II SA/Rz 1401/19
WyrokWSA w Rzeszowie2020-02-25
Skład orzekający: Maciej Kobak, Ewa Partyka, Marcin Kamiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie uprawnień diagnosty samochodowego jest uzasadnione w sytuacji, gdy diagnosta przeprowadził badanie techniczne pojazdu z kierownicą po prawej stronie (kategoria N1) z wynikiem pozytywnym, mimo że przepisy dopuszczają taki wynik tylko dla pojazdów kategorii M1 lub zarejestrowanych przed 1984 r., a diagnosta nie skorygował swojego błędu mimo zwrócenia mu uwagi?Ratio decidendi
Sąd uznał, że cofnięcie uprawnień diagnosty samochodowego było uzasadnione. Diagnosta przeprowadził badanie techniczne pojazdu ciężarowego (kategoria N1) z kierownicą po prawej stronie z wynikiem pozytywnym, co jest niezgodne z przepisami prawa. Usterka związana z kierownicą po prawej stronie w pojeździe kategorii N1 jest uznawana za istotną lub stwarzającą zagrożenie, co powinno skutkować negatywnym wynikiem badania. Brak korekty tego błędu przez diagnostę, mimo pouczenia, potwierdza spełnienie przesłanek do cofnięcia uprawnień na podstawie art. 84 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym.Stan faktyczny
Skarżący, diagnosta samochodowy, przeprowadził badanie techniczne pojazdu marki Volkswagen, zarejestrowanego w Irlandii jako samochód ciężarowy (kategoria N1) z kierownicą po prawej stronie. Diagnosta błędnie wpisał kategorię M1 (osobowy) i pozytywny wynik badania. Po zwróceniu uwagi przez Starostwo Powiatowe na nieprawidłowości, diagnosta dokonał korekty w zaświadczeniu, zmieniając kategorię na N1, ale pozostawił pozytywny wynik badania. Organ I instancji cofnął skarżącemu uprawnienia diagnosty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. naruszenie zasady proporcjonalności i brak winy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maciej Kobak Sędziowie WSA Ewa Partyka WSA Marcin Kamiński /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2020 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2019 r.nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnienia diagnosty -skargę oddala-
Przedmiotem skargi T. S. (skarżący) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (organ odwoławczy) z dnia [...] października 2019 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] (organ I instancji) z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnosty samochodowego.
Stan faktyczny i prawny sprawy ze skargi na powyższą decyzję przedstawia się następująco.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.) oraz art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (p.r.d.), organ I instancji cofnął skarżącemu uprawnienia diagnosty samochodowego nr [...].
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że w dniu 3 czerwca 2019 r. do Starostwa Powiatowego w [...] wpłynęło pismo sporządzone z upoważnienia Starosty [...] przez Naczelnika Wydziału Komunikacji, Transportu i Dróg z dnia [...] maja 2019 r. znak: [...], w którym poinformowano, że w trakcie postępowania w sprawie rejestracji pojazdu marki Volkswagen nr VIN: [...] stwierdzono nieprawidłowości w przeprowadzonym w dniu [...] kwietnia 2019 r. badaniu technicznym, które wykonał skarżący.
Po przeanalizowaniu przesłanych materiałów dowodowych w postaci kserokopii zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia skarżącemu uprawnienia diagnosty samochodowego.
W dniu 21 czerwca 2019 r. skarżący przesłuchany w charakterze strony oświadczył, że w trakcie badania, które przeprowadził w dniu [...] kwietnia 2019 r. omyłkowo z dowodu irlandzkiego odczytał kategorię M1 z kierownicą po prawej stronie, wobec czego przeprowadził badanie techniczne z wynikiem pozytywnym. W dniu [...] kwietnia 2019 r. właściciel pojazdu w celu jego zarejestrowania udał się do Starostwa Powiatowego w [...], gdzie został poinformowany, że z dowodu rejestracyjnego irlandzkiego wynika, iż jest to samochód ciężarowy kat. N1, po czym nakazano mu udać się do Stacji Kontroli Pojazdów celem poprawienia omyłki. Skarżący zaznaczył, że nikt z pracowników Starostwa Powiatowego w [...] pomimo posiadania tłumaczenia dokumentów nie zasygnalizował, że w takim przypadku wynik badania powinien być negatywny. Dodatkowo skarżący podniósł, że pojazd został zarejestrowany w dniu [...] kwietnia 2019 r.
Pismem z dnia 25 czerwca 2019 r. organ I instancji wystąpił do Starostwa Powiatowego w [...] z prośbą o przesłanie kopii potwierdzonej za zgodność z oryginałem dowodu rejestracyjnego irlandzkiego i wszelkich dokumentów świadczących o przeprowadzeniu badania technicznego ww. pojazdu (tj. zaświadczenia/ korekty danych). W odpowiedzi Naczelnik Wydziału Komunikacji, Transportu i Dróg Starostwa Powiatowego w [...] przesłał posiadane dokumenty. W przesłanej dokumentacji stanowiącej podstawę do rejestracji brak było pierwotnego badania technicznego, a jedynie korekta danych z dnia [...] kwietnia 2019 r.
W dniu 9 sierpnia 2019 r. skarżący ponownie przesłuchany w charakterze strony podtrzymał swoje wcześniejsze zeznania.
Organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z przepisem zawartym w "Tabela: przedmiot i zakres badania, czynności kontrolne, metody oceny stanu technicznego pojazdu oraz usterki skutkujące uznaniem stanu technicznego za niezadowalający" pozycja 2.2.2., objętej treścią załącznika nr 1 "Wymagania dotyczące kontroli oraz wytyczne dotyczące oceny usterek podczas przeprowadzania okresowego badania technicznego pojazdu Dział I" do Rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach - kierownica umieszczona z prawej strony w pojazdach o liczbie kół większej niż trzy, których prędkość jest większa niż 40 km/h, innych niż pojazdy zabytkowe i pojazdy, o których mowa w § 9 ust. 2a i 3 rozporządzenia o warunkach technicznych stanowi usterkę zakwalifikowaną jako usterkę istotną oraz usterkę stwarzającą zagrożenie.
Organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z § 6 ust. 2 i 3 ww. rozporządzenia, w przypadku gdy w pojeździe stwierdzono usterki istotne, uprawniony diagnosta zamieszcza wpis o nich w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu i określa wynik badania technicznego jako negatywny, a w przypadku gdy w pojeździe stwierdzono usterki stwarzające zagrożenie, uprawniony diagnosta zamieszcza wpis o nich w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu i określa wynik badania technicznego jako negatywny, zatrzymuje dowód rejestracyjny i w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu dokonuje wpisu "zatrzymano dowód rejestracyjny nr ...".
Dalej organ I instancji wyjaśnił, że § 9 ust. 2a i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, dopuszcza umieszczenie kierownicy po prawej stronie pojazdu w stosunku do pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 31 grudnia 1984 r. oraz w pojazdach kategorii M1 o rodzaju samochód osobowy.
Organ I instancji stwierdził, że pojazd marki Volkswagen nr VIN: [...] nie jest pojazdem zabytkowym ani pojazdem zarejestrowanym po raz pierwszy przed dniem 31 grudnia 1984 r., oraz nie posiada kategorii M1 o rodzaju samochód osobowy, lecz jest to pojazd o liczbie kół większej niż trzy, którego prędkość jest większa niż 40 km/h i posiada kategorię N1 o rodzaju samochód ciężarowy.
Wobec powyższego organ I instancji uznał, że badanie techniczne takiego samochodu powinno być przeprowadzone przez diagnostę samochodowego z wynikiem negatywnym.
Organ I instancji wskazał, że zdaniem skarżącego w trakcie przeprowadzonego badania technicznego przedmiotowego pojazdu doszło do oczywistej omyłki, jednakże skarżący nie dokonał sprostowania tej omyłki pomimo zwrócenia uwagi przez pracowników Starostwa Powiatowego w [...] oraz dokonania innych korekt w przeprowadzonym badaniu technicznym. Możliwość taką przewiduje bowiem § 9 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzenia badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach.
Organ I instancji stwierdził, że przeprowadzenie badania technicznego przedmiotowego pojazdu z wynikiem pozytywnym i wydanie przez skarżącego zaświadczenia potwierdzającego pozytywny wynik badania technicznego jest niezgodne z określonym zakresem i sposobem wykonania badań technicznych, oraz jest niezgodnie ze stanem faktycznym i przepisami. W takim przypadku zastosowanie znajduje przepis zawarty w art. 84 ust. 3 p.r.d.
Organ I instancji wyjaśnił, że cofnięcie uprawnienia ma charakter obligatoryjny, co oznacza, że w przypadku zaistnienia deliktu administracyjnego organ administracji publicznej cofa uprawnienie, niezależnie od okoliczności jego popełnienia. Ponieważ w przeprowadzonym postępowaniu stwierdzono, że doszło do popełnia przez diagnostę deliktów administracyjnych wymienionych w art. 84 ust. 3 p.r.d., cofnięcie uprawnień do wykonywania badań technicznych jest w ocenie organu uzasadnione.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił niezgodność z:
- zasadą proporcjonalności kary - wynikającą z art. 2 Konstytucji RP;
- art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez zaniechanie wnikliwego i wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego, prowadzące w konsekwencji do zaniechania ustaleń istotnych i dokonania ustaleń nie znajdujących oparcia w dowodach zgromadzonych w sprawie skutkujące błędnym uznaniem, iż zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień, a także poprzez naruszenie zasady ważenia interesu społecznego i słusznego interesu obywatela;
- art. 84 ust. 3 p.r.d. poprzez uznanie, że zaistniała po stronie skarżącego omyłka stanowi spełnienie przesłanek do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień diagnosty.
Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, organ odwoławczy decyzją z dnia [...] października 2019 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że w niniejszej sprawie materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d. Zgodnie z tym przepisem, starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83b ust. 6, stwierdzono: 1) przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania; 2) wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami.
Organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem przeprowadzonego przez skarżącego badania technicznego pojazdu w dniu [...] kwietnia 2019 r. był pojazd marki Volkswagen nr VIN: [...] o nr rej. [...], zarejestrowany w Irlandii, z datą pierwszej rejestracji za granicą w dniu [...] lutego 2006 r. Według certyfikatu rejestracyjnego, nie przetłumaczonego z języka angielskiego na język polski, aczkolwiek zawierającego międzynarodowe oznaczenia kategorii pojazdu, pojazd ten oznaczony został kategorią N1, a więc jako samochód ciężarowy o masie maksymalnej nie przekraczającej 3,5 tony. Pojazd ten wyposażony jest w układ kierowniczy po prawej stronie. Po przeprowadzeniu badań technicznych skarżący wydał zaświadczenie o pozytywnym wyniku badań, w którym jako model handlowy podał VAN, a jako kategorię pojazdu wpisał symbol M1, zmieniając klasyfikację tego pojazdu z ciężarowego na osobowy. Na skutek odmowy rejestracji ww. pojazdu w Starostwie Powiatowym w [...], skarżący dokonał zmian w zaświadczeniu o przeprowadzony badaniu technicznym pojazdu i wykreślił, jako model handlowy symbol VAN, wpisując T-5, jak również wykreślił w klasyfikacji pojazdu kategorię M1 i wpisał kategorię N1. Pozostawił on jednocześnie wynik przeprowadzonego badania technicznego, jako pozytywny.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że stosownie do § 9 ust. 2a i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, dopuszcza się umieszczenie kierownicy po prawej stronie pojazdu do pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 31 grudnia 1984 r. oraz w pojazdach kategorii M1 o rodzaju pojazd osobowy. Natomiast według załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach – "Wymagania dotyczące kontroli oraz wytyczne dotyczące oceny usterek podczas przeprowadzania okresowego badania technicznego pojazdu", Dział I, Tabela: przedmiot i zakres badania, czynności kontrolne, metody oceny stanu technicznego pojazdu oraz usterki skutkujące uznaniem stanu technicznego za niezadowalający, pozycja 2,2,2, kierownica umieszczona z prawej strony w pojazdach o liczbie kół większej, niż trzy, których prędkość jest większa, niż 40 km/h, innych niż pojazdy zabytkowe i pojazdy, o których mowa w § 9 ust. 2a i 3 rozporządzenia o warunkach technicznych, stanowi usterkę zakwalifikowaną jako usterkę istotną oraz usterkę stwarzającą zagrożenie. Wobec powyższego, w pojeździe kategorii N1, a więc ciężarowym, nie jest dopuszczalne pozytywne przeprowadzenie badań technicznych tego pojazdu i wyposażonego w układ kierowniczy po prawej stronie, inaczej niż w przypadku kategorii pojazdu M1, a więc pojazdu osobowego oraz pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 31 grudnia 1984 r. Tym samym układ kierowniczy pojazdu ciężarowego zainstalowany po prawej stronie sklasyfikowany został przez ustawodawcę jako usterka istotna i usterka zagrażająca, o czym skarżący, jako diagnosta samochodowy, w ocenie organu winien był doskonale wiedzieć.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z § 6 ust. 2 i 3 ww. rozporządzenia, w przypadku gdy w pojeździe stwierdzono usterki istotne, uprawniony diagnosta zamieszcza wpis o nich w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu i określa wynik badania technicznego jako negatywny. W przypadku natomiast, gdy w pojeździe stwierdzono usterki stwarzające zagrożenie, uprawniony diagnosta zamieszcza wpis o nich w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu i określa wynik badania technicznego jako negatywny, zatrzymuje dowód rejestracyjny i w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu dokonuje wpisu "zatrzymano dowód rejestracyjny nr...".
Organ odwoławczy stwierdził, że diagnosta pełni funkcję publiczną, w związku z czym wymagana jest od niego szczególna staranność w wykonywaniu swoich czynności oraz przestrzeganie obowiązujących w tym zakresie przepisów. Skoro diagnosta uzyskał uprawnienia, to znaczy że posiada odpowiednie wykształcenie i praktykę, można zatem od niego wymagać znajomości zarówno kwestii technicznych związanych z przeprowadzaniem badań technicznych pojazdów, jak i przepisów regulujących zasady i tryb takich badań. Dlatego też w ocenie organu uchybienie, jakiego dopuścił się skarżący, poprzez wydanie zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym przedmiotowego pojazdu z wynikiem pozytywnym, pomimo zaistnienia usterek istotnych i zagrażających w ww. pojeździe, miało charakter istotny. Organ odwoławczy stwierdził, że charakter uchybienia stanowi o tym, iż - wbrew stanowisku skarżącego - nie można przyjąć, by doszło do oczywistej omyłki w toku badań technicznych, tym bardziej, że błąd ten nie został przez skarżącego sprostowany w trybie § 9 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzenia badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach.
W ocenie organu odwoławczego chybiony jest zarzut naruszenia zasady proporcjonalności kary, wynikającej z art. 2 Konstytucji RP. Organ podzielił stanowisko wyrażone przez NSA w wyroku z dnia 25 października 2018 r., sygn. akt II GSK 1056/18, iż "art. 84 ust. 3 p.r.d. nie narusza ani konstytucyjnej zasady proporcjonalności, ani zasady państwa prawnego. Wskazany przepis stanowiący podstawę cofnięcia uprawnień diagnosty ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że stwierdzenie uchybienia polegającego na wydaniu przez diagnostę zaświadczenia lub dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami skutkuje zastosowaniem przewidzianej w nim sankcji. Odpowiedzialność administracyjna w postaci cofnięcia jest niezależna od ewentualnej odpowiedzialności prawnokarnej. Celem powołanego przepisu jest odsunięcie od czynności diagnostycznych nierzetelnych diagnostów, którzy swoim postępowaniem zagrażają bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Nie sposób w takiej sytuacji uznać, że przepis art. 84 ust. 3 p.r.d. pozostaje w sprzeczności z art. 2 Konstytucji RP". Organ odwoławczy stwierdził, że powoływane przez skarżącego orzeczenia NSA nie są adekwatne w realiach niniejszej sprawy. Orzeczenia te wydane zostały na podstawie ustaleń faktycznych wskazujących na błahe powody cofnięcia diagnoście uprawnień, podczas gdy niedostrzeżenie w niniejszej sprawie usterki istotnej i usterki zagrażającej, dyskwalifikujących pozytywny wynik badania technicznego, z pewnością nie sposób zakwalifikować jako uchybienia błahego.
Organ odwoławczy stwierdził, że oczywiście błędne jest stanowisko skarżącego, podnoszącego iż organ I instancji nie wykazał w jego zachowaniu zawinienia, mającego być elementem konstrukcyjnym deliktu administracyjnego. Organ przytaczając wyrok WSA w Kielcach z dnia 25 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Ke 670/16 wyjaśnił, że odpowiedzialność administracyjna w postaci cofnięcia uprawnień diagnosty jest niezależna stopnia winy czy od odpowiedzialności prawnokarnej. Ma ona bowiem charakter zobiektywizowany, co oznacza, że poniesienie przez diagnostę odpowiedzialności oparte jest tylko i wyłącznie na przypisaniu mu naruszenia przepisów prawa administracyjnego. Natomiast strona podmiotowa czynu, czyli stopnień zawinienia sprawcy, czy jego motywacje, pozostają bez znaczenia, gdyż żaden przepis p.r.d. - przy określeniu konsekwencji tego naruszenia - nie uwzględnia okoliczności leżących po stronie sprawcy naruszenia. Brak jest bowiem w treści art. 84 ust. 3 p.r.d. sformułowań takich, jak "wina", "umyślnie", czy "nieumyślnie". Nadto, delikt administracyjny, będący przedmiotem unormowania w ww. przepisie, nie ma charakteru kwalifikowanego - brak jest wymogu, by naruszenie prawa przez diagnostę miało być "rażące". Wreszcie, ustawodawca nie odsyła w zakresie wymierzenia tej sankcji do odpowiedniego stosowania reguł karnych, jak to czyni przy odpowiedzialności dyscyplinarnej (zawodowej).
Organ odwoławczy podkreślił, że przepis art. 84 ust. 3 p.r.d. jest przepisem o charakterze sankcyjnym i powinien być stosowany w sposób ścisły, po wnikliwej ocenie ustawowych przesłanek jego zastosowania. Przepis ten spełnia funkcję zapobiegawczą i sankcyjną jednocześnie. Jego celem jest odsunięcie nierzetelnych diagnostów od czynności kontroli stanu technicznego pojazdów. Wydanie przez diagnostę zaświadczenia niezgodnego ze stanem faktycznym lub przepisami, jak i przeprowadzenie wadliwego badania może mieć bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego, a przez to godzić w życie i zdrowie ludzkie. Z drugiej zaś strony bardzo poważny charakter sankcji wynikającej z ww. przepisu wymaga, by ocena ustawowych przesłanek jego stosowania była wnikliwa, a ich wykładnia uwzględniała zasadniczy cel regulacji, jakim jest odsunięcie od zawodu diagnostów nierzetelnych lub niespełniających wymogów stawianych im ze względu na wagę przeprowadzonych przez ich czynności i ich znaczenie dla zapewnienia maksymalnego bezpieczeństwa w ruchu drogowym.
W ocenie organu odwoławczego, wbrew stanowisku skarżącego zebrany przez organ I instancji w ramach niniejszego postępowania administracyjnego materiał dowodowy w postaci dokumentacji z przeprowadzonego przez skarżącego badania technicznego pojazdu marki Volkswagen nr VIN: [...] i jego "korekty", dokumentacji stanowiącej podstawę do jego zarejestrowania, przekazanej przez Starostwo Powiatowe w [...] oraz protokołu przesłuchania skarżącego jest wystarczający dla wydania rozstrzygnięcia odpowiadającego prawu. Zdaniem organu nie doszło więc do naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Brak jest również podstaw do podzielenia zarzutu obrazy art. 6 k.p.a., tj. zasady działania organów administracji publicznej na podstawie przepisów prawa. Popełniony bowiem przez skarżącego delikt administracyjny wyczerpuje dyspozycję art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d.
Organ odwoławczy stwierdził również, że bezzasadnie skarżący zarzuca brak obiektywizmu i prowadzenie przez organ I instancji niniejszego postępowania administracyjnego z góry ustalonym, negatywnym dla niego skutkiem, naruszając tym samym zasadę pogłębiania zaufania obywateli, określoną w art. 8 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiotem postępowania, zgodnie z treścią zawiadomienia o wszczęciu postępowania z dnia 7 czerwca 2019 r., było postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia uprawnień diagnosty, na podstawie art. 8 ust. 3 p.r.d. Organ I instancji, określając taki przedmiot postępowania, posłużył się ustawowym sformułowaniem, wynikającym właśnie ze wskazanej podstawy prawnej, określającej przesłanki cofnięcia diagnoście uprawnień przez starostę. Powyższe oznacza, że w sytuacji stwierdzenia braku podstaw do cofnięcia uprawnień diagnosty, organ I instancji zobowiązany byłby umorzyć postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia uprawnień diagnosty, w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a.
Mając zatem na uwadze przeprowadzenie przez skarżącego, jako diagnosty, badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania oraz wydanie przez niego zaświadczenia niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami, wynikające z braku jego należytej staranności oraz błędnej wykładni przepisów prawnych, mających zastosowanie w trakcie badań diagnostycznych pojazdów, w ocenie organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d. pozbawił skarżącego uprawnień diagnosty.
Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższą decyzję, zaskarżając ją w całości.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
1) zasady proporcjonalności kary wynikającej z art. 2 w zw. z art. 65 ust. 1 Konstytucji RP;
2) art. 136 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia koniecznego uzupełniającego postępowania dowodowego mimo istnienia ku temu uzasadnionej i rzeczowej potrzeby;
3) art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedostrzeżenie uchybień organu I instancji w zaniechaniu wnikliwego i wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego, prowadzących w konsekwencji do braku ustaleń istotnych i dokonania ustaleń nie znajdujących oparcia w dowodach zgromadzonych w sprawie skutkujących błędnym uznaniem, iż zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień, a także poprzez naruszenie zasady ważenia interesu społecznego i słusznego interesu obywatela;
4) art. 84 ust. 3 p.r.d. poprzez uznanie, że zaistniała po stronie skarżącego omyłka stanowi spełnienie przesłanek do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień diagnosty.
Z uwagi na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący przytoczył szczegółową argumentację na poparcie zajętego stanowiska.
W szczególności skarżący podniósł, że postępowanie dowodowe prowadzone przez organ I instancji dostarczyło dowodów potwierdzających niezawiniony charakter zaistniałego zdarzenia. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji nie zaprzeczył, iż na badanie pojazdu właściciel stawił się bez dokumentów w języku polskim. Również wyposażenie wewnętrzne pojazdu nie dawało możliwości rozpoznania ciężarowego charakteru badanego samochodu. Tymczasem organ odwoławczy nie odniósł się do tych kwestii, natomiast z twierdzenia o wysokich kwalifikacjach i charakterze zawodu diagnosty samochodowego wyprowadził wniosek graniczący z przypisywaniem diagnostom obowiązku wszechwiedzy.
Zdaniem skarżącego, do jego obowiązków nie należy dokonywanie czynności wykraczających poza zakres wymagany przepisami o prowadzeniu badań. Skarżący zarzucił, że w zależności od potrzeby dokonanie określonej czynności jednemu diagnoście może być przypisane jako przekroczenie uprawnień podczas gdy u innego zaniechanie tego samego będzie niedopełnieniem obowiązków.
Skarżący zwrócił również uwagę, że organ ewidencyjny nie wskazał, iż wobec zmiany klasyfikacji pojazdu także wynik badania powinien ulec zmianie. Wręcz przeciwnie - mimo sygnalizacji konieczności zmian w obrębie badania organ ewidencyjny samochód zarejestrował.
Zdaniem skarżącego, uzupełnienie materiału dowodowego powinno było nastąpić przynajmniej w zakresie dotyczącym ustalenia, dlaczego organ ewidencyjny nie zasygnalizował wszystkich wychwyconych na etapie rejestracyjnym nieprawidłowości.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:
Skarga została oddalona jako bezzasadna. Sąd nie stwierdził bowiem takich naruszeń prawa materialnego lub procesowego, których postać lub stopień miały lub mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy rozumiany jako treść końcowego rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości Sądu i nie wymaga uzupełnienia. Również ocena materialnoprawna zachowania skarżącego odpowiada prawu, jakkolwiek sankcja administracyjna wynikająca z art. 84 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (u.p.r.d.) jest niewątpliwie bardzo surowa. Zgodnie z tym przepisem starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83b ust. 2 pkt 1 tej ustawy, stwierdzono: 1) przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania; 2) wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami.
W przedmiotowej sprawie podstawą do uznania, że zostały zrealizowane przesłanki z 84 ust. 3 u.p.r.d. było ustalenie, że skarżący jako uprawniony diagnosta przeprowadził w dniu [...] kwietnia 2019 r. badanie techniczne samochodu ciężarowego (nr rej. [...]) zarejestrowanego w Republice Irlandii, niezgodnie z zakresem i sposobem jego wykonania określonymi w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (rozporządzenie z dnia 26 czerwca 2012 r.), oraz wydał zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu niezgodnie z przepisami ustawy (u.p.r.d.) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (rozporządzenie z dnia 31 grudnia 2002 r.).
Skarżący – jak sam stwierdził – błędnie odczytał kategorię powyższego pojazdu (M1 zamiast kategorii N1), a ponadto – wbrew przepisom prawa – ustalił pozytywny wynik badania (P), podczas gdy prawidłowo należało ustalić wynik negatywny (N). Skarżący po poinformowaniu go przez Starostwo Powiatowe o nieprawidłowościach w zakresie przeprowadzonego badania i wydanego zaświadczenia (k. 2 akt sprawy) podjął próbę skorygowania zaistniałych nieprawidłowości, dokonując w dniu [...] kwietnia 2019 r. zmian w rejestrze badań technicznych w zakresie powyższego pojazdu. Zmiany te polegały przede wszystkim na zmianie kategorii pojazdu (z osobowej na ciężarową) oraz na zamieszczeniu adnotacji, że w pojeździe kierownica znajduje się po prawej stronie (k. 5 akt sprawy). Po dokonaniu powyższej zmiany pojazd w dniu [...] kwietnia 2019 r. został zarejestrowany. W toku przesłuchania skarżący oświadczył, że badanie zostało przez niego przeprowadzone "omyłkowo", a błąd wynikał z "odczytania błędnie kategorii pojazdu przed rozpoczęciem ww. badania". Skarżący dodatkowo wyjaśnił, że w momencie przestępowania do ww. badania nie posiadał tłumaczenia na język polski irlandzkiego dowodu rejestracyjnego (k. 7 i k. 14 akt sprawy). Pomimo zwrócenia uwagi skarżącemu w treści uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] sierpnia 2019 r. (k. 17 akt sprawy), że w sprawie istniała możliwość sprostowania błędu w wystawionym zaświadczeniu w trybie § 9 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach, skarżący w toku postępowania odwoławczego nadal nie skorzystał z możliwości korekty błędu. W tej sytuacji organy uznały, że przesłanki cofnięcia uprawnień diagnosty, przewidziane w art. 84 ust. 3 pkt. 1 i 2 u.p.r.d. zostały spełnione.
Ustalenia faktyczne organów oraz ich ocena prawna są zgodne z prawem. Zakresem weryfikacji Sądu nie są i nie mogą być objęte pozaprawne uwarunkowania i konsekwencje cofnięcia skarżącemu uprawnień.
Z treści art. 81 ust. 4 pkt 2 lit. b) w zw. z art. 81 ust. 3 u.p.r.d. wynika, że okresowemu badaniu technicznemu po raz pierwszy przed pierwszą rejestracją pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podlega także pojazd zarejestrowany, w którego dowodzie rejestracyjnym lub innym dokumencie wydanym przez właściwy organ państwa członkowskiego UE przedstawionym do rejestracji, zawarta jest informacja o wykonanym badaniu technicznym i jego terminie ważności, o ile pojazd ten jest przystosowany konstrukcyjnie do ruchu lewostronnego.
Zgodnie natomiast z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia zasada jest, że kierownica w pojeździe o liczbie kół większej niż trzy, którego konstrukcja umożliwia rozwijanie prędkości przekraczającej 40 km/h, nie powinna być umieszczona po prawej stronie pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2a. Z kolei zgodnie z § 9 ust. 2a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. dopuszcza się umieszczenie kierownicy po prawej stronie pojazdu w pojeździe kategorii M1 o rodzaju samochód osobowy, nowym objętym świadectwem homologacji typu WE pojazdu, albo uprzednio zarejestrowanym na terytorium jednego z państw członkowskich Unii Europejskiej, pod warunkiem, że pojazd jest wyposażony w: 1) reflektory świateł mijania przeznaczone do ruchu prawostronnego, odpowiadające warunkom określonym w rozdziale 3 działu III oraz w załączniku nr 6 do rozporządzenia; 2) lusterka wsteczne, odpowiadające warunkom określonym w załączniku nr 12 do rozporządzenia, z tym, że lusterko zewnętrzne (lewe wsteczne) musi umożliwić obserwację obszaru po lewej stronie pojazdu pod kątem zapewnienia kierowcy minimalnego wymaganego pola widzenia w lusterku zewnętrznym (lewym wstecznym) w sposób określony w załączniku nr 13 do rozporządzenia; nie dotyczy pojazdów wyposażonych w lusterka oznakowane zgodnie z regulaminem EKG ONZ nr 46 seria poprawek 02 lub wyżej albo dyrektywą 2003/97/WE. Przepis ust. 2 stosuje się do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1984 r. (§ 9 ust. 3).
W przedmiotowej sprawie nie stwierdzono okoliczności pozwalających na odstępstwo od zasady zakazu umieszczania kierownicy po prawnej stronie pojazdu (zgodnie z § 9 ust. 2a i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r.).
W związku z powyższym skarżący jako uprawniony diagnosta był zobowiązany, stosowanie do § 2 ust. 2a rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r. do wykonania badania technicznego (o którym mowa w art. 81 ust. 3 u.p.r.d.) pojazdu przystosowanego konstrukcyjnie do ruchu lewostronnego, z kierownicą umieszczoną po prawej stronie pojazdu, będącego pojazdem, o którym mowa w art. 81 ust. 4 pkt 2 lit. b) u.p.r.d., jedynie w zakresie określonym w dziale 1a załącznika nr 1 do powyższego rozporządzenia. Wymagania dotyczące kontroli oraz wytyczne dotyczące oceny usterek dokonywanej podczas przeprowadzania okresowego badania technicznego pojazdu określa załącznik nr 1 do cyt. rozporządzenia, a wymagania dotyczące kontroli oraz wytyczne dotyczące oceny usterek podczas przeprowadzania dodatkowego badania technicznego określa załącznik nr 2 do cyt. rozporządzenia (§ 2 ust. 3 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r.). Stwierdzone w trakcie badania technicznego usterki dzieli się na trzy grupy: 1) usterki drobne - usterki techniczne niemające istotnego wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego i ochrony środowiska; 2) usterki istotne - usterki techniczne mogące naruszać bezpieczeństwo ruchu drogowego i ochrony środowiska; 3) usterki stwarzające zagrożenie - usterki stanowiące bezpośrednie i natychmiastowe zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego i ochrony środowiska w stopniu uniemożliwiającym używanie pojazdu w ruchu drogowym, niezależnie od okoliczności (§ 2 ust. 4 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r.).
Zgodnie z poz. 2.2.2. Działu I Załącznika Nr 1 do rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r. usterką skutkującą uznaniem stanu technicznego za niezadowalający jest m.in. kierownica umieszczona z prawej strony w pojazdach o liczbie kół większej niż trzy, których prędkość jest większa niż 40 km/h, innych niż pojazdy zabytkowe i pojazdy, o których mowa w § 9 ust. 2a i 3 rozporządzenia o warunkach technicznych (lit. d) w kolumnie nr 3 tabeli). Usterki te zostały zakwalifikowana przez prawodawcę jako usterki istotne lub usterki stwarzające zagrożenie (kolumna nr 4 w tabeli). W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki z § 9 ust. 2a i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r., co oznacza, że usterki w badanym pojeździe były co najmniej istotne.
Zgodnie z § 6 ust. 4 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r. w przypadku gdy wynik badania technicznego, o którym mowa w art. 81 ust. 3 u.p.r.d., jest negatywny, uprawniony diagnosta, wystawiając zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu z wynikiem negatywnym, po stwierdzeniu, że usterki stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego lub środowiska lub cechy identyfikacyjne pojazdu są niezgodne z danymi zawartymi w dowodzie rejestracyjnym lub odpowiadającym mu dokumencie, zwraca dowód rejestracyjny posiadaczowi pojazdu.
W przedmiotowej sprawie skarżący jako uprawniony diagnosta wydał zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznych niezgodnie z § 6 ust. 4 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r. przez nieokreślenie wyniku badania technicznego jako negatywnego. Pomimo tego skarżący zachował aż do dnia wydania zaskarżonej decyzji prawo do sprostowania swojego błędu, o ile błąd ten stanowił oczywistą omyłkę. Zgodnie z § 9 pkt. 1 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r. w przypadku popełnienia oczywistej omyłki w wydanym zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu uprawniony diagnosta zatrudniony w stacji kontroli pojazdów, która przeprowadziła badanie techniczne pojazdu, prostuje ją w rejestrze, wprowadza dane do centralnej ewidencji pojazdów oraz wydaje nowe zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu. Skarżący pomimo zwrócenia mu uwagi na nieprawidłowości w zakresie treści wystawionego zaświadczenia nie skorzystał jednak z możliwości sprostowania wystawionego zaświadczenia. Okoliczność, czy i w jakim zakresie organ pierwszej instancji pouczył skarżącego o treści popełnionego błędu nie ma istotnego znaczenia, ponieważ skarżący jako osoba wykonująca funkcję publiczną związaną z upoważnieniem do wystawiania dokumentów publicznych (w tym zaświadczeń) był zobowiązany do znajomości zasad dotyczących zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach oraz podstawowych warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia. Trzeba ponadto ponownie podkreślić, że organ pierwszej instancji w uzasadnieniu swojej decyzji wyraźnie wskazał skarżącemu na treść § 9 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r.
W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzenia, że kontrolowane decyzje odpowiadają prawu, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło