II OSK 1492/20
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-10-14
Skład orzekający: Roman Hauser, Jerzy Siegień, Mirosław Gdesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy tunel foliowy o konstrukcji stalowej, niepołączony trwale z gruntem i bez instalacji, stanowi obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego, wymagający pozwolenia na budowę lub zgłoszenia?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że tunel foliowy o konstrukcji stalowej, niepołączony trwale z gruntem i pozbawiony instalacji, nie jest obiektem budowlanym w rozumieniu Prawa budowlanego, a tym samym nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. W związku z tym, organy nadzoru budowlanego nie miały podstaw do wszczęcia postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła tunelu foliowego o wymiarach 6,1 m x 18,1 m, zrealizowanego na przełomie lat 2018/2019. Organy nadzoru budowlanego wstrzymały roboty budowlane i nałożyły obowiązek legalizacji samowoli budowlanej, uznając obiekt za budowlę wymagającą pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę inwestorów. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i postanowienia organów, uznając, że tunel nie jest obiektem budowlanym podlegającym Prawu budowlanemu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w całości, uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz D. Z. i T. Z. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Siegień (spr.) Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 14 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. Z. i T. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Gd 656/19 w sprawie ze skargi D. Z. i T. Z. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2019 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oraz obowiązku wykonania określonych czynności 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2. uchyla zaskarżone postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] września 2019 r., nr [...] oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] maja 2019 r., nr [...], 3. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz D. Z. i T. Z. solidarnie kwotę 680 (słownie: sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 22 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Gd 656/19, oddalił skargę D. Z. i T. Z. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] września 2019 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oraz obowiązku wykonania określonych czynności.
Przedmiotowy wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stoiska plenerowego usytuowanego na terenie działek nr [...] i nr [...] w [...], obręb [...], w skład którego wchodziło 12 obiektów, tj. wiaty, tunele foliowe (przekrycia namiotowe), wiata wraz z kotłem ciepłowniczym i instalacją, miejsca parkingowe, tablice reklamowe, utwardzenie terenu działki oraz instalacja wodna do podlewania kwiatów. Postępowanie w niniejszej sprawie dotyczyło budowy tunelu foliowego (pełniącego funkcję szklarni) o konstrukcji stalowej przykrytej folią i wymiarach 6,1 m x 18,1 m, zrealizowanego przez D. i T. Z. na przełomie lat [...]/[...], na terenie działki nr [...] w [...], obręb nr [...].
W toku postępowania organ stwierdził, że przedmiotowy obiekt został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, w związku z czym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z [...] maja 2019 r. wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186, z późn. zm.), wstrzymał D. i T. Z. prowadzenie robót budowlanych przy budowie powyższego obiektu i nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia w terminie do [...] grudnia 2019 r., dokumentów niezbędnych do legalizacji stwierdzonej samowoli, tj.: decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydanej dla tej inwestycji, a w przypadku jej uzyskania wykonania 4 egzemplarzy projektu budowlanego przedmiotowego tunelu foliowego, który powinien być zgodny z ustaleniami planu oraz spełniać wymogi określone w przepisach prawa oraz uzgodnionego z Konserwatorem Zabytków Powiatu [...] (teren działki znajduje się w zespole urbanistycznym wpisanym do rejestru zabytków) oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli D. i T. Z. wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania, gdyż w ich ocenie sporny obiekt – tunel foliowy nie podlega właściwości organów nadzoru budowlanego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] zaskarżonym postanowieniem z [...] września 2019 r., nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu [...] WINB wskazał, że przedmiotowy obiekt nie jest trwale połączony z gruntem, zatem nie spełnia definicji budynku z art. 3 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane, niemniej należy go uznać za tymczasowy obiekt budowlany. Przy czym nie jest to obiekt niepołączony trwale z gruntem i przewidziany do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy - Prawo budowlane, gdyż został wzniesiony na przełomie lat [...]/[...]. Zdaniem organu odwoławczego obiekt ten nie znajduje się także w katalogu obiektów, których wykonanie wiąże się tylko z obowiązkiem zgłoszenia na mocy art. 29 i art. 30 ww. ustawy. Jednocześnie organ nie podzielił zarzutów inwestorów, że przedmiotowy tunel foliowy nie podlega kompetencjom organów nadzoru budowlanego, gdyż zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane budowlą jest każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury i wbrew twierdzeniom stron nie musi on być trwale połączony z gruntem i posiadać podłączenia do mediów, aby być zakwalifikowany jako budowla, tymczasowy obiekt budowlany. Organ odwoławczy uznał więc, że na wykonanie przedmiotowego obiektu wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę, tym bardziej, że z zebranego materiału wynika, że obiekt ten znajduje się na terenie wpisanym do rejestru zabytków. Inwestorzy takiego pozwolenia nie uzyskali. Wobec tego, w ocenie [...] WINB, w przedmiotowej sprawie prawidłowo zastosowano tryb z art. 48 ustawy - Prawo budowlane, nakładając na inwestorów obowiązki umożliwiające dokonanie legalizacji stwierdzonej samowoli.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższe postanowienie złożyli D. Z. i T. Z. wnosząc o uchylenie postanowień organów nadzoru budowlanego, gdyż w ich ocenie przedmiotowy tunel foliowy nie jest obiektem budowlanym, podlegającym regulacjom Prawa budowlanego. Skarżący powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 października 2006 r., sygn. akt II OSK 1099/05 podnieśli, że w odniesieniu do spornego obiektu brak było podstaw do wdrożenia postępowania legalizacyjnego, gdyż tunel foliowy ustawiony na powierzchni ziemi, niepołączony trwale z gruntem i nie mający jakichkolwiek instalacji, nie odpowiada pojęciu budowli z art. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane, jak również nie może być uznany za tymczasowy obiekt budowlany, o jakim mowa w art. 3 pkt 5 tej ustawy. W związku z tym przedmiotowy obiekt nie wymagał pozwolenia na budowę bądź dokonania zgłoszenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazanym na wstępie wyrokiem z 22 stycznia 2020 r. oddalił skargę jako niezasadną.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że z ustaleń organów obu instancji wynika, że inwestorzy wybudowali na przełomie roku [...] i [...] na działce nr [...] obręb [...] w [...] tunel foliowy o konstrukcji stalowej. Przy czym na wykonanie ww. obiektu inwestorzy nie uzyskali stosowanego pozwolenia na budowę, zatem jego wykonanie stanowi samowolę budowlaną. Za prawidłową uznał więc Sąd zarówno dokonaną przez organy kwalifikację spornego obiektu, jak i ustalenia co do osoby, na którą należy nałożyć obowiązki związane ze wstrzymaniem robót i przedłożeniem dokumentacji. Nie podzielił tym samym stanowiska skarżących, że przedmiotowy obiekt nie stanowi ani budynku, ani budowli, ani też obiektu małej architektury i w związku z tym nie podlega w żadnej mierze regulacjom Prawa budowlanego.
Sąd pierwszej instancji, powołując się na treść art. 28 ustawy – Prawo budowlane, jak też treść art. 3 pkt 3 ww. ustawy, w którym zawarta jest definicja budowli oraz art. 3 pkt 5 tej ustawy, zawierający definicję obiektu tymczasowego, stwierdził, że przedmiotowy tunel foliowy stanowi budowlę, a z racji konstrukcji "lekkiej", braku połączenia z gruntem i braku jakichkolwiek mediów uznać go należy za tymczasowy obiekt budowlany. Sąd uznał więc, że brak jest podstaw do twierdzenia, jakoby przedmiotowy tunel nie podlegał reżimowi Prawa budowlanego. Sąd wskazał też, że przywołany przez skarżących wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 października 2006 r., sygn. akt II OSK 1099/05 został wydany w odmiennym stanie faktycznym i prawnym. Zdaniem Sądu analiza powyższego orzeczenia wskazuje, że dotyczyło ono obiektu, służącego stworzeniu hodowanym roślinom optymalnych warunków wegetacji. Logiczna była zatem argumentacja o charakterze tunelu foliowego, jako urządzenia rolniczego. Tymczasem będący przedmiotem niniejszego postępowania tunel nie jest tunelem foliowym do - sezonowego - wykorzystania, o jakim była mowa w powyższym orzeczeniu, gdyż funkcjonuje on od przełomu roku [...]/[...] i skarżący nie prowadzą w nim uprawy rolnej, a uprawy ogrodnicze.
W związku z powyższym w ocenie Sądu organy słusznie zakwestionowały stanowisko skarżących jakoby obiekt był zwolniony z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Sąd zauważył także, że przedmiotowy obiekt nie podlegał też obowiązkowi zgłoszenia, stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy - Prawo budowlane, gdyż zdaniem Sądu tunel służący do prowadzenia w nim upraw ogrodniczych, stanowiący konstrukcję stalową z pokryciem jej płaszczyzn folią, o wymiarach 6,1 m x 18,1 m, nie spełnia żadnej z wymienionych w art. 29 ust. 1 pkt 12 ww. ustawy cech. Ustalenia organów zaprzeczają bowiem twierdzeniom o tymczasowości obiektu. Zaprzecza temu zarówno konstrukcja - zapewniająca długotrwałą i stabilną ochronę, ze względu na rodzaj prowadzonej w obiekcie działalności oraz fakt, że okres 120 dni od chwili powstania obiektu dawno upłynął.
Sąd pierwszej instancji stwierdził więc, że organ nadzoru budowlanego zasadnie wszczął i prowadził postępowanie na podstawie art. 48 ustawy - Prawo budowlane, umożliwiając tym samym stronie zalegalizowanie wykonanego w warunkach samowoli budowlanej obiektu i zobowiązując do przedłożenia stosownych dokumentów wymienionych w art. 48 ust. 3 tej ustawy.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyli D. Z. i T. Z. Zaskarżając wyrok w całości zarzucili mu naruszenie:
- przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 29 oraz art. 30 ustawy - Prawo budowlane poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że tunel foliowy jest obiektem budowlanym w związku z czym inwestor ma obowiązek uzyskać pozwolenie na jego budowę,
2) art. 48 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo budowlane poprzez jego zastosowanie i w konsekwencji wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych i nałożenia określonych obowiązków w celu legalizacji samowoli budowlanej podczas gdy, przedmiotowy tunel foliowy nie związany trwale z gruntem jako obiekt niezidentyfikowany nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, a w konsekwencji nie ma podstaw do wdrożenia procedury legalizacyjnej.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi co do istoty poprzez uchylenie obu wydanych w sprawie postanowień organów nadzoru budowlanego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, a w każdym przypadku o zasądzenie dla skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), zwanej dalej: "ppsa", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 ppsa, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny był związany granicami skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie.
Za zasadny uznać należy zawarty w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 29 oraz art. 30 ustawy - Prawo budowlane poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że tunel foliowy jest obiektem budowlanym w związku z czym inwestor ma obowiązek uzyskać pozwolenie na jego budowę.
Zauważyć należy, że z bezspornego w sprawie stanu faktycznego wynika, że przedmiotem sporu jest tunel foliowy o konstrukcji stalowej przykrytej folią i wymiarach 6,1 m x 18,1 m, zrealizowany na przełomie lat [...]/[...], na terenie działki nr [...] w [...]. Tunel ten nie został trwale związany z gruntem, nie posiada jakichkolwiek instalacji, zaś skarżący nie uzyskali na jego posadowienie stosownego pozwolenia na budowę.
Problem prawny w niniejszej sprawie sprowadza się zatem do ustalenia jaki charakter posiada tunel foliowy nie połączony trwale z gruntem, a co za tym idzie, czy na jego ustawienie oraz montaż wymagane było pozwolenie na budowę w okresie jego realizacji.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zawartej w motywach zaskarżonego wyroku, potwierdzającego stanowisko organów nadzoru budowlanego, tunel foliowy nie powiązany trwale z gruntem jest budowlą o jakiej mowa w art. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane, a tym samym również jest obiektem budowlanym, a w konsekwencji tymczasowym obiektem budowlanym, o jakim mowa w art. 3 pkt 5 omawianej ustawy. Tym samym obiekt taki w dacie jego posadowienia wymagał pozwolenia na budowę.
Z poglądem Sądu pierwszej instancji nie sposób się jednak zgodzić w okolicznościach przedmiotowej sprawy.
Wskazać należy, że definicja obiektu budowlanego została skonstruowana przy użyciu definicji budynku, budowli i obiektu małej architektury. Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym w dacie posadowienia spornego tunelu foliowego, ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym rozumie się przez to budynek wraz z instalacjami i urządzeniami (pkt a), budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami (pkt b) oraz obiekt małej architektury (pkt c). Zakres pojęcia obiekt budowlany można też wyprowadzić w sposób pośredni z art. 29 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane.
Niewątpliwie tunel foliowy ustawiony na powierzchni ziemi bez jakichkolwiek instalacji nie może być sklasyfikowany jako budynek, o jakim mowa w art. 3 pkt 2 ustawy - Prawo budowlanego, nie należy również, z uwagi na funkcję, do obiektów małej architektury zdefiniowanych w art. 3 pkt 4 tej ustawy. Wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji nie można go również zaliczyć do pojęcia budowli, którą definiował powołany wyżej art. 3 pkt 1 lit. b i z którego wynika, że należy przez nią rozumieć obiekt stanowiący całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Zatem nie każdy tunel foliowy jest obiektem budowlanym, a tym samym również budowlą, a w konsekwencji także nie jest, jak uznał to Sąd pierwszej instancji, tymczasowym obiektem budowlanym. Podstawowe znaczenie mają rozwiązania konstrukcyjne zastosowane na gruncie, a nie, jak wskazał Sąd pierwszej instancji, sposób wykorzystywania danego urządzenia. Sąd stwierdził bowiem, że spornego tunelu foliowego nie sposób uznać za zwykłe urządzenie rolnicze, gdyż nie służy do sezonowego prowadzenia w nim upraw rolnych, a jedynie do upraw ogrodniczych. Stanowisko to uznać należy za błędne, gdyż każdorazowa sezonowa wymiana foli na stalowej konstrukcji nie ma znaczenia dla oceny rodzajowej tego obiektu. Ponadto ogrodnictwo jest niewątpliwe częścią szeroko rozumianego rolnictwa. Tak więc prowadzenie upraw ogrodniczych, a nawet sprzedaży kwiatów w tunelu foliowym o konstrukcji stalowej, nie związanym trwale z gruntem i bez żadnych instalacji, nie powoduje zmiany charakteru tego urządzenia. Przeznaczenie tunelu nie ma więc w tym przypadku istotnego znaczenia. Zastosowane natomiast przy posadowieniu spornego tunelu rozwiązania konstrukcyjne pozwalają na przyjęcie stanowiska, że przedmiotowy tunel foliowy nie jest obiektem budowlanym podlegającym regulacji Prawa budowlanego. Powyższe wskazuje, że wbrew twierdzeniom Sądu pierwszej instancji, w okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy, zastosowanie znajduje pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 października 2006 r., sygn. akt II OSK 1099/05. Faktem jest, że stan faktyczny tamtej sprawy był nieco odmienny, lecz przy powoływaniu się na orzeczenia sądowe wydane w innych sprawach nie chodzi o identyczność stanów faktycznych, lecz o możliwość zastosowania podobnej argumentacji w podobnej sprawie. Zauważyć należy, że w tamtej sprawie również chodziło o tunel foliowy o podobnych wymiarach, również bez instalacji, nie związany trwale z gruntem, przy czym tamta konstrukcja posiadała nawet bardziej trwałe elementy, jak ściany szczytowe zbudowane ze szkła mocowanego w ramach wykonanych z metalowego kątownika. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku tym podkreślił jednak, że taki tunel foliowy ustawiony na powierzchni ziemi bez jakichkolwiek instalacji nie może być sklasyfikowany jako budynek, nie należy również do obiektów małej architektury, nie można go również zaliczyć do budowli. Argumentacja ta znajduje zatem w pełni zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.
Podkreślić ponadto należy, że wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji, spornego tunelu foliowego nie można uznać za tymczasowy obiekt budowlany. Zgodnie z art. 3 pkt 5 ustawy - Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym w dacie realizacji spornego tunelu, tymczasowym obiektem budowlanym był obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany nie połączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Sąd pierwszej instancji, podzielając w tym zakresie stanowisko organów nadzoru budowlanego, zaklasyfikował sporny tunel foliowy jako tymczasowy obiekt budowlany wykorzystując w tym celu pierwszą część definicji z art. 3 pkt 5 ustawy – Prawo budowane. Wskazując jednak na brak tymczasowości obiektu, z uwagi na jego konstrukcję - zapewniającą długotrwałą i stabilną ochronę, oraz fakt, że okres 120 dni od chwili powstania obiektu dawno upłynął, stwierdził, że tunel ten nie mógł być objęty obowiązkiem zgłoszenia właściwemu organowi zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, a zatem na jego posadowienie konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę. Tymczasem zauważyć należy, że sporny tunel foliowy nie przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, nie przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki mógł być klasyfikowany do obiektów tymczasowych jedynie na podstawie drugiej części definicji z art. 3 pkt 5 ww. ustawy, jako obiekt budowlany nie połączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. W przepisie tym brak jednak ewidentnego wskazania na tunel foliowy, a trudno przyjąć aby każde przekrycie namiotowe kwalifikować jako obiekt tymczasowy. Przekrycie namiotowe o jakim mowa w tym przepisie dotyczy przekrycia np. kortu tenisowego, basenu, a nie tunelu foliowego. Niewątpliwie wyliczenie zamieszczone w art. 3 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane dotyczące pojęcia budowli oraz to w art. 3 pkt 5 na określenie tymczasowego obiektu budowlanego omawianej ustawy wprawdzie nie jest pełne lecz nie można nim obejmować w sposób dowolny każdego urządzenia nie połączonego trwale z gruntem. Przy pojęciach niedookreślonych (niezdefionowanych) takich jak budowla, tymczasowy obiekt budowlany niedopuszczalna jest zatem wykładnia rozszerzająca prowadząca do przypisywania każdemu urządzeniu nie trwale połączonemu z gruntem cech budowli albo tymczasowego obiektu budowlanego.
Dlatego też należy dojść do wniosku, że tunel foliowy nie połączony trwale z gruntem nie posiadający jakichkolwiek instalacji nie będący budowlą, nie może również być uznany za tymczasowy obiekt budowlany o jakim mowa w art. 3 pkt 5 ustawy - Prawo budowlane. A zatem w dacie ustawienia spornego tunelu tj. na przełomie [...]/[...] r., nie wymagał on uzyskania pozwolenia na budowę albo dokonania zgłoszenia.
Przyjęcie odmiennego stanowiska, zgodnie z którym na tunele foliowe o konstrukcji i wymiarach jak w przedmiotowej sprawie wymagane byłoby uzyskanie pozwolenia na budowę, oznaczałoby na terenach pozbawionych planu zagospodarowania przestrzennego, konieczność wdrożenia procedury ustalenia warunków zabudowy, wykonania stosownych analiz, uzgodnień, ustalenia realizacji obiektów podobnych położonych na sąsiednich działkach dostępnych z tej samej drogi publicznej. Dodatkowo istniałaby również konieczność sporządzenia przez projektanta posiadającego stosowne uprawnienia zawodowe projektu architektoniczno-budowlanego, określającego funkcję, formę i konstrukcję obiektu budowlanego, jego charakterystykę energetyczną i ekologiczną oraz proponowane niezbędne rozwiązania techniczne, a także materiałowe, ukazujące zasady nawiązania do otoczenia, co nie znajduje żadnego uzasadnienia z uwagi na konstrukcję spornego tunelu foliowego. Nakładanie zatem obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę na tego rodzaju tunele foliowe prowadziłoby do nieracjonalnych skutków, gdyż uniemożliwiałoby realizację powszechnie używanych urządzeń rolniczych (ogrodniczych) zapewniającymi roślinom w sposób naturalny właściwe warunki termiczne przez wykorzystanie światła słonecznego do procesów wzrostu i rozwoju roślin. Tunele foliowe do uprawy lub przechowywania roślin są natomiast powszechnie realizowane zarówno na działkach o przeznaczeniu mieszkaniowym, jak też usługowym, jako uzupełniająca funkcja terenu.
W związku z powyższym stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do wdrożenia przez organy nadzoru budowlanego procedury legalizacyjnej w trybie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo budowlane, a tym samym wstrzymania prowadzenia robót budowlanych i nałożenia na inwestorów określonych obowiązków. Za zasadny uznać należy więc także zarzut naruszenia art. 48 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo budowlane poprzez jego zastosowanie w okolicznościach rozpoznawanej sprawy.
Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 ppsa w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 182 § 2 ppsa uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę, uchylając zaskarżone postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] września 2019 r. oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] maja 2019 r. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200, art. 203 pkt 1, art. 205 § 2 ppsa
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło