, nie uwzględniając jego całościowego kontekstu w powiązaniu z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Sąd stwierdził, że ustalenie miejsca zamieszkania syna przy ojcu oraz brak bezpośredniego orzeczenia o obowiązku alimentacyjnym matki wobec syna, przy jednoczesnym obciążeniu obojga rodziców kosztami utrzymania córki, należy interpretować jako zobowiązanie ojca do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania syna i brak zobowiązania matki do świadczeń alimentacyjnych. W konsekwencji, sąd uznał, że spełniona została przesłanka z art. 8 ust. 2 pkt 4 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, co uzasadnia przyznanie świadczenia wychowawczego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia wychowawczego skarżącemu na jego syna w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2018 r. Organy administracji uznały, że świadczenie nie przysługuje, ponieważ w wyroku rozwodowym nie ustalono obowiązku alimentacyjnego matki wobec syna. Skarżący zakwestionował tę interpretację, wskazując, że wyrok rozwodowy należy rozumieć jako zobowiązanie go do całkowitych kosztów utrzymania syna i brak zobowiązania matki do alimentów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B., a także decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzającą nieważność wcześniejszej decyzji przyznającej świadczenie. Sąd zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Asesor WSA Tomasz Dziuk (spr.), Protokolant Starszy referent Damian Szczurowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi M.H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...] oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...]r. nr. [...]; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej na rzecz skarżącego kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] r. odmówił M.H. (dalej: skarżący) przyznania prawa do świadczenia wychowawczego na T. H. tj. na pierwsze dziecko skarżącego (dalej zwane: "synem skarżącego") w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2018 r. w kwocie 500 zł. miesięcznie. Organ zaznaczył, że decyzja ta została wydana w związku z wcześniejszą decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] r. nr [...], w której Kolegium stwierdziło nieważność ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...], przyznającej poprzednio skarżącemu świadczenie wychowawczego na pierwsze dziecko tj. na syna skarżącego w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2018 r. w kwocie 500 zł miesięcznie. Na skutek wyeliminowania tej decyzji z obrotu, w trybie stwierdzenia nieważności obecnie zachodziła ponownie konieczność rozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie świadczenia na wskazany powyżej okres. Jednak tym razem wskazaną na wstępie decyzją organu I instancji wniosek ten został rozpatrzony odmownie. Uzasadniając obecne, negatywne dla skarżącego rozstrzygnięcie, organ I instancji przywołał treść wyroku rozwodowego Sądu Okręgowego w B. z dnia [...]r. sygn. akt [...] (dalej: wyrok rozwodowy) i wskazał, że treść tego wyroku poddał powtórnej weryfikacji. Według organu wynika z niego, że Sąd orzekający o rozwodzie obciążył obojga rodziców kosztami utrzymania małoletnich dzieci i jednocześnie nie orzekł o obowiązku alimentacyjnym matki wobec syna skarżącego. Ponadto wykonywanie władzy rodzicielskiej nad synem skarżącego powierzono oboju rodziców, a miejscem zamieszkania syna jest miejsce zamieszkania skarżącego. W tak ustalonym stanie faktycznym organ I instancji przywołał treść art. 8 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, zgodnie z którym świadczenie wychowawcze nie przysługuje, jeżeli osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało ustalone, na rzecz tego dziecka od jego rodzica, świadczenie alimentacyjne na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, chyba że zachodzi jeden z wyjątków wskazanych w art. 8 ust. 2 pkt 1-5 ustawy. Na tej podstawie organ I instancji uznał, że świadczenie wychowawcze nie przysługuje skarżącemu, przy czym stwierdził, że w sprawie nie zachodzi żaden z wyjątków wskazanych w art. 8 ust. 2 pkt 1-5 powyższej ustawy. Skarżący nie zgodził się z powyższą decyzją organu I instancji. We wniesionym od tej decyzji odwołaniu, wyraził niezadowolenie z orzeczenia organu I instancji. Wytknął błąd w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, w zakresie odnoszącym się do treści wyroku rozwodowego. Skarżący zakwestionował twierdzenie organu I instancji, według którego w wyroku tym kosztami utrzymania małoletnich dzieci sąd obciążył obojga rodziców. Według skarżącego takiego sformułowania wyrok ten nie zawiera. Obowiązkiem ponoszenia kosztów utrzymania zostały obciążone obie strony, ale wyłącznie wobec małoletniej córki skarżącego i w tym zakresie zostały zasądzone od pozwanego alimenty w wysokości 400 zł. na jej rzecz. Natomiast w świetle treści postanowień wyroku kosztami utrzymania małoletniego syna obciążony został wyłączenie skarżący. Odwołanie nie przyniosło jednak skutku, gdyż zaskarżoną obecnie decyzją Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium najpierw przedstawiło dotychczasowy przebieg postępowania oraz przytoczyło i omówiło podstawę materialnoprawną decyzji. Podstawę tę stanowi ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t.j. Dz. U. z 2018 r, poz. 2134 z późn.zm.) w brzemieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 26 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 924), stosownie do treści art. 6 ustawy zmieniającej. Kolegium wskazało m.in., że stosownie do treści art. 5 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 500,00 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie. Zgodnie z art. 5 ust. 3 powyższej ustawy świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł. Natomiast jeżeli członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1200,00 zł., co wynika z art. 5 ust. 4 ustawy. Kolegium zaakcentowało, że dnia 1 sierpnia 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 lipca 2017 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z systemami wsparcia rodzin. (Dz.U. z 2017 r., poz.1428), które mają zastosowanie do przyznawania świadczeń wychowawczych na nowy okres rozpoczynający się 1 października 2017r. Na podstawie tej ustawy zmianom uległy niektóre regulacje zawarte m.in. w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Do najistotniejszych z nich należy konieczność ustalenia alimentów na dziecko od drugiego z rodziców w przypadku ubiegania się o świadczenie wychowawcze przez osobę samotnie wychowującą dziecko. W dodanym przez art. 15 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 2017 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z systemami wsparcia rodzin w przepisie art. 8 ust. 2 ustawodawca wskazał, że: świadczenie wychowawcze na dane dziecko nie przysługuje, jeżeli osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało ustalone, na rzecz tego dziecka od jego rodzica, świadczenie alimentacyjne na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, chyba że: 1) drugie z rodziców dziecka nie żyje; 2) ojciec dziecka jest nieznany; 3) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone; 4) sąd zobowiązał jedno z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka i nie zobowiązał drugiego z rodziców do świadczenia alimentacyjnego na rzecz tego dziecka; 5) dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach. Kolegium zwróciło uwagę, że w art. 8 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci ustawodawca określił, iż samotny rodzic ubiegający się o przedmiotowe świadczenia jest bezwzględnie zobowiązany do uzyskania orzeczenia sądu w zakresie alimentów na rzecz dziecka, a jedyne odstępstwa w tej mierze określone są w pkt. 1-5. Zdaniem Kolegium w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego należało przyjąć, że w skład rodziny skarżącego wchodzi oprócz niego jego małoletni syn, na rzecz którego nie zostały zasądzone od jego matki alimenty. Do akt sprawy skarżący przedłożył wyrok rozwodowy, którym orzeczono rozwód jego małżeństwa. Z treści pkt 2 tego wyroku wynika, że wykonywanie władzy rodzicielskiej nad dwóją małoletnich dziećmi, w tym nad synem skarżącego, Sąd ten powierzył obojgu rodzicom oraz ustalił, iż miejscem zamieszkania syna skarżącego jest miejsce zamieszkania skarżącego, a miejscem zamieszkania małoletniej córki skarżącego jest miejsce zamieszkania matki. W pkt 3 wyroku Sąd orzekł, że obowiązkiem ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania małoletniej córki obciąża obie strony i zasądza od pozwanego na jej rzecz alimenty w wysokości 400 zł. miesięcznie płatne do rąk jej matki. Z kolei pkt 4 wyroku zawiera następującą treść: "nie orzeka o obowiązku alimentacyjnym wobec małoletniego" syna skarżącego i w pkt 5 wyroku Sąd wskazał, że powódka będzie miała prawo widywać się z małoletnim synem skarżącego i zabierać go poza jego miejsce zamieszkania w pierwszy i trzeci tydzień miesiąca od środy od godz. 18.00 do piątku do godz. 18.00, a w drugi i czwarty tydzień miesiąca od poniedziałku od godz. 18.00 do niedzieli do godz. 18.00. Podobnie w przypadku kontaktów skarżącego z małoletnią córką, sąd orzekł o jego prawie do widywania się z nią i zabierania jej poza miejsce zamieszkania w pierwszy i trzeci weekend miesiąca od piątku od godz. 18.00 do niedzieli do godz. 18.00 oraz w drugi i czwarty tydzień miesiąca w środę od godz. 9.00 do 18.00. Jakkolwiek w pkt 4 przedmiotowego wyroku Sąd rodzinny nie orzekł o obowiązku alimentacyjnym, wobec małoletniego syna skarżącego, to jednak w ocenie Kolegium z przedstawionego wyroku rozwodowego nie wynika aby "sąd zobowiązał jednego z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka (...)". Oznacza to, iż nie została wyczerpana dyspozycja art. 8 ust 2 pkt. 4 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, zwalniająca z obowiązku legitymowania się tytułem wykonawczym pochodzącym od sądu lub zatwierdzonym przez sąd, ustalającym alimenty. Należało zatem przyjąć, że skoro skarżącemu jako osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało ustalone, na rzecz jego syna świadczenie alimentacyjne od matki, to wnioskowane świadczenie na okres od 1 października 2017 r. do 30 września 2018 r. nie przysługuje. Ponadto Kolegium zwróciło uwagę, że wynikające z powyższego wyroku uprawnienie matki do zabierania syna skarżącego poza miejsce zamieszkania w wyznaczonych przez Sąd okresach wskazuje, że w tym czasie matka ponosi koszty jego utrzymania. Analogicznie jest w przypadku, gdy to skarżący ma uprawnienie do zabierania córki poza miejsce jej zamieszkania. W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję skarżący reprezentowany przez adwokata wniósł o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji oraz o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. Zarzucił, że decyzja ta została wydana z naruszeniem art. 8 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że wbrew stanowisku orzekających organów w świetle wyroku rozwodowego należało przyjąć, iż sąd rodzinny zobowiązał skarżącego do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania syna i nie zobowiązał jego matki do świadczenia na niego alimentów. Wskazuje na to m.in. również treść pkt 3 tego wyroku oraz fakt ustalenia, że miejscem zamieszkania syna jest miejsce zamieszkania ojca. Odmiennego wniosku nie można wyprowadzać z zawartego w tym wyroku sposobu uregulowania kontaktów z małoletnimi dziećmi. Prawo do kontaktów nie jest bowiem związane z obowiązkiem alimentacyjnym i kosztami utrzymania małoletnich. W tym względzie pełnomocnik skarżącego zwrócił też uwagę na obowiązek sądu rodzinnego wynikający z treści art. 58 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Zaakcentowało fakt, że z wyroku rozwodowego wynika prawo do zabierania przez matkę (w ramach prawa do kontaktów) małoletniego syna na dłuższe okresy, co wiąże się niewątpliwie również z obowiązkiem ponoszenia w tym czasie kosztów jego utrzymania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167, t.j.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2019 r., poz. 2325, t.j. ze zm. ) dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przedstawiona tutaj regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przeprowadzone w powyższym zakresie badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji wykazało, że jest ona dotknięta uchybieniem uzasadniającym jej uchylenie, a podniesione w tym zakresie zarzuty skargi należało uznać za uzasadnione. Podstawę materialnoprawną wydanych decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t.j. Dz. U. z 2018 r, poz. 2134 z późn. zm.) w brzemieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 26 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 924), stosownie do treści art.6 ustawy zmieniającej. W stanie faktycznym niniejszej sprawy jej załatwienie w rozumieniu art. 104 k.p.a. uzależnione jest od rozstrzygnięcia kwestii, czy w świetle znajdującego w aktach odpisu wyroku rozwodowego można przyjąć, że wyrokiem tym sąd zobowiązał skarżącego do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania jego małoletniego syna i nie zobowiązał jego matki do świadczenia alimentacyjnego na rzecz tego dziecka. Poza sporem pozostaje bowiem prawidłowe, zdaniem Sądu, ustalenie organów, że w świetle treści tego wyroku nie ma podstaw do przyjęcia, iż syn skarżącego miał pozostawać pod opieką naprzemienną obojga rodziców w rozumieniu art. 8 ust. 2 pkt. 5 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci ustawy (w dacie wydania tego wyroku rozwodowego w polskim systemie prawnym nie było zresztą żadnych regulacji dotyczących opieki naprzemiennej mogących stanowić punkt odniesienia do tej instytucji). Zdaniem Sądu ustalenia organów obu instancji w tej kwestii nie zasługują na aprobatę, co daje podstawę do przyjęcia, że ich orzeczenia, a nadto decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...]r. nr [...], stwierdzająca nieważność ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...]r. nr [...], zapadły z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem treści art. 8 ust. 2 pkt 4 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Analizując przedmiotowy wyrok należy mieć przy tym na uwadze treść art. 58 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (dalej: k.r.i.o.), zgodnie z którym w wyroku orzekającym rozwód Sąd ma obowiązek rozstrzygnąć o władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem (dziećmi) obojga małżonków oraz orzec w jakiej wysokości każdy z małżonków obowiązany jest do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowywania dziecka. W świetle regulacji prawnej zawartej w k.r.i.o. brak jest przy tym możliwości zwolnienia sądu rozwodowego z zawarcia orzeczenia w tych kwestiach, gdy np. jest władny tak uczynić gdy chodzi o orzeczenie w przedmiocie utrzymania kontaktów rodziców z dzieckiem (art. 58 § 1 b k.r.i.o.). Orzekając o obowiązku alimentacyjnym rozwodzących się małżonków wobec wspólnych małoletnich dzieci Sąd nie jest przy tym związany wyrażonym w tym względzie stanowiskiem małżonków (nawet zgodnym). Jak wynika bowiem z art. 135 § 1 k.r.i.o. sąd powinien uwzględnić z urzędu usprawiedliwione potrzeby dzieci, jak i możliwości zarobkowe i majątkowe ich rodziców. Należy zatem przyjąć, że w treści tego analizowanego wyroku obowiązek ten został wypełniony, tj. że sąd orzekł w nim również o tym kto i w jakim zakresie ponosi koszty utrzymania małoletniego syna skarżącego chociaż w odróżnieniu od kwestii obciążenia kosztami utrzymania małoletniej córki skarżącego, nie zawarł w tym względzie bezpośredniego orzeczenia. W konsekwencji wbrew stanowisku organów orzekających nie można przyjąć, że z treści pkt 4 tego wyroku wynika, iż sąd nie uregulował w nim kwestii ponoszenia kosztów utrzymania małoletniego syna skarżącego. Treść tego punktu wyroku należy bowiem rozumieć łącznie z treścią jego punktu 2 i 3. Zgodnie zaś z pkt 2 sąd ustalił, że miejscem zamieszkania małoletniego syna skarżącego jest miejsce zamieszkania ojca, co niewątpliwie wiąże się z obowiązkiem ponoszenia przez ojca kosztów jego utrzymania. Zgodnie z pkt 3 wyroku sąd obowiązkiem ponoszenia kosztów utrzymania córki obciążył oboje małżonków. Podobnego zaś orzeczenia odnośnie małoletniego ich syna w wyroku tym nie zawarł. Skoro jak wskazano wyżej, sąd miał obowiązek orzec w jakiej wysokości każdy z małżonków ponosi koszty utrzymania małoletniego syna skarżącego (art. 58 § 1 k.r.i.o.), to odstąpienie w tym względzie w pkt 4 wyroku od orzekania o obowiązku alimentacyjnym na jego rzecz należy odnieść do obowiązku alimentacyjnego jego matki. Oznacza to, że wyrokiem tym sąd zobowiązał skarżącego do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania syna, z którym ten ma mieszkać i jednocześnie nie zobowiązał jego matki do świadczenia alimentacyjnego na jego rzecz. Nie może ulegać wątpliwości to, że z faktem zamieszkiwania małoletniego ze skarżącym wiąże się jego obowiązek zapewnienia synowi realizacji wszystkich niezbędnych i usprawiedliwionych potrzeb syna oraz ponoszenia związanych z tymi potrzebami kosztów. W sprawie zachodzi zatem sytuacja, o jakiej mowa art. 8 ust. 2 pkt. 4 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdy jednocześnie nie było nawet podnoszone, aby małoletni syn skarżącego z nim nie mieszkał i nie pozostawał na jego utrzymaniu. Zdaniem Sądu twierdzenia, że w wyroku rozwodowym zobowiązano do ponoszenia kosztów utrzymania małoletniego syna również matkę nie można też wyprowadzić z treści pkt 5 analizowanego tego wyroku. Nie zawarto w nim przecież orzeczenia w zakresie świadczeń alimentacyjnych wobec syna skarżącego. Należy też w tej kwestii podnieść, że przyznanie tym wyrokiem matce prawa do utrzymywania kontaktów z synem nie przesądza o tym, czy i w jakim zakresie będzie ona z tego prawa korzystać i w konsekwencji, iż przy jego realizacji będzie ponosić jakieś koszty. Gdyby sąd rozwodowy takie ewentualne koszty chciał uwzględnić, to powinien to uczynić poprzez stosowne orzeczenie w zakresie kosztów utrzymania i wychowania syna skarżącego, czego jednak nie zrobił. Jak już wcześniej podniesiono zaskarżona decyzja Kolegium i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zapadły po wcześniejszym stwierdzeniu nieważności pozytywnej dla skarżącego decyzji organu pierwszej instancji przyznającej świadczenia wychowawcze skarżącemu. Ta ostania decyzja Kolegium została wydana w postępowaniu prowadzonym w granicach sprawy, której dotyczy rozstrzygana niniejszym wyrokiem skarga. Jej wydanie umożliwiło bowiem ponowne rozpoznanie wniosku skarżącego z dnia 18 sierpnia 2017 r. przez wydanie kolejnej decyzji. Dla końcowego załatwienia sprawy w rozumieniu art. 135 p.p.s.a. konieczne było zatem usunięcie z obrotu prawnego również w/w decyzji SKO z dnia [...]r. jako wydanej z naruszeniem treści art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Z przyczyn wskazanych wyżej należało bowiem przyjąć, że decyzja organu I instancji z dnia [...] r. nr [...], przyznająca poprzednio skarżącemu świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko tj. na syna skarżącego w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2018 r. w kwocie 500 zł. wydana została zgodnie z obowiązującym prawem. Tym bardziej brak było podstaw do przyjęcia, tak jak to błędnie uznało Kolegium, że zapadła ona z rażącym naruszeniem treści art. 8 ust. 2 pkt. 4 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Analiza stanu faktycznego sprawy w oparciu o wskazany powyżej wyrok rozwodowy z dnia [...]r. w żadnym przypadku w odniesieniu do treści art. 8 ust. 2 pkt. 4 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci nie dawała bowiem podstaw do stwierdzenia oczywistości naruszenia tego przepisu jako przesłanki przyjęcia rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Jak wskazano wyżej wykładnia treści tego wyroku na użytek niniejszej sprawy wymagała szerszych rozważań z uwzględnieniem treści Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Nawet gdyby przyjąć, że organ I instancji decyzję z dnia [...] r. wydał z naruszeniem art. 8 ust. 2 pkt. 4 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, to niewątpliwie nie byłoby podstaw do przyjęcia, że naruszenie to miało rażący charakter. Z powyższych względów zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta z dnia [...] r. podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy p.p.s.a., zaś decyzja Kolegium z dnia [...] r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 tej ustawy. O kosztach postępowania sądowego orzeczono stosownie do jego wyniku na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 ustawy p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie (Dz. U. 2018. 264).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło