I OSK 978/21
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2024-09-05
Skład orzekający: Elżbieta Kremer, Piotr Niczyporuk, Dariusz Chaciński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ekspertyza dotycząca możliwości realizacji inwestycji na mniejszym obszarze niż dopuszcza plan miejscowy może uzasadniać odstąpienie od treści planu przy podziale nieruchomości?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że ekspertyza budowlana dotycząca możliwości realizacji inwestycji na mniejszym obszarze niż dopuszcza plan miejscowy nie może uzasadniać odstąpienia od jego treści. Podział nieruchomości musi być zgodny z ustaleniami planu, w tym z wymogami dotyczącymi minimalnej powierzchni działek, chyba że zmniejszenie wynika z konieczności wydzielenia terenu pod drogi przewidziane w planie.Stan faktyczny
Z. M. wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na postanowienie SKO w Warszawie negatywnie opiniujące wstępny podział nieruchomości. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego (ustawa o gospodarce nieruchomościami, plan miejscowy) oraz przepisów postępowania (k.p.a., p.p.s.a.), wskazując na pominięcie przez organy ekspertyzy budowlanej dotyczącej możliwości realizacji inwestycji przy proponowanym podziale.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie: sędzia NSA Piotr Niczyporuk sędzia del. WSA Dariusz Chaciński (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski po rozpoznaniu w dniu 5 września 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Z. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2020 r. sygn. akt I SA/Wa 2068/19 w sprawie ze skargi Z. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 30 lipca 2019 r. nr KOA 304/Pd/19 w przedmiocie negatywnego zaopiniowania wstępnego podziału nieruchomości oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 28 lutego 2020 r. I SA/Wa 2068/19, oddalił skargę Z. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 30 lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie negatywnego zaopiniowania wstępnego podziału nieruchomości.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Z. M. Zaskarżając wyrok w całości zarzucił mu naruszenie:
1. prawa materialnego, przez błędną jego wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 93 ust. 1-2 w zw. z art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (u.g.n.) oraz w zw. z § 10 ust. 2 pkt. 3 Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego dla części [...] uchwalonego uchwałą nr [...] (dalej: plan miejscowy);
2. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a w zw. z art. 7 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 138 k.p.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy skarżący wykazał, że postępowanie organów administracji publicznej dotknięte było wadami, które uniemożliwiły prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w sprawie i nie odniosły się do wszystkich dowodów złożonych przez Skarżącego, tj. ekspertyzy budowlanej dotyczącej możliwości realizacji zapisów zawartych w ustaleniach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przy proponowanym podziale nieruchomości z 21 sierpnia 2019 r.
Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych oraz o przeprowadzenie rozprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) – p.p.s.a. – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. w tej sprawie nie wystąpiły.
Kontrolując zatem zgodność z prawem zaskarżonego wyroku w granicach skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył tę kontrolę do wskazanych w niej zarzutów. Rozpatrywana pod tym kątem skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organ i Sąd I instancji.
Jeśli skarga kasacyjna oparta jest na obydwu podstawach kasacyjnych, co do zasady rozpatrzeniu w pierwszej kolejności podlegać powinny zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, albowiem zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego mogą być oceniane przez Naczelny Sąd Administracyjny wówczas, gdy stan faktyczny sprawy i motywy rozstrzygnięcia nie budzą wątpliwości. W niniejszej sprawie natomiast zarzuty postawione w ramach obydwu podstaw kasacyjnych pozostają ze sobą w związku, wobec czego zostaną rozpoznane łącznie.
Zgodnie z art. 93 ust. 1 i 2 u.g.n., powołanym w ramach pierwszej podstawy kasacyjnej (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego (ust. 1 zdanie pierwsze). Zgodność z ustaleniami planu w myśl ust. 1 dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu (ust. 2). "Zgodność podziału z planem miejscowym polega na tym, by wydzielone działki tak zostały ukształtowane, aby teren w ich granicach spełniał wymagania dotyczące zagospodarowania wynikającego z planu. To od planu miejscowego zależy zatem, jakie cechy powinny mieć powstające działki ewidencyjne, aby w przyszłości ich zagospodarowanie było możliwe. Takim parametrem wynikającym z planu, który w wyraźny sposób determinuje dopuszczalność podziału, jest np. minimalna powierzchnia działek na terenie przeznaczonym w planie pod zabudowę. Podział ewidencyjny nieruchomości pełni zatem służebną rolę względem planu miejscowego, gwarantując możliwość przewidzianego w planie docelowego zagospodarowania terenu" (wyrok NSA z 13.12.2021 r. I OSK 110/19, LEX nr 3316745). Nie można więc twierdzić, jak usiłuje to czynić skarga kasacyjna (zob. zarzut oparty na drugiej podstawie kasacyjnej – art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), że ekspertyza dotycząca możliwości realizacji inwestycji zgodnej z przeznaczeniem w planie miejscowym na mniejszym obszarze, niż dopuszcza plan, może uzasadniać odstąpienie od treści planu. Dowód, którego pominięcie przy ustalaniu stanu faktycznego w sprawie zarzuca skarga kasacyjna, nie był więc w ogóle przydatny dla rozstrzygnięcia sprawy.
W jaki sposób miałby zostać natomiast naruszony art. 97 ust. 1 u.g.n. o treści: Podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny – skarga kasacyjna nie wyjaśnia.
Jeśli zaś chodzi o samą treść planu miejscowego, to zgodnie z powoływanym w skardze kasacyjnej § 10 ust. 2 pkt 3 tego planu, dopuszcza się wydzielenie działek o powierzchni mniejszej niż normatywy określone dla poszczególnych terenów, jeśli zmniejszenie działki poniżej jej wymaganych parametrów wynika z konieczności wydzielenia terenu pod ulice wymagane ustaleniami niniejszego planu. W niniejszej sprawie przedmiotem projektowanego podziału była działka nr [...], której część objęta planem przeznaczona jest pod zabudowę wielorodzinną i usługi (2MW/U) oraz komunikację. Rację ma Sąd I instancji, że po uwzględnieniu powierzchni działek przeznaczonych pod drogi (konieczność wydzielenia w rozumieniu § 10 ust. 2 pkt 3 planu – projektowane działki o nr [...]), istnieje możliwość wydzielenia z działki o nr [...] działki o przeznaczeniu pod zabudowę wielorodzinną i usługi (symbol 2MW/U), z zachowaniem określonego w § 17 ust. 7 planu miejscowego normatywu dla takiego przeznaczenia terenu ([...] m2). Suma powierzchni sąsiadujących ze sobą projektowanych działek o nr [...] wynosi bowiem [...] m2. Zatem wydzielenie z terenu działki o nr [....], oprócz dróg, działki zgodnej z określonym w planie normatywem powierzchni dla terenu o symbolu 2MW/U jest możliwe. Nie jest natomiast zrozumiałe, dlaczego treść § 10 ust. 2 pkt 3 planu skarżący kasacyjnie odnosi do projektowanej działki nr [...], skoro miała ona być jedną z projektowanych przy podziale działek, a przedmiotem podziału miała być działka nr [...] i tylko do tej ostatniej działki, po odjęciu koniecznej przy podziale powierzchni "drogowej", może odnosić się regulacja zawarta w § 10 ust. 2 pkt 3 planu. Jeśli zatem projektowana działka nr [...] miałaby mieć powierzchnię [...] m2, to taki podział nie jest zgodny z planem miejscowym.
Mając więc na uwadze, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o jej oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło