I OZ 318/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2022 r. sygn. akt VIII SA/Wa 275/21 w sprawie ze skargi A. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu z 14 grudnia 2020 r. znak SKO.PS.4111.359.2198.2020 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z 17 marca 2022 r. VIII SA/Wa 275/21 (dalej postanowienie z 17 marca 2022 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie: 1. odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi; 2. odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do udzielenia odpowiedzi na wezwanie z 20 grudnia 2021 r. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że w tej sprawie A. Z. (dalej skarżący) nie wykazał w stopniu dostatecznym, że nie dokonał czynności wniesienia skargi w terminie bez swojej winy. Nie uprawdopodobnił on okoliczności, o których stanowi art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej ppsa), ograniczając się jedynie do ogólnego wskazania, że cierpi na zaburzenia osobowości. Nie przedstawił jednak żadnej dokumentacji medycznej potwierdzającej jego chorobę (dokumentacja taka nie znajduje się również w aktach administracyjnych sprawy) oraz że okoliczność ta uniemożliwiła mu samodzielne uzupełnienie braków formalnych skargi bądź chociażby wyręczenia się inną osobą. Sąd stwierdził nadto, że brak jest od skarżącego wyjaśnienia, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu, od której należało liczyć termin do wniesienia pisma z wnioskiem o przywrócenie terminu w myśl art. 87 § 1 ppsa. W piśmie stanowiącym odpowiedź na wezwanie Sądu do wskazania i uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu oraz wskazanie daty ustania przyczyny uchybienia terminu skarżący wniósł jedynie o podanie przedmiotu sprawy oraz o przywrócenie terminu do udzielenia odpowiedzi na wezwanie. Wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do udzielenia odpowiedzi na wezwanie z 20 grudnia 2021 r. Sąd uznał za niedopuszczalny. Pismo z 20 grudnia 2021 r. wzywające skarżącego do wskazania i uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz wskazania daty ustania przyczyny uchybienia terminu w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przywrócenia terminu, jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 36 akt sądowych), skarżący odebrał 4 stycznia 2022 r. Zatem ustawowy siedmiodniowy termin na wykonanie powyższego wezwania minął 11 stycznia 2022 r. i tego też dnia skarżący nadał na poczcie pismo stanowiące odpowiedź na wezwanie Sądu. Wobec udzielenia przez skarżącego odpowiedzi na wezwanie Sądu z 20 grudnia 2021 r. z zachowaniem terminu Sąd stwierdził, że wniosek o przywrócenie tego terminu jest niedopuszczalny, co skutkuje jego odrzuceniem (k. 1, 9, 25, 28, 29, 31, 32, 33, 38, 48-51 akt sądowych). Zażalenie na postanowienie z 17 marca 2022 r. złożył A. Z., wnosząc o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Skarżący podniósł, że braki formalne nie zostały uzupełnione ze względu na przebywanie na izolacji w związku z zakażeniem koronawirusem i inne dolegliwości chorobowe. Według skarżącego, przebywanie na izolacji z powodu covid-19 jest sytuacją nadzwyczajną, która wyczerpuje zapis ustawy odnośnie do przywrócenia terminu (k. 72 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 zd. 1 ppsa). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 ppsa). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 ppsa). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 ppsa). Wbrew dyspozycji art. 87 § 2 ppsa skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności mogących wskazywać na brak jego winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Złożony przez niego wniosek opiera się wyłącznie na twierdzeniu, że chorował na zaburzenia osobowości, które w sytuacji nieprzedstawienia przez niego jakiegokolwiek dowodu na poparcie tego faktu, pozostaje gołosłowne. W rezultacie, twierdzenie to nie może wywrzeć skutku w postaci uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Wobec braku stosownej dokumentacji medycznej wniosek ten nie spełnia obligatoryjnej przesłanki przywrócenia terminu w postaci uprawdopodobnienia okoliczności stanowiących przeszkodę do dochowania terminu. Jak trafnie zauważył Sąd I instancji, brak jest odpowiedniej dokumentacji medycznej zarówno w aktach sprawy sądowoadministracyjnej, jak i administracyjnej. Skarżący nie przedstawił również żadnego dowodu na etapie postępowania zażaleniowego, dodatkowo stwierdzając jedynie, że jednym z jego schorzeń był covid-19. Nawet jeżeli skarżący faktycznie cierpi na wskazane choroby, to jego obowiązkiem przy składaniu wniosku o przywrócenie terminu było uprawdopodobnienie tych schorzeń i faktu, że przynajmniej jedno z nich w realny sposób uniemożliwiało mu dochowanie terminu na uzupełnienie braków formalnych złożonej skargi. W konsekwencji brak było podstaw do uznania, by problemy zdrowotne skarżącego miały realny wpływ na uchybienie terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi w terminie ustawowym. Skarżący nie uprawdopodobnił, by stan jego zdrowia stanowił rzeczywistą przeszkodę w wypełnieniu zobowiązania z 30 marca 2021 r. (k. 1, 9, 12 akt sądowych). Zaniedbania w tym zakresie stanowią zawinioną przyczynę uchybienia terminu. Nawet najpoważniejsza choroba o charakterze przewlekłym, o ile tylko strona ma obiektywne możliwości podjęcia określonych czynności w postępowaniu sądowym, nie może być wystarczającym powodem dla uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione. Dopiero nagłe, niedające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie, o którym wyżej mowa, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu. Zły stan zdrowia nie przesądza o braku winy w uchybieniu terminu - choroba musi mieć charakter niespodziewany lub wystąpić musi nagłe pogorszenie stanu zdrowia, które nie dało się przewidzieć (postanowienie NSA z: 12.8.2014 r. II FZ 1172/14, Lex 1495027; 9.11.2011 r. I GZ 173/11; 27.9. 2011 r. II OZ 846/11; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H. Beck 2021, s. 594-595, nb 5 pkt 1). Wniosek skarżącego nie spełniał wymogu uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Sąd I instancji trafnie uznał, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki zawarte w art. 86 § 1 ppsa i w konsekwencji odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W odniesieniu do rozstrzygnięcia zawartego w punkcie 2 zaskarżonego postanowienia wskazać trzeba, że skarżący nie przedstawił żadnej argumentacji w tym zakresie. Przyjmując tym samym, że argumentacja ta jest analogiczna jak w przypadku zarzutów odnoszących się do punktu 1 zaskarżonego postanowienia, konsekwentnie przyjąć należy również, że uwzględnienie zażalenia co do punktu 2 nie zasługuje na uwzględnienie z tych samych przyczyn, dla których oddalono zażalenie na punkt 1. O ile w piśmie z 11 stycznia 2022 r. (k. 38-39 akt sądowych) skarżący wskazał swój numer PESEL, o tyle nie uzupełnił on drugiego z braków formalnych skargi - nie nadesłał własnoręcznie podpisanego odpisu skargi. Wezwania kierowane do skarżącego przez Przewodniczącego w toku postępowania sądowoadministracyjnego były klarowne w swojej treści, w związku z czym niezrozumiały jest jego wniosek z 11 stycznia 2022 r. o podanie czego sprawa dotyczy, by mógł on uzupełnić braki formalne. Termin na uzupełnienie braków formalnych skargi upłynął więc bezskutecznie 11 stycznia 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa, oddalił zażalenie.