II GSK 485/20

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-07-27

Skład orzekający: Wojciech Kręcisz, Andrzej Kuba, Jacek Czaja

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewoźnik drogowy, który przewozi odpady sklasyfikowane jako zmieszane odpady komunalne (kod 20 03 01) bez wymaganego wpisu do rejestru transportującego odpady, może zostać zwolniony z odpowiedzialności za naruszenie przepisów, jeśli posiada zezwolenie na międzynarodowe przemieszczanie odpadów?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że posiadanie zezwolenia na międzynarodowe przemieszczanie odpadów nie jest wystarczające do legalnego przewozu odpadów sklasyfikowanych jako zmieszane odpady komunalne (kod 20 03 01) na terytorium Polski, jeśli przewoźnik nie posiada wymaganego wpisu do rejestru transportującego odpady. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy o transporcie drogowym i ustawy o odpadach nakładają odrębne wymogi i sankcje, a profesjonalny przewoźnik ponosi odpowiedzialność za zapewnienie zgodności przewozu z prawem, nawet jeśli błąd popełnił nadawca.
Stan faktyczny
Funkcjonariusze celno-skarbowi skontrolowali zestaw ciężarowy przewożący odpady. Stwierdzono, że przewożone odpady, pierwotnie sklasyfikowane jako tworzywa sztuczne (kod 19 12 04), w rzeczywistości stanowiły zmieszane odpady komunalne (kod 20 03 01). Podmiot wykonujący przewóz nie posiadał wymaganego wpisu do rejestru transportującego odpady, a jedynie zezwolenie na międzynarodowe przemieszczanie odpadów. Naczelnik Lubuskiego Urzędu Celno-Skarbowego nałożył karę pieniężną, którą utrzymał w mocy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Andrzej Kuba (spr.) Sędzia del. WSA Jacek Czaja po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Sp. j. w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 20 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Go 17/20 w sprawie ze skargi A. Sp. j. w O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze z dnia [...] października 2019 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. Sp. j. w O. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze 675 (sześćset siedemdziesiąt pięć) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 20 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Go 17/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; dalej jako: "p.p.s.a.") oddalił skargę A, spółki jawnej z siedzibą w O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze z dnia [...] października 2019 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy. W dniu [...] czerwca 2018 r. funkcjonariusze celno-skarbowi przeprowadzili kontrolę zestawu ciężarowego. Kierowca zestawu przedstawił do kontroli dokumenty, z których wynikało, że przewożony towar to odpad o kodzie 19 12 04 w postaci tworzyw sztucznych o masie 13020 kg, transportowany z firmy [...] Entsorgung und Logistik GmbH z miejscowości N. w N. do firmy B. sp. z o.o. w miejscowości Z. Podczas szczegółowych oględzin odpadów funkcjonariusze stwierdzili, że przewożone są odpady w postaci niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych, tj. m.in. worków foliowych, płacht z tworzywa sztucznego, zniszczonych worków wymieszanych ze słomą, kawałków papieru, styropianu, tektury, opakowań po napojach typy Tetra Pak, zużytego segregatora wraz z metalowymi częściami, słoików z nakrętkami metalowymi, odzieży (sweter). W związku z tym wystąpili do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (WIOŚ) w Zielonej Górze z wnioskiem o przeprowadzenie oceny przewożonego towaru. Organ ten stwierdził, że przewożony towar to odpad w postaci niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych, który powinien być sklasyfikowany do kodu 20 03 01, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. z 2014 r. poz. 1923). Ponadto WIOŚ wskazał, że stosownie do przepisów rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie przemieszczania odpadów, wwożenie tego rodzaju odpadów do Polski wymaga następujących dokumentów: dokumentu zgłoszenia transgranicznego przesyłania/przemieszczania odpadów -załącznik 1 A, dokumentu przesłania dotyczącego transgranicznego przesyłania/ przemieszczania odpadów - załącznik 1B, zezwolenia Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska (decyzja administracyjna). W związku z tym, że w trakcie kontroli drogowej kierowca nie okazał żadnego z wyżej wymienionych dokumentów, funkcjonariusze sporządzili wobec podmiotu wykonującego przewóz drogowy protokół kontroli nr [...] wraz z załącznikiem, w którym wykazali naruszenie polegające na wwozie na terytorium RP odpadów bez wymaganego zezwolenia. Do protokołu kontroli kierowca nie wniósł żadnych zastrzeżeń. Ponadto kierowca przesłuchany w charakterze świadka zeznał, że w firmie przewozowej pracuje od 2014 r., dyspozycję przewozu odpadów z tworzywa sztucznego otrzymał od spedytora spółki, załadunek nastąpił w Niemczech, przy załadunku towaru obecni byli czterej pracownicy niemieckiej firmy, rozładunek miał nastąpić w Z. Kierowca zeznał, że wcześniej przywoził do Polski takie ładunki. Kontrolującym przedstawił wszystkie dokumenty, które otrzymał podczas załadunku. Następnie w dniu [...] sierpnia 2018 r. organ zwrócił się do Prezydenta Miasta Opola z wnioskiem o udzielenie informacji, czy podmiot transportujący odpady na dzień wwozu odpadu na terytorium RP posiadał pozwolenie na transport odpadów, o którym mowa w art. 233 ust. 1 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 21 ze zm., aktualnie tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 701 ze zm.). W odpowiedzi Prezydent Miasta Opole poinformował, że spółce udzielono zezwolenia na transport odpadów na terenie kraju. Decyzja na dzień [...] lipca 2018 r. była obowiązująca. Zezwolenie na transport odpadów obejmowało 575 pozycji różnych rodzajów odpadów o wskazanych w nim kodach. Wśród wymienionych kodów nie stwierdzono kodu 20 03 01, dotyczącego przewożonych w dniu [...] czerwca 2018 r. odpadów. Dalej organ zwrócił się Marszałka Województwa Opolskiego z wnioskiem o udzielenie informacji, czy podmiot transportujący odpady na dzień wwozu odpadu na terytorium RP był wpisany do rejestru, o którym mowa w art. 49, art. 50 ust. 1 pkt 5 lit. b) ustawy o odpadach. W odpowiedzi Marszałek Województwa poinformował, że w dniu [...] marca 2018 r., na wniosek przedsiębiorstwa, dokonał wpisu tego podmiotu do rejestru wprowadzających produkty, produkty w opakowaniach i gospodarujących odpadami. Podmiotowi nadano numer rejestrowy: [...]. Dodatkowo wskazał, że rodzaj odpadów przypisanych do indywidualnego konta przedsiębiorstwa, które może transportować, zgodnie z zapisem art. 49 ust. 7 ustawy o odpadach jest publicznie dostępny. W oparciu o publicznie dostępny rejestr odnoszący się do wskazanego numeru rejestrowego, wśród kodów i nazw rodzajów transportowanych odpadów nie stwierdzono kodu 20 03 01, dotyczącego przewożonych w dniu [...] czerwca 2018 r. odpadów. Naczelnik Lubuskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Gorzowie Wlkp. decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. nałożył na A. spółka jawna z siedzibą w O. karę pieniężną w kwocie 2000 zł. Karę wymierzono na postawie art. 92a ust. 1 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 58 ze zm.; dalej u.t.d.) oraz lp. 4.2. załącznika nr 3 do u.t.d. za wykonywanie w dniu [...] czerwca 2018 r. przewozu drogowego odpadów (innych niż niebezpieczne) o masie 13020 kg w postaci niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych klasyfikowanych do kodu 20 03 01 przez transportującego odpady bez wymaganego wpisu do rejestru, o którym mowa w ustawie z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze decyzją z dnia [...] października 2019 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji, wskazując, że organ I instancji prawidłowo uznał, że przewoźnik realizował w dniu [...] czerwca 2018 r. przewóz drogowy odpadów klasyfikowanych do kodu 20 03 01, które nie były przypisane do indywidualnego numeru rejestrowego spółki, nie były określone w zezwoleniu na prowadzenie działalności w zakresie transportu odpadów. Zatem przewoźnik w dniu kontroli drogowej nie mógł przewozić odpadów klasyfikowanych do kodu 20 03 01. WSA w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę. W pierwszej kolejności wskazał, że stan faktyczny został zrekonstruowany precyzyjnie i na podstawie całokształtu materiału dowodowego, w którego świetle nie można mieć wątpliwości, że przewożone przez skarżącą Spółkę odpady nie mogły być klasyfikowane do kodu 19 12 04, jako tworzywa sztuczne i guma bowiem skład tych odpadów, stwierdzony przez organ w toku kontroli i dokładnie opisany wskazywał, że są to odpady zmieszane, co prowadziło trafnie do ich zakwalifikowania do kodu 20 03 01, tj. odpadów niesegregowanych. W tym zakresie strona skarżąca nie wskazała jakichkolwiek dowodów, które miałyby podważać ustalenie organów dotyczące składu przewożonych odpadów. W sprawie nie budzi również wątpliwości i zostało to jasno wykazane informacjami pozyskanymi od właściwych organów, że Spółka jako podmiot transportujący odpady na dzień wwozu odpadów na terytorium RP nie była wpisana do rejestru, o którym mowa w art. 49, art. 50 ust. 1 pkt 5 lit. b) ustawy o odpadach. Sąd I instancji uznał za niezasadny zarzut Spółki, że zezwolenie na międzynarodowe przemieszczanie odpadów było wystarczające dla ich przewozu. Wbrew temu ustawodawca w art. 87 ust. 1 pkt 3 w lit. a i f u.t.d. wprowadził wymóg posiadania odpowiedniego zezwolenia wymaganego w międzynarodowym transporcie oraz dokumenty wymagane przy przewozie odpadów. Pogląd taki został już wyrażony w poprzednio obowiązującym stanie prawnym. W wyroku z dnia 9 maja 2013 r. (II GSK 332/12, CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, wedle którego zezwolenie, o którym mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów nie jest zezwoleniem na wykonywanie przewozu drogowego odpadów, o którym mowa w ustawie o transporcie drogowym. Takie też stanowisko pozostaje w pełni aktualne. Skoro bowiem ustawodawca zdefiniował w art. 4 pkt 1 i 2 u.t.d. odpowiednio krajowy transport drogowy i międzynarodowy transport drogowy rozróżniając obowiązki i warunki międzynarodowego i krajowego transportu, to nie można utożsamiać zakresu obowiązków i warunków transportu krajowego i międzynarodowego. Trzeba też wskazać, że ustawa odrębnie określa sankcję za brak zezwolenia na transport odpadów w kraju, a odrębnie za wywóz odpadów z terytorium Polski, ich wwóz na to terytorium i tranzyt przez to terytorium, co stanowi kolejny argument potwierdzający pogląd, że wymagane jest posiadanie zezwolenia w zależności od charakteru transportu jednego lub obu z nich. Ponadto Sąd I instancji podkreślił, że realizując przewóz w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, przedsiębiorca obowiązany jest znać i przestrzegać przepisy prawa obowiązujące w tej dziedzinie i powinien być świadomy konsekwencji występujących w przypadku stwierdzenia naruszeń. Nie podzielił też stanowiska skarżącej, że jako podmiot zajmujący się profesjonalnie przewozem odpadów jest zwolniona od kontroli i sprawdzenia przewożonych odpadów w czasie ich załadunku i transportu. Odpowiedzialność przewoźnika może być konsekwencją załadowania niewłaściwego towaru przez nadawcę, ale nie jest to okoliczność, która może powodować wyłączenie odpowiedzialności przewoźnika z uwagi na to że, naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których przewoźnik nie mógł przewidzieć. Przewoźnik nie może zasłaniać się tym, że skoro to nadawca dokonał załadowania niewłaściwego towaru, to bez jakichkolwiek konsekwencji może taki przewóz wykonać. Przewoźnik nie może zatem skutecznie powoływać się na fakt, że załadunek był wykonywany przez profesjonalny podmiot, z którym wcześniej współpracował, odpowiada bowiem za przejazd już załadowanego pojazdu, a nie za czynności związane z procesem ładowania towaru na pojazd. Dlatego też kwestie związane z tym, kto dopuścił się załadowania niewłaściwego towaru nie mają znaczenia dla uwolnienia się przez podmiot wykonujący przejazd. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła spółka, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim, ewentualnie o uwzględnienie skargi kasacyjnej i zmianę zaskarżonego wyroku i uchylenie decyzji organów obu instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na podstawie art. 176 § 1 pkt 2 oraz art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucila naruszenie następujących przepisów prawa: I. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i w efekcie nieuwzględnienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim skargi, a to pomimo wystąpienia podstaw ku temu, tj. w sytuacji, gdy skarżona decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze została wydana niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa tj. sprawę rozstrzygnięto przy dokonaniu przez ww. organ dowolnej oceny materiału dowodowego, wyrażającej się zwłaszcza błędnym zakwalifikowaniem przewożonych odpadów do kodu 20 03 01 tj. niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych, kiedy przewożone odpady prawidłowo zostały sklasyfikowane przez podmiot organizujący przewóz do kodu 19 12 04 tj. tworzywa sztuczne i guma; b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i w efekcie nieuwzględnienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim skargi, a to pomimo wystąpienia podstaw ku temu tj. w sytuacji, gdy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze nie dokonał w toku postępowania poprzedzającego wydanie decyzji wszechstronnej oceny materiału dowodowego, a w efekcie bezzasadnie uznał, że spełnione zostały przesłanki do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej skarżącej; c) art. 151 p.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie i w efekcie oddalenie skargi w całości, a to pomimo wystąpienia przesłanek do uwzględnienia skargi tj. naruszenia przez organ przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego wskazanych w skardze; II. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: a) art. 92 a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym z dnia 06.09.2001 r. w zw. z l.p. 4.2 załącznika nr 3 stanowiącego "wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz waga naruszeń" poprzez błędną wykładnię ww. przepisu i w efekcie błędne uznanie, że skarżąca dokonywała przewozu odpadów z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego oraz błędne nałożenie na skarżącą administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 2.000,00 zł; b) art. 3 ust. 2 zw. z art. 18 ust. 1 Rozporządzenia nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (zwane dalej także: Rozporządzenie (WE) nr 1013/2006) poprzez ich niezastosowanie, a w konsekwencji niedostrzeżenie, że w niniejszej sprawie zaistniał ogólny wymóg w zakresie informowania, który został spełniony, gdyż przewoźnik (skarżąca) przedłożył podpisany dokument stanowiący załącznik nr VII do Rozporządzenia (WE) nr 1013/2000, który został wystawiony przez podmiot organizujący przemieszczenie opadów; c) art. 4 w zw. z art. 3 ust. 1 i art. 2 pkt 13 Rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów poprzez ich błędne niezastosowanie, a w konsekwencji błędne przyjęcie, iż w sprawie nie znajduje zastosowania art. 92C ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 06.09.2001 r. o transporcie drogowym, podczas gdy zgłaszający, który zamierza dokonać przemieszczenia odpadów określonego w art. 3 ust. 1 lit. a lub b ww. rozporządzenia, dokonuje uprzedniego pisemnego zgłoszenia właściwemu organowi wysyłki i za pośrednictwem tego organu, a skarżąca (przewoźnik) nie jest podmiotem, którego obciążają jakiekolwiek wymogi w zakresie uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody, jak również nie ponosi żadnej odpowiedzialności w przypadku dokonania przez podmiot, który zorganizował przesyłkę, ewentualnie nielegalnego przemieszczenia odpadów, a w szczególności w sytuacji, gdy podmiot organizujący przesyłkę uznał, że przemieszczeniu podlegają odpady, w stosunku do których istnieje jedynie ogólny obowiązek informowania, a wobec tego przekazał przewoźnikowi dokument określony w załączniku nr VII ww. rozporządzenia twierdząc, że wszystkie wymogi przewidziane prawem zostały dochowane, co w konsekwencji oznacza, iż skarżąca jako podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na treść naruszenia; d) art. 92 c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym z dnia 06.09.2001 r. poprzez błędne niezastosowanie ww. przepisu i w efekcie błędne uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki umorzenia postępowania, a to w sytuacji, gdy okoliczności sprawy oraz przepisy Rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów wskazują, że nawet w przypadku ewentualnego powstania naruszenia - skarżąca nie miała wpływu na to ewentualne naruszenie, gdyż nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których skarżąca nie mogła przewidzieć, gdyż została wyposażona przez podmiot organizujący przewóz w pozwolenie wymagane według prawa niemieckiego przy obrocie odpadami, a ww. podmiot był podmiotem profesjonalnie zajmującym się obrotem odpadami i miał stosowną wiedzę oraz obowiązek, aby prawidłowo odpady oznaczyć. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, której w niniejszej sprawie nie stwierdzono. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zawarte w niej podstawy i wnioski. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć wyłącznie na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Wskazanie i uzasadnienie podstaw kasacyjnych należy przy tym do koniecznych cech skargi kasacyjnej (art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Skarga kasacyjna została oparta na obydwu podstawach kasacyjnych, tj. zarzuca naruszenie zarówno przepisów prawa procesowego jak i przepisów prawa materialnego. W rozpoznawanej sprawie z ustalonego, i nie podważonego skutecznie przez skarżącą – stanu faktycznego wynika, że spółka przewoziła odpady zmieszane sklasyfikowane do kodu 20 03 01 tj. odpady niesegregowane. Sklasyfikowanie znalezionych przez funkcjonariuszy celno-skarbowych odpadów do wskazanego kodu nie zostało skutecznie przez skarżącą podważone. Ustalono także, że spółka dokonała wwozu na teren Polski tychże odpadów nie będąc wpisana do rejestru, o którym mowa w art. 49. art. 50 ust. 1 pkt 5 lit b ustawy o odpadach. Ponadto posiadała tylko zezwolenie na międzynarodowe przemieszczanie się odpadów. Tymczasem, jak słusznie wskazały to organy i potwierdził Sąd I instancji, ustawodawca w art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. f u.t.d. nałożył na kierowcę, wykonującego przewóz drogowy pojazdem samochodowym wymóg posiadania odpowiedniego zezwolenia wymaganego w międzynarodowym transporcie oraz dokumenty wymagane przy przewozie odpadów, w tym w odniesieniu do transportującego odpady wydane przez właściwy organ potwierdzenie posiadania numeru rejestrowego, o którym mowa w ustawie z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Jednakże zezwolenie, o którym mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczeniu odpadów nie jest jednocześnie zezwoleniem na wykonywanie przewozu drogowego odpadów, o którym mowa w ustawie o transporcie drogowym. Nie można więc podzielić argumentu skarżącej kasacyjnie, sprowadzającego się do tego, że fakt posiadania zezwolenia na międzynarodowe przemieszczanie odpadów był wystarczający dla ich wwozu. Skoro zaś ustawa o odpadach zawiera własną regulację dotyczącą wydawania zezwoleń na prowadzenie transportu drogowego odpadów, to właśnie przepisy tej ustawy mają zastosowanie do prowadzenia transportu drogowego w kraju, nie zaś przepisy ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Wskazać też należy na utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, na co zwrócił uwagę Sąd I instancji, że skoro ustawodawca definiował w art. 4 pkt 1 i 2 u.t.d. odpowiednio krajowy transport drogowy i międzynarodowy transport drogowy oraz rozróżniał obowiązki i warunki międzynarodowego i krajowego transportu, to oczywistym jest, iż już sama ustawa o transporcie drogowym nie utożsamiała zakresu obowiązków i warunków transportu krajowego i międzynarodowego. Ponadto ustawa odrębnie określa sankcję za brak zezwolenia na transport odpadów w kraju, a odrębnie za wywóz odpadów z terytorium Polski, ich wwóz na to terytorium i tranzyt przez to terytorium, co uzasadnia pogląd, że wymagane jest posiadanie zezwolenia w zależności od charakteru transportu jednego lub obu z nich. Stwierdzone więc w sprawie naruszenia uzasadniały nałożenie kary pieniężnej w oparciu o art. 92a ust. 1 i ust. 6 u.t.d.w zw. z pkt 4.2 załącznika nr 3 do tej ustawy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, organy jak i Sąd I instancji prawidłowo również przyjęły, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do zastosowania art. 92c ustawy. Treść tego uregulowania nie pozostawia wątpliwości, że za stwierdzone naruszenia odpowiada podmiot wykonujący przewozy, chyba że okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot ten nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć. Wymieniony przepis ma charakter wyjątkowy i podlega interpretacji ścieśniającej. Naczelny Sąd Administracyjny w dotychczasowym orzecznictwie również podkreślał, że przepis ten odnosi się jedynie do wyjątkowych sytuacji i to takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest zawarcie takich umów i takich rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem. Akceptacja poglądu przeciwnego prowadziłaby do trudnych do zaaprobowania skutków, na przykład do przerzucenia odpowiedzialności za prowadzenie działalności gospodarczej, w jej najbardziej ryzykownym wymiarze z przedsiębiorcy na jego kierowców (por. wyrok NSA z 17 listopada 2010 r., sygn. akt II GSK 967/09, publ. LEX 746376 oraz powołany tam wyrok TK z 31 marca 2008 r., w sprawie SK 75/06 publ. OTK-A 2008/2/30). W rozpoznawanej sprawie skarżąca - jak sama podkreśliła - zawodowo świadczy usługi transportowe, a to zobowiązuje ją do pełnej odpowiedzialności za wykonywany transport. Do naruszenia doszło na skutek niedopilnowania swoich spraw przez stronę, gdyż to jej obowiązkiem było uzyskać wszystkie dokumenty do wykonania przewozu odpadów i wyposażyć w nie kierowcę wykonującego przewóz w jej imieniu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zadaniem przedsiębiorcy (przewoźnika) jest wprowadzenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą uniemożliwiały nielegalny wwóz na terytorium kraju odpadów z zagranicy. Profesjonalny przewoźnik zajmujący się transportem odpadów z zagranicy winien znać regulacje prawne związane z przemieszczaniem odpadów na terytorium Wspólnoty i powinien przewidywać, że odpady, które ma transportować, mogą być wadliwie sklasyfikowane przez podmioty dokonujące przemieszczania odpadów. Rolą zatem podmiotu wykonującego transport odpadów jest zawarcie z podmiotami organizującymi przemieszczanie odpadów takich umów, w których zagwarantowana będzie ich prawidłowa (odpowiadająca przepisom prawa) klasyfikacja. W rozpoznawanej sprawie przedkładane dowody i podnoszone okoliczności nie były więc wystarczające do zwolnienia strony z odpowiedzialności. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło