I OZ 845/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Rafał Stasikowski po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [..] z siedzibą w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 czerwca 2020 r., sygn. akt II SAB/Wa 734/19 w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2020 r., sygn. akt II SAB/Wa 734/19 w sprawie ze skargi [..]z siedzibą w O. na bezczynność [..]z siedzibą w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 2 lipca 2019 r. w sprawie udostępnienia informacji publicznej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2020 r., sygn. akt II SAB/Wa 734/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną [..] z siedzibą w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2020 r., sygn. akt II SAB/Wa 734/19 w sprawie ze skargi [..] z siedzibą w O. na bezczynność [..] z siedzibą w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 2 lipca 2019 r. w sprawie udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 lutego 2020 r. po rozpoznaniu skargi [..] z siedzibą w O. na bezczynność [..] z siedzibą w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 2 lipca 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej: 1. zobowiązał [..] z siedzibą w W. do rozpatrzenia wniosku [..] z siedzibą w O. w terminie 14 dni od doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddalił skargę w pozostałym zakresie. Odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi organu w dniu 19 marca 2020 r. Pełnomocnik organu wniósł skargę kasacyjną od ww. wyroku w dniu 22 kwietnia 2020 r., a zatem po upływie terminu do jej wniesienia. Zdaniem Sądu, w sprawie ma zastosowanie art. 15 zzr ust. 2 w zw. z art. 14a ust. 5 ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 568) w związku z art. 21 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r., poz. 1429). Zażalenie na to postanowienie wniosła [..] z siedzibą w W., zarzucając mu naruszenie art. 178 w zw. z art. 177 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej p.p.s.a.) oraz w zw. z art. 15zzr ust. 2 w zw. z art. 14a ust. 5 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 568, dalej ustawa COVID 19) w zw. z art. 21 pkt 2 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, polegające na ich niewłaściwym zastosowaniu w postaci odrzucenia skargi kasacyjnej na skutek błędnego przyjęcia, że skarga kasacyjna została złożona po terminie, podczas gdy bieg terminu procesowego uległ zawieszeniu zgodnie z art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy COVID 19 i nie miał do niego zastosowania ani wskazany przez Sąd art. 15zzr ust. 2 w zw. z art. 14a ust. 5 (który dotyczy przepisów prawa materialnego, a nie procesowego), ani art. 15zzs ust. 2 w zw. z art. 14a ust. 5 ustawy COVID 19, a sprawa nie miała charakteru sprawy pilnej (lub ewentualnie po wydaniu wyroku utraciła taki przymiot), bowiem art. 15zzs ust. 2 w zw. z art. 14a ust. 5 i art. 15zzr ust. 2 w zw. z art. 14a ust. 5 w zw. z art. 21 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej dotyczy wyłącznie spraw, w których termin na rozpatrzenie sprawy musi być określany w całym postępowaniu sądowym, zarówno przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi, jak i Naczelnym Sądem Administracyjnym, ewentualnie dotyczy wyłącznie spraw pozostających we właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych na etapie postępowania do wydania wyroku w I instancji, a przepisy dotyczące biegu terminów spraw pilnych nie dotyczą terminu na wniesienie skargi kasacyjnej wobec braku właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do jej rozpatrzenia oraz braku określenia terminu na jej rozpatrzenie przez Naczelny Sąd Administracyjny, co wyłącza ją z katalogu spraw pilnych określonych w art. 14a ust. 5 w zw. z ust. 3 ustawy COVID 19, a w konsekwencji skarga kasacyjna została złożona w terminie i czynność ta pozostaje skuteczna na podstawie art. 15zzs ust. 7 ustawy COVID 19. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zawiera usprawiedliwione podstawy. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że stan zagrożenia epidemicznego obowiązywał na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od dnia 14 marca 2020 r. Nadto, zgodnie z art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.) bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Jakkolwiek stan zagrożenia epidemicznego obowiązywał na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od dnia 14 marca 2020 r. (a od dnia 20 marca 2020 r. stan epidemii), to powołany przepis wszedł w życie dopiero 31 marca 2020 r. Ustawodawca nie wprowadził regulacji przejściowych nadających normie z art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy charakter retroaktywny. W konsekwencji hipotezą ww. przepisu objęte mogą być wyłącznie terminy, które biegły w chwili jego wejścia w życie - skutek zawieszający bieg terminu oraz terminy, których bieg miał się dopiero rozpocząć - skutek wstrzymujący rozpoczęcie biegu terminu. Odpis wyroku z dnia 28 lutego 2020 r. doręczono pełnomocnikowi organu w dniu 19 marca 2020 r., a zatem ustawowy termin na wniesienie skargi kasacyjnej rozpoczął bieg w dniu 20 marca 2020 r., a następnie na skutek wejścia w życie art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych uległ zawieszeniu, gdyż w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID, bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, nie rozpoczynał się, a rozpoczęty ulegał zawieszeniu na ten okres. Ustanie przyczyny powodującej wstrzymanie biegu terminu nastąpiło 24 maja 2020 r. (art. 46 pkt 20 w zw. z art. 68 ust. 6 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, Dz. U. z 2020 r. poz. 875). Na mocy bowiem art. 46 pkt 20 powołanej ustawy uchylono art. 15zzs ustawy z dnia 2 marca 2020 r., a w myśl art. 68 ust. 6 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. terminy w postępowaniach, o których mowa w art. 15zzs ustawy zmienianej w art. 46, których bieg nie rozpoczął się na podstawie art. 15zzs tej ustawy, rozpoczynają bieg po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, to jest 16 maja 2020 r. Oznacza to, że w niniejszej sprawie bieg terminu do wniesienia skargi rozpoczął się 20 marca 2020 r., a następnie uległ zawieszeniu aż do 23 maja 2020 r. Oznacza to, że skarga kasacyjna wniesiona przez organ w dniu 22 kwietnia 2020 r. została wniesiona w ustawowym terminie. Należy przy tym zwrócić uwagę, że art. 15zzr ust. 2, który zastosował w sprawie Sąd I instancji nie odnosi się do biegu terminów przewidzianych przepisami prawa procesowego, lecz przepisami prawa administracyjnego i z tego względu nie powinien stać się podstawą rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd I instancji. Art. 15zzr ust. 2 cyt. ustawy odsyła do terminów, o których mowa w ust. 1, w tym zaś przepisie ustawodawca uregulował kwestię biegu terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego. Natomiast art. 15zzs ust. 1 w/w ustawy wprost stanowi o biegu terminów procesowych i sądowych, a tym samym dotyczy również terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Nadto zgodzić się należy ze stroną wnoszącą zażalenie, że sprawa nie miała charakteru sprawy pilnej, bowiem art. 15zzs ust. 2 w zw. z art. 14a ust. 5 i art. 21 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej dotyczy wyłącznie spraw, w których termin na rozpatrzenie sprawy musi być określany w całym postępowaniu sądowoadministracyjnym (zarówno przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi, jak i Naczelnym Sądem Administracyjnym). Art. 21 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej określa natomiast wyłącznie termin na rozpoznanie skargi. Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.