III SA/Wa 530/20

WyrokWSA w Warszawie2020-08-06

Skład orzekający: Maciej Kurasz, Beata Sobocha, Elżbieta Olechniewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynności egzekucyjne, wniesiona na podstawie art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, może być wykorzystana do kwestionowania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym?
Ratio decidendi
Skarga na czynności egzekucyjne, wniesiona na podstawie art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, służy wyłącznie do zaskarżania czynności o charakterze wykonawczym i podnoszenia zarzutów formalnoprawnych dotyczących prawidłowości sposobu i formy dokonania tych czynności. Nie jest ona środkiem do kwestionowania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, ani też nie może być traktowana jako uniwersalny środek zaskarżenia wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku postępowania egzekucyjnego.
Stan faktyczny
Organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne wobec skarżącego z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości. W toku postępowania dokonano zajęcia wierzytelności skarżącego z tytułu zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżący wniósł o uchylenie czynności egzekucyjnej, kwestionując jej zasadność i dopuszczalność. Po odmowie wszczęcia postępowania przez organ I instancji i uchyleniu tej decyzji przez organ II instancji, Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał postanowienie o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. i u.p.e.a.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Kurasz, Sędziowie sędzia WSA Beata Sobocha (sprawozdawca), sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi G. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. ("Naczelnik", "Organ I instancji") prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec majątku G. Z. ("Skarżący", "Strona", "Zobowiązany") na podstawie wystawionego przez Prezydenta Miasta Z. tytułu wykonawczego z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] obejmującego zaległości w podatku od nieruchomości od osób fizycznych za okres styczeń-marzec, kwiecień-czerwiec i lipiec-wrzesień 2018 r. na kwotę 474 zł należności głównej oraz odsetek w wysokości 9 zł. Odpis tytułu wykonawczego został odebrany przez Zobowiązanego w dniu 10 czerwca 2019 r. W toku prowadzonego postępowania Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. dokonał zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] zajęcia innej wierzytelności pieniężnej z tytułu zwrotu kosztów postępowania sądowego w Izbie Administracji Skarbowej w W.. Odpis tytułu wykonawczego wraz z ww. zawiadomieniem został odebrany przez Zobowiązanego w dniu 10 czerwca 2019 r. Dłużnik zajętej wierzytelności odebrał zawiadomienie w dniu 28 maja 2019 r. Pismem z dnia 4 czerwca 2019 r. Izba Administracji Skarbowej w W. poinformowała organ egzekucyjny, iż posiada zobowiązania wobec G. Z. z tytułu zasądzonych kosztów postępowania sądowego sygn. akt III SA/Wa 3792/17 z dnia 18 września 2018 r. w wysokości 100 zł. W dniu 19 czerwca 2019 r. Skarżący złożył osobiście do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. pismo z dnia 18 czerwca 2019 r., w którym wniósł o uchylenie czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu środków pieniężnych wskazanych w zawiadomieniu z dnia [...] maja 2019 r. wskazując, że czynności te zostały dokonane przedwcześnie, naruszają zasady postępowania egzekucyjnego i unormowania ustawy kodeks postępowania administracyjnego. W opinii Skarżącego, dokonując czynności egzekucyjnych organ egzekucyjny nie posiadał stanowiska domniemanego dłużnika dotyczącego zasadności i dopuszczalności przedmiotowego postępowania egzekucyjnego i dokonane czynności oparte jedynie o tytuł wykonawczy czynią je nieważnymi z mocy prawa. Następnie Skarżący stwierdził, że na obecnym etapie może jedynie kwestionować zasadność czynności egzekucyjnych i mając na uwadze istotne okoliczności dla rozstrzygnięcia wskazał, że zgodnie z art. 32a § 1 ustawy egzekucyjnej wierzyciel winien poinformować organ egzekucyjny o wszczętym postępowaniu (z wniosku strony) mającym na celu uchylenie tytułu wykonawczego. Naruszenie art. 26 § 1 ustawy egzekucyjnej, który jest nierozerwalnie powiązany z art. 61 § 4 K.p.a. czyni dokonane czynności egzekucyjne nieważnymi. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r. znak [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie uchylenia czynności egzekucyjnej dokonanej zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019 r. Przedmiotowe postanowienie zostało odebrane przez Stronę w dniu 16 lipca 2019 r. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ egzekucyjny wyjaśnił, że w przepisach ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji brak jest uregulowań prawnych dotyczących możliwości wnioskowania przez Stronę o uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych wskazując, że przepisy ww. ustawy przewidują możliwość uchylenia czynności egzekucyjnych tylko w dwóch przypadkach, tj. zawieszenia bądź umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W niniejszej sprawie postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku G. Z. nie zostało ani zawieszone, ani umorzone. W wyniku wniesionego zażalenia, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. wydał w dniu [...] sierpnia 2019 r. postanowienie, którym uchylił w całości postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] lipca 2019 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia celem ustalenia rzeczywistego żądania Strony, zawartego w piśmie z dnia 18 czerwca 2019 r. Wobec powyższego, pismem z dnia 19 września 2019 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. wezwał G. Z. do sprecyzowania żądania zawartego w piśmie z dnia 18 czerwca 2019 r. poprzez wskazanie czy jest to skarga na czynność egzekucyjną dokonaną zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019 r. czy też wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Wezwanie to zawierało informację, że w przypadku niezłożenia we wskazanym terminie wyjaśnienia, przedmiotowe pismo zostanie rozpatrzone w trybie art. 54 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm., dalej także "u.p.e.a."). Strona odebrała wezwanie w dniu 7 października 2019 r. Z uwagi na brak odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. wydał w dniu[...] listopada 2019 r. postanowienie o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ egzekucyjny wyjaśnił, że zaległości objęte tytułem wykonawczym nr [...] nie zostały uregulowane, co potwierdził Wierzyciel w dniu 2 maja 2019 r., w związku z czym zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019 r. dokonano zajęcia innej wierzytelności pieniężnej w Izbie Administracji Skarbowej w W.. Czynność ta dokonana została zgodnie z art. 89 u.p.e.a. Przedmiotowe postanowienie zostało odebrane w imieniu Zobowiązanego przez A. Z. (żonę) w dniu 6 listopada 2019 r. Nie godząc się z treścią powyższego rozstrzygnięcia G. Z. pismem z dnia 8 listopada 2019 r. złożył na nie zażalenie, wnosząc o jego uchylenie, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego na jego rzecz, a nie na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W.. Tym samym Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. dopuścił się naruszenia zasad ogólnych postępowania, wynikających z art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej także "K.p.a."). Skarżący stwierdził, że jako strona postępowania nie może odnieść się do przywołanego przez organ egzekucyjny twierdzenia wierzyciela o istnieniu zaległości podatkowych, gdyż nie zostały one mu przedstawione. Skoro jako Strona podniósł istnienie nadpłaty w podatku od nieruchomości obejmującym lata 2004-2013, wniesienie zabezpieczeń podatkowych w roku 2018 oraz toczące się postępowanie o ustalenie zobowiązania podatkowego za rok 2018 - to organ egzekucyjny był zobowiązany przepisami prawa do dokładnego wyjaśnienia tych okoliczności i odniesienia się do nich w uzasadnieniu postanowienia. Po rozpoznaniu zażalenia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. ("Dyrektor", "Organ II instancji") postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] listopada 2019 r. W uzasadnieniu Dyrektor wskazał, że czynność egzekucyjna polegająca na zajęciu innej wierzytelności pieniężnej została przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, zatem twierdzenie Skarżącego, że czynność ta narusza zasady ogólne postępowania egzekucyjnego i unormowania Kodeksu postępowania administracyjnego należy uznać za nieuzasadnione. W dalszej kolejności Dyrektor podniósł, że w postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego, kontrolą objęta jest jedynie prawidłowość zaskarżonej czynności, a nie działania będące podstawą egzekucji. Wobec powyższego podniesione zarówno w skardze, jak i w zażaleniu kwestie związane z istnieniem obowiązku objętego tytułem wykonawczym z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] wykraczają poza zakres postępowania prowadzonego w trybie art. 54 u.p.e.a. Z kolei podniesiona okoliczność naruszenia art. 26 § 1 u.p.e.a., jak i zastrzeżenia co do nieprawidłowego wszczęcia egzekucji mogły podlegać rozpatrzeniu w trybie art. 33 i 34 u.p.e.a. Takie postępowanie byłoby prowadzone w odrębnym trybie i zakończyłoby się wydaniem stosownego postanowienia w sprawie zgłoszonych zarzutów. Jak wynika z materiału dowodowego Skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa. Pozbawienie się przez Stronę możliwości ochrony swoich interesów poprzez wniesienie w odpowiednim terminie zarzutów nie wynikało z braku doręczenia odpisu tytułu wykonawczego. Jak wynika bowiem ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, znajdującego się w aktach niniejszej sprawy, odpis przedmiotowego tytułu wykonawczego został Zobowiązanemu doręczony w dniu 10 czerwca 2019 r. Mając na względzie powyższe, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. stwierdził, że brak jest podstaw do uchylenia postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...] listopada 2019 r. Pismem z dnia 10 lutego 2020 r. Strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2019 r. Skarżący zarzucił zarówno Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej w W., jak i Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w Z. naruszenie: - art. 7 K.p.a. z powodu niepodjęcia przez organ wszelkich i niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, w szczególności w celu ustalenia nieistnienia bądź wykonania obowiązku Skarżącego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego; - art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez ograniczenie się do zaakceptowania przez organ argumentacji organu I instancji i wierzyciela o istnieniu dochodzonego zobowiązania i niepoczynienie ustaleń we wskazanym wyżej zakresie, skutkiem czego było utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego; - art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. z powodu braku zebrania przez organ w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w zakresie dowodów dotyczących istnienia obowiązku Skarżącego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego kiedy okoliczność pozostawała sporna; - art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez oparcie zaskarżonego postanowienia w całości wyłącznie na stanowisku wierzyciela, które to stanowisko w przedmiotowej sprawie nie wyjaśniało istoty wątpliwości; - art. 10 § 1 K.p.a. polegające na wydaniu zaskarżonego postanowienia bez umożliwienia Skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem postanowienia; - art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak wnikliwego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, wynikającego z braku wskazanych wyżej ustaleń faktycznych dotyczących istnienia obowiązku i w szczególności oparcia zaskarżonego postanowienia wyłącznie na stanowisku wierzyciela, które to stanowisko w przedmiotowej sprawie nie wyjaśniało istotnych wątpliwości, które nadal pozostały sporne. - art. 58 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a. w sytuacji, kiedy przy prawidłowym ustaleniu stanu faktycznego istniały przesłanki do zastosowania tego przepisu i umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wobec powyższego Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu Strona podniosła, że organ egzekucyjny jakim jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. bez podstawy prawnej, na wniosek Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., wykonał czynności egzekucyjne a winien był wniosek oddalić w całości. Zdaniem Skarżącego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, w uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia nie wskazał unormowania prawnego do podjęcia działań mających na celu uzyskania numeru konta bankowego Strony od egzekutora, ani tym bardziej - ustalenia istnienia zobowiązania. Postępowanie egzekucyjne z mocy prawa prowadzi organ egzekucyjny. DIAS w Warszawie naruszył zasadę uczestnictwa strony w postępowaniu, poprzez prowadzenie ukrytej korespondencji z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Z., bez informowania strony. Organ wydając zaskarżona decyzję, będąc związanym swoim nieuprawnionym działaniem, nie mógł rozpatrzyć sprawy w sposób rzetelny, w oparciu o zasadę swobodnej oceny materiału dowodowego. Będąc stroną inicjującą egzekucję pozbawił się prawa do rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, zwanej dalej "p.p.s.a."), sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c) p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w art. 247 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Sąd, rozpoznając sprawę we wskazanym wyżej zakresie, stwierdza, że w sprawie nie zaszły przesłanki wskazane w ww. przepisach, a zarzuty podniesione w skardze nie zasługiwały na uwzględnienie. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów podatkowych, że czynność egzekucyjna polegająca na zajęciu innej wierzytelności pieniężnej z tytułu zwrotu kosztów postępowania sądowego została przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, zatem twierdzenie Skarżącego, że czynność ta narusza zasady ogólne postępowania egzekucyjnego i unormowania Kodeksu postępowania administracyjnego, należy uznać za nieuzasadnione. Czynność zajęcia wierzytelności w postaci nadpłaty podatku została dokonana na podstawie art. 89 u.p.e.a., zgodnie z którym organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności pieniężnej innej, niż określona w art. 72-85, przez przesłanie do dłużnika zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego i jednocześnie wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby należnej od niego kwoty do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał zobowiązanemu, lecz należną kwotę przekazał organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności (§1). Zajęcie wierzytelności jest dokonane z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1. (§ 2 zdanie pierwsze). Jak wynika z ustalonego w sprawie stanu faktycznego postępowanie egzekucyjne wobec majątku G. Z. jest prowadzone na podstawie wystawionego przez Prezydenta Miasta Z. tytułu wykonawczego z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] obejmującego zaległości w podatku od nieruchomości od osób fizycznych za okres styczeń-marzec, kwiecień-czerwiec i lipiec-wrzesień 2018 r. na kwotę 474 zł należności głównej oraz odsetek w wysokości 9 zł. W toku prowadzonego postępowania Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. dokonał zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] zajęcia innej wierzytelności pieniężnej z tytułu zwrotu kosztów postępowania sądowego w Izbie Administracji Skarbowej w W.. Odpis tytułu wykonawczego wraz z ww. zawiadomieniem został odebrany przez Zobowiązanego w dniu 10 czerwca 2019 r. Dłużnik zajętej wierzytelności odebrał zawiadomienie w dniu 28 maja 2019 r. W postępowaniu egzekucyjnym dokonano zatem skutecznej i zgodnej z art. 89 u.p.e.a. egzekucji z wierzytelności przysługującej skarżącemu od Izby Administracji Skarbowej w W.. Zarzuty podniesione w skardze na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2019 r. nie zasługują na uwzględnienie. Sąd stwierdza, że wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zawiera wszelkie niezbędne treści wynikające z przepisów prawa, a w szczególności z art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wyjaśnił ponadto Skarżącemu, z jakich powodów jego zarzuty podniesione w zażaleniu nie mogły zostać uznane za zasadne w trybie skargi na czynności egzekucyjne (art. 54 u.p.e.a.), wyjaśniając przy tym w sposób prawidłowy, że w toku skargi na czynności egzekucyjne nie jest możliwe badanie zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Najszersza grupa zarzutów skargi, obejmująca naruszenie art. 7, 77 i 80 k.p.a., sprowadza się do kwestionowania istnienia należności podatkowej objętej tytułem wykonawczym z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...], z którego jest prowadzone postępowanie egzekucyjne objęte skargą. W ramach skargi na czynności egzekucyjne rozpatrzeniu nie podlegają kwestie dotyczące nieistnienia zaległości - braku podstaw prawnych do istnienia zaległości. W świetle bowiem art. 1a pkt 2 u.p.e.a., że ilekroć w u.p.e.a. jest mowa o czynności egzekucyjnej - rozumie się przez to wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, a więc środka wymienionego w art. 1a pkt 12 u.p.e.a. Do czynności egzekucyjnych zalicza się więc wszelkie czynności zajęcia prawa majątkowego strony, takie jak np. zajęcie wynagrodzenia, renty, rachunku bankowego bądź innej wierzytelności pieniężnej, a także zajęcia ruchomości lub ruchomości oraz dalsze czynności związane z realizacją tych środków egzekucyjnych takie jak np. odebranie zajętych ruchomości bądź ich licytacja. W postępowaniu wszczętym złożeniem skargi na czynności egzekucyjne, w trybie art. 54 u.p.e.a. - stanowiącym w istocie fragment postępowania egzekucyjnego - podlegają ocenie tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. W ramach skargi na czynności egzekucyjnej można więc podnosić wyłącznie kwestie formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonania tych czynności. W postępowaniu tym nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia. U.p.e.a. nie przewiduje więc możliwości zaliczania czynności o charakterze materialno-technicznym do kategorii czynności egzekucyjnych, o których mowa w art. 1a pkt 2 u.p.e.a. Skarga na czynności egzekucyjne, składana w trybie art. 54 u.p.e.a. nie może więc być traktowana jako uniwersalny środek zaskarżenia za pomocą, którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów prawnych i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny lub egzekutora w toku całego postępowania egzekucyjnego (por. np. wyrok NSA z 22 września 2010 r. sygn. II FSK 568/09 oraz wyroki WSA w Warszawie z 9 listopada 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 644/08 i z 11 kwietnia 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 139/09, dostępne na www.nsa.gov.pl). Skarga, o której mowa w art. 54 u.p.e.a. służy zaskarżaniu czynności o charakterze wykonawczym (zob. Dariusz Jankowiak w: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - Komentarz 2005, wyd. Unimex, Wrocław 2005 r., s. 390). W ramach skargi na czynności egzekucyjne można więc jedynie podnosić zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania tychże czynności egzekucyjnych (por. wyroki WSA w Warszawie z: 14 marca 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 85/08; 30 stycznia 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 1262/07; 8 stycznia 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 1626/07, dostępne na www.nsa.gov.pl). Nie jest zatem możliwe w trybie tego środka prawnego podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego. Sąd poglądy powyższe w pełni podziela i stwierdza, że skarga na czynności egzekucyjne, o której mowa w art. 54 u.p.e.a., nie będzie więc przysługiwać w sytuacjach, gdy u.p.e.a. przewiduje w związku z określonymi zdarzeniami w postępowaniu egzekucyjnym wniesienie np. zarzutów, zażalenia na postanowienia, żądania wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego spod egzekucji, czy też wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego albo w sytuacjach, gdy przewiduje wniesienie pozwu do Sądu. Za niedopuszczalną uznaje się bowiem sytuację, w której miałaby występować konkurencyjność środków służących ochronie praw zobowiązanego zawartych w u.p.e.a., mających prowadzić - w wyniku ich uwzględnienia - do jednakowych skutków procesowych. Nie ma podstaw, aby składaną w trybie art. 54 u.p.e.a. skargę na czynności egzekucyjne traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia, za pomocą którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania egzekucyjnego. Z powyższych rozważań wynika, że wbrew twierdzeniom skarżącego w sprawie nie doszło również do naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. przez wydanie zaskarżonego postanowienia bez umożliwienia Skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem postanowienia. Zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. zostało wydane na skutek zażalenia Skarżącego, bez przeprowadzenia postępowania dowodowego albowiem z uwagi na zakres w ramach skargi na czynności egzekucyjne jego prowadzenie w postępowaniu odwoławczym było zbędne. Organ I instancji ustalił przy pomocy miarodajnych dokumentów wszystkie istotne okoliczności potrzebne do dokonania zgodnego z prawem zajęcia wierzytelności: istnienie zaległości podatkowej stwierdzone tytułem nr [...] oraz istnienie wierzytelności skarżącego względem Izby Administracji Skarbowej w W. z tytułu zwrotu kosztów postępowania sądowego. Organ II instancji zobowiązany był zatem skontrolować poprawność zaskarżonej decyzji, odnieść się do zarzutów zażalenia, bez przeprowadzenia własnego postępowania dowodowego i z tego obowiązku się wywiązał. Sąd, mając powyższe okoliczności na względzie, na mocy art. 151 p.p.s.a., uznał, że zasadne było oddalenie skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło