III OZ 521/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz po rozpoznaniu w dniu 28 lipca czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 marca 2021 r., sygn. akt IV SAB/Po 33/21 o odrzuceniu skargi R.S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] w przedmiocie udzielenia informacji postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 30 marca 2021 r., sygn. akt IV SAB/Po 33/21, odrzucił skargę R.S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] w przedmiecie udzielenia informacji publicznej. W motywach rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji podał, że skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] w przedmiocie udzielenia informacji. W odpowiedzi na tę skargę organ wniósł o jej odrzucenie, bowiem informacja, o której udostępnienie wnosił skarżący (informacja o sygnaturze i dacie zapadłego orzeczenia lub etapie rozpoznania) nie stanowi informacji publicznej. Zarządzeniem Sądu z dnia 11 marca 2021 r. wezwano stronę skarżącą do wskazania, co konkretnie jest przedmiotem skargi z dnia 19 lutego 2021 r., w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Pismem z dnia 16 marca 2021 r. skarżący wskazał na kilkanaście pism, które złożył do Sądu i wniósł o przesłanie skargi, albowiem z uwagi na liczną korespondencję prowadzoną z Sądem nie wie czego dotyczy skarga w sprawie IV SAB/Po 33/21. Następnie WSA w Poznaniu wyjaśnił, że w świetle art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako "P.p.s.a.") przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może stać się przedmiotem skargi tylko w takim zakresie, w jakim postępowanie to dotyczy aktów lub czynności określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. (tj. decyzji administracyjnych, wyszczególnionych postanowień oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a także interpretacji podatkowych) albo w przepisach szczególnych, do których odnosi się art. 3 § 2 pkt 9 i § 3 P.p.s.a. Tymczasem z akt administracyjnych sprawy, jak i z treści skargi nie wynika, co konkretnie jest przedmiotem skargi. Mimo wezwania Sądu, skarżący nie udzielił takowej odpowiedzi, wskazując jedynie, że z uwagi na liczne skargi do Sądu nie orientuje się jaka sygnatura przyporządkowana jest do tej konkretnej skargi. Jednocześnie Sąd wskazał, że jest mu z urzędu wiadomo, że skarżący złożył ponad 330 skarg, z czego ponad 100 w roku 2021. Skarżący, inicjując postępowania sądowoadministracyjne, powinien posiadać wiedzę czego konkretnie dotyczą. Nie jest rolą Sądu prowadzenie korespondencji ze skarżącym i wysyłanie mu jego własnych pism, by mógł wyjaśnić co jest przedmiotem skargi. Z uwagi na fakt, że skarżący nie uzupełnił w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, WSA w Poznaniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. odrzucił skargę. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący, który wniósł zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Następnie pismem z dnia 8 lipca 2021 r. skarżący podniósł, że z zaskarżonego postanowienia nie jest w stanie jednoznacznie wskazać, która z jego trzech skarg z dnia 19 lutego 2021 r. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] została rozpoznana w sprawie IV SAB/Po 33/21. Podniósł, że Sąd nie doręczył mu stanowiska organu (odpowiedzi na skargę) w niniejszej sprawie, co pozwoliłoby mu na odniesienie się do wezwania Sądu z dnia 16 marca 2021 r. Z powyższych względów nie był w stanie prawidłowo wykonać wezwania Sądu do sprecyzowania skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Z akt sprawy wynika, że w dniu 19 lutego 2021 r. skarżący wniósł za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie oznaczonej sygnaturą [...]. W odpowiedzi na tę skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Następnie zarządzeniem z dnia 11 marca 2021 r. sędzia sprawozdawca wezwał skarżącego do wskazania, co konkretnie jest przedmiotem skargi z dnia 19 lutego 2021 r., w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący podaniem z dnia 16 marca 2021 r. zwrócił się do Sądu z prośbą o precyzyjne wskazanie, która korespondencja wskazana w tym podaniu ma sygn. akt IV SAB/Po 33/21 lub przesłanie skargi, stanowiska skarżonego organu będącego odpowiedzią na skargę. W piśmie tym skarżący wskazał, że w dniu 19 lutego 2021 r. wniósł trzy skargi na przewlekłość SKO, a z wezwania Sądu nie wynika, do której z tych spraw został wezwany do sprecyzowania. W tych okolicznościach Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę z uwagi na nieuzupełnienie jej braków formalnych. Zgodnie z art. 6 P.p.s.a. sąd administracyjny w razie uzasadnionej potrzeby udziela stronom występującym w sprawie bez adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego niezbędnych pouczeń co do czynności procesowych i skutków ich zaniedbań. Z zasady przewidzianej w art. 6 P.p.s.a. w orzecznictwie wyprowadzany jest także obowiązek jasnego i precyzyjnego formułowania wezwań o usunięcie braków czynności procesowych, zaś z wezwania strony do usunięcia braków formalnych pisma, które budzi wątpliwości co do jego treści, nie można wyprowadzać skutków niekorzystnych dla strony (zob. M. Romańska [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, red. T. Woś, Warszawa 2016, art. 6, a także powołane tam orzecznictwo). Z przedstawionych wyżej sekwencji czynności podjętych w sprawie należy uznać, że w postępowaniu przed WSA doszło do naruszenia art. 6 P.p.s.a. w stopniu, który miał wpływ na rozstrzygnięcie. Rolą Sądu jest bowiem precyzyjne wezwanie skarżącego do sprecyzowania swojego żądania. W niniejszej sprawie zarządzeniem z dnia 11 marca 2021 r. Sąd wezwał wprawdzie skarżącego do sprecyzowania żądania, jednak wezwanie to było nieprecyzyjne. Sąd nie wskazał w jakiej sprawie (z jakiej daty skargi, w jakim przedmiocie, czy z jakiego oznaczenia sprawy administracyjnej podanej przez skarżącego w skardze) wezwał skarżącego do sprecyzowania skargi. Sąd nie wskazał w jakim zakresie żąda sprecyzowania, czy np. chodzi o przedmiot zaskarżenia, czy datę zaskarżonego aktu, czy wniosku, którego organ nie rozpatrzył. Przy wezwaniu tym ponadto Sąd nie doręczył skarżącemu odpowiedzi na skargę, którą wniósł organ, co pozwoliłoby skarżącemu na uzyskanie informacji, w jakiej sprawie został wezwany do sprecyzowania, a tym samym prawidłowego wykonania wezwania Sądu. Tym bardziej, że - jak wskazał skarżący w swoim podaniu z dnia 16 marca 2021 r. - w dniu 19 lutego 2021 r. złożył trzy skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], a z wezwania do sprecyzowania nie wynikało, do której z tych spraw został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi. Sąd pomimo prośby skarżącego z dnia 16 marca 2021 r. o pomoc w prawidłowym wykonaniu wezwania, zakończył postępowanie nie udzielając skarżącemu stosownych wyjaśnień. Z powyższych względów, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niewykonanie nieprecyzyjnego wezwania do sprecyzowania skargi nie mogło wywołać skutków niekorzystnych dla adresata wezwania. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.