III SA/Gl 141/21
WyrokWSA w Gliwicach2021-03-17
Skład orzekający: Anna Apollo, Barbara Brandys-Kmiecik, Magdalena Jankiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowna negatywna ocena merytoryczna wniosku o dofinansowanie środków unijnych, dokonana po uwzględnieniu protestu, była prawidłowa, w szczególności w zakresie kryteriów oceny potencjału finansowego, organizacyjnego i administracyjnego wnioskodawcy oraz realności wskaźników?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ponowna ocena merytoryczna wniosku o dofinansowanie została przeprowadzona prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami i kryteriami konkursu. Analiza finansowa wnioskodawcy, uwzględniająca całokształt dokumentacji, wykazała brak wystarczającego potencjału finansowego do realizacji projektu, co automatycznie wpłynęło na niespełnienie kryterium realności wskaźników. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność za prawidłowość dokumentacji spoczywa na wnioskodawcy, a wezwania do uzupełnień stanowią szansę na poprawę oceny, z której wnioskodawca nie skorzystał w sposób właściwy.Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego. Wniosek został oceniony negatywnie na etapie oceny merytorycznej z powodu niespełnienia kryteriów "Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny wnioskodawcy" oraz "Realność wskaźników". Po wniesieniu protestu i jego uwzględnieniu przez Instytucję Zarządzającą, projekt został ponownie oceniony przez ekspertów, którzy podtrzymali negatywną ocenę w tych samych kryteriach. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy wdrożeniowej i instrukcji wypełniania wniosku, w szczególności w zakresie oceny potencjału finansowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 marca 2021 r. sprawy ze skargi "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na negatywną ocenę [...] Centrum Przedsiębiorczości w C. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie negatywnej ocena merytorycznej wniosku o dofinansowanie środkami unijnymi realizacji projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020 oddala skargę.
[...] Centrum Przedsiębiorczości pismem z [...]r. nr [...] poinformowało skarżącą A Sp. z o.o., że złożony przez nią w ramach konkursu nr [...] wniosek o dofinansowanie projektu o numerze [...] został oceniony negatywnie w trakcie oceny merytorycznej uwzględniającej procedurę odwoławczą, w ramach której nie spełnił 0/1 merytorycznych kryteriów wyboru projektów.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:
[...]r. [...] Centrum Przedsiębiorczości w C. (dalej także Instytucja Organizująca Konkurs) ogłosiło konkurs nr [...] na dofinansowanie projektów ze środków EFRR w ramach Osi Priorytetowej III "[...]", Działania 3.2 "[...]" Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020, Typ projektu: [...].
Ocena wniosków o dofinansowanie podzielona została na dwa etapy - etap oceny formalnej oraz etap oceny merytorycznej. Zgodnie z kryteriami wyboru projektów zawartymi w "[...] 3.2[...]Typ projektu [...]" w konkursie stosowane są następujące podstawowe rodzaje kryteriów dokonywania wyboru projektów:
1. Formalne;
a) zerojedynkowe niepodlegające uzupełnieniom;
b) zerojedynkowe podlegające uzupełnieniom.
2. Merytoryczne:
a) Punktowe zerojedynkowe; kryteria dopuszczające, których spełnienie jest warunkiem dalszej oceny projektu;
b) Punktowe podstawowe: punktowane w zależności od stopnia ich wypełnienia;
c) Punktowe strategiczne dodatkowe: oceniane po osiągnięciu w kryteriach punktowych podstawowych min. 12 pkt.
Zgodnie z Kryteriami wyboru projektów, na etapie oceny merytorycznej każdy z wniosków złożonych w konkursie poddany został ocenie pod kątem pięciu kryteriów punktowych zerojedynkowych:
1. Projekt realizuje cele, dla których zrealizowano konkurs,
2. Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny Wnioskodawcy,
3. Realność wskaźników,
4. Zgodność projektu z politykami horyzontalnymi,
5. Zasadność i odpowiednia wysokość wydatków.
W przypadku niespełnienia kryteriów punktowych zerojedynkowych, dalsze kryteria (punktowe podstawowe i strategiczne dodatkowe) nie podlegają weryfikacji, a projekt oceniony zostaje negatywnie.
Wskazane w pkt 2 kryterium "Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny wnioskodawcy" weryfikowane jest zgodnie z wymogami art. 125 ust. 3 rozporządzenia ogólnego (Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące EFRR, EFS, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące EFRR, EFS, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego Rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006).
W ramach kryterium weryfikowane jest, czy wnioskodawca posiada potencjał organizacyjny i administracyjny niezbędny do realizacji projektu w tym m.in.:
- czy posiada odpowiednie zasoby ludzkie (organizacyjne oraz kadrowe);
- czy posiada odpowiednie zasoby techniczne (posiadana infrastruktura);
- czy zakres projektu, sposób wykonania, okres realizacji, posiadane pozwolenia, zezwolenia umożliwiają realizację projektu.
W kryterium tym weryfikowane jest również czy wnioskodawca posiada potencjał finansowy zapewniający wykonalność projektu. Weryfikacja dokonywana jest na podstawie załączonych dokumentów finansowych (m.in. sprawozdań finansowych, dokumentów potwierdzających posiadanie środków na realizację projektu), dodatkowych załączników oraz opisu wniosku o dofinansowanie, w tym prognoz finansowych.
W ocenie potencjału ludzkiego oraz technicznego jest brany pod uwagę stan zastany, jak i deklarowany (wskazany we wniosku o dofinansowanie m.in. jako zakres rzeczowy).
[...]r. skarżący złożył wniosek o dofinansowanie projektu o numerze [...]w ramach konkursu numer [...], który został oceniony negatywnie w trakcie oceny merytorycznej, gdyż nie spełnił następujących kryteriów punktowych zerojedynkowych;
1. Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny wnioskodawcy,
2. Realność wskaźników.
Od wskazanej negatywnej oceny skarżący - na podstawie art. 53 i nast. ustawy wdrożeniowej - wniósł protest do Instytucji Zarządzającej RPO W[...] na lata 2014-2020, w celu weryfikacji prawidłowości oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów w nim wskazanych.
W wyniku powyższego, pismem z [...]r. nr [...] Instytucja Zarządzająca RPO W[...] uwzględniła złożony protest. W uzasadnieniu IZ RPO W[...] sformułowała rekomendacje dla organu, w związku z powyższym projekt poddany został ponownej ocenie merytorycznej po procedurze odwoławczej.
W wyniku przeprowadzonej przez ekspertów ponownej oceny przedmiotowego wniosku w oparciu o kryteria merytoryczne organ również ustalił, że projekt nie jest wykonalny pod względem finansowym, ponieważ nie spełnił kryterium merytorycznego punktowego zerojedynkowego "Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny wnioskodawcy", co wpłynęło na brak spełnienia kryterium "Realność wskaźników". Tym samym projekt uzyskał ponowną negatywną ocenę w ramach tych samych kryteriów merytorycznych punktowych zerojedynkowych. Eksperci uzasadnili negatywne oceny w kartach oceny merytorycznej następująco:
Kryterium: "Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny Wnioskodawcy":
Ekspert nr 1: "Wnioskodawca posiada:- wystarczające zasoby kadrowe do realizacji przedmiotu projektu -pole B.10 - oraz pozostałe zapisy we wniosku gdzie wnioskodawca wskazuje kadry- wystarczające zasoby techniczne - miejsce realizacji projektu wskazano w polu B.10 - umowa dzierżawy na czas nieokreślony. "[...]"- projekt dotyczy zakupu środków trwałych oraz prac remontowo budowlanych. Na potrzeby finansowania projektu wnioskodawca przedstawił dokumenty finansowe za lata 2016/2017/2018. W latach tych wnioskodawca odnotował odpowiednio: 2016 zysk [...] zł; 2017 zysk [...]zł; 2018 zysk [...] zł. Dodatkowo dostarczono zaświadczenie z A w K. dotyczące posiadania rachunku oraz informacje o zdolności kredytowej do kwoty co najmniej [...]zł, co przewyższa wartość projektu ogółem. Dołączone do wniosku zaświadczenie nie jest zobowiązujące dla Banku. Bank nie przedstawił decyzji kredytowej w oparciu o badanie zdolności kredytowej wnioskodawcy, a w treści samego zaświadczenia Bank wskazuje "Za wnioski wyciągnięte z niniejszej opinii A w K. nie ponosi odpowiedzialności". Oznacza to, że nie ma gwarancji udzielenia kredytu we wskazywanej kwocie. Wnioskodawca planuje realizację w oparciu o płatności pośrednie. W związku z wątpliwościami wnioskodawca został wezwany do wyjaśnień oraz przedstawienia metodologii finansowania projektu w oparciu o środki finansowe, którymi wnioskodawca dysponuje zgodnie z najnowszym dołączonym do wniosku sprawozdaniem finansowym. Wnioskodawca nie dostarczył wyjaśnień w tym zakresie. W związku z powyższym dokonano dalszej analizy dokumentów finansowych dołączonych do wniosku. Kapitał własny spółki to [...] zł. Zgodnie z dokumentacją finansową dostarczoną do wniosku na koniec kolejnych lat obrotowych wnioskodawca posiadał środki pieniężne w: 2018r.- [...] zł; w 2017r. [...] zł; w 2016r. - [...] zł. We wniosku wskazano również, że na koniec 2019r. zgromadzone środki pieniężne wynosiły [...] zł. Poza tą deklaracją wnioskodawca nie potwierdził w żaden sposób posiadania tych środków np. poprzez dostarczenie zaświadczenia o saldzie konta. Natomiast to na wnioskodawcy ciąży obowiązek udokumentowania potencjału finansowego. Ekspert dokonuje oceny na podstawie dokumentacji konkursowej, a w przypadku wątpliwości daje wnioskodawcy szansę na wniesienie dodatkowych informacji pozwalających na pozytywną ocenę potencjału finansowego. Wnioskodawca nie skorzystał z tej szansy, gdyż zamiast wyjaśnień, o które został poproszony, dostarczył pismo podważające zasadność zadania pytań - czyli de facto widząc wątpliwości Eksperta i mając możliwość je rozwiać wnioskodawca wybrał podjęcie polemiki z treścią wezwania do wyjaśnień. Niestety, na etapie wyjaśnień nie ma już czasu na podejmowanie takich działań ze strony wnioskodawcy. Wnioskodawca składając wniosek miał obowiązek zapoznać się z regulaminem i powinien być świadomy skutków jakie mogą powstać w przypadku, gdy nie udzieli odpowiedzi na pytania, które są szansą na uwiarygodnienie jego potencjału finansowego. Skutkiem analizy jest stwierdzenie, iż nie jest możliwa realizacja projektu w oparciu o środki wskazywane w dokumentach finansowych, a co za tym idzie, wnioskodawca nie posiada wystarczającego potencjału finansowego do realizacji projektu. Również dane zawarte w części I. Prognozy są zdaniem eksperta przeszacowane, gdyż w przypadku branży wnioskodawcy trudno jest potwierdzić poprawność przedstawionych wyliczeń biorąc pod uwagę sytuację epidemiologiczną oraz zmieniającą się koniunkturę. Projekt wymaga pozwolenia na budowę. Wnioskodawca deklaruje: "Wnioskodawca zamierza uzyskać pozwolenie na budowę przed podpisaniem umowy o dofinansowanie niniejszego projektu". Założony okres realizacji projektu oraz jego zakres i planowany sposób wykonania pozwalają na jego poprawną realizację. Kryterium nie spełnione."
Natomiast ekspert nr 2: "W wyniku analizy dokumentacji aplikacyjnej, treści protestu i rozstrzygnięcia IZ RPO W[...] oraz złożonych wyjaśnień oceniający stwierdza, co następuje: Wnioskodawca posiada potencjał organizacyjny i administracyjny niezbędny do realizacji projektu:- posiada odpowiednie zasoby ludzkie (organizacyjne oraz kadrowe) - na podstawie informacji zawartych w pkt. B.10 - posiada odpowiednie zasoby techniczne (posiadana infrastruktura) - w toku wyjaśnień szczegółowo wskazano posiadaną infrastrukturę: m.in. nieruchomość, zaplecze techniczne, które jest niezbędne do realizacji projektu. Projekt jest wykonalny pod względem technicznym (zakres, sposób wykonania, okres realizacji umożliwiają jego realizację, projekt wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, które zostanie dostarczone przed podpisaniem Umowy o dofinansowanie). Przyjęte rozwiązania technologiczne są spójne z celami i rezultatami projektu oraz jego harmonogramem. Wnioskodawca zamierza sfinansować projekt środkami pochodzącymi z kredytu bankowego. Dołączono kopie dokumentów potwierdzających zapewnienie finansowania stanowiące:- zaświadczenie z [...] r. wystawione przez A w K., z którego wynika, że wnioskodawca posiada zdolność kredytową o wysokości co najmniej [...] zł. Jednak przedstawione zaświadczenie nie stanowi zobowiązania Banku do udzielenia kredytu. Bank nie podjął bowiem decyzji kredytowej w przedmiotowej sprawie w oparciu o badanie zdolności kredytowej wnioskodawcy, zatem nie stanowi deklaracji Banku do udzielenia kredytu. Mając na względzie datę rozpoczęcia realizacji projektu ([...]), wezwano wnioskodawcę do dodatkowych wyjaśnień w zakresie przedstawienia informacji, czy kredyt w wysokości co najmniej [...] zł został zaciągnięty. W przypadku braku udzielenia ww. kredytu poproszono wnioskodawcę o przedstawienie metodologii finansowania projektu w oparciu o środki finansowe, które zostały wykazane w ostatnim aktualnym sprawozdaniu finansowym. W toku złożonych wyjaśnień wnioskodawca poinformował, że kredyt nie został udzielony, a przedstawione zaświadczenie w jego opinii spełnia wymagania zawarte w Instrukcji wypełniania wniosku. Nie przedstawiono także metodologii finansowania projektu, twierdząc, że wezwanie w tym zakresie jest bezprzedmiotowe. W związku z powyższym, oceniający stwierdził, że wnioskodawca nie posiada niezbędnych środków na realizację projektu, co oceniono na podstawie dokumentów pozwalających zweryfikować sytuację finansową, dodatkowych załączników oraz zapisów wniosku o dofinansowanie. Przedstawione zaświadczenie wystawione przez A w K. nie potwierdza faktu przyznania kredytu w wysokości co najmniej [...] zł, gdyż ma charakter wyłącznie informacyjny i ofertowy. Z przedstawionego zaświadczenia nie wynika, jakoby wnioskodawca otrzymał pozytywną ocenę zdolności kredytowej, lecz nie to jest powodem jego zakwestionowania. Zaznaczyć należy, że oceniający nie kwestionuje przedstawionego zaświadczenia z formalnego punktu widzenia, gdyż zgodnie z zapisami Instrukcji wypełniania wniosku katalog dokumentów potwierdzających finansowanie projektu jest otwarty. Zatem z formalnego punktu widzenia dokument spełnia wymogi konkursowe, niemniej jednak nie jest to wystarczające, gdyż dopiero ocena merytoryczna złożonego dokumentu dokonywana przez eksperta wskaże, czy przedstawiony dokument potwierdza lub nie potwierdza zdolność do sfinansowania projektu. W związku z faktem, że przedstawiony dokument nie stanowi zobowiązania banku do udzielenia kredytu, nie potwierdza faktu dysponowania środkami finansowymi w kwocie co najmniej [...] zł. Samo posiadanie przez Spółkę nieruchomości, która ma być przeznaczona na zabezpieczenie kredytu nie jest wystarczające do potwierdzenia, że kredyt zostanie udzielony. W ocenie potencjału finansowego brana jest pod uwagę również kondycja finansowa wnioskodawcy, a zatem przedstawienie dokumentów potwierdzających finansowanie projektu nie stanowi wyłącznej przesłanki do oceny potencjału finansowego. Oceniający wskazuje, że zasady realizacji/wdrożenia inwestycji w ramach ww. konkursu nie przewidują systemu zaliczek, a zatem wnioskodawca otrzyma jedynie dofinansowanie w postaci refundacji wcześniej poniesionych kosztów/wydatków związanych projektem, dlatego kondycja finansowa wnioskodawcy powinna pozwolić na sfinansowanie projektu uwzględniając ewentualne płatności pośrednie. Oceniający zwraca również uwagę na fakt, że dokumentacja konkursowa nie precyzuje na jaką kwotę Wnioskodawca powinien wykazać środki finansowe. Zatem wnioskodawca ma za zadanie w taki sposób udokumentować swoją sytuację finansową, żeby oceniający mógł uznać, że posiada środki na realizację projektu, czyli chodzi o całkowitą wartość przypisanych wydatków do poniesienia, w szczególności, gdy przedmiotem projektu jest zakup środków trwałych o znacznej wartości. Nie jest możliwe wskazanie konkretnej kwoty, gdyż sytuacja każdego z wnioskodawców jest inna. Zatem błędne jest założenie, że wykazanie środków na tzw. wkład własny jest wystarczające do zapewnienia zdolności do sfinansowania projektu. W związku z powyższym kwestia zdolności do sfinansowania projektu zostaje oceniona w oparciu o analizę kondycji finansowej wnioskodawcy na podstawie załączonych sprawozdań oraz tabel finansowych stanowiących część I wniosku o dofinansowanie. Weryfikacja kondycji finansowej wnioskodawcy: z załączonych kopii dokumentów finansowych wynika, że wnioskodawca będący podmiotem o niskim kapitale własnym rzędu [...] zł osiągał niewielkie zyski odpowiednio: za rok 2018: [...] zł, za rok 2017: [...]zł, za rok 2016: [...]zł. Stan środków pieniężnych w kasie i na rachunkach kształtował się na następującym poziomie: na dzień 31.12.2018 r.: [...] zł, na dzień 31.12.2017 r.: [...] zł, a na koniec 2016 r. wynosił [...] zł. Na str. 32 wniosku wskazano, że "na koniec 2019 r. spółka posiadała środki pieniężne w kwocie [...]zł", jednak nie zostało to w żaden sposób udokumentowane, zatem w ocenie zdolności do sfinansowania oceniający bierze pod uwagę udokumentowany stan środków pieniężnych z 2018 r. Wskaźnik ogólnego zadłużenia za ostatni rok obrotowy tj. 2018 r. wynosi [...]%, co wskazuje na znaczny poziom zadłużenia przedsiębiorstwa i nadmierne ryzyko finansowe. Zatem otrzymanie kolejnego finansowania zwrotnego będzie utrudnione. W opinii oceniającego posiadana kondycja finansowa wnioskodawcy w zakresie dysponowania wolnymi środkami finansowymi nie jest wystarczająca do sfinansowania przedmiotowej inwestycji środkami własnymi. Dane zawarte w sprawozdaniach finansowych, relatywnie niskie zyski netto i niski stan środków pieniężnych w kasie i na rachunkach (w porównaniu do wartości przedsięwzięcia) oraz przedstawione dokumenty nie potwierdzają faktu dysponowania wolnymi środkami pieniężnymi z przeznaczeniem na realizację projektu o wartości całkowitej [...]zł. Zdaniem eksperta posiadane środki własne są niewspółmierne do wartości planowanego przedsięwzięcia. Ekspert wskazuje również, że wnioskodawca nie przedstawił metodologii finansowania projektu z uwzględnieniem płatności pośrednich w oparciu o pkt. C.2. "Planowane koszty", o co został wezwany. Zdaniem oceniającego wykazane środki własne są niewspółmierne do wartości pionowanego przedsięwzięcia. Oceniający podkreśla, iż wykonalność finansowa projektu oceniana jest przez pryzmat kondycji finansowej wynikającej z danych za ostatnie lata obrotowe oraz wiarygodnych dokumentów potwierdzających zapewnienie finansowania zewnętrznego bądź potwierdzających posiadanie środków własnych. Projekcja przewidywanych danych finansowych zawarta Pkt I. Wniosku od roku n+1 opiera się wyłącznie na danych prognostycznych, które cechuje niski stopień wiarygodności i wysoki stopień ryzyka z uwagi na zmienną koniunkturę rynkową oraz brak przedstawienia rzetelnych argumentów potwierdzających, że przyjęty wolumen sprzedaży produktu, będącego rezultatem przedmiotowego projektu został realnie oszacowany. Gotowość sfinansowania inwestycji oceniana jest głównie w oparciu o stan faktyczny finansów wnioskodawcy. Dodatkowo zwraca się uwagę na fakt, że to wnioskodawca ma za zadanie w taki sposób udokumentować swoją sytuację finansową, żeby oceniający mógł uznać, że posiada środki na realizację projektu. Dodatkowo dokonując oceny przedmiotowej kwestii nie można pominąć faktu, że to na wnioskodawcy zgłaszającym do konkursu własny projekt o dofinansowanie ciąży obowiązek uważnego zapoznania się z priorytetami konkretnego programu operacyjnego, z przyjętym przez instytucję zarządzającą systemem realizacji strategii rozwoju oraz dokumentacją konkursową i na nim spoczywa obowiązek starannego i odpowiadającego założeniom danego programu operacyjnego przygotowania dokumentacji konkursowej (por. wyrok NSA z 30 marca 2010, sygn. akt IIGSK 309/10, zbiór Lex nr 596741). Brak pełnej informacji nt. zdolności do sfinansowania projektu, bądź też podanie jej w sposób niejednoznaczny niesie dla wnioskodawcy ryzyko, negatywnej oceny kryterium. Wnioskodawca nie może przerzucać odpowiedzialności za swoje działania (sporządzenie wniosku) na ekspertów oceniających i następnie wskazywać na określone nieprawidłowości oceny. Skoro nie przedstawia informacji, lub też przedstawia te informacje w sposób niewiarygodny, to ekspert ocenia to kryterium jako niespełnione. Weryfikując potencjał finansowy firmy oceniający bierze pod uwagę wszystkie wymienione w definicji kryterium czynniki i na ich podstawie ustala, czy wnioskodawca spełnia kryterium. W opinii oceniającego, aby projekt mógłby zostać uznany za wykonalny finansowo wnioskodawca musi dysponować dobrą kondycją finansową pozwalającą na jego realizację, na zapewnienie jego płynności finansowej (w tym na pokrycie wydatków kwalifikowalnych objętych dofinansowaniem do czasu uzyskania refundacji). Z powyższych informacji oceniający wnosi, że wnioskodawca nie będzie w stanie zrealizować projektu z uwagi na brak wystarczającej kondycji finansowej, zapewniającej wolne środki pieniężne oraz brak właściwego udokumentowania otrzymania kredytu inwestycyjnego: Projekt nie jest możliwy do wykonania pod względem finansowym. Kryterium zostało weryfikowane zgodnie z art. 125 ust. 3 Rozporządzenia Ogólnego i nie zostało spełnione."
Kryterium: "Realność wskaźników":
Ekspert nr 1: "Wszystkie wskaźniki zaplanowane do osiągnięcia w projekcie są realne do osiągnięcia. Wysokość wskaźników została określona prawidłowo a planowany zakres działań pozwala na ich osiągnięcie. Wyjątek stanowią wskaźniki:- Inwestycje prywatne uzupełniające wsparcie publiczne dla przedsiębiorstw (dotacje)- Liczba przedsiębiorstw otrzymujących dotacje [szt. ]- Liczba przedsiębiorstw otrzymujących dotacje w związku z pandemią COVID-19 [ szt. ]- Liczba przedsiębiorstw wspartych w zakresie inwestycji [ szt. ]W związku z brakiem potencjału finansowego nie zostaną osiągnięte. Poprawna wartość docelowa wskaźników to 0. Oceniono na podstawie zapisów we wniosku. Kryterium nie spełnione."
Natomiast ekspert nr 2: "W wyniku analizy dokumentacji aplikacyjnej, treści protestu i rozstrzygnięcia IZ RPO W[...] oraz złożonych wyjaśnień oceniający stwierdza, co następuje: Wskazano opis sposobu pomiaru i monitorowania wskaźników oraz źródło informacji, z którego wynikać będzie rzeczywista wartość osiągniętego wskaźnika. Jednakże nie wszystkie wskazane we wniosku wskaźniki są możliwe do osiągnięcia przy pomocy działań zaplanowanych w projekcie. Wskaźniki produktu 1. "Inwestycje prywatne uzupełniające wsparcie publiczne dla przedsiębiorstw (dotacje) [zł ] "wyrażono w wartości docelowej ogółem: [...]zł. 2. "Liczba przedsiębiorstw otrzymujących dotacje [ szt. ]" wyrażono w wartości docelowej ogółem: 1.3. "Liczba przedsiębiorstw otrzymujących dotacje w związku z pandemią COVlD-19 [ szt. ]" wyrażono w wartości docelowej ogółem: 1.4. "Liczba przedsiębiorstw wspartych w zakresie inwestycji [ szt. ]" wyrażono w wartości docelowej ogółem: 1. W opinii oceniającego projekt nie jest wykonalny pod względem finansowym (szczegółowe uzasadnienie podano w kryterium nr 2), zatem podane wyżej wskaźniki produktu nie są adekwatne do założeń projektu i nie będą możliwe do osiągnięcia w założonej wartości docelowej. W opinii oceniającego wnioskodawca nie posiada niezbędnych środków finansowych oraz wystarczającej kondycji finansowej do sfinansowania projektu. Kryterium nie zostało spełnione."
O powyższej negatywnej ocenie merytorycznej skarżący powiadomiony został zaskarżonym pismem z [...]r. (sygn.: [...]), na które wnioskodawca wniósł skargę do sądu administracyjnego, formułując względem ponownej negatywnej oceny merytorycznej następujące zarzuty:
1) naruszenie przepisów art. 58 ust. 2 pkt. 2 i ust. 3 oraz art. 37 ust. 1 i 2 ustawy z 11.07.2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2018, poz. 1431 ze zm.); dalej zwana "ustawą wdrożeniową", polegające na nieuwzględnieniu uwag i zastrzeżeń Zarządu Województwa [...] (dalej "IZ RPO W[...]") zawartych w uchwale z [...]r. nr [...] uwzględniającej protest skarżącej z [...]r. i uznającej sformułowane przez skarżącą zarzuty za słuszne, co skutkowało wadliwą, nierzetelną i naruszającą prawo ponową negatywną oceną wniosku w zakresie kryterium Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny wnioskodawcy,
2) naruszenie przepisu art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez zastosowanie niejednolitych (odmiennych) kryteriów oceny protestu skarżącej przez IZ RPO W[...] i [...]CP a w konsekwencji zastosowanie nieprzejrzystych, nieprzewidywalnych dla beneficjenta reguł przy rozpatrywaniu protestu skarżącej, przez co dokonana ponowna ocena projektu nie może być uznana za ocenę rzetelną,
3) naruszenie zapisów Instrukcji wypełniania wniosku (stanowiącej Zał. nr 2 do Regulaminu Konkursu nr [...]) poprzez bezzasadne zignorowanie przedłożonego zaświadczenia A w K. z [...]r., które stanowiło jeden z alternatywnie wymienionych na str. 39 Instrukcji wypełniania wniosku dokumentów potwierdzających finansowanie projektu tj. wymienione w pkt. b) zaświadczenie bankowe o posiadanej zdolności kredytowej, a sam fakt jego przedłożenia w świetle zapisów Instrukcji wypełniania wniosku w sposób dostateczny uwiarygadniał posiadanie przez Spółkę środków finansowych na realizację projektu,
4) naruszenie przepisu art. 37 ust. 5 ustawy wdrożeniowej w zw. z zapisami Instrukcji wypełniania wniosku (str. 39) poprzez bezpodstawne i bezzasadne stawianie wymogów przedstawienia przez skarżącą dokumentów potwierdzających zdolność finansową do realizacji projektu o treści szerszej aniżeli wynika to z Instrukcji wypełniania wniosku, a mianowicie, że zaświadczenie bankowe wymienione w pkt. b) ma potwierdzać nie tylko wskazaną w Instrukcji zdolność kredytową, lecz również zawierać niewymienione w Instrukcji zobowiązanie banku do udzielenia kredytu w takiej wysokości,
5) naruszenie przepisu art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez zakwestionowanie zaświadczenia A w K. z [...] r. jako dokumentu potwierdzającego zdolność finansową skarżącej do realizacji projektu z przedstawieniem argumentacji wewnętrznie sprzecznej, pozbawionej logiki oraz pomijającej istotne okoliczności w sprawie (fakt posiadania przez Spółkę nieruchomości stanowiącej zabezpieczenie do pozyskania kredytu), przez co ocena dokonana w powyższym zakresie przez [...]CP jest nierzetelna i nieprzejrzysta,
6) naruszenie przepisów art. 46 oraz art. 58 ust. 1 i ust. 4 pkt. 2) ustawy wdrożeniowej poprzez zaniechanie przez [...]CP sporządzenia uzasadnienia zarówno pierwotnie przeprowadzonej oceny wniosku o dofinansowanie, jak i rozstrzygnięcia zawartego w piśmie z [...] r. o ponownej negatywnej ocenie projektu a zamiast tego "mechaniczne" odwołanie się jedynie do kart ocen wniosku Ekspertów,
7) naruszenie przepisu art. 60 ustawy wdrożeniowej oraz przepisu art. 24 § 1 pkt 5 Kodeksu Postępowania Administracyjnego poprzez dokonanie ponownej oceny projektu po uwzględnieniu protestu skarżącej (tj. ponowna ocena, o której mowa w art. 58 ust. 3 ustawy wdrożeniowej) przez Zastępcę Dyrektora [...] Centrum Przedsiębiorczości E.K., która to osoba dokonała pierwotnej negatywnej oceny merytorycznej projektu, a w konsekwencji naruszenie również wynikającej z przepisu art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej zasady przeprowadzenia konkursu w sposób bezstronny i obiektywny,
8) naruszenie przepisu art. 58 ust. 3 oraz art. 37 ustawy wdrożeniowej poprzez skierowanie do skarżącej pismem z [...]r. wezwania do udzielenia wyjaśnień w kwestiach wykraczających poza zakres ponownej oceny projektu po pozytywnym rozpoznaniu protestu, uznanie złożonych przez skarżącą w piśmie z [...]r. wyjaśnień za niesatysfakcjonujące ekspertów a w konsekwencji dokonanie z tego powodu ponownej negatywnej oceny projektu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Stwierdził, że ponowna negatywna ocena merytoryczna wniosku o dofinansowanie, dokonana została w zakresie dwóch kryteriów punktowych zerojedynkowych: "Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny Wnioskodawcy" oraz "Realność wskaźników". W skardze skarżący zakwestionował ponowną negatywną ocenę jedynie w zakresie kryterium "Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny Wnioskodawcy". W konsekwencji, nawet w przypadku uznania przez Sąd skargi za uzasadnioną, stwierdzenie dokonania oceny z naruszeniem prawa dotyczyć będzie jedynie oceny w ramach kryterium "Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny Wnioskodawcy". Niezależnie zatem od wyników przedmiotowej oceny we wskazanym kryterium, ocena wniosku pozostanie negatywna w drugim ze wskazanych kryteriów punktowych zerojedynkowych, co spowoduje, iż projekt finalnie i tak uzyska negatywną ocenę merytoryczną. Zaznaczył, że ponowna ocena merytoryczna wniosku przeprowadzona została przez niezależnych - nowo powołanych ekspertów, zgodnie z obowiązującą w toku konkursu procedurą, a sugestie skarżącego, iż oceny tej dokonywali eksperci pierwotnie oceniający nie zostały poparte żadnymi rzeczowymi argumentami. Natomiast obydwaj nowo powołani eksperci w ramach ponownej oceny merytorycznej odnieśli się do zapisów wniosku o dofinansowanie oraz przedstawili uzasadnienie dla przeprowadzonej oceny. W ramach ponownej oceny oceniający wzięli w pełni pod uwagę zalecenia Instytucji Zarządzającej, zgodnie z którymi należało uwzględnić w ocenie przedłożone przez skarżącego zaświadczenie z A w K. z [...] r., gdyż powyższy dokument odpowiada wymogom wskazanym na str. 39 w punkcie b zapisu Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie. Eksperci ponownie oceniający wniosek uwzględnili również - zgodnie z zaleceniami IZ RPO W[...] - fakt, iż skarżący pozostaje właścicielem środków trwałych (nieruchomość), a także zastosowali się do uwagi IZ RPO W[...], iż w pierwotnej ocenie jeden z ekspertów nie odniósł się do prognozy zysku. Tym niemniej weryfikacja jest dokonywana na podstawie załączonych dokumentów finansowych (m.in. sprawozdań finansowych, dokumentów potwierdzających posiadanie środków na realizację projektu), dodatkowych załączników oraz opisu wniosku o dofinansowanie, w tym prognoz finansowych. Ocena nie może opierać się na pojedynczych, wybiórczych dokumentach, przedstawianych przez wnioskodawcę (np. - jak chciałby skarżący - na zaświadczeniu o zdolności kredytowej), ale dokonywana jest w oparciu o całokształt informacji, wynikających z treści wniosku o dofinansowanie i załączonych do niego dokumentów.
Uwzględniając zapisy wniosku o dofinansowanie i załączone do niego dokumenty, eksperci dokonali kompletnej sposobu finansowania projektu (w tym posiadanie wkładu własnego), która doprowadziła do słusznej oceny, iż projekt nie jest wykonalny pod względem finansowym. Swoje stanowisko eksperci również obszernie uzasadnili. Natomiast przedstawione zaświadczenie z Banku ukazuje, iż skarżący potencjalnie posiada zdolność kredytową, co nie jest równoznaczne, że posiada potencjał finansowy projektu. Eksperci nie mogą w sposób bezkrytyczny uwzględnić w toku oceny potencjału finansowego, treści przedłożonego przez skarżącego zaświadczenia banku o zdolności kredytowej. Dokonując oceny wniosku eksperci mają bowiem nie tylko prawo, ale i obowiązek analizować treść przedkładanych dokumentów. Zgodnie z Instrukcją wypełniania wniosku, w związku z tym, że dotacja jest przekazywana wnioskodawcy jako refundacja poniesionych wydatków, wnioskodawca powinien również wskazać źródła finansowania projektu. Należało zatem przedstawić założenia potwierdzające możliwość sfinansowania projektu, wskazać wartość posiadanych środków pozwalających na rozpoczęcie inwestycji i jej realizowanie w założonych okresach. Organ podniósł również i to, że eksperci zwrócili się do skarżącego w toku ponownej oceny (pismem z [...]r.) o dodatkowe wyjaśnienia, których jednak skarżący nie złożył, ograniczając się do polemiki z ekspertami co do zasadności żądania wyjaśnień. Odnosząc się do zarzutu dwukrotnej oceny wniosku przez tę samą osobę organ wyjaśnił, że podpis na informacji o negatywnej ocenie traktować należy bowiem jako czynność techniczną następującą, zawsze i każdorazowo już po zakończonym procesie właściwej oceny Projektu. Czynność taka nie stanowi sama w sobie elementu merytorycznego tegoż "procesu oceny Projektu" i nie wypełnia tym samym przesłanki "zaangażowania w ocenę Projektu" w rozumieniu art. 60 ustawy wdrożeniowej czy "brania udziału w wydaniu decyzji" z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Organ podniósł wreszcie, że zarówno lista o wyborze do dofinansowania przyjmowana jest w drodze uchwały Zarządu Województwa, jak i rozpatrzenie protestu, a zatem idąc tokiem rozumowania skarżącego naruszenie zasady bezstronności miałoby by miejsce w tym przypadku zawsze. W sprawie zatem konieczne jest uwzględnienie opisywanej powyżej specyfiki ustawy wdrożeniowej, a skoro tak, to biorąc pod uwagę powyższe, brak jest podstaw do stawiana zarzutu, iż ponowna ocena merytoryczna projektu dokonana została w sposób wadliwy, naruszający prawo.
W piśmie procesowym z [...]r. skarżąca podniosła, że kwestionowała i nadal kwestionuje ocenę dokonaną w zakresie kryterium "Realność wskaźników", która z kolei jest implikowana uprzednią negatywną oceną w zakresie kryterium "Potencjału finansowego, organizacyjnego i administracyjnego". W pozostałym zakresie podtrzymał zarzuty zawarte w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontroli sądów administracyjnych podlegają akty wymienione w art. 3 § 2. Według § 3, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 818; dalej: ustawa wdrożeniowa ), w przypadku negatywnej ponownej oceny projektu, wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a.
W myśl art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy ustrojowej). Do kryterium legalności nawiązał ustawodawca w art. 61 ust. 8 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, skoro w przepisie tym nakazał sądom uwzględnienie skargi, w wypadku stwierdzenia, że ocena konkretnego projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą (lub pośredniczącą). Natomiast, jeśli ocenę przeprowadzono zgodnie z prawem, skarga podlega oddaleniu, stosownie do art. 61 ust. 8 pkt 2 ww. ustawy. W przepisach samej ustawy wdrożeniowej przewidziano kilka rozwiązań autonomicznych, regulujących wybrane zagadnienia procesowe, w tym także rodzaje rozstrzygnięć, jakie może podjąć sąd, rozpoznając skargę (art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej). Natomiast w zakresie nieuregulowanym w ustawie, w postępowaniu sądowoadministracyjnym odpowiednie zastosowanie znajdą przepisy p.p.s.a. (określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem jednak: art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 p.p.s.a. (art. 64 ustawy wdrożeniowej).
Dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w tak zakreślonych granicach, należy przede wszystkim zauważyć, że istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do kwestionowanej przez skarżącą ponownej oceny merytorycznej wniosku w zakresie dwóch kryteriów tj. "Potencjału finansowego..." i "Realności wskaźników", które w ocenie biegłych nie zostały spełnione.
Zasady wyboru projektów do dofinansowania określa art. 37 ustawy wdrożeniowej. Zasady te nakazują dokonywanie oceny wyboru projektu w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewniający wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania (ust. 1). Rolą sądu jest dokonanie oceny, czy organ przeprowadził wybór projektu z poszanowaniem ww. zasad. Rozpatrując skargę wniesioną na negatywną ocenę projektu, sąd administracyjny powinien badać zasadność oceny projektu, czyli sięgać do argumentacji, na podstawie której projekt został oceniony. Należy zaznaczyć, że kontrola sądu administracyjnego przeprowadzana w tym zakresie, powinna zmierzać do oceny, czy argumentacja oceniającego nie jest dowolna, czy mieści się w granicach danej sprawy, czy nie jest oderwana od kryteriów wynikających z regulaminu konkursu. Sąd nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej oceny projektu, dokonanej przez ekspertów, np. poprzez odmienną ocenę założeń tego projektu i przyznanie określonej liczby punktów ocenianemu projektowi, lecz uprawniony jest do kontroli sporządzonej oceny w kontekście przestrzegania kryteriów tej oceny, takich jak równość, przejrzystość, bezstronność, niezmienność i rzetelność, wywodzonych z przepisów ustawy wdrożeniowej, a także z punktu kompletności tej oceny oraz jasności przyjętych kryteriów (wyrok NSA z 17 grudnia 2013 r., II GSK 2249/13, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 13 września 2017 r. I SA/Ol 380/17, CBOSA).
Sąd, dokonując kontroli prawidłowości oceny działania organu, może zatem stwierdzić, czy ocena wniosku dokonana w ramach przeprowadzonego konkursu, dokonana została w sposób zgodny z obowiązującą organ procedurą.
Zgodnie z art. 58 ust. 3 ustawy wdrożeniowej, ponowna ocena projektu polega na powtórnej weryfikacji projektu w zakresie kryteriów i zarzutów, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5.
Odnośnie kryterium: Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny wnioskodawcy, IZ RPO W[...] wyjaśniła, że ocenie podlega czy wnioskodawca posiada potencjał organizacyjny i administracyjny niezbędny do realizacji projektu w tym m.in.
- czy posiada odpowiednie zasoby ludzkie (organizacyjne oraz kadrowe)
- czy posiada odpowiednie zasoby techniczne (posiadana infrastruktura)
- czy zakres projektu, sposób wykonania, okres realizacji, posiadane pozwolenia, zezwolenia umożliwiają realizację projektu.
W kryterium weryfikowane będzie również czy wnioskodawca posiada potencjał finansowy zapewniający wykonalność projektu. Weryfikacja zostanie dokonana na podstawie załączonych dokumentów finansowych (m.in. sprawozdań finansowych, dokumentów potwierdzających posiadanie środków na realizację projektu), dodatkowych załączników oraz opisu wniosku o dofinansowanie w tym prognoz finansowych. Należy przy tym wskazać, że kryterium "Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny wnioskodawcy" weryfikowane jest w powyższym zakresie zgodnie z wymogami art. 125 ust. 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1303/2013 z 17 grudnia 2013 r. (tzw. rozporządzenia ogólnego).
Odnośnie zakresu powtórnej oceny Sąd stwierdza, że została ona przeprowadzona prawidłowo, a wskazania zawarte w piśmie IZ uwzględniającym protest zostały zrealizowane, co wskazuje na niezasadność skargi w tym zakresie.
Wnioskodawca wniósł o dofinansowanie projektu o całkowitej wartości [...] PLN, w tym wydatki kwalifikowalne [...] PLN i dofinansowanie [...] PLN.
Odnośnie potencjału finansowego strony eksperci wzięli pod uwagę, że wnioskodawca jest podmiotem o niskim kapitale własnym rzędu [...] zł osiągał niewielkie zyski odpowiednio: za rok 2018: [...] zł, za rok 2017: [...]zł, za rok 2016: [...] zł, które – co należy podkreślić wykazywały tendencję malejącą. Również stan przychodów netto ze sprzedaży maleje. Stan środków pieniężnych w kasie i na rachunkach wynosił: na dzień 31.12.2018 r.: [...]zł, na dzień 31.12.2017 r.: [...]zł, a na koniec 2016 r. - [...] zł. Na str. 32 wniosku wskazano, że "na koniec 2019 r. spółka posiadała środki pieniężne w kwocie [...]zł" jednak nie zostało to w żaden sposób udokumentowane, zatem eksperci nie mogli tego wziąć pod uwagę w ocenie. Środki w kasie wynoszą ok. [...] PLN. Odnośnie zaświadczenia z banku w K., eksperci wzięli je pod uwagę, skoro odpowiadało warunkom konkursu. Tym niemniej, nie mogli oni bezkrytycznie przyjąć wynikającej z niego informacji nie konfrontując jej z pozostałymi ujawnionymi danymi finansowymi. Projekt ma być finansowany w ten sposób, że najpierw skarżący finansuje go z własnych środków, a następnie otrzymuje refundację od organu, co oznacza, że musi dysponować własnymi środkami finansowymi. Odnośnie tego, skarżący nie wykazał, a jedynie zadeklarował posiadanie własnych środków w kwocie [...] zł. Podniósł, że posiada nieruchomość o wartości rynkowej przekraczającej [...] zł, która ma być przeznaczona na zabezpieczenie kredytu. Odnośnie tego należy jednak zauważyć, że Bank kredytu takiego nie udzielił, nie wydał też żadnego dokumentu, który by go do tego zobowiązywał. Wręcz przeciwnie – w treści zaświadczenia wskazał, że nie bierze odpowiedzialności za wnioski wyciągnięte z wystawionego zaświadczenia, co świadczy o pewnej asekuracji Banku. Skarżący posiada już kredyt na kwotę [...] PLN. Wskaźnik jego ogólnego zadłużenia za ostatni rok obrotowy tj. 2018 r. wynosi [...] %, co wskazuje na znaczny poziom zadłużenia przedsiębiorstwa.
Wnioskodawca podniósł, że w ramach inwestycji długookresowej nie należy ujmować podatku VAT, który podlega zwrotowi. Odnośnie tego zauważyć należy, że – jak już wspomniano – inwestycja finansowana jest środkami wnioskodawcy, które podlegają refundacji w terminie późniejszym. Zatem na wstępie strona musi ponieść koszt w kwocie brutto, a podatek VAT zwracany jest w terminie późniejszym (co do zasady – 60 dni), a termin ten może być jeszcze przez organ podatkowy dodatkowo przedłużony, co może rodzić problemy w bieżącym finansowaniu inwestycji.
Odnośnie potencjału finansowego zauważyć należy, że eksperci – jak już wskazano – nie mogą bezkrytycznie przyjąć opinii Banku, lecz winni poddać ja analizie. Po wtóre, nie mogą – i zasadnie nie uczynili tego - oprzeć swej oceny na jednym tylko dokumencie, który jest korzystny dla strony, lecz wziąć pod uwagę wszystkie przedłożone dokumenty i dane, jakie z nich wynikają i łącznie poddać je analizie. Ta ocena, uwzględniająca wszystkie, a nie tylko wybiórcze dane, przeprowadzona w sumie przez czterech ekspertów jest jednobrzmiąca i wynika z niej, że kryterium potencjału finansowego nie jest spełnione. Wreszcie należy podnieść i to, że wnioskodawca był wzywany do złożenia wyjaśnień, jednak ich nie złożył wchodząc w polemikę z ekspertami co do celowości ich żądań.
Odnośnie powyższego stwierdzić należy, że za prawidłowość sporządzenia dokumentacji aplikacyjnej odpowiedzialność ponosi wnioskodawca. Po wtóre, wezwanie go do uzupełnienia czy wyjaśnienia wniosku stanowi dla niego szansę uzyskania pozytywnej oceny czy wyższej punktacji. To od wnioskodawcy zależy, czy z tej możliwości skorzysta, niemniej jeśli tego nie uczyni, nie może stawiać zarzutu ekspertom z powodu niewłaściwej – jego zdaniem – oceny, gdyż sam się pozbawił możliwości jej poprawienia.
Oceny ekspertów powinny być rzetelne, spójne i przekonujące i w przedmiotowej sprawie warunek ten spełniają. Czterej eksperci w swoich ocenach zgodnie stwierdzili, że projekt nie wykazuje wykonalności finansowej, co automatycznie wpływa na niespełnienie kryterium Realność wskaźników.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, Sąd nie uznał ich zasadności. W szczególności nie stwierdził, aby IZ i [...]CP zastosowały odmienne kryteria oceny. Nie doszło do naruszenia zapisów Instrukcji wypełniania wniosków poprzez zignorowanie zaświadczenia z Banku, gdyż sytuacja taka nie miała miejsca – eksperci uwzględnili to zaświadczenie i poddali analizie łącznie z pozostałymi przedłożonymi dokumentami. Fakt, że wywiedzione wnioski nie były korzystne dla skarżącego nie jest wystarczający do uznania, że zaświadczenie nie zostało poddane ocenie.
Nieuzasadniony jest zarzut, jakoby organ żądał, aby zaświadczenie bankowe zawierało zobowiązanie Banku do udzielenia kredytu, gdyż nigdzie takiego żądania nie wyraził. Okoliczność ta została podniesiona nie w kontekście spełnienia wymogów formalnych, a jedynie w kontekście oceny zdolności finansowej strony, która – w sytuacji, gdy nie dysponuje ona kredytem – jest niewystarczająca.
Nie można także czynić ekspertom zarzutu z zakresu żądania udzielenia przez stronę wyjaśnień. Skoro eksperci mieli dokonać ponownej oceny, to oczywistym jest, że winni dysponować takim materiałem, który im to umożliwi, a ocena zakresu niezbędnego do tego należy do tych ekspertów.
Odwoływanie się przez organ w treści ponownej negatywnej oceny do stanowisk ekspertów nie stanowi wady rozstrzygnięcia, a wręcz jest konieczne i w pełni zrozumiałe. To oni mają niezbędną wiedzę do zbadania wniosku pod kątem obowiązujących kryteriów, zatem oczywistym jest, że organ odwołuje się do nich, skoro formułuje własną ocenę właśnie w oparciu o wyrażone tam stanowisko.
Odnośnie zarzutu wydania rozstrzygnięcia dwukrotnie przez tę samą osobę zauważyć należy, że wyłączenie przewidziane w art. 24 § 1 pkt 5 Kpa nie obejmuje takiej sytuacji, jak istniejąca w przedmiotowej sprawie.
Stosownie do art. 24 § 1 pkt 5 Kpa, pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.
Z powyższego wynika, że nie może uczestniczyć w jej rozpoznaniu w postępowaniu odwoławczym. Natomiast kwestionowana Zastępca Dyrektora [...] Centrum Przedsiębiorczości nie podpisała rozstrzygnięcia pierwszo – a następnie drugoinstancyjnego, lecz dwukrotnie działała jako organ I instancji: pierwszy raz podczas pierwotnej oceny wniosku i kolejny raz po uwzględnieniu protestu i przekazaniu sprawy [...]CP do ponownej oceny. Takie działanie nie jest zabronione art. 24 § 1 pkt 5 Kpa.
Podobnie kwestia ta jest rozumiana przez NSA, który w wyroku z 26 stycznia 2021 r., sygn. akt I OSK 2115/20 (LEX nr 3121195) stwierdził, że "Przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. wyłącza od orzekania w sprawie polegającej na kontroli decyzji administracyjnej osobę, która w przeszłości wydała tę zaskarżoną pozostającą w obrocie prawnym decyzję, będącą obecnie przedmiotem kontroli. Zatem przepis ten przesłankę wyłączenia pracownika organu wiąże bezpośrednio z wniesieniem środka zaskarżenia, co oznacza, że osoba wydająca decyzję w pierwszej instancji nie może rozpoznać środka zaskarżenia od decyzji, w której wydaniu brała udział. Powyższa reguła nie odnosi się jednak do sytuacji ponownego rozpatrzenia sprawy przez pracowników organu, których wcześniejsze rozstrzygnięcie zostało uchylone na skutek kontroli sądowej bądź na skutek rozpatrzenia środka odwoławczego."
Stosownie do art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej, w wyniku rozpoznania skargi sąd może oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia.
Mając na uwadze powyższe, w oparciu o art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło