II SAB/Op 51/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik - spr. po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi A w [...] na bezczynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Głubczycach w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia 1) umorzyć postępowanie, 2) zwrócić A w [...] kwotę 100 (sto) złotych, tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi, 3) zasądzić od Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Głubczycach na rzecz skarżącej A w [...] kwotę 497 (czterysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem procesowym z dnia 1 lipca 2021 r. A w [...] (zwana dalej także "skarżącą" lub "stroną skarżącą") - reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika adwokata D. Ż., wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Głubczycach (zwanego dalej także: "organem"), dotyczącą nierozpatrzenia wniosku z dnia 29 maja 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej. Skarżącą zażądała zobowiązania organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 29 maja 2021 r., a także zasądzenia na rzecz strony skarżącej od organu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Wraz ze skargą strona skarżąca uiściła wymagany w sprawie wpis od skargi w wysokości 100 zł, co potwierdza wyciąg bankowy znajdujący się w aktach sprawy (por. k-19 akt), a także opłatę skarbową od udzielonego pełnomocnictwa (por. k-8 akt). Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w Głubczycach w odpowiedzi na skargę z dnia 8 lipca 2021 r. wskazał, że 5 lipca 2021 r. do organu wpłynęła skarga strony skarżącej, na skutek czego udzielono niezwłocznie drogą elektroniczną odpowiedzi na złożony 29 maja 2021 r. wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Organ podniósł także, że przedmiotowy wniosek wpłynął do organu w dniu 29 maja 2021 r., czyli w sobotę, a rejestracja wniosku w formie papierowej nastąpiła w dniu 31 maja 2021 r. (poniedziałek). Pracownik, do którego zakresu obowiązków należało udzielenie odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji o publicznej nie dotrzymał terminu, z uwagi na wykonywanie wielu dodatkowych zadań wynikających z realizacji wsparcia udzielanego przez Powiatowy Urząd Pracy w Głubczycach pracodawcom i przedsiębiorcom w ramach tarczy antykryzysowej. Organ zauważył także, że przed wniesieniem skargi do sądu w przedmiocie bezczynności strona skarżąca nie złożyła ponaglenia, nie było też żadnego kontaktu mailowego lub telefonicznego z jej strony. Podane okoliczności, w ocenie organu, wskazują, że w sprawie nie doszło do rażącego naruszenia prawa. Pismem z dnia 7 lipca 2021 r. pełnomocnik strony skarżącej cofnął skargę i wniósł o umorzenie postępowania sądowego, a także ponownie zażądał zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego. Uzasadniając żądanie podniósł, że w dniu 5 lipca 2021 r. otrzymał drogą elektroniczną odpowiedź na wniosek o udzielenie informacji publicznej, wobec czego skarga straciła na aktualności. Wskazując na poglądy wyrażone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zaznaczył, że pomimo cofnięcia skargi wniosek o zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej kosztów wywołanych niniejszą skargą należy uznać za zasadny. Dopiero bowiem wniesienie skargi spowodowało podjęcie odpowiednich działań ze strony organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Postępowanie w sprawie należało umorzyć. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 1, 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.) – zwanej dalej: "P.p.s.a.", sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę (pkt 1); w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłosi osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik postępowania (pkt 2); gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (pkt 3). Stosownie natomiast do art. 60 P.p.s.a., skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże sąd. Jednakże sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca cofnęła skargę, a oświadczenie to zdaniem tut. Sądu, nie zmierza do obejścia prawa i nie wywołuje skutku w postaci utrzymania w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Skuteczne cofnięcie skargi powoduje niedopuszczalność dalszego prowadzenia postępowania oraz zobowiązuje sąd do jego umorzenia na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 P.p.s.a., o czym orzeczono jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. Orzeczenie co do zwrotu uiszczonego wpisu od skargi zawarte w punkcie 2 sentencji uzasadnia natomiast art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd zwraca stronie z urzędu cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy. Odnosząc się do wniosku strony skarżącej o zasądzenie na jej rzecz od organu kosztów zastępstwa procesowego, to stwierdzić należy, że zasługuje on na uwzględnienie. W myśl art. 201 § 1 P.p.s.a. zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 P.p.s.a. W przypadku skargi na bezczynność organu przez "uwzględnienie skargi w całości" należy rozumieć sytuację, w której organ wydaje akt lub dokonuje czynności (tak w postanowienie NSA z dnia z dnia 4 lipca 2019 r., II OZ 591/19 - dostępne na stronie -orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak wynika z akt sprawy, a w szczególności z odpowiedzi na skargę Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w Głubczycach, organ ten zastosował instytucję autokontroli na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, organ może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W przypadku kiedy przedmiotem zaskarżenia jest decyzja, uwzględniająca skargę w całości, organ uchyla zaskarżoną decyzję i wydaje nową decyzję. Natomiast w innych przypadkach organ uwzględniając skargę stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio. Na fakt uwzględnienia skargi przez organ, wskazuje udzielenie odpowiedzi na wniosek z dnia 29 maja 2021 r., natychmiast po wpłynięciu skargi do organu, a także wyjaśnienia organu złożone w odpowiedzi na skargę. Przy tym, jak wynika z treści pisma pełnomocnika strony skarżącej z dnia 7 lipca 2021 r., cofnięcie skargi nastąpiło z uwagi na zastosowaną przez organ autokontrolę. Wobec powyższego, w efekcie jednoczesnego wycofania skargi i podjęcia czynności autokontrolnych wystąpiły w istocie dwie podstawy do umorzenia postępowania sądowego. Jedna - wynikająca z art. 161 § 1 pkt 1 P.p.s.a., bowiem nastąpiło cofnięcie skargi i kolejna - na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., bowiem nastąpiło wyeliminowanie zaskarżonego orzeczenia (stanu bezczynności) z obrotu prawnego przez organ w trybie autokontroli (art. 54 § 3 P.p.s.a.). Na tle zaistniałej sytuacji, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd co do możliwości zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego. Jak wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniach postanowień: z dnia 24 maja 2019 r. w sprawie I OZ 431/19; oraz z dnia 11 października 2018 r., II OZ 944/18 - w przypadku wystąpienia zbiegu dwóch podstaw umorzenia postępowania sądowego, gdy obydwie te podstawy przewidują inny zakres orzeczenia o kosztach postępowania, to nie ma przeszkód aby przyjąć, że jednocześnie będzie możliwy zwrot w całości uiszczonego wpisu sądowego oraz zwrot kosztów postępowania na zasadzie art. 201 § 1 P.p.s.a. W świetle powyższego, skoro – jak wyżej wskazano – cofnięcie skargi nastąpiło z uwagi na jej uwzględnienie przez organ, to w punkcie 3 sentencji postanowienia należało zasądzić od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów wynagrodzenia pełnomocnika zgodnie z art. 201 i art. 205 § 2 P.p.s.a. Na koszty te składają się kwota wynagrodzenia pełnomocnika – 480 zł (§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2018 r. poz. 1800) oraz opłata skarbowa w wysokości 17 zł. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.