I SA/Rz 695/21
WyrokWSA w Rzeszowie2021-11-18
Skład orzekający: Małgorzata Niedobylska, Jacek Boratyn, Grzegorz Panek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwrot otrzymanego dofinansowania na ochronę miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, spowodowany wątpliwościami interpretacyjnymi dotyczącymi zwolnienia pracowników, wyklucza możliwość ponownego ubiegania się o takie dofinansowanie na podstawie art. 15gg ustawy COVID-19?Ratio decidendi
Zwrot otrzymanego dofinansowania oznacza, że spółce nie udzielono wsparcia, co pozwala jej na ponowne ubieganie się o świadczenia. Literalna interpretacja art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19, która wyklucza przyznanie pomocy, jeśli pomoc została już udzielona, jest nieprawidłowa w sytuacji, gdy otrzymane środki zostały zwrócone. Celem przepisu jest zapobieganie wielokrotnym korzyściom, a nie uniemożliwienie uzyskania pomocy po zwrocie środków.Stan faktyczny
Spółka "A." S.A. złożyła wniosek o dofinansowanie wynagrodzeń pracowników ze środków FGŚP w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych spowodowanym COVID-19. Po otrzymaniu pierwszej transzy dofinansowania, spółka zwróciła je w całości z odsetkami z powodu wątpliwości interpretacyjnych dotyczących zwolnienia kilku pracowników. Następnie spółka złożyła ponowny wniosek o dofinansowanie, który został odrzucony przez Dyrektora WUP i utrzymany w mocy przez SKO, powołując się na art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19, który zakazuje ponownego uzyskania pomocy na tych samych pracowników. Spółka wniosła skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], 2) zarządza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na rzecz skarżącej "A." S.A. z siedzibą w M. zwrot kwoty 11.808 (jedenaście tysięcy osiemset osiem) złotych tytułem nadpłaconego wpisu od skargi. 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej "A." S.A. z siedzibą w M. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Jacek Boratyn, Sędzia WSA Grzegorz Panek /spr./, Protokolant ref. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2021 r. sprawy ze skargi "A." S.A. z siedzibą w A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na dofinasowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 – za okres od 1 lutego do 30 kwietnia 2021 roku 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], 2) zarządza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na rzecz skarżącej "A." S.A. z siedzibą w M. zwrot kwoty 11.808 (jedenaście tysięcy osiemset osiem) złotych tytułem nadpłaconego wpisu od skargi. 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej "A." S.A. z siedzibą w M. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO), po rozpoznaniu odwołania "A" S.A. z/s w M. (dalej: skarżąca/spółka/wnioskodawca), utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] odmawiającą przyznania na rzecz spółki świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy, w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19.
Jak wynika z akt sprawy, w dniu 24 lutego 2021 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy (dalej: WUP, organ I instancji) wpłynął wniosek nr [...], złożony przez spółkę o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników nieobjętych przestojem, przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy, w związku ze spadkiem obrotów gospodarczych, w następstwie wystąpienia COVID-19, na kwotę 1.200 .765,18 zł, na okres 3 miesięcy od dnia 1 lutego 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. dla 183 osób. Do wniosku dołączono prawidłowo wypełnione załączniki tj. wykaz pracowników, na których starano się o w/w dofinansowanie oraz oświadczenie w którym zobowiązano się do poinformowania pracowników ujętych w wykazie pracowników o fakcie przetwarzania ich danych osobowych przez WUP w związku ze złożonym wnioskiem.
WUP ustalił, że z dokumentacji znajdującej się w jego posiadaniu wynika, że spółka, w odniesieniu do pracowników objętych przedmiotowym wnioskiem, na podstawie art. 15gg ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (dalej zwanej "ustawą COVID-19") otrzymała już pomoc na rzecz ochrony miejsc pracy z tytułu wynagrodzeń na okres 3 miesięcy, na podstawie wniosku nr [...], a tym samym nie spełnia wymogów pozwalających na wypłatę kolejnych świadczeń ze środków FGŚP.
Ustalono, że spółka na podstawie wniosku złożonego w dniu 16 października 2020 r. otrzymała wsparcie w miesiącach październik, listopad, grudzień 2020 r. dla 210 pracowników, natomiast we wniosku złożonym w dniu 24 lutego 2021 r. wnioskuje o wsparcie na 183 osoby, w tym dla 179 pracowników objętych wcześniejszym wnioskiem.
W piśmie z dnia 1 lutego 2021 r. dotyczącym rozliczenia wniosku nr [...] wnioskodawca zrezygnował w całości z dofinasowania oraz dokonał jego zwrotu w całości wraz z odsetkami, ponieważ dokonał wypowiedzenia umów o pracę z przyczyn niedotyczących pracownika czterem osobom objętym dofinansowaniem.
W piśmie z dnia 15 kwietnia 2021 r. spółka wyjaśniła, że otrzymała dofinansowanie z ramach art. 15 gg ustawy COVID-19, które jednak w całości zwróciła. Przyznała, że w okresie otrzymanego dofinansowania od WUP zwolniła kilku pracowników. W jej opinii sankcją za ich zwolnienie był obowiązek zwrotu dofinansowania na wynagrodzenia tylko tych pracowników, a nie wszystkich. Nadmieniła, że w związku z wątpliwościami interpretacyjnymi w/w zapisów zwróciła całość otrzymanego dofinansowania wraz z odsetkami a więc nie skorzystała dotąd w ogóle z żadnej pomocy na ochronę miejsc pracy i spełnia wszystkie warunki jego przyznawania.
WUP w wydanej w dniu [...] kwietnia 2021 r. decyzji nr [...] stwierdził, że spółka nie może uzyskać ponownie dofinansowania na tych samych pracowników, ponieważ uzyskała je już wcześniej. Organ wskazał na treść przepisu art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19 , który stanowi, iż podmiot, o którym mowa w ust. 1, może otrzymać pomoc z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych wyłącznie w przypadku, jeśli nie uzyskał pomocy w odniesieniu do tych samych pracowników w zakresie takich samych tytułów wypłat na rzecz ochrony miejsc pracy. Zwrot otrzymanego dofinansowania nie zmienia faktu, że pomoc została udzielona i przekazana na konto wnioskodawcy.
Organ powołał się także na przepis art. 15gg ust. 6 ustawy COVID-19, który stanowi, że dofinansowanie przysługuje przez łączny okres 3 miesięcy od miesiąca złożenia wniosku.
W ocenie organu powyższa regulacja wskazuje, że podmiot nie ma możliwości otrzymania dofinansowania wynagrodzeń na tych samych pracowników, z tych samych tytułów, na okres dłuższy niż maksymalnie 3 miesiące. Powoduje to brak możliwości ponownego wystąpienia o pomoc na tych samych pracowników.
Organ podkreślił, że wyżej wskazana argumentacja zawarta jest również w piśmie Dyrektora Departamentu Funduszy Ministerstwa Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 6 kwietnia 2021 r., w którym stwierdzono, że zgodnie z art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19 podmiot nie może otrzymać pomocy, jeśli uzyskał ją już w odniesieniu do tych samych pracowników w zakresie takich samych tytułów wypłat na rzecz ochrony miejsc pracy. Złożona rezygnacja i zwrot środków wraz z odsetkami nie zmienia faktu, że wsparcie zostało już udzielone i zgodnie z art. 15gg ust. 6 ustawy COVID-19 nie może być udzielone ponownie na kolejne miesiące.
Reasumując WUP stwierdził, że wnioskodawca uzyskał już wsparcie na okres 3 miesięcy dla 179 z 183 osób objętych wnioskiem (środki zostały przekazane na rachunek bankowy) i zgodnie z art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19 nie może ponownie ubiegać się o wsparcie z art. 15gg na te osoby.
Organ podkreślił, że wsparcie mogłoby zostać udzielone, po złożeniu korekty wniosku obejmującego jedynie pracowników nieobjętych wcześniej wsparciem w wymiarze 3 miesięcy, o czym wnioskodawca został poinformowany w zawiadomieniu o zakończeniu postępowania z dnia 7 kwietnia 2021 r., lecz nie skorzystał z możliwości korekty wniosku.
Organ podniósł, że wnioskodawca nie poinformował WUP, w terminie wynikającym z ww. ustawy o wystąpieniu okoliczności mającej wpływ na wysokość wypłacanych świadczeń. Zdaniem organu brak takiej informacji stanowi niedotrzymanie warunku określonego w § 15 ust. 18 ww. ustawy.
Spółka nie zgodziła się z decyzją WUP i wniosła od niej odwołanie.
SKO, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2021 r., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko WUP, że wcześniejsze uzyskanie pomocy na rzecz ochrony miejsc pracy z takich samych tytułów wypłat w odniesieniu do tych samych pracowników stanowi negatywną przesłankę do otrzymania wsparcia na rzecz pracowników na podstawie art. 15gg ustawy COVID-19.
Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem sprawy Wnioskodawca wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na decyzję z dnia [...] czerwca 2021 r. wnosząc o jej uchylenie jak również o uchylenie w całości decyzji Dyrektora WUP z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...], poprzedzającej zaskarżoną decyzję.
W skardze zarzucił:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci art. 15gg ust. 1, 2, 3, 6 i 7 ustawy COVID-19 poprzez niewłaściwą interpretację tych przepisów, zgodnie z którą spółka pomimo spełnienia wymagań dla przyznania świadczenia z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych określonych w przepisie art. 15gg, nie jest uprawniona do uzyskania tych świadczeń na skutek wcześniejszego otrzymania i rezygnacji z dofinansowania;
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci art. 7a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), dalej: k.p.a., oraz art. 11 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2021 r. poz.162), poprzez niezastosowanie reguły rozstrzygnięcia wątpliwości na korzyść strony/przedsiębiorcy, pomimo wystąpienia w sprawie wątpliwości organów co do interpretacji normy prawnej ograniczającej uprawnienia strony;
3. naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 106 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji opartej na stanowisku organu niewłaściwego do rozstrzygnięcia sprawy lub wydawania stanowiska w sprawie w oparciu o art. 106 k.p.a. (tj. Ministra Rozwoju Pracy i Technologii);
4. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. zasady równości wobec prawa określonej w art. 32 Konstytucji oraz art. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców, ponieważ odmowa udzielenia dofinansowania była pośrednio konsekwencją uznania przez organ oraz organ I instancji, że sankcją za zwolnienie przez spółkę kilku pracowników jest obowiązek zwrotu całości otrzymanego dofinansowania, podczas gdy art. 15g ustawy COVID-19, który ma zastosowanie do przedsiębiorców znajdujących się w analogicznej sytuacji, przewiduje jedynie obowiązek zwrotu dofinansowania udzielonego na zwolnionych pracowników;
5. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci art. 8 k.p.a. na skutek utrzymania w mocy działań Dyrektora WUP naruszających zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
W uzasadnieniu skargi wnioskodawca podkreślił, że Dyrektor WUP zaakceptował rezygnację spółki z wcześniejszego dofinansowania i jednocześnie odmówił wypłaty dofinansowania na podstawie ponownie złożonego wniosku spółki ze względu na wcześniejsze otrzymanie dofinansowania w ramach anulowanego wniosku podczas gdy spółka transparentnie sygnalizowała swoją intencję zwrotu dotychczasowego dofinansowania oraz złożenia wniosku ponownie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 10 listopada 2021 r., uzupełniając argumentację skargi, spółka wskazała na procedowaną przez Senat i uchwaloną przez Sejm Ustawę z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw - dostępna na stronie prac legislacyjnych Senaty RP pod linkiem: https://www.senat.gov.pl/prace/proces-legislacyjny-w-senacie/ustawy-uchwalone przez-sejm/ustawy-uchwalone-przez-sejm/ustawa,1229.html, która, w jej ocenie, zawiera postanowienia praktyczne wprost odnoszące się do stanu faktycznego przedmiotowej sprawy.
Zdaniem skarżącej projektowana ustawa ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ponieważ:
- w sposób jednoznaczny przesądza, że sankcją za zwolnienie pracownika nie powinien być zwrot dofinansowania w całości i że taka sytuacja powodowałaby brak równości wobec prawa, co powinno skłonić organy administracji publicznej do odstąpienia od działań wywołujących faktycznie takie same konsekwencje;
- potwierdza, że odmawiając dofinansowania skarżącej na podstawie niejasnych, budzących wątpliwości przepisów ustawy COVID-19, Dyrektor WUP i SKO działały wbrew celowi tej regulacji jakim jest ochrona miejsc pracy poprzez poprawę kondycji finansowej przedsiębiorców;
- potwierdza, że art. 15gg ust. 23 ustawy COVID-19 w dotychczasowym brzmieniu skłaniał do niezgodnej z zamierzeniem ustawodawcy i zasadą równości wobec prawa interpretacji o obowiązku zwrotu całości dofinansowania z odsetkami, przez co działania spółki w postaci dokonanego z ostrożności zwrotu dofinansowania i złożenia wniosku ponownie, stanowiły uzasadnioną reakcję na istniejący wówczas błąd legislacyjny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Sąd zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Oceniając skargę według wskazanych wyżej reguł Sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego, a naruszenie to nie tyle mogło, co miało istotny i oczywisty wpływ na wynik sprawy.
Ustawa COVID-19 przewiduje różne formy wsparcia dla przedsiębiorców, którzy znajdą się w trudnej sytuacji w związku z sytuacją pandemiczną w kraju i na świecie. Udzielane wsparcie dotyczy między innymi ochrony i zachowania miejsc pracy u przedsiębiorców. Odbywa się przy współudziale finansowania, przez wskazane w ustawie podmioty, wynagrodzeń pracowniczych oraz świadczeń pochodnych. Ochrona miejsc pracy jest celem omawianej ustawy, dlatego poszczególne jej przepisy (w tym przykładowo art. 15g, 15gg i 15 zzb) dotyczą dofinansowania wynagrodzenia zatrudnianych przez przedsiębiorcę pracowników, ustalając określone warunki tych świadczeń.
Zgodnie z art. 15gg ustawy COVID-19, podmioty, o których mowa w art. 15g ust. 1, u których wystąpił spadek obrotów gospodarczych w rozumieniu art. 15g ust. 9, w następstwie wystąpienia COVID-19, mogą zwrócić się z wnioskiem do dyrektora wojewódzkiego urzędu pracy, właściwego ze względu na swoją siedzibę, o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy, ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników, o których mowa w art. 15g ust. 4, nieobjętych:
1. przestojem, o którym mowa w art. 81 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, lub
2. przestojem ekonomicznym w następstwie wystąpienia COVID-19, o którym mowa w art. 15g ust. 5, lub
3. obniżonym wymiarem czasu pracy w następstwie wystąpienia COVID-19, o którym mowa w art. 15g ust. 5.
Podmiotom tym przysługują środki z FGŚP na opłacenie składek na ubezpieczenie społeczne pracowników należne od pracodawcy na podstawie ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych od przyznanych świadczeń, o których mowa w ust. 1 (art. 15gg ust. 2 ustawy).
Świadczenia, o których mowa w ust. 1 przywołanego przepisu oraz środki, o których mowa w ust. 2, przysługują przez łączny okres 3 miesięcy, przypadających od miesiąca złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1 (art. 15gg ust. 6 ustawy).
Podmiot, o którym mowa w ust. 1 może otrzymać pomoc z FGŚP wyłącznie w przypadku, jeśli nie uzyskał pomocy w odniesieniu do tych samych pracowników w zakresie takich samych tytułów wypłat na rzecz ochrony miejsc pracy (art. 15gg ust. 7 ustawy).
W rozpoznawanej sprawie skarżąca spółka otrzymała dofinansowanie dla 210 pracowników za październik, listopad i grudzień 2020 r. na podstawie przepisu art. 15gg ustawy COVID-19.
Otrzymane dofinansowanie skarżąca spółka zwróciła wraz z odsetkami wobec powziętych wątpliwości jak zachować się w sytuacji zwolnienia czterech pracowników w okresie pobierania otrzymanego świadczenia. Spółka mała wątpliwości czy zwolnienie tych pracowników będzie powodować konieczność zwrotu całego dofinansowania czy też części dofinansowania otrzymanego na zwolnionych pracowników.
Po dokonaniu zwrotu otrzymanego dofinansowania spółka wystąpiła z ponownym wnioskiem o dofinansowanie na podstawie art. 15gg ustawy COVID-19 dla 183 pracowników. Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy odmówił przyznania dofinansowania uznając, że na przeszkodzie jego przyznania stoi treść przepisu art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19. W jego ocenie skoro skarżąca spółka uzyskała już raz takie dofinansowanie to nie może go otrzymać po raz drugi. Złożona rezygnacja i zwrot środków wraz z odsetkami nie zmienia faktu, że wsparcie zostało już udzielone i zgodnie z art. 15gg ust. 6 ustawy COVID-19 nie może być udzielone na kolejne miesiące.
Z takim stanowiskiem organu I instancji nie można się zgodzić. Nie można bowiem uznać, że w stanie faktycznym sprawy wsparcie zostało udzielone skoro de facto zostało ono zwrócone przez spółkę. Innymi słowy rzecz ujmując zwrot dofinansowania oznacza, że spółce nie udzielono wsparcia. Brak udzielenia wsparcia oznacza zatem, że spółka mogła skutecznie ubiegać się o dofinansowanie. Nie można było także w tym przypadku uznawać, że będzie to dofinasowanie otrzymane po raz drugi skoro pierwotnie otrzymane dofinansowanie zostało zwrócone, a zatem nie było już w momencie składania drugiego wniosku "otrzymanym dofinansowaniem".
Nie można także zgodzić się z wykładnią literalną dokonaną przez organ odwoławczy. Organ ten wskazał, że "uzyskać" to "otrzymać coś co było przedmiotem starań". Z uwagi na zwrot otrzymanego po raz pierwszy dofinansowania trudno w sytuacji spółki mówić o tym, że otrzymała ona w związku z zaistniałą sytuacją wsparcie o jakie się ubiegała a w związku z tym coś uzyskała czyli otrzymała coś co było przedmiotem starań.
Podzielić także należy stanowisko spółki jeżeli chodzi o cel regulacji zawartej w przepisie art. 15gg ust. 7 ustawy COVID-19. Słusznie w tej mierze spółka odwołuje się do zasady racjonalności ustawodawcy, której uwzględnienie musi prowadzić do wniosku, że celem tego przepisu jest zapobieżenie uzyskiwania wielokrotnych korzyści przez wnioskujących. W przypadku spółki taka sytuacja nie wystąpiła. Zasadnie także spółka wskazuje na wyjaśnienia Ministerstwa Rozwoju, Pracy i Polityki Społecznej dotyczące podobnych instrumentów pomocowych uregulowanych w ustawie COVID-19. Wynika z nich, że w przepisach tych chodzi o faktyczne skorzystanie z pomocy. Skorzystania z pomocy nie można utożsamiać z uzyskaniem pomocy, która to pomoc została następnie zwrócona. W takim bowiem przypadku nie można mówić o tym, że dany podmiot z pomocy skorzystał.
Należy także zgodzić się z argumentami skarżącej spółki przedstawionymi w piśmie z dnia 10 listopada 2021 r. dotyczącymi projektowanej nowelizacji ustawy COVID-19 w zakresie ochrony miejsc pracy poprzez dofinansowanie wynagrodzeń pracowników.
W uzasadnieniu do projektowanych zmian ustawy COVID-19 z dnia 29 października 2021 r. (druk sejmowy nr 1675) wskazuje się, że mają one charakter doprecyzowujący. Doprecyzowanie przepisów będzie korzystne dla przedsiębiorców i innych podmiotów, które otrzymały dofinansowanie wynagrodzeń dla swoich pracowników. Dzięki doprecyzowaniu przepisów podmioty te będą miały większą wiedzę na temat swojej sytuacji prawnej w związku z uzyskaniem pomocy oraz możliwych konsekwencji w przypadku braku realizacji obowiązków wynikających z ustawy COVID-19. Doprecyzowanie przepisów minimalizuje również ryzyko powstawania różnych interpretacji oraz wydawania różnych rozstrzygnięć przez organy stosujące te przepisy, a także przez sądy. Wpłynie również pozytywnie na usprawnienie rozliczeń, co również jest korzystne dla odbiorców wsparcia. Beneficjenci szybciej uzyskają ostateczne rozliczenie i pewność, że ich rozliczenie zostało uznane za dokonane prawidłowo. Proponowana zmiana przepisu art. 15gg ust. 23 stanowi doprecyzowanie sytuacji, w których wojewódzkie urzędy pracy mogą żądać zwrotu całej udzielonej pomocy. Zmiana jest korzystna dla beneficjentów wsparcia, ponieważ proponowany przepis zawęża przypadki zwrotu. Zgodnie z aktualną wersją przepisu, podmiot korzystający ze wsparcia jest obowiązany do zwrotu całości otrzymanej pomocy wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków wykorzystanych niezgodnie z warunkami określonymi w ustawie, m.in. w przypadku, gdy nie poddał się kontroli lub zwolnił przynajmniej jednego pracownika, na którego wynagrodzenie otrzymał dofinansowanie, lub jeżeli złożył przynajmniej jedno z oświadczeń dotyczących spełniania warunków otrzymania wsparcia niezgodnie ze stanem faktycznym. Oświadczenia te obejmują: oświadczenie o spadku obrotów o określoną wartość, niezaleganiu w opłacaniu podatków i składek na ubezpieczenia społeczne na koniec III kwartału 2019 r., niespełnianiu przesłanek do ogłoszenia upadłości, a także oświadczenie o przeznaczeniu wnioskowanej kwoty na dofinansowanie wynagrodzeń pracowników w rozumieniu art. 15g ust. 4 (w tym osób zatrudnionych na umowy zlecenie, jeżeli podlegają obowiązkowi ubezpieczeń u tego pracodawcy), o nieprzeznaczaniu wsparcia na wynagrodzenia pracowników, których wynagrodzenie uzyskane w miesiącu poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku było wyższe niż 300% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, o spełnianiu warunku dofinansowania do wysokości połowy wynagrodzeń pracowników, jednak nie więcej niż 40% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.
Obecne brzmienie przepisu powoduje wątpliwości interpretacyjne, w jakich przypadkach go stosować. Zdarzają się pomyłki dotyczące np. wykazania pracowników nieuprawnionych, co powoduje, że oświadczenia nie są zgodne ze stanem faktycznym. Czytając literalnie przepis, należałoby wzywać do zwrotu całej pomocy, co mogłoby negatywnie wpłynąć na kondycję finansową przedsiębiorców, a w konsekwencji prowadzić do zwolnień pracowników. Powyższy skutek byłby odmienny od celu, jakim miało służyć wsparcie udzielane na podstawie art. 15gg, tj. ochronie miejsc pracy. Projekt przewiduje natomiast złagodzenie sankcji do obowiązku zwrotu dofinansowania otrzymanego do wynagrodzenia tego pracownika, który został zwolniony (za cały okres objęty dofinansowaniem do jego wynagrodzenia). Takie rozwiązanie jest tożsame z rozwiązaniem przyjętym przy wsparciu przewidzianym w art. 15g i art. 15gga. Zmianę w tym zakresie postulowały wojewódzkie urzędy pracy, jak również Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców, wskazując na nierówne traktowanie podmiotów korzystających ze wsparcia na podstawie instrumentów przewidzianych w art. 15g, art. 15gg i art. 15gga.
W ocenie Sądu treść projektowanych zmian wskazuje w sposób jednoznaczny, że intencją ustawodawcy było i jest zrównanie sytuacji beneficjentów korzystających z dofinansowania na podstawie przepisu art. 15g i 15gg. W tego też względu argumentację organu odwoławczego o konieczności odmiennego traktowania tych podmiotów należało uznać za chybioną.
Należy także na marginesie zauważyć, że zagadnienie prawne wyłaniające się w niniejszej sprawie budziło wątpliwości, co potwierdza między innymi zapytanie wystosowane przez organ I instancji do Ministerstwa Rozwoju, Pracy i Technoligii odnośnie zajęcia stanowiska w sprawie. Na występowanie wątpliwości w tym zakresie wskazują także przedstawione wyżej projektowane zmiany ustawy COVID-19.
W tej sytuacji wydaje się, że organ winien skorzystać z przepisu art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2021, poz. 162 ze zm.), który stanowi, że jeżeli przedmiotem postępowania przed organem jest nałożenie na przedsiębiorcę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść przedsiębiorcy, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. 2018, poz. 265). Na zasądzoną od organu kwotę 697 zł składają się: wartość wpisu od skargi - 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej - 480 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa - 17 zł.
Na podstawie art. 225 p.p.s.a., Sąd zarządził zwrot na rzecz skarżącej spółki nadpłaconego wpisu od skargi, gdyż zgodnie z § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), należny wpis w niniejszej sprawie wynosi 200 zł. Skarżąca spółka uiściła wpis w wysokości 12.008 zł, zatem zwrócono jej różnicę w wysokości 11.808 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło