II SA/Rz 153/18

WyrokWSA w Rzeszowie2018-03-21

Skład orzekający: Elżbieta Mazur - Selwa, Piotr Godlewski, Maciej Kobak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może wyrejestrować pojazd na wniosek jednego ze współwłaścicieli, pomimo sprzeciwu drugiego współwłaściciela, jeśli wnioskodawca nie jest już faktycznym współwłaścicielem pojazdu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzje organów obu instancji były zgodne z prawem. Organ rejestrujący pojazd jest zobowiązany wyrejestrować pojazd na wniosek właściciela, jeśli przedłożono dokument potwierdzający jego demontaż. W niniejszej sprawie skarżący, mimo że widniał w dowodzie rejestracyjnym, nie był już faktycznym współwłaścicielem pojazdu od momentu wystąpienia ze spółki cywilnej w 2002 roku, co potwierdził w poprzednim postępowaniu sądowym. W związku z tym jego sprzeciw nie miał znaczenia prawnego dla procedury wyrejestrowania.
Stan faktyczny
Skarżący R. O. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o wyrejestrowaniu samochodu ciężarowego. Prezydent Miasta wyrejestrował pojazd na wniosek M. D., jednego ze współwłaścicieli widniejących w dowodzie rejestracyjnym, po przedłożeniu dokumentu potwierdzającego demontaż pojazdu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów KPA i Prawa o ruchu drogowym, twierdząc, że wyrejestrowanie nastąpiło pomimo jego sprzeciwu jako współwłaściciela. Organy administracji uznały, że M. D. był uprawniony do złożenia wniosku, ponieważ skarżący od 2002 roku nie był już faktycznym współwłaścicielem pojazdu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Maciej Kobak /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2018 r. sprawy ze skargi R. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie wyrejestrowania samochodu ciężarowego -skargę oddala- Przedmiotem skargi R. O. (dalej w skrócie: "skarżący"), jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej w skrócie: "SKO") z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] (dalej w skrócie: "Prezydent Miasta") z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie wyrejestrowania pojazdu. Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. Po rozpoznaniu wniosku M. D., decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] Prezydent Miasta wyrejestrował samochód ciężarowy marki Nissan Vehiculos Trade o nr rejestracyjnym [...] i nr VIN: [...], zarejestrowany na M. D. i R. O. Jako podstawę prawną decyzji podał art. 6, 7 i 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm. – dalej w skrócie: "k.p.a.") oraz art. 79 ust. 1 pkt.1 ustawy Prawo o ruchu drogowym (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1260 ze zm. – dalej w skrócie: "u.p.r.d."). W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że bez znaczenia jest okoliczność, czy wniosek o wyrejestrowanie pojazdu składa jego wyłączny właściciel, czy też jeden ze współwłaścicieli. Wyrejestrowania pojazdu dokonuje się, gdy przedłożona dokumentacja odpowiada przepisom, taki jest bowiem wymóg zawarty w art. 79 ust. 1 pkt 1 u.p.r.d., natomiast nie ocenia się w tym postępowaniu kwestii prawa własności bądź umocowania do zarządzania rzeczą wspólną. Nie jest też uprawnieniem organu w postępowaniu o wyrejestrowanie pojazdu, rozstrzyganie sporu co do zobowiązań finansowych pomiędzy stronami postępowania i sposobu zaspokojenia tychże roszczeń. Decyzja o wyrejestrowaniu pojazdu potwierdza fakt rzeczywistej kasacji pojazdu na podstawie odpowiedniego dokumentu, np. zaświadczenia o demontażu pojazdu. W ocenie Prezydenta Miasta, przedłożona w niniejszej sprawie dokumentacja potwierdza, że fakt kasacji pojazdu miał miejsce i przedmiotowy pojazd fizycznie został zezłomowany przez odpowiednią stację demontażu. Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] SKO utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta. W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, że w przypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 79 ust. 1 u.p.r.d. właściwy administracyjny organ rejestrujący pojazdy jest zobowiązany na wniosek właściciela pojazdu wyrejestrować go. Zdaniem SKO, za właściciela w rozumieniu art. 79 u.p.r.d. uznać należy każdego, komu przysługuje prawo własności do pojazdu w ujęciu cywilistycznym. Zgodnie z art. 195 k.c. własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność). Następnie stwierdziło, że właścicielem przedmiotowego pojazdu jest M. D., co wynika ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów w postaci dowodu rejestracyjnego przedmiotowego pojazdu, dokumentu zwanego "Porozumienie - Ugoda" z dnia 29 marca 2002 r. zawartego w związku z planowym wystąpieniem skarżącego ze spółki A., oraz uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 2 sierpnia 2016r. sygn. akt I SA/Rz 387/16. Wskazało przy tym, że dla potrzeb tego postępowania, skarżący negował swoje uprawnienia właścicielskie do przedmiotowego pojazdu, by w ten sposób uniknąć opodatkowania jego osoby podatkiem od środków transportowych. W złożonej skardze do wojewódzkiego sądu administracyjnego podnosił wręcz, iż od dnia 29 marca 2002r., t. j. od dnia w którym wystąpił ze spółki A., wszystkie środki trwałe stały się z mocy prawa własnością spółki A. w osobach ich właścicieli, w tym M. D. Dlatego też w ocenie SKO, żądanie wyrejestrowania przedmiotowego pojazdu pochodziło od osoby uprawnionej. W ustawowym terminie skarżący wniósł skargę na powyższą decyzję, wnosząc o uchylenie jej w całości, jak również o uchylenia decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7 , 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i w konsekwencji naruszenie art. 79 ust. 1 u.p.r.d., poprzez uznanie, że wyrejestrowanie samochodu może nastąpić pomimo wyraźnego sprzeciwu współwłaściciela. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że SKO błędnie uznało, iż zaskarżona decyzja Prezydenta Miasta [...] dotyczy samochodu, który był przedmiotem postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w sprawie pod sygn. akt I SA/Rz 387/16. Postępowanie to dotyczyło bowiem samochodu marki Mercedes 711 o nr rej. [...], zaś niniejsze postępowanie dotyczy samochodu marki Nissan Vehiculos Trade o nr rej. [...]. Zatem bezpodstawne są stwierdzenia SKO, że skarżący zanegował swoje uprawnienia właścicielskie do samochodu marki Nissan Vehiculos Trade. Ponadto SKO nie zauważyło, że skarżący konsekwentnie wskazywał, iż również ma uprawnienia właścicielskie do spornego samochodu i nie wyrażał zgody na jego wyrejestrowanie. Zdaniem skarżącego, jest to podstawa do umorzenia postępowania w zakresie wyrejestrowania pojazdu, gdyż wydana decyzja administracyjna znacząco narusza jego uprawnienia właścicielskie. Wskazał również, że SKO pominęło istotę samego wyroku jaki zapadł w sprawie sygn. akt I SA/Rz 387/16, gdzie WSA w uzasadnieniu wyroku stwierdził wprost, że organ I instancji powinien zgromadzić niezbędne dowody pozwalające na ustalenie osób będących właścicielami środka transportowego. Tymczasem w niniejszej sprawie, SKO błędnie uznało, że z dostarczonych wybiórczo przez M. D. dokumentów w postaci dowodu rejestracyjnego oraz "Porozumienia - Ugody" z 29 marca 2002 wynika jednoosobowa własność M. D. przedmiotowego pojazdu. Wskazał przy tym, że sporządzone między wspólnikami A. porozumienie nie zostało zrealizowane, a kwoty zabezpieczone wekslami, których kopie dołączono do akt sprawy, nie były przez dłużników zaspokojone. Ponadto z treści pism zalegających w aktach sprawy wynika, że M. D. jest świadomy istnienia współwłasności pojazdu, którego wyrejestrowania zażądał. W odpowiedzi na skargę, SKO podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu, albowiem wydane w sprawie decyzje, tak organu I, jak i II instancji są zgodne z prawem. Stosownie do treści art. 79 ust. 1 pkt 1 u.p.r.d. pojazd podlega wyrejestrowaniu przez organ właściwy ze względu na miejsce ostatniej rejestracji pojazdu, na wniosek jego właściciela, w przypadku przekazania pojazdu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, na podstawie zaświadczenia o demontażu pojazdu, o którym mowa w ust. 2 bądź w art. 24 ust. 1 pkt 2 lub art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, albo równoważnego dokumentu wydanego w innym państwie. Decyzja w przedmiocie wyrejestrowania pojazdu ma charakter związany, co przekłada się na zasadę, że organ musi wydać decyzję o wyrejestrowaniu pojazdu, o ile wniosek w tym przedmiocie złożył jego właściciel, przedkładając jednocześnie wzmiankowane wyżej zaświadczenie. W niniejszej sprawie zarzuty skargi opierają się na forsowanej przez skarżącego tezie, iż przysługują mu prawa do pojazdu objętego wnioskiem o wyrejestrowanie. Sąd się z tym twierdzeniem nie zgadza i podziela zajęte w tej kwestii przez organy stanowisko. Z akt sprawy i oświadczeń skarżącego wynika, że samochód ciężarowy marki Nissan Vehiculos Trade o nr rejestracyjnym [...] i nr VIN: [...] stanowił własność (środek trwały) spółki cywilnej A., której wspólnikami byli skarżący: R. O. oraz uczestnik: M. D. Niekwestionowany i przyznany na rozprawie przez skarżącego jest również fakt, iż skarżący w marcu 2002 roku wystąpił ze spółki. Stosownie do postanowień art. 871 § 1 i § 2 Kodeksu Cywilnego w razie wystąpienia wspólnika ze spółki cywilnej, nie otrzymuje on przypadającego na niego udziału w majątku spółki, lecz jego wartość. Oznacza to, że właścicielem majątku spółki, w razie wystąpienia wspólnika, nadal pozostaje spółka (wspólnicy spółki), występujący wspólnik powinien zaś – w razie braku odmiennych postanowień wspólników – otrzymać stosowny ekwiwalent pieniężny, adekwatny do jego udziału w zyskach spółki. Realizując postanowienia art. 871 KC skarżący i uczestnik zawarli w dniu 29 marca 2002 roku porozumienia określające zasady rozliczeń z tytułu jego wystąpienia ze spółki. Skarżący miał otrzymać określoną w porozumienia kwotę pieniężną tytułem wniesionego wkładu oraz wartości przypadającego na niego majątku spółki. Ponadto skarżący miał prawo do nieodpłatnego korzystania z samochodu marki Seat Inca oraz telefonu komórkowego. Z treści porozumienia nie wynika, aby skarżącemu pozostawiono jakiekolwiek prawa do samochodu marki Nissan Vehiculos Trade o nr rejestracyjnym [...] i nr VIN: [...]. Odnotować trzeba, że z treści wniesionej przez R. O. skargi w sprawie o sygn. I SA/Rz 387/16 wynika wprost, iż (cytat): "jedynymi właścicielami majątku spółki A. od dnia 29 marca 2002 roku jest Państwo M. i M. D., jako jedyni reprezentanci i właściciele w/w spółki." W świetle powyższego należy przyjąć, że skarżący od wystąpienia ze spółki w 2002 roku, nie jest właścicielem/współwłaścicielem samochodu marki Nissan Vehiculos Trade o nr rejestracyjnym [...] i nr VIN: [...]. Oznacza to tym samym, iż w świetle art. 79 ust. 1 pkt 1 u.p.r.d. jego stanowisko w przedmiocie wyrejestrowania przedmiotowego pojazdu nie ma znaczenia prawnego. Organy wprawdzie zasadnie przyznały skarżącemu status strony z uwagi na fakt, iż widnieje w dowodzie rejestracyjnym jako współwłaściciel, niemniej jednak nie zmienia to podstawowego wniosku, iż takim współwłaścicielem, od wystąpienia ze spółki, nie jest. Zagadnieniem niepodlegającym badaniu w niniejszym postępowaniu jest rzetelność i kompletność rozliczeń pomiędzy skarżącym i uczestnikiem z tytułu wystąpienia skarżącego ze spółki. Oceny w tym przedmiocie nie mają wpływu na skuteczność wystąpienia skarżącego ze spółki i tym samym utratę praw do pojazdu objętego wnioskiem o wyrejestrowanie. Ewentualne roszczenia z tytułu niewywiązania się przez uczestnika z zawartego w dniu 29 marca 2002 roku porozumienia, skarżący powinien realizować przed sądem powszechnym. Abstrahując od powyższego należy odnotować, iż stanem niepożądanym jest utrzymywanie fikcji prawnej rejestracji samochodu, który został zdemontowany (zezłomowany). Z wyłożonych względów Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło