II SA/Łd 567/18
WyrokWSA w Łodzi2018-09-19
Skład orzekający: Joanna Sekunda-Lenczewska, Bogusław Klimowicz, Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w celu rozbiórki i przebudowy istniejącej linii elektroenergetycznej 110 kV może zostać wydana na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nawet jeśli właściciel nieruchomości nie wyraża na to zgody, a rokowania nie doprowadziły do porozumienia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że rozbiórka i przebudowa istniejącej linii energetycznej 110 kV mieści się w kategorii celu publicznego, o którym mowa w art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, i jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. jest dopuszczalne również w przypadku przebudowy istniejących instalacji, a nie tylko nowych inwestycji. Nieskuteczne rokowania, nawet jeśli dotyczyły głównie kwestii wynagrodzenia, stanowią podstawę do wydania decyzji administracyjnej.Stan faktyczny
Właściciele nieruchomości J. i L. G. zaskarżyli decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję starosty zezwalającą A S.A. na ograniczenie sposobu korzystania z ich nieruchomości poprzez rozbiórkę i przebudowę linii elektroenergetycznej 110 kV. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym niewłaściwe zastosowanie art. 124 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, twierdząc, że przepis ten dotyczy tylko nowych inwestycji, a rokowania były pozorne. Sąd oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 19 września 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Protokolant st. specjalista Lidia Porczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2018 roku sprawy ze skargi J. G. i L. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zezwolenia na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości - oddala skargę. a.tp.
Decyzją z [...] r. starosta [...] orzekł:
1. o ograniczeniu na rzecz A S.A. sposobu korzystania z. nieruchomości położonej w G., oznaczonej w ewidencji gruntów w obrębie [...] jako działka numer 163/3 o powierzchni całkowitej 0,2235 ha stanowiącej własność J. G. i L.G. na podstawie księgi wieczystej [...] poprzez zezwolenie A S.A. na rozbiórkę istniejącej linii 110kV relacji Ł.2-G. oraz podwieszenie napowietrznych przewodów jednotorowej linii elektroenergetycznej 110 kV w pasie technologicznym przedstawionym na szkicu stanowiącym integralną część niniejszej decyzji, o pow. 485,19 m ²;
zobowiązał inwestora - A S.A.. do:
dokonania inwentaryzacji naniesień znajdujących się na zajmowanej części nieruchomości przed przystąpieniem do robót,
- zapewnienia właścicielom dostępu do pozostałej części nieruchomości nie objętej zezwoleniem,
zabezpieczenia pozostałej części nieruchomości przed jej zniszczeniem w trakcie trwania robót,
sporządzenia protokołu zniszczeń i wynikłych strat po zakończeniu budowy w tym dokumentacji fotograficznej, celem ustalenia i wypłacenia odszkodowania,
przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po zakończeniu prac polegających na podwieszeniu napowietrznych przewodów jednotorowej linii elektroenergetycznej 110 kV, jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe, albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, właścicielom nieruchomości przysługiwać będzie odszkodowanie odpowiadające wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek zrealizowania tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększone zostanie o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu,
- poinformowania Starosty [...] wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej o zakończeniu prac na przedmiotowej nieruchomości;
3. że zgodnie z art. 124 ust. 6 art. 124 ust. 6 ugn właściciel nieruchomości zobowiązany jest udostępnić nieruchomość w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w niniejszym zezwoleniu. Przepisy art. 124 ust. 4 ugn stosuje się odpowiednio. Obowiązek udostępnienia nieruchomości podlega egzekucji administracyjnej.
4. decyzja, po uzyskaniu klauzuli ostateczności, stanowi zgodnie z art. 124 ust. 7 u.g.n podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej.
Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania J.G. i L.G. decyzją z [...] r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że materialnoprawną podstawę wydanej przez Starostę decyzji administracyjnej stanowi przepis art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, udziela zezwolenia z urzędu albo na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej (art. 124 ust. 2 u.g.n.), udzielenie zezwolenia powinno być zaś poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań (art. 124 ust. 3).
Z art. 124 ust. 1 u.g.n. wynika wymóg zgodności ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości z planem miejscowym, a w przypadku jego braku z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ww. akty muszą zatem przewidywać realizację na nieruchomości objętej wnioskiem o ograniczenie urządzeń infrastruktury technicznej. Zgodnie z art. 6 pkt 2 u.g.n. budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń stanowi cel publiczny w rozumieniu ustawy.
W dniu wydania decyzji przez organ I instancji obowiązywała uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w G. z dnia 30 sierpnia 2002 r. w sprawie zatwierdzenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta G. obejmującej teren: ul. K., C., K. dz. nr ew. 131/4, 131/3, 131/6, 131/8, 131/9 (Dz. Urz. Woj. [...] z dnia 15 października 2002 r. poz. [...]). Zgodnie ze znajdującym się w aktach organu I instancji wyrysem z ww. planu miejscowego, działki nr 131/4, 131/3, 131/6, 131/8 i 131/9 odpowiadają obecnie działkom o numerach 131/3, 163/1, 163/2, 163/3, 163/4, 163/6, 163/7, 163/8, 163/11, 163/12, 163/13. Przedmiotowa nieruchomość położona była na terenie oznaczonym symbolem P.U., na części graficznej zaznaczono na tym obszarze linię energetyczną 110 kV. W § 14 ust. 2 uchwały z 30 sierpnia 2002 r. wskazano, iż plan ustala rozbudowę sieci i budowę urządzeń elektroenergetycznych prowadzoną w uzgodnieniu i na warunkach określonych przez właściwy Zakład Energetyczny, zaś w § 14 ust. 4 pkt 2 ustalono dla trasy linii 110 kV szerokość strefy ochronnej 40 m (po 20 m od osi na stronę). Ww. dokument przewidywał zatem możliwość przebudowy istniejącej na spornej działce sieci elektroenergetycznej.
Z pisma Burmistrza G. z 8 stycznia 2018 r. nr [...] wynikało, iż przedmiotowy teren objęty jest uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w G. z dnia [...] w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części miasta G. obejmującej rejon ulic: D., S., Ł., B., B., P., Ś., S., granic miasta G. oraz rzeczki B. - część C (Dz. Urz. Województwa [...] z dnia 22 grudnia 2017 r. poz. [...]). Ustalenia powyższego dokumentu zobowiązany był uwzględnić przy rozstrzyganiu sprawy organ odwoławczy. Należało zatem ocenić, czy zgłoszone we wniosku wszczynającym postępowania zamierzenie inwestycyjne zgodne jest z zapisami obecnie obowiązującego planu miejscowego.
Z załącznika graficznego do planu miejscowego przyjętego uchwałą z dnia 30 sierpnia 2002 r. wynika, iż przez działkę nr 163/3 przebiega oś linii elektroenergetycznej wysokiego napięcia 110 kV, nieruchomość znajduje się w granicach pasa technologicznego tej linii.
Przedmiotowy teren w ww. dokumencie położony jest na obszarze oznaczonym symbolem 12P/U tj. tereny obiektów produkcyjnych, składów i magazynów oraz zabudowy usługowej. W § 54 pkt 2 uchwały Rady Miejskiej w G. z dnia 30 sierpnia 2002 r. jako przeznaczenie uzupełniające wskazano dla tego terenu urządzenia infrastruktury technicznej, dojścia i dojazdy, zieleń i obiekty małej architektury. Zgodnie z § 71 ust. 1 w zakresie zasad przebudowy, rozbudowy i budowy poszczególnych systemów infrastruktury technicznej ustalono możliwość:
rozbudowy i przebudowy sieci i urządzeń infrastruktury technicznej zlokalizowanych w obszarze objętym planem,
lokalizacji nowych sieci i urządzeń infrastruktury technicznej na terenach dróg i na innych terenach, dla których takie dopuszczenie zostało określone w ustaleniach szczegółowych.
Organ stwierdził zatem, iż opisana we wniosku inwestycja polegająca na przebudowie linii energetycznej 110 kV na obszarze wynoszącym 485,19 m2, należącym do nieruchomości położonej w G., oznaczonej jako działka nr 163/3, stanowi cel publiczny w rozumieniu art. 6 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Przebieg przedmiotowej inwestycji został określony w planie miejscowym. Lokalizacją tą organy orzekające w trybie art. 124 u.g.n. są związane. Na etapie ograniczania sposobu korzystania z nieruchomości na potrzeby realizacji inwestycji celu publicznego właściwy organ nie jest władny korygować planowanej trasy inwestycji, nie ma on swobody w ustaleniu przebiegu inwestycji celu publicznego, której usytuowanie wynika z wcześniejszych zdarzeń prawnych, wiążących w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n.
W trakcie postępowania odwoławczego pełnomocnik A S.A. z siedzibą w L. wyjaśnił, iż planowana inwestycja dotyczy całości linii 110 kV relacji Ł.2 –G., której część przebiega nad sporną nieruchomością. Prace obejmują całkowitą rozbiórkę linii istniejącej oraz budowę nowej linii WN 110 kV w większości po śladzie istniejącej. W wyniku planowanych robót zmianie ulegną m. in. długość, szerokość, wysokość, zdolności przesyłowe linii 110 kV, wymienione zostaną słupy z kratowych na rurowe. Jak zostało wskazane w piśmie z dnia 26 lutego 2018 r., długość przedmiotowej linii ulegnie zmianie w związku z jej wprowadzeniem do nowego GPZ Ł. Istniejąca linia 110 kV Ł.2-G. ma długość 21,07 km, natomiast nowa linia 110 kV G. – Ł. będzie miała długość 14,43 km, a linia 110 kV Ł.2-Ł. 6,71 km.
Ww. prace mieściły się w ocenie organu odwoławczego w pojęciu zakładania i przeprowadzenia na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, o jakim mowa wart. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W zakresie pojęcia "założenia i przeprowadzenia" urządzeń sieci energetycznych należy rozumieć czynności polegające na ich budowie, względnie przebudowie. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 31 maja 2017 r. sygn. akt I OSK 2618/16 (orzeczenia.nsa.gov.pl), przepis art. 124 ust. 1 obejmuje zarówno roboty inwestycyjne celu publicznego realizowane od podstaw, jak i polegające na przebudowie już istniejącej inwestycji celu publicznego w zakresie przekraczającym zwykłe prace konserwatorskie, bieżące remonty czy usuwanie awarii, których to robót dotyczy art. 124b. Okoliczność istnienia napowietrznej linii energetycznej nie może zatem stać na przeszkodzie, aby inwestor prowadził roboty budowlane przy tej inwestycji związane z jej przebudową. Podkreślono, iż prowadzonym postępowaniu nie jest badana kwestia budowy na spornej działce już istniejącej linii, lecz jego przedmiotem jest ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w celu wykonania prac polegających na rozbiórce istniejącej linii 110 kV relacji Ł.2-G. oraz podwieszeniu napowietrznych przewodów jednotorowej linii elektroenergetycznej.
Zgodnie z zapisami księgi wieczystej [...] nieruchomość położona w G. oznaczona jako działka nr 163/3 stanowi wspólność ustawową majątkową małżeńską L.G. i J. G.
Jak wynika z art. 124 ust. 3 u.g.n. udzielenie zezwolenia poprzedzone powinno być przeprowadzeniem rokowań. W ocenie organu odwoławczego ww. warunek został spełniony w niniejszym postępowaniu. Organ wyjaśnił, iż art. 124 ust.3 u.g.n. nie określa formy prowadzenia rokowań ani dokumentów, z jakimi inwestor musi wystąpić do właściciela gruntu w celu uzyskania zgody na udostępnienie nieruchomości.
Z materiału dowodowego sprawy wynika, iż pismem z dnia 18 listopada 2016r., dotyczącym udostępnienia nieruchomości w celu przeprowadzenia prac remontowo – modernizacyjnych na linii elektroenergetycznej 110 kV relacji Ł.2-G., stanowiącym zaproszenie do rokowań, A S.A. oddział w L. zwróciła się do współwłaścicieli nieruchomości o wyrażenie zgody na udostępnienie (wjazd i wejście na teren) nieruchomości oznaczonej jako działka nr 163/3, obręb [...] G., gmina G."w celu wykonania zadania polegającego na przebudowie linii 110 kV relacji Ł.2-G. oraz wyrażenie zgody na wykonanie ewentualnej wycinki drzew i krzewów zagrażających bezpiecznej pracy linii elektroenergetycznej, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Prace planowane są na okres od 2017 roku do 2018 roku i obejmować będą wymianę elementów eksploatacyjnych infrastruktury". Spółka zawarła zatem w ww. piśmie prośbę o wyrażenie zgody na wjazd i wejście w teren w celu wykonania wskazanych prac w oparciu o umowę ustanowienia dla przedmiotowego urządzenia przesyłowego na rzecz Spółki odpłatnej służebności przesyłu na ww. nieruchomości, na warunkach przedstawionych w projekcie umowy i aktu notarialnego za wynagrodzeniem w kwocie 8.000,00 zł brutto. Do pisma załączono wzór umowy i aktu notarialnego, w których to dokumentach szczegółowo zostały określone warunki udostępnienia nieruchomości i zakres uprawnień skarżącej oraz szkic sytuacyjny, na którym przedstawiono przebieg linii elektroenergetycznej przez nieruchomość będącą przedmiotem postępowania oraz szerokość pasa, w którym inwestor będzie uprawniony do podejmowania określonych działań.
W odpowiedzi na powyższe pismo J.G., działający przez pełnomocnika adwokata M. K., wskazał, iż możliwe do akceptacji wynagrodzenie to 30.000,00 zł. Inwestor na taką propozycję nie wyraził zgody i w piśmie z dnia 13 grudnia 2016r., opierając się na wyliczeniach z operatu szacunkowego z dnia 15 sierpnia 2016r., zaproponował wynagrodzenie w kwocie 12.005,00 zł. Z uwagi na brak odpowiedzi na powyższe wystąpienie w piśmie z dnia 9 stycznia 2017 r. Spółka poinformowała L.G. i J.G., iż w związku z brakiem porozumienia, dotyczącego zgody na udostępnienie (wjazd i wejście w teren) przedmiotowej nieruchomości, sprawa zostanie skierowana na drogę postępowania administracyjnego/sądowego. Następnie pełnomocnik J.G. wskazał, iż jego mandant wyraża zgodę na zaproponowane warunki, ale dodatkowo wnosi o zapłatę 5.000 zł za wejście na nieruchomość w celu wykonania prac (pismo z dnia 20 stycznia 2017 r.), co nie zostało zaakceptowane przez inwestora (pismo z dnia 30 stycznia 2017 r.).
Analiza ww. dokumentów jednoznacznie wskazuje, iż przed wszczęciem postępowania administracyjnego w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości miały miejsce rokowania przeprowadzone pomiędzy A S.A.., w imieniu której działał upoważniony do tego pełnomocnik, oraz właścicielami gruntu. W ich wyniku nie doszło jednak do porozumienia pomiędzy stronami. Kwestią sporną okazała się proponowana kwota wynagrodzenia za wykonanie planowanych prac. Brak porozumienia stron w tym zakresie jest wystarczający do stwierdzenia, że złożenie wniosku o wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości zostało poprzedzone etapem nieskutecznych negocjacji. Nie podlega przy tym weryfikacji okoliczność, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie które są dla niego nie do przyjęcia. Niedopuszczalne jest by organ administracji oceniał prawidłowość sporządzonego na potrzeby negocjacji operatu szacunkowego.
W konsekwencji organ stwierdził, że w sprawie doszło do przedstawienia warunków, które były dla stron wzajemnie nie do przyjęcia. Również w trakcie prowadzonego przed Starostą [...] postępowania strony nie doszły do porozumienia w tym zakresie.
Postępowanie o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości inicjuje inwestor, który wskazuje obszar pasa ograniczenia. Inwestor żąda ograniczenia danego pasa nieruchomości, określając go jako minimalny obszar nieruchomości konieczny do posadowienia urządzeń przesyłowych i ich późniejszej obsługi. Inwestor, jako wykonawca robót budowlanych, najlepiej jest zorientowany jakiej szerokości teren będzie niezbędny do ich wykonania. W omawianej sprawie wnioskodawca złożył podanie o zezwolenie na zajęcie części nieruchomości, stanowiącej pas technologiczny o pow. 485,19 m2. Szerokość tego pasa została wskazana jako niezbędna do przeprowadzenia wszystkich prac związanych z inwestycją, a zarazem wystarczająca dla przedsiębiorcy przesyłowego do właściwego korzystania z urządzenia przesyłowego w przyszłości, zgodnie z jego przeznaczeniem. Obszar zajęcia jest zgodny z ustaleniami planu miejscowego.
W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja orzeka o ograniczeniu sposobu korzystania z działki nr 163/3 tylko w zakresie niezbędnym do wykonywania prac, tj. powierzchni 485,19 m2. Planowa inwestycja w obrębie ww. terenu będzie przebiegać po trasie istniejącej linii. Taka lokalizacja inwestycji wydaje się jako najmniej uciążliwa dla właścicieli gruntu. W trakcie rozprawy administracyjnej przeprowadzonej przed Starostą, pełnomocnik inwestora wyjaśnił, iż nad przedmiotową nieruchomością będzie przechodziła linia napowietrzna bez stanowiska słupowego.
Oczywiste jest, że zakres ograniczenia w decyzji administracyjnej prawa własności musi być ściśle określony. Powinna ona zatem wskazywać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość, jak i zakres uszczuplenia władztwa właściciela i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji oraz zgodnie z warunkami wynikającymi z planu miejscowego. W niniejszej sprawie warunki te zostały spełnione. Osiągnięto je poprzez określenie zakresu ograniczenia w formie graficznej w postaci mapy, która stanowi integralną część decyzji organu I instancji.
W konsekwencji zdaniem organu odwoławczego decyzja Starosty [...] w ścisły sposób określa zakres ograniczenia prawa własności, w szczególności możliwie najmniejszą i niezbędną powierzchnię działki nr 163/3. Wynika z niej jednoznaczny przebieg inwestycji i zakres uszczuplenia władztwa skarżącego i to w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji oraz zgodnie z warunkami wynikającymi z planu miejscowego. Określono sposób dokonanych ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości, tak by przebieg planowanej inwestycji był dla nieruchomości jak najmniej uciążliwy (przebieg inwestycji po trasie istniejącej linii), uwzględniono zatem uzasadniony interes właściciela nieruchomości, a zakres ingerencji inwestora w prawo właściciela sprowadzono do niezbędnego minimum.
Podsumowując organ wskazał, że objęty podaniem inwestora z 13 marca 2017r. wniosek o wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości zostanie rozstrzygnięty odrębną decyzją Starosty po zweryfikowaniu, czy w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki określone w ustawie o gospodarce nieruchomościami.
W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję J. G. i L. G. wnieśli o jej uchylenie, jak również ewentualnie uchylenie decyzji organu I instancji. Strona skarżąca podniosła następujące zarzuty:
I. naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy w postaci:
1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2017 1257 t.j.- dalej "KPA") poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy oraz brak wszechstronnego rozważenia interesu właściciela nieruchomości i przyjęcia w całości stanowiska wnioskodawcy w sprawie, co doprowadziło organ do utrzymania w mocy sprzecznej z prawem decyzji organu I instancji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości;
2. art. 8 w zw. z art. 107 § 1 i 3 KPA, poprzez brak odniesienia się do wszystkich argumentów podniesionych w odwołaniu, w szczególności do braku analizy przez organ I instancji uciążliwości planowanej inwestycji i oceny, czy jest to minimalny możliwy zakres ingerencji w prawo własności, a w związku z tym, braku uzasadnienia szerokości pasa montażowego;
3. art. 80 w zw. z 7, art. 8, art. 11, i art. 13 KPA poprzez zaniechanie prawidłowej oceny przebiegu rokowań pomiędzy stronami, brak oceny zakresu umocowania reprezentantów inwestora dla procesu negocjacyjnego, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że rokowania zostały prze-prowadzone niewadliwie i zgodnie z prawem;
4. art. 138 § 1 pkt 1 KPA poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej przez organ I instancji w sytuacji, gdy była ona wadliwa;
II. przepisów prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy w postaci:
1. art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez:
a) jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że planowane prace mieszczą się w pojęciu zakładania i przeprowadzenia na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, podczas gdy planowane prace stanowią nie stanowią nowej inwestycji lecz przebudowę obiektu już istniejącego, co brakiem zastosowania art. 124b u.g.n., a w konsekwencji utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji;
b) jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że w zakresie pojęcia "założenia i przeprowadzenia" urządzeń sieci energetycznych należy rozumieć czynności polegające na ich budowie, względnie przebudowanie, podczas gdy przepis ten wprost odnosi się do "zakładania i przeprowadzenia" a nie przebudowy wskazanych urządzeń, co skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji;
c) jego błędną wykładnię, polegającą na błędnym uznaniu, że przepis ten można stosować również w przypadku wyrażenia przez właściciela zgody na realizację inwestycji, co skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji;
2. art. 124 ust. 3 u.g.n., poprzez:
a) jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, iż zostały przeprowadzone ro-kowania obejmujące swym zakresem prace planowane przez inwestora, podczas gdy rokowania te były pozorne, gdyż dotyczyły jedynie zajęcia działki w celu wykonania prac, zaś przedmiotem rokowań powinno być nie tylko uzyskanie zgody na czasowe zajęcie nieruchomości, ale także pozostawienie na niej wybudowanych ciągów, przewodów i urządzeń, i związane z tym zezwolenie na korzystanie z nieruchomości w celu usunięcia awarii i konserwacji tych urządzeń i przewodów, co skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji organu 1 instancji;
b) jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, iż zostały przeprowadzone rokowania, podczas rokowania te należy uznać za pozorne z uwagi na wskazanie przez inwestora kwoty rażąco nieadekwatnej do wartości poniesionej szkody, co skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie.
Uczestnik postępowania – A S.A.. z siedzibą w L. wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Chybione są podnoszone przez stronę zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Organy administracyjne w toku postępowania zebrały materiał dowodowy wystarczający do wydania zaskarżonej decyzji i dokonały właściwej oceny, że zachodzą podstawy do ograniczenia na rzecz uczestnika sposobu korzystania z nieruchomości skarżących położonej w G..
Rozbiórka istniejącej linii energetycznej 110 kV relacji Ł.2 – G. oraz podwieszenie napowietrznych przewodów jednotorowej linii energetycznej 110 kV mieści się w kategorii celu publicznego wskazanego w art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.), jest też zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Uczestnik postępowania wskazał we wniosku, że istniejąca linia napowietrzna 110kV Ł.2 – G. została wybudowana w 1965 r. i wskutek długoletniej eksploatacji jest w znacznym stopniu zużyta.
Niewątpliwie w interesie społecznym leży zapewnienie bezpieczeństwa funkcjonowania linii energetycznej i stałego dopływu energii do szeregu odbiorców. Z tych względów możliwe jest ograniczenie praw właścicieli nieruchomości dla realizacji celów ogólnospołecznych.
Z protokołu oględzin nieruchomości wynika, że działka nr 163/3 położona w G. nie jest zabudowana, przebiega nad nią linia energetyczna, a słupy znajdują się na innych nieruchomościach. Strona skarżąca nie precyzuje, jaki to słuszny interes właścicieli nieruchomości, czy rodzaj uciążliwości miałby wykluczać możliwość udostępnienia nieruchomości dla celów służących odbiorcom energii elektrycznej. Szerokość strefy ochronnej pod linią energetyczną została określona w uchwale Rady Miejskiej w G. z 30 sierpnia 2002 r. (po 20 m od osi na stronę). W zaskarżonej decyzji określono obszar zajęcia gruntu o szerokości 7,05 m, nie można więc uznać, ze dla przebudowy linii energetycznej 110 kV wystarczający byłby mniejszy obszar gruntu.
Zarzut, że skarżący wyrazili zgodę na udostępnienie nieruchomości w celu przeprowadzenia prac związanych z wymianą przewodów linii energetycznej nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. W piśmie z 20 stycznia 2017 r. skarżący wyrazili zgodę na zaproponowane warunki ustanowienia służebności przesyłu, jednak zgoda na udostępnienie nieruchomości została uzależniona od spełnienia dodatkowego warunku – zapłaty kwoty 5.000 zł za wejście na teren nieruchomości.
Zgodnie z art. 124 ust. 3 u.g.n. ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości powinno być poprzedzone rokowaniami z ich właścicielem. Rokowania te powinny dotyczyć ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w celu wykonania konkretnych prac, a nie wszystkich kwestii związanych z przebiegiem linii energetycznej, czy jej eksploatacją. W początkowej fazie rokowań z właścicielami A S.A.. (pisma z 18 listopada 2016 r., z 13 grudnia 2016 r.) wskazywano wprawdzie, że dotyczą one udostępnienia nieruchomości w celu przeprowadzenie prac remontowo –modernizacyjnych, ale w istocie skarżącym przedstawiono warunki ustanowienia służebności przesyłu (instytucji prawa cywilnego). Do pism tych załączono projekt umowy zobowiązującej do ustanowienia służebności przesyłu, czy operat szacunkowy dotyczący wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu. Jednak to ostatecznie strona skarżąca przedstawiła warunki udostępnienia nieruchomości w celu wykonania prac za dodatkowym wynagrodzeniem w kwocie 5.000 zł, która to propozycja nie została zaakceptowana przez uczestnika. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy należało więc uznać, że rokowania dotyczące warunków udostępnienia nieruchomości były przeprowadzone, ale nie zakończyły się uzgodnieniem tych warunków.
Przepisy prawa nie wskazują na szczególną formę prowadzenia rokowań. Wbrew zarzutom skargi w pismach kierowanych do strony skarżącej jednoznacznie wskazano, że przeprowadzane prace mają polegać na przebudowie linii 110kV i obejmować będą wymianę elementów eksploatacyjnych infrastruktury. Strona została więc dokładnie poinformowana o zakresie planowanych prac. Rokowania miały charakter rzeczywisty, a okoliczność, że warunki przedstawione przez uczestnika strona uznała za niewystarczające nie oznacza, że rokowania miały charakter pozorny.
Strona skarżąca podnosi, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 3 u.g.n. jest możliwe tylko w przypadku nowych inwestycji. Pogląd ten nie jest trafny. W orzecznictwie sądowym za utrwalony można uznać pogląd, że zakładanie i przeprowadzanie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów, urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej obejmuje nie tylko realizację nowych inwestycji, ale również przebudowę istniejących instalacji (np. wyroki NSA z dnia 7.09.2016 r., sygn. akt I OSK 1669/15, z dnia 31.05.2017 r., sygn. akt I OSK 2618/16, z dnia 14.12.2017 r., sygn. akt I OSK 1357/17).
Na podstawie pełnomocnictwa z 26 czerwca 2015 r. udzielonego przez A S.A. G. Z. został on upoważniony do wykonywania wszystkich niezbędnych czynności faktycznych i prawnych związanych z opracowaniem dokumentacji projektowej dla zadania inwestycyjnego "Linia 110 kV Ł.-G. –przebudowa linii 110 kV". W szczególności pełnomocnik został upoważniony do załatwiania wszelkich formalności związanych z uzyskaniem zgody właścicieli nieruchomości na trasie budowy urządzeń elektroenergetycznych (uzyskiwaniem dokumentów potwierdzających posiadanie prawa do dysponowania do dysponowania nieruchomością na cele budowlane). Brak jest więc podstaw do przyjęcia, że ustanowiony pełnomocnika nie był upoważniony do prowadzenia negocjacji, czy składania oświadczeń woli w imieniu swojego mocodawcy.
Zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami prawa materialnego, a przy jej wydawaniu nie naruszono przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Z powyższych względów wobec braku uzasadnionych podstaw skargi z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) należało orzec jak w sentencji wyroku.
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło