III SA/Wa 2287/21

Dnia 14 grudnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodnicząca – Sędzia WSA Katarzyna Owsiak po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązana podatkowego w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2015 r. postanawia odrzucić skargę Z. sp. z o.o. (dalej: "Skarżąca", "Spółka") reprezentowana przez tymczasowego pełnomocnika szczególnego, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2021 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązana podatkowego w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2015 r. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III z dnia 30 września 2021 r. wezwano pełnomocnika tymczasowego Spółki do usunięcia braków formalnych skargi poprzez złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie do występowania w imieniu skarżącej spółki oraz do podania wartości przedmiotu zaskarżenia – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik Spółki pismem z dnia 9 listopada 2021 r. poinformował, że występował jako tymczasowy pełnomocnik szczególny, reprezentujący Spółkę wskutek wyznaczenia przez Okręgową Izbę Radców Prawnych, a także wskazał, że na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla W. w W., [...] Wydział Gospodarczy KRS z dnia 6 października 2021 r. dla Spółki został wyznaczony kurator. Pełnomocnik Spółki poinformował, że wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 116.482,00 zł. Pismem z dnia 4 listopada 2021 r. Marcin Kopacz - kurator Spółki oświadczył, że potwierdza czynności dokonane w niniejszej sprawie przez tymczasowego pełnomocnika szczególnego. Do niniejszego pisma dołączył kopię postanowienia Sądu Rejonowego dla W. w W., [...] Wydział Gospodarczy KRS z dnia 6 października 2021 r. o ustanowieniu go kuratorem dla Spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skargę należało odrzucić. Z treści art. 28 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") wynika, że do skutecznego przeprowadzenia postępowania sądowoadministracyjnego z udziałem osoby prawnej konieczne jest, aby przy każdej czynności procesowej posiadała ona zdolność procesową. Działanie osoby prawnej przez jej organy w postępowaniu sądowym nie jest związane ze zdolnością sądową tej osoby, ale z jej zdolnością procesową w tym sensie, że brak takiego organu uniemożliwia osobie prawnej korzystanie z posiadanej zdolności procesowej. Braki w zakresie zdolności procesowej sąd musi uwzględnić z urzędu na każdym etapie postępowania i określić ich skutek. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy Skarżąca w chwili wniesienia skargi nie posiadała organów uprawnionych do jej reprezentowania, a skarga została wniesiona przez tymczasowego pełnomocnika szczególnego, wyznaczonego przez Okręgową Izbę Radców Prawnych na wniosek Naczelnika Urzędu Skarbowego w G., złożony w trybie art. 138m oraz art. 138n § 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej: "O.p."). Podkreślenia wymaga, że w przypadku pełnomocnictwa szczególnego, zakres umocowania zostaje ograniczony przez wskazanie sprawy, w której ma działać pełnomocnik (B. Brzeziński, M. Kalinowski, A, Olesińska, Ordynacja podatkowa. Komentarz praktyczny. Gdańsk 2017, s. 742). Tym samym nie rozciąga się ono na postępowanie sądowoadministracyjne, które reguluje procedura odrębna w stosunku do postępowania podatkowego. Na podstawie art. 37 § 1 P.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Z powołanego przepisu jednoznacznie wynika, że dla potrzeb postępowania sądowoadministracyjnego każdorazowo konieczne jest przedłożenie odrębnego pełnomocnictwa, które stanowi część akt sądowych niezależnie od dokumentacji zgromadzonej w toku postępowania administracyjnego. Postępowanie przed sądem administracyjnym, pomimo iż zapoczątkowane jest wniesieniem skargi za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżony akt, w żadnym wypadku nie może być traktowane jako dalszy ciąg postępowania przed tym organem. Przepisy cytowanej ustawy stanowią podstawę dla dokonywania przez sądy kontroli działalności administracji publicznej, dlatego nie może być tutaj mowy o jakiejkolwiek ciągłości pomiędzy jednym a drugim postępowaniem (por. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2006 r., sygn. akt I FSK 1226/06). Regulacje zawarte w art. 138e § 1 oraz art. 138m § 1 O.p., w myśl których "w przypadku niemożności wszczęcia postępowania lub prowadzenia postępowania wobec osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej z powodu braku powołanych do tego organów lub niemożności ustalenia adresu siedziby, miejsca prowadzenia działalności lub miejsca zamieszkania osób upoważnionych do reprezentowania jej spraw, organ podatkowy wyznacza dla tej osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej tymczasowego pełnomocnika szczególnego upoważnionego do działania do czasu wyznaczenia kuratora przez sąd", wskazują jednoznacznie, że zakres umocowania tymczasowego pełnomocnika szczególnego ograniczony jest do działania przed organem podatkowym. Z przepisu art. 138m § 1 O.p. wynika uprawnienie do działania na rzecz reprezentowanej strony do czasu wyznaczenia przez sąd rejestrowy kuratora i jeśli kurator zostanie wyznaczony przed zakończeniem postępowania przed organem podatkowym, to uprawnienie pełnomocnika szczególnego do reprezentacji strony wygasa. Powyższa argumentacja została zaprezentowana w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 czerwca 2018 r., sygn. akt I GSK 942/17, którą tut. Sąd podziela w całości. Mając powyższe na względzie należało uznać, że tymczasowy pełnomocnik szczególny (ustanowiony na etapie postępowania podatkowego) nie posiadał umocowania do złożenia skargi do sądu administracyjnego ab initio, gdyż nie legitymował się skutecznie udzielonym pełnomocnictwem. Do przedmiotowej skargi nie zostało bowiem załączone pełnomocnictwo procesowe do działania w imieniu Spółki przed sądem administracyjnym, a wezwany do usunięcia tego braku formalnego skargi pełnomocnik Spółki, nie przedstawił w wyznaczonym terminie skutecznie udzielonego pełnomocnictwa. Z postanowienia Sądu Rejonowego dla W. w W., [...] Wydział Gospodarczy KRS z dnia 6 października 2021 r. o ustanowieniu kuratora dla Spółki wynika, że został on ustanowiony w celu podjęcia czynności zmierzających do powołania organów w Spółce, a w razie potrzeby celem postarania się o likwidację, w tym wystąpienia do sądu rejestrowego o rozwiązanie spółki i reprezentowanie jej w tym postępowaniu, a także do reprezentowania Spółki i podejmowania czynności procesowych w postępowaniach prowadzonych przed Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w G. w przedmiocie rozliczenia w zakresie podatku od towarów i usług za IV kwartał 2015 r. Należy podkreślić, że z powyższego nie wynika umocowanie dla kuratora Spółki do reprezentowania Strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w związku z tym kurator nie był umocowany do potwierdzenia czynności dokonanych w niniejszej sprawie przez tymczasowego pełnomocnika szczególnego. W takim stanie rzeczy, skargę wniesioną przez tymczasowego pełnomocnika szczególnego należało odrzucić, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 P.p.s.a.