II OSK 1232/21
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2021-07-20
Skład orzekający: Robert Sawuła
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny może wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji na wniosek skarżącego w sytuacji, gdy wniosek o wstrzymanie został złożony wraz ze skargą kasacyjną od wyroku oddalającego skargę na decyzję organu drugiej instancji?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu na wniosek skarżącego, gdy wniesiono skargę kasacyjną od wyroku oddalającego skargę, stosując odpowiednio przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące wstrzymania wykonania decyzji. Jednakże, aby wniosek o wstrzymanie został uwzględniony, strona skarżąca musi wykazać istnienie prawdopodobieństwa doznania znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków, popierając swoje twierdzenia konkretnymi dowodami, a nie jedynie ogólnikowymi stwierdzeniami.Stan faktyczny
Z. B. złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił jej skargę na decyzję WINB w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego. W skardze kasacyjnej wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że poniesione nakłady na nieruchomość oraz naruszenia przepisów przez organy uzasadniają wniosek, a rozbiórka przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy może prowadzić do trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 20 lipca 2021 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2021 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Z. B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej Z. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Gd 191/20 w sprawie ze skargi Z. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z 18 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Gd 191/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Gdańsku oddalił skargę Z. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PWINB) z [...] grudnia 2019 r., nr [...], w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego.
Od powyższego wyroku Z. B. wywiodła skargę kasacyjną, w której zawarto - na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm., Ppsa) - wniosek o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji.
W ocenie strony skarżącej okoliczności stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, w szczególności fakt poniesienia przez skarżącą nakładów na nieruchomość, a także przedstawione w skardze kasacyjnej naruszenia przepisów procedury oraz prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, których dopuściły się organy administracyjne, w pełni uzasadniać mają wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości.
Skarżąca podkreśla również, że rozbiórka obiektu budowlanego przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy łączy się z trudnym do odwrócenia skutkiem, bowiem w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja o nakazie rozbiórki wobec skarżącej jest wadliwa, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed wykonaniem zaskarżonej decyzji i wówczas ochrona sądowa może okazać się iluzoryczna.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Przepis art. 61 § 3 Ppsa dotyczący możliwości wstrzymania przez sąd, na wniosek skarżącego wykonania aktu lub czynności został zamieszczony w Dziale III "Postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym". Stosownie do art. 193 tej ustawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Oznacza to, że nie jest wyłączone stosowanie przepisu art. 61 § 3 Ppsa, w przypadku gdy skarżący wniósł skargę kasacyjną od wyroku oddalającego skargę i wystąpił z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Z tych względów należy przyjąć, że Naczelny Sąd Administracyjny może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu na wniosek skarżącego, w razie oddalenia skargi i wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07, publ. ONSAiwsa 2007, Nr 4, poz. 77).
Zgodnie z art. 61 § 3 Ppsa, sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgłaszając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności strona skarżąca winna wykazać istnienie prawdopodobieństwa doznania znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków jego wykonania. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne.
Ponadto, w przypadku przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie chodzi o wskazanie na jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (vide: postanowienie NSA z 12 września 2013 r., I FZ 311/13, LEX nr 1363509).
Podkreślić należy, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, aby przekonać sąd do zasadności zastosowania tzw. ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony skarżącej. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających przyjąć, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.
Sąd Naczelny dostrzega, że rozbiórka obiektu budowlanego, niezależnie od jego wielkości i wartości materialnej, przed zakończeniem sprawy sądowoadministracyjnej ze swej istoty wiąże się z potencjalnym niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jednakże analizą objęte są wyłącznie argumenty podane przez stronę, więc powinny one być przekonujące, rzetelne i wiarygodne.
W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zawiera jedynie ogólnikowe twierdzenia o poniesieniu przez skarżącą nakładów na nieruchomość. Nie wykazano stosownymi dokumentami, jak przedstawia się sytuacja majątkowa ani też nie wykazano ewentualnego wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację majątkową skarżącej, która to okoliczność dopiero umożliwiłaby określenie prawdopodobieństwa ryzyka zachwiania płynności finansowej strony skarżącej. Wskazanie na konkretne okoliczności, dane i fakty, uprawdopodobnione stosownymi dokumentami pozwalałoby Sądowi dokonać oceny, czy wnioskująca o ochronę tymczasową skarżąca znajduje się w takiej sytuacji majątkowej, że wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do wyrządzenia skutków, które byłyby trudne do odwrócenia albo mogłoby spowodować szkodę, która byłaby dla niej znaczna. Brak wiedzy Sądu co do rzeczywistej sytuacji ekonomicznej i realnych zdolności płatniczych wnioskującej sprawił, że nie jest możliwa ocena, czy i w jaki sposób wykonanie zaskarżonej decyzji przed zakończeniem kontroli sądowej może wpłynąć na stronę skarżącą.
Zauważyć także trzeba, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie dokonuje się oceny prawidłowości jej wydania, jako że przesłanki z art. 61 § 3 Ppsa nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi kasacyjnej. Dlatego też Sąd przy rozpatrywaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie mógł brać pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi kasacyjnej oraz przekonania skarżącej o wydaniu decyzji z naruszeniem przepisów prawa.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 Ppsa, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło